III SA/Lu 173/23

III SA/Lu 173/23 - Wyrok WSA w Lublinie
Data orzeczenia
2023-07-13
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2023-04-07
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Sędziowie
Agnieszka Kosowska
Iwona Tchórzewska
Robert Hałabis /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6239 Inne o symbolu podstawowym 623
Hasła tematyczne
Inne
Skarżony organ
Inspektor Jakości Handlowej Artykułów Rolno  Spożywczych
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2023 poz 259
art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Dz.U.UE.L 2011 nr 304 poz 18 art. 7 ust. 1
Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i RadyI R (UE) NR 1169/2011 z dnia 25 października 2011 r. w sprawie przekazywania konsumentom  informacji na temat żywności, zmiany rozporządzeń Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1924/2006 i (WE) nr 1925/2006 oraz uchylenia  dyrektywy Komisji 87/250/EWG, dyrektywy Rady 90/496/EWG, dyrektywy Komisji 1999/10/WE, dyrektywy 2000/13/WE Parlamentu  Europejskiego i Rady, dyrektyw Komisji 2002/67/WE i 2008/5/WE oraz rozporządzenia Komisji (WE) nr 608/2004
Dz.U. 2021 poz 630
art. 30b
Ustawa z dnia 21 grudnia 2000 r. o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Robert Hałabis (sprawozdawca) Sędziowie: Asesor WSA Agnieszka Kosowska Sędzia WSA Iwona Tchórzewska Protokolant: Asystent sędziego Katarzyna Sugier po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 lipca 2023 r. sprawy ze skargi L. Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością Spółki komandytowej z siedzibą w J. na zalecenia pokontrolne Nr [...] Inspektor Jakości Handlowej Artykułów Rolno – Spożywczych z dnia 2 lutego 2023 r. nr [...] w przedmiocie zaleceń pokontrolnych w zakresie zaprzestania wprowadzania do obrotu zakwestionowanych produktów oraz zwiększenia nadzoru nad wprowadzonymi do obrotu oliwami z oliwek oddala skargę.
Uzasadnienie
W zaskarżonych zaleceniach pokontrolnych z dnia 2 lutego 2023 r. ([...]) L. Wojewódzki Inspektor Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych wezwał L. Spółkę z ograniczoną odpowiedzialnością Spółkę komandytową z siedzibą w J. do usunięcia w terminie 14 dni od otrzymania zaleceń, nieprawidłowości poprzez zaprzestanie wprowadzania do obrotu zakwestionowanych produktów posiadających stwierdzone wady jakości handlowej oraz zwiększenie nadzoru nad wprowadzonymi do obrotu oliwami z oliwek po to, aby ich cechy jakościowe zadeklarowane w oznakowaniu były zgodne z przepisami prawa dla tej grupy produktów. Jednocześnie nakazano poinformować organ o sposobie wykonania zaleceń, niezwłocznie po ich wykonaniu, nie później niż w terminie 7 dni od daty upływu terminu wskazanego do usunięcia nieprawidłowości.
Zalecenia pokontrolne wydane zostały w wyniku kontroli przeprowadzonej przez L. Wojewódzkiego Inspektora Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych w dniach 19 i 24 sierpnia 2021 r. w sklepie L. , przy ul. [...] w L.. Na skutek kontroli oraz badań laboratoryjnych przeprowadzonych w Laboratorium Specjalistycznym Głównego Inspektoratu Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych w G. ustalono, że partia Oliwy z oliwek najwyższej jakości z pierwszego tłoczenia "Primadonna" a’500 ml nie spełnia wymagań zawartych w oznakowaniu produktu, a także w rozporządzeniu Komisji (EWG) nr 2568/91 z dnia 11 lipca 1991 r. w sprawie właściwości oliwy z oliwek i oliwy z wytłoczyn oliwek oraz w sprawie odpowiednich metod analizy (Dz. Urz. UE L Nr 248 z dnia 5 września 1991 r., str. 1, ze zm.), pod względem mediany wad oraz klasyfikacji sensorycznej ("Oliwa z oliwek z pierwszego tłoczenia" zamiast "Oliwa z oliwek najwyższej jakości z pierwszego tłoczenia"), co świadczyło o niższej kategorii oliwy i było niezgodne z art. 7 ust. 1 lit. a) i ust. 2 rozporządzenia Nr 1169/2011, art. 16 rozporządzenia (WE) Nr 178/2002 oraz naruszało art. 3 pkt 5, art. 3 pkt 10 lit. b i c oraz art. 4 ust. 1 ustawy o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych. Nieprawidłowości zakwalifikowano jako zafałszowanie artykułów rolno-spożywczych.
Mając na względzie powyższe okoliczności, L. Wojewódzki Inspektor Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych decyzją z dnia 10 listopada 2021 r. nr [...] nakazał skarżącej wycofania z punktów sprzedaży należących do skarżącej, partii artykułu rolno-spożywczego zafałszowanego o nazwie: "Oliwa z oliwek najwyższej jakości z pierwszego tłoczenia. Mieszanka oliw z oliwek pochodzących z Unii Europejskiej. Najwyższa kategoria oliwy z oliwek, uzyskana bezpośrednio z oliwek i wyłącznie za pomocą środków mechanicznych", "PRIMADONNA", a'500 ml, zapakowanego w opakowania jednostkowe – butelki szklane, oznakowanego numerem partii [...], [...] oraz datą minimalnej trwałości: "Najlepiej spożyć przed: [...]/2022", w ilości posiadanej na dzień doręczenia niniejszej decyzji. Decyzją z dnia 5 maja 2022 r. Główny Inspektor Jakości Handlowej utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
Ponadto decyzją z dnia 13 września 2022 r., nr [...] L. Wojewódzki Inspektor Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych wymierzył skarżącej za wprowadzenie do obrotu w sklepie L. , ul. [...], [...], partii 4,0L (8 opakowań jednostkowych a’500 ml) wyrobu gotowego o nazwie "Oliwa z oliwek najwyższej jakości z pierwszego tłoczenia (...). Primadonna a’500 ml", oferowanego do sprzedaży w cenie brutto [...] zł/szt., będącego artykułem rolno-spożywczym zafałszowanym ze względu na podanie w oznakowaniu nazwy niezgodnej z prawdą – karę pieniężną w wysokości [...] zł. Decyzją z dnia 6 grudnia 2022 r. Główny Inspektor Jakości Handlowej utrzymał w mocy zaskarżoną przez stronę decyzję.
W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie skarżąca L. Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością Spółka komandytową z siedzibą w J. zarzuciła zaleceniom pokontrolnym:
I. naruszenie prawa materialnego, to jest:
1) art. 30b ustawy z dnia 21 grudnia 2000 r. o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych, poprzez jego zastosowanie, chociaż artykuł z zakwestionowanej przez organ partii nie został zakupiony przez konsumentów z uwagi na jego wycofanie z obrotu, co także w związku z ogólnikową treścią zaleceń pokontrolnych oraz brakiem sposobu i możliwości sprawdzania przez skarżącego zgodności jakości artykułu z deklaracją producenta inaczej aniżeli poprzez żądanie przedstawienia przez producenta wyników badań partii artykułu, czyni niemożliwym wykonanie zaleceń pokontrolnych przez skarżącego, w dodatku w tak krótkim terminie wyznaczonym przez organ;
2) art. 7 ust. 1 lit. a i art. 7 ust. 2 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego I Rady (UE) nr 1169/2011 z dnia 25 października 2011 r. w sprawie przekazywania konsumentom informacji na temat żywości, zmiany rozporządzeń Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1924/2006 i (WE) nr 1925/2006 oraz uchylenia dyrektywy Komisji 87/250/EWG, dyrektywy Rady 90/496/EWG, dyrektywy Komisji 1999/10/WE, dyrektywy 2000/13/WE Parlamentu Europejskiego i Rady, dyrektyw Komisji 2002/67/WE i 2008/5/WE oraz rozporządzenia Komisji (WE) nr 608/2004, poprzez ich niewłaściwe zastosowanie i wydanie w oparciu o nie zaleceń pokontrolnych, podczas gdy oznakowanie kontrolowanego produktu nie narusza w/w przepisów prawa, a w szczególności nie wprowadza konsumentów w błąd w zakresie jakości handlowej
II. naruszenie prawa procesowego, to jest:
1) art. 7 w zw. z art. 77 § 1 w zw. z art. 80 k.p.a., poprzez zebranie, rozpatrzenie oraz dokonanie przez organ oceny materiału dowodowego wbrew regułom wynikającym z tych przepisów, w szczególności poprzez nieuwzględnienie wyników badań organoleptycznych pochodzących od producenta zakwestionowanej partii artykułu rolno-spożywczego, przemawiających za jej prawidłowym oznakowaniem, co doprowadziło do błędnego przyjęcia przez organ, że skarżący nie sprawował nadzoru nad artykułem wprowadzonym do obrotu (jego oznakowaniem) i w konsekwencji do wydania przez organ zaleceń pokontrolnych.
W konsekwencji skarżąca wniosła o uchylenie zaleceń pokontrolnych w całości lub stwierdzenie ich bezskuteczności w całości oraz zasądzenie na jej rzecz zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
W odpowiedzi na skargę L. Wojewódzki Inspektor Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych wniósł o jej odrzucenie jako niedopuszczalnej, ewentualnie o oddalenie skargi oraz o zasądzenie od skarżącej na rzecz organu kosztów postępowania według norm przepisanych.
W uzasadnieniu tego stanowiska organ podniósł, że brak jest podstawy prawnej do zaskarżenia pisma w przedmiocie zaleceń pokontrolnych, bowiem zalecenia pokontrolne nie nakładają na kontrolowanego żadnych obowiązków, które mogłyby automatycznie zmienić jego sytuację prawną, a jedynie formułują wnioski, mające doprowadzić do wyeliminowania stwierdzonych uchybień. W przypadku uznania zasadności merytorycznej oceny skargi organ podtrzymał swoje stanowisko wyrażone w zaleceniach pokontrolnych.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje:
Skarga jest nieuzasadniona, bowiem nie zawiera żadnych usprawiedliwionych podstaw.
Przedmiot kontroli w niniejszej sprawie stanowiły wydane w dniu 2 lutego 2023 r. zalecenia pokontrolne, w których L. Wojewódzki Inspektor Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych stwierdził nieprawidłowości i wezwał skarżącą Spółkę do ich usunięcia – w terminie 14 dni od dnia otrzymania zaleceń.
Na wstępie, mając na uwadze wniosek organu o odrzucenie skargi zawarty w odpowiedzi na skargę, wyjaśnienia wymaga kwestia dopuszczalności drogi sądowoadministracyjnej w niniejszej sprawie. Przede wszystkim należy zauważyć, że zalecenia pokontrolne wydane zostały na podstawie art. 30b ustawy z dnia 21 grudnia 2000 r. o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych (Dz. U. z 2022 r. poz. 1688, ze zm.). Zgodnie z treścią tego przepisu, jeżeli w wyniku przeprowadzonej kontroli stwierdzono nieprawidłowości, wojewódzki inspektor przekazuje pisemnie jednostce kontrolowanej zalecenia pokontrolne i wzywa ją do usunięcia nieprawidłowości w określonym terminie. W omawianej kwestii Sąd podziela utrwalony już pogląd judykatury, zgodnie z którym zalecenia pokontrolne, wymienione w art. 30b ustawy o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych, są wiążącymi poleceniami administracji w stosunku do kontrolowanego. Niezastosowanie się do nich jest obciążone sankcją i z tego powodu zalecenia pokontrolne należy kwalifikować jako inne akty lub czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 259, ze zm. – dalej jako "p.p.s.a."). Za dopuszczalnością wnoszenia skargi na zalecenia pokontrolne wydawane w zakresie jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych wypowiedział się Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 4 listopada 2014 r. (sygn. akt II GSK 2522/14), w którym stwierdził, że zalecenia pokontrolne zawierają cechy właściwe dla czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a., gdyż mają charakter publicznoprawny oraz dotyczą obowiązków wynikających z przepisów prawa. Jednocześnie wyjaśnił, że akt lub czynność aby mogły podlegać kontroli sądu administracyjnego muszą spełniać następujące warunki: nie mogą mieć formy decyzji lub postanowienia wydanego w postępowaniu jurysdykcyjnym, egzekucyjnym lub zabezpieczającym, muszą mieć charakter publicznoprawny, a nadto, być skierowane do indywidualnego podmiotu i dotyczyć jego uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Podkreślono również, że problematyka zaskarżalności wyniku kontroli była już przedmiotem rozważań Naczelnego Sądu Administracyjnego, który w uchwale z dnia 7 grudnia 1998 r., sygn. akt FPS/18/98, analizując problem zaskarżalności kontroli skarbowej zauważył, że wskazanie nieprawidłowości stwierdzonych w czasie kontroli odbywa się z zachowaniem reguł procesowych, tj.: przedstawieniem wniosków dotyczących sposobu i terminu usunięcia nieprawidłowości, obowiązkiem kontrolowanego zapewnienia stanu zgodności z prawem poprzez usunięcie wytkniętych nieprawidłowości i sprzężonym z nim obowiązkiem poinformowania organu kontroli o realizacji wniosków zawartych w wyniku kontroli. Jednocześnie należało mieć na uwadze, że celem zaleceń pokontrolnych jest doprowadzenie do jak najszybszego przywrócenia stanu zgodnego z prawem. Zalecenia mają ponadto charakter edukacyjny i są wydawane w celu uniknięcia przez kontrolowanego nieprawidłowości w przyszłych kontrolach organu. Warunkiem wydania zaleceń pokontrolnych jest przede wszystkim przeprowadzenie kontroli prawidłowej ze względów formalnych, a ponadto rzetelne wykazanie nieprawidłowości w protokole kontroli (zob. A. Jaczyńska, Ustawa o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych. Komentarz, wyd. LEX/el. 2023, art. 30b).
W ocenie Sądu wydane zalecenia pokontrolne, w których organ wezwał skarżącą do usunięcia w terminie 14 dni od dnia otrzymania zaleceń nieprawidłowości, poprzez zaprzestanie wprowadzania do obrotu zakwestionowanych produktów posiadających stwierdzone wady jakości handlowej oraz zwiększenia nadzoru nad wprowadzanymi do obrotu oliwami z oliwek, po to, aby ich cechy jakościowe zadeklarowane w oznakowaniu były zgodne z przepisami prawa dla tej grupy produktów, spełniają warunki aktu administracyjnego podlegającego kontroli sądowej. W konsekwencji, zdaniem Sądu, zaskarżone zalecenia pokontrolne podlegają kontroli sądu administracyjnego jako zawierające się w katalogu aktów lub czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a., to jest aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej, dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa.
Materialnoprawną podstawę zaskarżonej czynności stanowiły przepisy ustawy z dnia 21 grudnia 2000 r. o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych. Zgodnie z wymienionym już wyżej i cytowanym art. 30b ustawy, jeżeli w wyniku przeprowadzonej kontroli stwierdzono nieprawidłowości, wojewódzki inspektor przekazuje pisemnie jednostce kontrolowanej zalecenia pokontrolne i wzywa ją do usunięcia nieprawidłowości w określonym terminie. Z treści wyżej przytoczonego przepisu wynika zatem, że wydanie zaleceń pokontrolnych nie wymaga wcześniejszego rozstrzygnięcia sprawy ostateczną i prawomocną decyzją administracyjną, chociaż w okolicznościach tej sprawy stronie wymierzono już grzywnę z powodu stwierdzonych nieprawidłowości.
Zaznaczyć jednak należy, że wydanie zaleceń uwarunkowane zostało jedynie stwierdzeniem nieprawidłowości. Natomiast nie ma w niniejszej sprawie decydującego znaczenia wcześniejsze postępowanie w przedmiocie wymierzenia skarżącej kary pieniężnej za wprowadzenie do obrotu partii oliwy z oliwek zafałszowanych z powodu niespełnienia wymagań jakościowych, zakończone decyzją Główny Inspektor Jakości Handlowej z dnia [...] grudnia 2022 r., jak również bez istotnego znaczenia pozostaje postępowanie w sprawie nakazania skarżącej wycofania z punktów sprzedaży do niej należących partii artykułu rolno-spożywczego zafałszowanego o nazwie: "Oliwa z oliwek najwyższej jakości z pierwszego tłoczenia", zakończone ostateczną decyzją Głównego Inspektora Jakości Handlowej z dnia [...] maja 2022 r. Istnienie powyższych decyzji nie miało w zasadzie wpływu na niniejsze postępowanie w przedmiocie zaleceń pokontrolnych w tym znaczeniu, że bez względu na powyższe rozstrzygnięcia zachodziła podstawa do tego, aby zalecenia pokontrolne w okolicznościach tej sprawy zostały wydane.
Stosownie do art. 3 pkt 5 ustawy o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych, jakość handlowa to cechy artykułu rolno-spożywczego dotyczące jego właściwości organoleptycznych, fizykochemicznych i mikrobiologicznych w zakresie technologii produkcji, wielkości lub masy oraz wymagania wynikające ze sposobu produkcji, opakowania, prezentacji i oznakowania, nieobjęte wymaganiami sanitarnymi, weterynaryjnymi lub fitosanitarnymi. Wprowadzane do obrotu artykuły rolno-spożywcze powinny spełniać wymagania w zakresie jakości handlowej, jeżeli w przepisach o jakości handlowej zostały określone takie wymagania, oraz dodatkowe wymagania dotyczące tych artykułów, jeżeli ich spełnienie zostało zadeklarowane przez producenta (art. 4 ust. 1 ustawy). Według zaś art. 7 ust. 1 ustawy o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych, oznakowanie artykułu rolno-spożywczego zawiera informacje istotne z punktu widzenia jakości handlowej artykułu rolno-spożywczego, w szczególności: 1) nazwę, pod którą artykuł rolno-spożywczy jest wprowadzany do obrotu; 2) inne dane umożliwiające identyfikację artykułu rolno-spożywczego oraz odróżnienie go od innych artykułów rolno-spożywczych. Wymaga przy tym zwrócenia uwagi, że chociaż zgodność informacji, o których mowa w ust. 1, ze stanem faktycznym zapewnia producent, który po raz pierwszy wprowadził do obrotu artykuł rolno-spożywczy (art. 7 ust. 3 ustawy), to nie oznacza to, że z obowiązków w tym zakresie zwolniony jest podmiot wprowadzający tego rodzaju towar do obrotu na późniejszym etapie.
Wymagania dotyczące oznakowania środków spożywczych uregulowano w rozporządzenia Parlamentu Europejskiego I Rady (UE) nr 1169/2011 z dnia 25 października 2011 r. w sprawie przekazywania konsumentom informacji na temat żywności, zmiany rozporządzeń Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1924/2006 i (WE) nr 1925/2006 oraz uchylenia dyrektywy Komisji 87/250/EWG, dyrektywy Rady 90/496/EWG, dyrektywy Komisji 1999/10/WE, dyrektywy 2000/13/WE Parlamentu Europejskiego i Rady, dyrektyw Komisji 2002/67/WE i 2008/5/WE oraz rozporządzenia Komisji (WE) nr 608/2004 (Dz. Urz. UE L Nr 304 z dnia 22 listopada 2011 r., s. 18, ze zm. – dalej jako "rozporządzenie nr 1169/2011").
Z postanowień art. 6 rozporządzenia nr 1169/2011 wynika, że każdemu środkowi spożywczemu przeznaczonemu do dostarczenia konsumentowi końcowemu lub do zakładów żywienia zbiorowego muszą towarzyszyć informacje na temat żywności zgodne z tym rozporządzeniem. Stosownie do art. 7 ust. 1 rozporządzenia 1169/2011, informacje na temat żywności nie mogą wprowadzać w błąd, w szczególności: a) co do właściwości środka spożywczego, a w szczególności co do jego charakteru, tożsamości, właściwości, składu, ilości, trwałości, kraju lub miejsca pochodzenia, metod wytwarzania lub produkcji; b) przez przypisywanie środkowi spożywczemu działania lub właściwości, których on nie posiada; c) przez sugerowanie, że środek spożywczy ma szczególne właściwości, gdy w rzeczywistości wszystkie podobne środki spożywcze mają takie właściwości, zwłaszcza przez szczególne podkreślanie obecności lub braku określonych składników lub składników odżywczych; d) przez sugerowanie poprzez wygląd, opis lub prezentacje graficzne, że chodzi o określony środek spożywczy lub składnik, mimo że w rzeczywistości komponent lub składnik naturalnie obecny lub zwykle stosowany w danym środku spożywczym został zastąpiony innym komponentem lub innym składnikiem.
Jednocześnie informacje na temat żywności muszą być rzetelne, jasne i łatwe do zrozumienia dla konsumenta (art. 7 ust. 2 rozporządzenia nr 1169/2011).
Tymczasem w rozpoznawanej sprawie bezsporne jest, że w dniach 19 i 24 sierpnia 2021 r. w należącym do skarżącej sklepie L. , przy ul. [...] w L., przeprowadzono kontrolę w zakresie jakości handlowej. W celu przeprowadzenia badań laboratoryjnych oraz sprawdzenia prawidłowości oznakowania losowo pobrano próbkę z partii produktu o nazwie: "Oliwa z oliwek najwyższej jakości z pierwszego tłoczenia. Mieszanka oliw z oliwek pochodzących z Unii Europejskiej. Najwyższa kategoria oliwy z oliwek, uzyskana bezpośrednio z oliwek i wyłącznie za pomocą środków mechanicznych "PRIMADONNA" a’500 ml, zapakowanego w opakowania jednostkowe – butelki szklane, oznakowanego numerem partii [...], [...] oraz datą minimalnej trwałości – najlepiej spożyć przed: [...]/2022. W wyniku analiz przeprowadzonych w laboratoriach Głównego Inspektoratu Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych przez Laboratorium Specjalistyczne w G. i Laboratorium Specjalistyczne w O. stwierdzono, że kontrolowany produkt nie spełnia wymagań określonych w rozporządzeniu Komisji (EWG) nr 2568/91 pod względem mediany wad oraz klasyfikacji sensorycznej. Stwierdzono tym samym, że badana próbka nie spełnia wymagań dla zadeklarowanej kategorii oliwy z oliwek, to jest dla oliwy z oliwek najwyższej jakości z pierwszego tłoczenia. Okoliczności te jasno opisano w sprawozdaniach z badań nr [...] i nr [...] Ponadto przeprowadzono badania wtórnika próbki nr [...] w dwóch niezależnych, zatwierdzonych przez Komisji Europejską laboratoriach we W. oraz w [...]. Sprawozdania z tych badań potwierdziły, że kontrolowane partie oliwy z oliwek nie odpowiadają wymaganiom dla oliwy z oliwek najwyższej jakości z pierwszego tłoczenia, wskazanym w załączniku XII pkt 9.4 lit. a rozporządzenia EWG nr 2568/91.
Ustalenia powyższe okazały się kluczowe dla rozstrzygnięcia istoty sprawy w zakresie zaleceń pokontrolnych. Bezspornie stwierdzone w opisany sposób nieprawidłowości nie zostały przez stronę skarżącą skutecznie podważone. W toku postępowania skarżąca podnosiła wprawdzie, że przedstawiła wyniki badań producenta oliwy, które potwierdzają prawidłową jakość oliwy oraz spełnienie deklarowanych w oznakowaniu wymogów jakościowych dla oliwy najwyższej jakości z pierwszego tłoczenia – Extra Virgin. Organ jednakże zasadnie nie uwzględnił tych dowodów trafnie zwracając uwagę, że przedstawione wyniki badań pochodzące od dostawcy towaru z [...] dotyczą w jednym przypadku produktu o innym numerze partii oraz innej pojemności niż zakwestionowana partia, a w drugim dokumencie wskazano inną pojemność opakowań. W konsekwencji organ całkowicie zasadnie stwierdził, że przedstawione przez skarżącą dowody nie odnoszą się bezpośrednio do jakości zakwestionowanej partii "Oliwy PRIMADONNA" o pojemności butelek a’500 ml i numerze partii [...], [...], przez co nie mogło to podważyć wyników przeprowadzonych badań laboratoryjnych badanego towaru.
Odnosząc się do pierwszego z podniesionych w skardze zarzutów należy przypomnieć, że według cytowanego już art. 30b ustawy o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych, jeżeli w wyniku przeprowadzonej kontroli stwierdzono nieprawidłowości, wojewódzki inspektor przekazuje pisemnie jednostce kontrolowanej zalecenia pokontrolne i wzywa ją do usunięcia nieprawidłowości w określonym terminie. Z powyższego przepisu wynika zatem, że aby móc wystosować do kontrolowanego zalecenia pokontrolne, w toku kontroli dojść musi do stwierdzenia nieprawidłowości. W okolicznościach rozpoznawanej sprawy w sposób bezsporny nieprawidłowości tego rodzaju zostały stwierdzone. Skarżąca Spółka dopuściła się nieprawidłowości z tego powodu, że wprowadzony do obrotu produkt nie spełniał wymagań zawartych w jego oznakowaniu. W takiej sytuacji zaistniały więc uzasadnione podstawy do wydania zaleceń pokontrolnych i wezwania skarżącej do usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości.
Odnosząc się natomiast do zarzutu dotyczącego istotnie ogólnikowej treści zaleceń pokontrolnych zauważyć należy, że organ w treści zaleceń pokontrolnych z dnia 2 lutego 2023 r. wskazał wyraźnie na naruszenie przez skarżącą art. 7 ust. 1 lit. a) i ust. 2 rozporządzenia 1169/2011, art. 16 rozporządzenia (WE) nr 178/2002 oraz art. 3 pkt 5, art. 3 pkt 10 lit. b i c oraz art. 4 ust. 1 ustawy o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych. Oznacza to, że wprowadzona do obrotu skontrolowana partia produktu określona jako "Oliwa z oliwek najwyższej jakości z pierwszego tłoczenia. Mieszanka oliw z oliwek pochodzących z Unii Europejskiej. Najwyższa kategoria oliwy z oliwek, uzyskana bezpośrednio z oliwek i wyłącznie za pomocą środków mechanicznych", "PRIMADONNA" a'500 ml, powinna spełniać wszystkie wymagania, zawarte w wymienionych wyżej aktach prawnych, a wymagań tych nie spełniała.
Z tego względu w niniejszej sprawie miał pełne zastosowanie przepis art. 30b ustawy o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych, nawet pomimo tego, że artykuł z zakwestionowanej przez organ partii został wycofany już z obrotu. Zalecenia pokontrolne nie odnoszą się bowiem do konkretnej partii oliwy, mają natomiast charakter ogólny, naprawczy, a ich celem jest wyeliminowanie stwierdzonych nieprawidłowości na przyszłość oraz ochrona konsumentów.
W zakresie zarzutu naruszenia art. 7 ust. 1 lit. a i art. 7 ust. 2 rozporządzenia 1169/2011 wyjaśnić należy, że informacje na temat żywności nie mogą wprowadzać w błąd, w szczególności co do właściwości środka spożywczego, a w szczególności co do jego charakteru, tożsamości, właściwości, składu, ilości, trwałości, kraju lub miejsca pochodzenia, metod wytwarzania lub produkcji. Natomiast z art. 22 ust. 1 rozporządzenia 1169/2011 jasno wynika, że oznaczenie ilości składnika lub kategorii składników użytych do wytwarzania lub przygotowania danego środka spożywczego jest obowiązkowe, gdy dany składnik lub dana kategoria składników: a) występują w nazwie środka spożywczego lub są zwykle kojarzone z tą nazwą przez konsumenta; b) są podkreślone w etykietowaniu słownie, obrazowo lub graficznie; lub c) są istotne w celu scharakteryzowania danego środka spożywczego i odróżnienia go od produktów, z którymi mógłby być mylony ze względu na jego nazwę lub wygląd. Jedynie w przypadkach wskazanych w załączniku VIII do rozporządzenia 1169/2011, w odniesieniu do pewnych składników nie jest wymagane oznaczenie ilościowe (art. 7 ust. 2 rozporządzenia 1169/2011).
W ocenie Sądu, organ w żadnym zakresie nie naruszył przepisu art. 7 pkt 1 lit. a rozporządzenia 1169/2011. Odnosząc się do twierdzenia skarżącej, że zakwestionowana partia oliwy z oliwek była zgodna z deklaracją producenta, Sąd podziela stanowisko organu, że skarżąca była odpowiedzialna za przekazywanie wszelkich informacji konsumentom dotyczących wprowadzanego do obrotu produktu. Informacja na temat produktu była jasna i zrozumiała, jednakże ewidentnie nieprawdziwa, co potwierdziły wyniki badań laboratoryjnych. W deklaracji produktu podano niezgodne z prawdą dane w zakresie jakości przedmiotowych produktów. Otrzymane wyniki badań wykazały, że produkt jest wprawdzie "Oliwą z oliwek z pierwszego tłoczenia (virgin)", jednakże nie jest zadeklarowaną w oznakowaniu "Oliwą z oliwek z pierwszego tłoczenia najwyższej jakości (extra virgin)". Oznacza to, że przedmiotowa oliwa z oliwek nie spełniała wymogów jakości handlowej w związku z nieprawidłową jej klasyfikacją. Jednocześnie zaznaczyć należy, że możliwość wprowadzenia w błąd konsumenta w zakresie właściwości określonego produktu rolno-spożywczego oceniać należy z perspektywy klienta, a nie podmiotu wprowadzającego dany produkt do obrotu. Dodatkowo wymaga zwrócenia uwagi, że zadeklarowane przez producenta wymagania w zakresie jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych powinny zostać zachowane w całym okresie ich przydatności do spożycia (zob. wyrok NSA z dnia 17 lutego 2011 r., sygn. akt II GSK 273/10). Dlatego w tym znaczeniu to, że wraz z upływem czasu produkt rolno-spożywczy taki jak oliwa z oliwek zmienia swoje właściwości jakościowe, które ulegają pogorszeniu, nie miał znaczenia dla wydania uzasadnionych zaleceń pokontrolnych.
Organ prowadząc postępowanie w sprawie nie dopuścił się również niezachowania reguł proceduralnych, w tym zarzuconego mu przez skarżącą naruszenia przepisów postępowania w postaci art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. Organ wydając zaskarżony akt w niniejszej sprawie działał bowiem na podstawie prawa i w jego granicach. Należycie zebrał materiał dowodowy wystarczający do podjęcia tego rodzaju rozstrzygnięcia, a poczynione ustalenia okazały się niewadliwe, ponieważ mają pełne oparcie w zgromadzonych w sprawie dokumentach. W ocenie Sądu, dokonanej przez organ ocenie stanu faktycznego sprawy nie sposób zarzucić dowolności, gdyż wyciągnięte wnioski są logicznie, poprawne i merytorycznie uzasadnione. Zaskarżony akt zawiera też rzeczowe uzasadnienie faktyczne i prawne, dostatecznie wyjaśnia też zasadność przesłanek, którymi organ kierował się przy załatwianiu sprawy. Sąd nie stwierdził ponadto żadnego innego naruszenia przepisów prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania lub stwierdzenia nieważności zaskarżonego aktu. Dlatego wszystkie zarzuty skargi okazały się nieuzasadnione.
Z przytoczonych względów skarga, która nie zawierała usprawiedliwionych podstaw – podlegała oddaleniu. Dlatego Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie – na podstawie art. 151 p.p.s.a. – obowiązany był orzec o tym w sentencji wyroku.