III SA/Lu 157/26Stwierdzenie nieważności zarządzenia cennik cmentarz
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła skargi Prokuratora Rejonowego w Zamościu na zarządzenie Prezydenta Miasta Zamość z dnia 8 października 2020 r. w sprawie ustalenia cennika usług świadczonych na Cmentarzu Komunalnym w Zamościu. Prokurator zarzucił istotne naruszenie prawa, w tym brak ogłoszenia zarządzenia w Lubelskim Wojewódzkim Dzienniku Urzędowym oraz wejście w życie z dniem podpisania, co naruszało wymóg vacatio legis. Prokurator argumentował, że zarządzenie ma charakter aktu prawa miejscowego, ponieważ zawiera normy generalne i abstrakcyjne, wiążące podmioty zewnętrzne wobec administracji. Prezydent Miasta Zamość wniósł o oddalenie skargi, twierdząc, że zaskarżony akt nie jest aktem prawa miejscowego, lecz czynnością o charakterze cywilnoprawnym, stanowiącą ofertę zawarcia umowy o świadczenie usług. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie podzielił stanowisko Prokuratora, uznając zarządzenie za akt prawa miejscowego. Sąd podkreślił, że akty te muszą być publikowane w dzienniku urzędowym, a ich brak publikacji skutkuje stwierdzeniem nieważności. Sąd odrzucił argumentację Prezydenta o cywilnoprawnym charakterze zarządzenia, wskazując na jego jednostronne ustalanie opłat w ramach realizacji zadania własnego gminy. W konsekwencji, Sąd stwierdził nieważność zaskarżonego zarządzenia na podstawie art. 147 § 1 p.p.s.a.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUstalenie, że cenniki usług komunalnych, w tym cmentarnych, są aktami prawa miejscowego podlegającymi publikacji, a ich brak publikacji skutkuje nieważnością.
Dotyczy głównie aktów prawa miejscowego ustalających opłaty za usługi komunalne.
Zagadnienia prawne (4)
Czy zarządzenie Prezydenta Miasta ustalające cennik usług świadczonych na Cmentarzu Komunalnym jest aktem prawa miejscowego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, zarządzenie to jest aktem prawa miejscowego.
Uzasadnienie
Zarządzenie zawiera normy prawne o charakterze generalnym i abstrakcyjnym, wyznaczające określone zachowanie adresatów (obowiązek uiszczenia opłat), reguluje powtarzalne czynności związane z obowiązkiem uiszczania opłat za korzystanie z urządzeń i terenu cmentarza, a jego adresatami są podmioty pozostające poza strukturą administracji.
Czy brak publikacji aktu prawa miejscowego w wojewódzkim dzienniku urzędowym skutkuje jego nieważnością?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, brak publikacji aktu prawa miejscowego jest istotnym naruszeniem prawa, powodującym konieczność stwierdzenia jego nieważności w całości.
Uzasadnienie
Zgodnie z przepisami ustawy o ogłaszaniu aktów normatywnych, akty prawa miejscowego podlegają obowiązkowi ogłoszenia w wojewódzkim dzienniku urzędowym. Brak publikacji stanowi istotne naruszenie prawa.
Czy zarządzenie ustalające cennik usług cmentarnych, które weszło w życie z dniem podpisania, narusza przepisy o vacatio legis?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, zarządzenie narusza przepisy o vacatio legis.
Uzasadnienie
Zgodnie z ustawą o ogłaszaniu aktów normatywnych, akty normatywne wchodzą w życie po upływie czternastu dni od dnia ich ogłoszenia, chyba że akt określi dłuższy termin. Wejście w życie z dniem podpisania jest sprzeczne z tym przepisem.
Czy organ gminy ustalający cennik usług na cmentarzu komunalnym występuje w roli podmiotu stosunku cywilnoprawnego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, organ gminy nie występuje w tej sytuacji jako podmiot stosunku cywilnoprawnego.
Uzasadnienie
Stosunek cywilnoprawny charakteryzuje się równością podmiotów i dobrowolnością nawiązywania stosunku. Organ gminy, ustalając jednostronnie wiążące opłaty za korzystanie z cmentarza komunalnego w ramach realizacji zadania własnego, nie działa w pozycji równorzędnej, a podmioty te są zobowiązane z cmentarza korzystać.
Rozstrzygnięcie
Przepisy (12)
Główne
u.o.a.n. art. 2 § ust. 1
Ustawa o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych
Akt normatywny musi być ogłoszony w dzienniku urzędowym.
u.o.a.n. art. 13 § pkt 2
Ustawa o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych
Akty prawa miejscowego organów gminy podlegają ogłoszeniu w wojewódzkim dzienniku urzędowym.
u.o.a.n. art. 4 § ust. 1
Ustawa o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych
Akty normatywne wchodzą w życie po upływie czternastu dni od dnia ogłoszenia, chyba że akt określi dłuższy termin.
p.p.s.a. art. 147 § § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd uwzględniając skargę na akt prawa miejscowego stwierdza jego nieważność w całości lub w części.
Pomocnicze
u.s.g. art. 40 § ust. 2
Ustawa o samorządzie gminnym
Określa podstawę prawną do stanowienia prawa miejscowego przez organy gminy.
u.s.g. art. 42
Ustawa o samorządzie gminnym
Określa zasady i tryb ogłaszania aktów prawa miejscowego.
u.s.g. art. 94 § ust. 1
Ustawa o samorządzie gminnym
Określa termin do stwierdzenia nieważności uchwały lub zarządzenia organu gminy, z wyłączeniem aktów prawa miejscowego.
u.g.k. art. 1
Ustawa o gospodarce komunalnej
Definiuje gospodarkę komunalną jako zadania własne gminy w celu zaspokajania zbiorowych potrzeb wspólnoty.
u.c.i.z. art. 1
Ustawa o cmentarzach i chowaniu zmarłych
Rozróżnia cmentarze komunalne i wyznaniowe.
u.c.i.z. art. 2 § ust. 1
Ustawa o cmentarzach i chowaniu zmarłych
Utrzymanie i zarządzanie cmentarzami komunalnymi należy do wójtów, burmistrzów, prezydentów miast.
Konstytucja RP art. 88 § ust. 1
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Akty normatywne powszechnie obowiązujące podaje się do wiadomości w drodze ogłoszenia.
Konstytucja RP art. 94
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Organy samorządu terytorialnego oraz terenowe organy administracji rządowej, na podstawie i w granicach upoważnień ustawowych, ustanawiają akty prawa miejscowego.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Zarządzenie jest aktem prawa miejscowego. • Brak publikacji aktu prawa miejscowego skutkuje jego nieważnością. • Zarządzenie naruszyło przepisy o vacatio legis.
Odrzucone argumenty
Zarządzenie nie jest aktem prawa miejscowego, lecz czynnością cywilnoprawną. • Cennik usług cmentarnych stanowi ofertę gminy skierowaną do potencjalnych nabywców.
Godne uwagi sformułowania
zarządzenie wprowadzające opłaty za korzystanie z urządzeń na terenie cmentarzy komunalnych [...] stanowi akt prawa miejscowego, który podlega obowiązkowi ogłoszenia w wojewódzkim dzienniku urzędowym. • brak publikacji zarządzenia stanowiącego akt prawa miejscowego jest istotnym naruszeniem prawa, powodującym konieczność stwierdzenia jego nieważności w całości. • cywilnoprawny stosunek charakteryzuje się przede wszystkim równością (równorzędnością) podmiotów oraz autonomiczną pozycją tych podmiotów względem siebie • organ jednostki samorządu terytorialnego w zakresie realizacji zadania własnego tej jednostki ustala jednostronnie wiążące wobec podmiotów zewnętrznych opłaty za korzystanie z cmentarza komunalnego, w sytuacji, gdy podmioty te jednocześnie są w istocie zobowiązane z cmentarza komunalnego korzystać.
Skład orzekający
Iwona Tchórzewska
przewodniczący sprawozdawca
Jerzy Drwal
sędzia
Agnieszka Kosowska
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalenie, że cenniki usług komunalnych, w tym cmentarnych, są aktami prawa miejscowego podlegającymi publikacji, a ich brak publikacji skutkuje nieważnością."
Ograniczenia: Dotyczy głównie aktów prawa miejscowego ustalających opłaty za usługi komunalne.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy powszechnego zagadnienia opłat za usługi komunalne i ich formalnoprawnych aspektów, co jest istotne dla samorządów i obywateli.
“Cennik cmentarza musi być opublikowany – sąd stwierdził nieważność zarządzenia Prezydenta Miasta Zamość.”
Sektor
administracja publiczna
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.