III SA/Lu 157/22

Wojewódzki Sąd Administracyjny w LublinieLublin2022-11-03
NSAAdministracyjneŚredniawsa
ewidencja ludnościmeldunekwymeldowaniepobyt stałynumeracja porządkowanieruchomośćprawo administracyjnepostępowanie administracyjne

Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę na decyzję o wymeldowaniu, uznając, że skarżąca trwale i dobrowolnie opuściła miejsce stałego pobytu, mimo sporów dotyczących numeracji posesji.

Skarżąca K. N. kwestionowała decyzję o wymeldowaniu z pobytu stałego, podnosząc zarzuty dotyczące błędnej numeracji posesji i nieprawidłowego ustalenia stanu faktycznego. Sprawa dotyczyła podziału nieruchomości i przypisania numerów porządkowych. Sąd uznał, że kwestia numeracji nie jest przedmiotem postępowania o wymeldowanie, a skarżąca faktycznie nie zamieszkuje pod adresem, z którego miała być wymeldowana, co uzasadnia decyzję organów administracji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie rozpoznał skargę K. N. na decyzję Wojewody Lubelskiego utrzymującą w mocy decyzję Burmistrza o wymeldowaniu skarżącej z pobytu stałego. Głównym zarzutem skarżącej były nieprawidłowości w numeracji posesji, które miały wpływać na ustalenie jej miejsca zamieszkania. Sprawa wywodziła się z wniosku o wymeldowanie K. N. z adresu ul. [...] w Ł., gdzie według wnioskodawczyni nie przebywała od 2004 r. Skarżąca podnosiła, że od 50 lat jest zameldowana pod tym adresem i powoływała się na podział nieruchomości dokonany wyrokiem sądu w 2004 r. oraz wpisy w księdze wieczystej i mapy geodezyjne wskazujące na inny numer porządkowy. Organy administracji, opierając się na zawiadomieniu z 2005 r. o nadaniu numeru porządkowego "[...]" dla działki nr [...] (należącej do skarżącej) oraz zeznaniach świadków, uznały, że skarżąca trwale i dobrowolnie opuściła miejsce stałego pobytu. Sąd administracyjny, analizując sprawę, stwierdził, że postępowanie o wymeldowanie ma na celu potwierdzenie aktualności danych ewidencyjnych i nie jest właściwym miejscem do rozstrzygania sporów o numerację posesji, które regulowane są przepisami prawa geodezyjnego. Sąd uznał, że organy prawidłowo ustaliły, iż skarżąca nie zamieszkuje pod adresem, z którego miała być wymeldowana, a jej centrum życiowe znajduje się gdzie indziej, co uzasadniało decyzję o wymeldowaniu na podstawie art. 35 ustawy o ewidencji ludności. Skargę oddalono.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, spory dotyczące numeracji porządkowej nieruchomości nie mogą być rozstrzygane w postępowaniu o wymeldowanie z pobytu stałego, gdyż nie jest to właściwe postępowanie do oceny legalności działań organów w tym zakresie.

Uzasadnienie

Postępowanie o wymeldowanie ma na celu potwierdzenie aktualności danych ewidencyjnych i ustalenie, czy osoba faktycznie opuściła miejsce stałego pobytu. Kwestie numeracji posesji regulowane są przepisami prawa geodezyjnego i kartograficznego i powinny być rozstrzygane w odrębnym postępowaniu.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (27)

Główne

u.e.l. art. 35

Ustawa o ewidencji ludności

Dz.U. 2021 poz 510 art. 35

Ustawa z dnia 24 września 2010 r. o ewidencji ludności

Dz.U. 2022 poz 329 art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

u.e.l. art. 25 § ust. 1

Ustawa o ewidencji ludności

Pobytem stałym jest zamieszkanie w określonej miejscowości pod oznaczonym adresem z zamiarem stałego przebywania, co wiąże się z faktycznym przebywaniem i koncentracją spraw życiowych.

u.e.l. art. 28 § ust. 4

Ustawa o ewidencji ludności

Zameldowanie służy wyłącznie celom ewidencyjnym i nie wpływa na prawa majątkowe ani prawa do lokalu.

p.p.s.a. art. 1 § § 1 i § 2

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 3 § § 1

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 134 § § 1

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.p.a. art. 7

Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 77 § § 1

Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 80

Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 78 § § 1

Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 75 § § 1

Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 8

Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 1

Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 138 § § 2

Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 28

Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 15

Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 107 § § 3

Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 11

Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego

p.g.k. art. 47a § ust. 1

Ustawa - Prawo geodezyjne i kartograficzne

p.g.k. art. 47a § ust. 3 pkt 1 i pkt 7

Ustawa - Prawo geodezyjne i kartograficzne

p.g.k. art. 47a § ust. 4 pkt 5 lit. a)

Ustawa - Prawo geodezyjne i kartograficzne

p.g.k. art. 47a § ust. 5

Ustawa - Prawo geodezyjne i kartograficzne

Rozporządzenie Ministra Rozwoju, Pracy i Technologii w sprawie ewidencji miejscowości, ulic i adresów § § 9

k.c. art. 344 § § 1

Kodeks cywilny

Argumenty

Skuteczne argumenty

Postępowanie o wymeldowanie nie jest właściwe do rozstrzygania sporów o numerację posesji. Skarżąca trwale i dobrowolnie opuściła miejsce stałego pobytu, co potwierdzają dowody i zeznania świadków. Dane ewidencyjne dotyczące miejsca zamieszkania powinny być zgodne z rzeczywistością.

Odrzucone argumenty

Naruszenie przepisów postępowania poprzez fragmentaryczne rozpatrzenie materiału dowodowego. Naruszenie przepisów postępowania poprzez błędne ustalenie stanu faktycznego (niezamieszkiwanie w lokalu). Naruszenie przepisów postępowania poprzez fragmentaryczną analizę postanowienia SKO. Naruszenie zasady zaufania do władzy publicznej. Naruszenie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. przez utrzymanie w mocy decyzji organu I instancji zamiast uchylenia jej i przekazania do ponownego rozpoznania. Naruszenie prawa materialnego (art. 35 u.e.l.) poprzez błędne ustalenie stanu faktycznego. Błędna wykładnia art. 28 u.e.l. Naruszenie zasady proporcjonalności.

Godne uwagi sformułowania

Przedmiotem takiego postępowania w żadnym razie nie mogą być natomiast kwestie związane z nadawaniem budynkom numerów porządkowych i ocena legalności działań organów w tym zakresie. Obowiązek meldunkowy służy zatem, według obowiązujących przepisów prawa, celom wyłącznie ewidencyjnym i określenie miejsca zameldowania danej osoby na pobyt stały nie ma żadnego wpływu na sferę praw majątkowych tej osoby czy też jej prawa do lokalu (nieruchomości). Sam fakt, że rozstrzygnięcie organu nie spełnia oczekiwań skarżącej nie uzasadnia naruszenia zasady prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej.

Skład orzekający

Jadwiga Pastusiak

przewodniczący sprawozdawca

Jerzy Drwal

sędzia

Anna Strzelec

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Potwierdzenie, że spory dotyczące numeracji posesji nie są rozstrzygane w postępowaniu o wymeldowanie oraz że kluczowe dla wymeldowania jest faktyczne opuszczenie miejsca stałego pobytu."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji podziału nieruchomości i sporów o numerację, ale ogólne zasady dotyczące wymeldowania są uniwersalne.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa pokazuje, jak skomplikowane mogą być procedury administracyjne, zwłaszcza gdy mieszają się kwestie faktyczne (zamieszkanie) z technicznymi (numeracja posesji). Jest to ciekawe dla prawników procesualistów i administracjonistów.

Spór o numer domu, który nie był kluczowy w sprawie o wymeldowanie.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
III SA/Lu 157/22 - Wyrok WSA w Lublinie
Data orzeczenia
2022-11-03
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2022-04-14
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Sędziowie
Anna Strzelec
Jadwiga Pastusiak /przewodniczący sprawozdawca/
Jerzy Drwal
Symbol z opisem
6050 Obowiązek meldunkowy
Hasła tematyczne
Ewidencja ludności
Sygn. powiązane
II OSK 771/23 - Wyrok NSA z 2025-09-23
Skarżony organ
Wojewoda
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2021 poz 510
art. 35
Ustawa z dnia 24 września 2010 r. o ewidencji ludności - t.j.
Dz.U. 2022 poz 329
art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi  - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Jadwiga Pastusiak (sprawozdawca) Sędziowie: Sędzia WSA Jerzy Drwal Sędzia WSA Anna Strzelec Protokolant: Referent Małgorzata Rębacz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 listopada 2022 r. sprawy ze skargi K. N. na decyzję Wojewody Lubelskiego z dnia 28 stycznia 2022 r. nr [...] w przedmiocie wymeldowania z pobytu stałego oddala skargę.
Uzasadnienie
Zaskarżoną decyzją z dnia 28 stycznia 2022 r. nr [...] Wojewoda Lubelski utrzymał w mocy decyzję Burmistrza Miasta Ł. z dnia 6 grudnia 2021 nr [...], orzekającą o wymeldowaniu K. N. (dalej jako "skarżąca") z pobytu stałego.
Powyższe rozstrzygniecie zapadło w sprawie, której stan faktyczny przedstawia się następująco:
W dniu 12 kwietnia 2021 r. do Burmistrza Miasta Ł. wpłynął wniosek K. P. o wymeldowanie K. N. z pobytu stałego pod adresem: ul. [...], [...]. W uzasadnieniu wnioskodawczyni podała, że K. N. pod ww. adresem nie przebywa od 2004 r., zamieszkuje natomiast pod adresem ul. [...], [...].
Pismem z dnia 13 kwietnia 2021 r. Burmistrz Miasta Ł. poinformował K. N. o wszczęciu postępowania w sprawie wymeldowania z pobytu stałego.
W dniu 10 maja 2021 r. do organu wpłynęło pismo K. N., w którym wskazała, że od ponad 50 lat jest zameldowana na pobyt stały pod adresem ul. [...] w Ł.. Poinformowała, że prawomocnym wyrokiem sądu w 2004 r. działka nr [...] położona w Ł. przy ul. [...] została podzielona na dwie działki: [...] i [...] wraz z budynkiem mieszkalnym na niej się znajdującym. Powołała się również na księgę wieczystą założoną dla posiadanej nieruchomości, w której jako adres wskazano ul. [...] w Ł. oraz załączoną do pisma mapę geodezyjną z dnia 5 maja 2021 r., z której wynika, że dla należącej do skarżącej działki oznaczonej w ewidencji gruntów nr [...] został przyporządkowany numer [...], a dla części działki nr [...] (należącej do K. P.-N.) numer [...].
W toku postępowania do akt sprawy organ dołączył zawiadomienie Burmistrza Miasta Ł. z dnia 1 sierpnia 2005 r. informujące skarżącą o nadaniu nieruchomości położonej na działce ewidencyjnej oznaczonej nr [...] w Ł. przy ul. [...] nr porządkowy "[...]" oraz postanowienie Sądu Okręgowego w Lublinie II Wydział Cywilny – Odwoławczy z dnia 9 września 2004 r., sygn. akt II Ca 229/04, w sprawie podziału majątku wspólnego, na mocy którego działka oznaczona nr ewidencyjnym [...] wraz ze znajdującym się na niej budynkiem została podzielona na dwie odrębne działki o nr ewidencyjnych [...] i [...].
W toku postepowania przesłuchano także w charakterze świadków J. Z. i E. Z.. E. Z. zeznała, że znana jest jej okoliczność, że budynek w którym zamieszkuje K. P.-N. został podzielony. Część od ulicy zamieszkuje K. P.-N., a drugą część K. N.. K. N. nigdy nie mieszkała w części znajdującej się od ulicy, nigdy jej tam nie widywała, ani żadnych rzeczy do niej należących. Świadek zeznała, że nie wie jakie numery porządkowe są przypisane do poszczególnych części budynku. Z kolei J. Z. zeznała, że budynek należący do K. P.- N. ma wejście od strony ulicy. Regularnie odwiedzała K. P.-N. i nigdy u niej nie widziała K. N., ani żadnych rzeczy do niej należących.
W pismach z dnia 16 czerwca 2021 r oraz z dnia 17 czerwca 2021 r. skarżąca wskazała na rozbieżności w numeracji porządkowej przypisanej do nieruchomości skarżącej, widniejące w zawiadomieniu z dnia 1 sierpnia 2005 r. o nadaniu nieruchomości numeru porządkowego "[...]" oraz treści decyzji Burmistrza Miasta Ł. z dnia 12 czerwca 2007 r. nr [...] o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego nieruchomości gruntowej będącej własnością Miasta Ł. oznaczonej nr ewidencyjnym [...], położonej w Ł. , przysługującego K. N. w prawo własności, w której jako adres nieruchomości wskazano ul. [...] w Ł..
Postanowieniem z dnia 14 lipca 2021 r. organ zawiesił postępowanie w sprawie wymeldowania skarżącej z pobytu stałego do czasu rozpoznania przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. P. zażalenia na postanowienie Burmistrza Miasta Ł. z dnia 28 czerwca 2021 r. nr [...] w przedmiocie sprostowania oczywistej omyłki w decyzji Burmistrza Miasta Ł. z dnia 12 czerwca 2007 r. nr [...] o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego przysługującego K. N. w prawo własności. Omyłkę w decyzji sprostowano w ten sposób, że w wierszach 18 i 19 na pierwszej stronie decyzji dotychczasową treść "położonej w Ł. przy ulicy [...]" zastąpiono słowami "położonej w Ł. przy ul. [...]".
Po uprawomocnieniu się postanowienia Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 26 października 2021 r. nr [...], uchylającego postanowienie Burmistrza Miasta Ł. z dnia 28 czerwca 2021 r. nr [...] w przedmiocie sprostowania oczywistej omyłki w decyzji Burmistrza Miasta Ł. z dnia 12 czerwca 2007 r. i umarzającego postępowanie w sprawie, decyzją z dnia 6 grudnia 2021 r. Burmistrz Miasta Ł. orzekł o wymeldowaniu K. N. z miejsca pobytu stałego pod adresem Ł., ul. [...].
W uzasadnieniu decyzji organ wyjaśnił, że pismem z dnia 1 lipca 2005 r. K. N. wniosła o nadanie numeru porządkowego nieruchomości oznaczonej numerem ewidencyjnym [...] położonej w Ł. przy ul. [...]. W dniu 1 sierpnia 2005 r. Burmistrz Miasta Ł. powiadomił skarżącą, że nieruchomość położona w Ł. przy ul. [...], oznaczona w ewidencji gruntów miasta Ł. jako działka nr [...] otrzymuje numer porządkowy [...]. Powyższe zawiadomienie otrzymało do wiadomości m. in. Starostwo Powiatowe w Ł. - Wydział Geodezji, Gospodarki Nieruchomościami i Kartografii w celu naniesienia stosownych zmian w ewidencji gruntów. Stosowne zmiany zostały również naniesione w rejestrze numerów porządkowych nieruchomości miasta Ł.. Natomiast kwestia, dlaczego właściwy numer porządkowy dla przedmiotowej nieruchomości nie został naniesiony na mapy zgodnie z zawiadomieniem może być wyjaśniona przez skarżącą w Starostwie Powiatowym w Ł. w Wydziale Geodezji i Gospodarki Nieruchomościami, o czym skarżąca została poinformowana w piśmie z dnia 25 maja 2021 r.
Skarżąca wniosła odwołanie od powyższej decyzji, podnosząc zarzuty w zakresie nieprawidłowego przypisania numeracji porządkowej budynku, w którym zamieszkuje, a tym samym niezasadnego wymeldowania jej spod adresu ul. [...], Ł.. Wskazała, że od kiedy pamięta posługiwała się nr domu [...] przy ul. [...] w Ł., na ten nr została także wydana decyzja przekształceniowa z dnia 12 czerwca 2007 r. nr [...] Postanowienie Burmistrza Miasta Ł. o sprostowaniu oczywistej omyłki w powyższej decyzji w zakresie adresu nieruchomości zostało uchylone postanowieniem Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. P. z dnia 26 października 2021 r., a postępowanie umorzone. Zdaniem skarżącej wydając decyzję organ I instancji, nie wziął pod uwagę analizy przedstawionej przez SKO w tym postanowieniu. Skarżąca podniosła także, że nie otrzymała żadnego zawiadomienia o nadaniu jej nieruchomości nr [...], zaś nr [...] widnieje w księdze wieczystej, w mapie z zasobu geodezyjnego Starostwa Powiatowego w Ł. z dnia 7 czerwca 2021 r. oraz mapie do celów opiniodawczych z dnia 5 maja 2021 r.
Decyzją z dnia 28 stycznia 2022 r. Wojewoda Lubelski utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.
W uzasadnieniu organ przytoczył treść art. 35 ustawy z dnia 24 września 2010 r. o ewidencji ludności (Dz. U. z 2022 r. poz. 1191 z późn. zm.), dalej jako "ustawy o ewidencji ludności", w myśl którego organ gminy wydaje z urzędu lub na wniosek właściciela lub podmiotu wskazanego w art. 28 ust. 2 dysponującego tytułem prawnym do lokalu, decyzję w sprawie wymeldowania obywatela polskiego, który opuścił miejsce pobytu stałego albo opuścił miejsce pobytu czasowego przed upływem deklarowanego okresu pobytu i nie dopełnił obowiązku wymeldowania się. Podniósł, że podstawową przesłanką wymeldowania w trybie administracyjnym jest trwałe i dobrowolne opuszczenie lokalu przez osobę podlegająca wymeldowaniu. Trwałość opuszczenia lokalu oznacza przebywanie poza miejscem stałego zameldowania z równoczesnym zerwaniem związków z lokalem dotychczasowym i założeniem w nowym miejscu ośrodka osobistych i majątkowych interesów. Natomiast jako dobrowolne opuszczenie lokalu, traktowane jest każde opuszczenie lokalu wynikające z woli osoby podlegającej wymeldowaniu.
Organ podniósł, że zawiadomieniem z dnia 1 sierpnia 2005 r. nr [...] poinformowano skarżącą o nadaniu działce o numerze [...] przy ul. [...] numeru porządkowego [...], którego odbiór skarżąca potwierdziła parafką. Na nadanie numeru [...] dla działki [...] wskazują także dane dostępne w rejestrze publicznym - geoportalu prowadzonym przez Główny Urząd Geodezji i Kartografii. Jednocześnie organ stwierdził, że wpis w księdze wieczystej nr [...] został dokonany na podstawie decyzji z dnia 12 czerwca 2007 r., znak: [...], zaś zgromadzona w materiale dowodowym mapa do celów opiniodawczych z dnia 5 maja 2021 r. zawiera zapis "stan archiwalny bez sprawdzania w terenie".
Organ wskazał, że dla działki nr [...] przypisany jest numer porządkowy [...], zaś odwołująca jest wymeldowywana z lokalu nr [...] – będącym własnością K. P.-N.. Porządkowy nr [...] obowiązywał do czasu podziału działki postanowieniem Sądu Okręgowego w Lublinie II Wydziału Cywilnego - Odwoławczego z dnia 9 września 2004 r. Po podziale działki, zgodnie z przyznanym w zawiadomieniu z Urzędu Miasta Ł. z dnia 1 sierpnia 2005 r. dla działki [...] numeru [...] skarżąca winna się posługiwać nowym numerem.
W ocenie organu, materiał dowodowy wskazuje, że skarżąca w lokalu [...] przy ul. [...] w Ł. (działka [...]) nie zamieszkuje w rozumieniu ustawy o ewidencji ludności, nie jest tam widywana i obecnie w innym miejscu jest skoncentrowane jej życie osobiste. Powyższe potwierdzają zeznania przesłuchanych w sprawie świadków, które organ uznał za wiarygodne i spójne. Z materiału dowodowego nie wynika także, by odwołująca wytoczyła powództwo posesoryjne w trybie art. 344 § 1 Kodeksu cywilnego o przywrócenie posiadania przedmiotowego lokalu. Nie wynika także, aby fakt zmuszenia jej do opuszczenia lokalu został stwierdzony w postępowaniu karnym. W związku z powyższym organ uznał, że skarżąca opuściła miejsce pobytu stałego, dobrowolnie i trwale organizując swoje centrum życiowe w innym miejscu.
K. N. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie skargę na powyższą decyzję, wnosząc o stwierdzenie jej nieważności, ewentualnie o uchylenie zaskarżonej decyzji i decyzji organu I instancji.
Zaskarżonemu rozstrzygnięciu zarzuciła:
1) naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy:
a) art. 7 w zw. z art. 77 i w zw. z art. 80 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2022 r. poz. 2000 z późn. zm.), dalej jako "k.p.a.", poprzez fragmentaryczne i dowolne rozpatrzenie materiału dowodowego w niniejszej sprawie i błędne przyjęcie, że w sprawie zachodzi kwestia wymeldowania K. N. ze względu na fakt jej niezamieszkiwania w miejscu stałego pobytu, podczas gdy zebrany w sprawie materiał wskazuje ze wszech miar na ustalenie jedynie kwestii błędnej numeracji domu przy ul. [...] w Ł.;
b) art. 7 w zw. z art. 77 w zw. z art. 80 k.p.a. poprzez wybiórcze i nie wyczerpujące rozpatrzenie zebranego materiału dowodowego i w konsekwencji błędne ustalenie stanu faktycznego polegające na przyjęciu, że skarżąca opuściła lokal przy ul. [...] i od tego czasu tam nie zamieszkuje, podczas gdy z zebranego w sprawie materiału dowodowego wynika, że skarżąca chce zamieszkiwać w przedmiotowym lokalu i zamieszkuje tam od 50 lat, a jej ewentualny pobyt u dzieci ma jedynie charakter czasowy;
c) art. 78 § 1 w zw. z art. 75 § 1 k.p.a., poprzez fragmentaryczną analizę treści postanowienia SKO w B. P. z dnia 26 postanowienia 2021 r., jako kluczowego dowodu w niniejszej sprawie, podczas gdy postanowienie to wyjaśnia w sposób właściwy prawidłową numerację domu skarżącej przy ul. [...] w Ł.;
d) art. 8 k.p.a., poprzez naruszenie zasady zaufania do władzy publicznej przejawiającej się w braku dbania przez organ o prawa i potrzeby słabszych obywateli i w podeszłym wieku, podczas gdy skarżąca, jako słabszy obywatel, została pozbawiona ochrony swych praw;
e) art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., poprzez jego zastosowanie przez organ II instancji i utrzymanie w mocy decyzji organu I instancji, w sytuacji gdy istniały podstawy zastosowania art. 138 § 2 k.p.a., tj. uchylenie decyzji w całości i przekazanie do ponownego rozpoznania przez organ I instancji, gdyż została ona wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jego rozstrzygnięcie;
2) naruszenie prawa materialnego mające istotny wpływ na wynik sprawy:
a) art. 35 ustawy o ewidencji ludności, poprzez błędne ustalenie stanu faktycznego sprawy polegającego na wymeldowaniu skarżącej z miejsca stałego pobytu ze względu na jej rzekome niezamieszkiwanie w miejscu stałego pobytu, podczas gdy w niniejszej sprawie zachodzi jedynie problem błędnej numeracji budynku, co potwierdza ponad wszelką wątpliwość organ I Instancji;
b) art. 28 ustawy o ewidencji ludności, poprzez jego błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że skarżąca w przedmiotowym lokalu nie mieszka, zgodnie z celami ewidencyjnymi ww. ustawy winna być wymeldowana z tego adresu, podczas gdy skarżąca zamieszkuje w przedmiotowym lokalu i tam znajduje się jej centrum życiowe;
3) naruszenie zasady pogłębiania zaufania obywateli do organów Państwa oraz konstytucyjnej i unijnej zasady proporcjonalności, o której to jest mowa w wyrokach Trybunału Konstytucyjnego o sygn. K 7/05, P 43/06, K 8/04, SK 62/06.
W uzasadnieniu skargi skarżąca powtórzyła argumentację zawartą w odwołaniu oraz podniosła, że nigdy nie dostała zawiadomienia o nadaniu numeru porządkowego nieruchomości stanowiącej jej własność, ani nie potwierdzała odbioru takiego pisma własnoręcznym podpisem, zaś parafkę na zawiadomieniu mógł umieścić każdy.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując dotychczasową argumentację.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje:
Skarga podlega oddaleniu.
Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych określone przepisami art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2021 r. poz. 137 ze zm.) oraz art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r. poz. 329, ze zm.) – dalej jako "p.p.s.a.", sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem. Oznacza to, że w zakresie dokonywanej kontroli sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania w sposób, który miał lub mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sądowa kontrola legalności zaskarżonych orzeczeń administracyjnych sprawowana jest przy tym w granicach sprawy, a sąd nie jest związany zarzutami, wnioskami skargi, czy też powołaną w niej podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.).
Zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a., decyzja podlega uchyleniu w razie stwierdzenia przez sąd naruszenia przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia przepisów dającego podstawę do wznowienia postępowania lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, jak też w razie stwierdzenia okoliczności uzasadniających stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji (pkt 2).
Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji według powyższych reguł sąd stwierdził, że zaskarżona decyzja prawa nie narusza.
Podstawą materialnoprawną zaskarżonej decyzji jest art. 35 ustawy o ewidencji ludności, w myśl którego, organ gminy, o którym mowa w art. 28 ust. 1, wydaje z urzędu lub na wniosek właściciela lub podmiotu wskazanych w art. 28 ust. 2, decyzję w sprawie wymeldowania obywatela polskiego, który opuścił miejsce pobytu stałego albo opuścił miejsce pobytu czasowego przed upływem deklarowanego okresu pobytu i nie dopełnił obowiązku wymeldowania się.
Pobytem stałym, zgodnie z art. 25 ust. 1 ustawy o ewidencji ludności, jest zamieszkanie w określonej miejscowości pod oznaczonym adresem z zamiarem stałego przebywania. Tak rozumiany pobyt stały wiąże się z elementem faktycznego przebywania w danym miejscu z wolą koncentracji w tym miejscu swoich spraw życiowych. Miejsce stałego pobytu danej osoby to miejsce, w którym osoba ta stale realizuje swoje podstawowe funkcje życiowe, tj. w szczególności mieszka, nocuje, spożywa posiłki, wypoczywa, przechowuje rzeczy niezbędne do codziennego funkcjonowania (odzież, żywność, meble), przyjmuje wizyty członków rodziny lub znajomych, utrzymuje chociażby okazjonalne kontakty z sąsiadami, przyjmuje i nadaje korespondencję. Z kolei opuszczenie lokalu związane jest z zerwaniem związków z lokalem dotychczasowym i skoncentrowaniem swych spraw życiowych w innym miejscu. Przesłanka opuszczenia dotychczasowego miejsca pobytu stałego jest spełniona, jeżeli opuszczenie to ma charakter trwały i jest dobrowolne.
Z treści powyższych przepisów wynika, że organ ma obowiązek z urzędu lub na wniosek strony orzec o wymeldowaniu osoby, która opuściła miejsce pobytu stałego i nie dopełniła obowiązku wymeldowania. Celem instytucji zameldowania oraz wymeldowania jest m.in. zagwarantowanie, że dane uwidocznione w ewidencji są aktualne i zgodne z rzeczywistością. Stosownie bowiem z przepisem art. 28 ust. 4 ustawy, zameldowanie na pobyt stały lub czasowy służy wyłącznie celom ewidencyjnym i ma na celu potwierdzenie faktu pobytu osoby w miejscu, w którym się zameldowała. Obowiązek meldunkowy służy zatem, według obowiązujących przepisów prawa, celom wyłącznie ewidencyjnym i określenie miejsca zameldowania danej osoby na pobyt stały nie ma żadnego wpływu na sferę praw majątkowych tej osoby czy też jej prawa do lokalu (nieruchomości).
W rozpoznawanej sprawie bezspornym jest, że do 2004 r. skarżąca zamieszkiwała w budynku przy ul. [...] w Ł., który znajdował się na działce oznaczonej w ewidencji gruntów nr [...]. Prawomocnym postanowieniem Sądu Okręgowego w Lublinie II Wydział Cywilny – Odwoławczy z dnia 9 września 2004 r., sygn. akt II Ca 229/04 działka ta wraz ze znajdującym się na niej budynkiem została podzielona na dwie odrębne nieruchomości o nr ewidencyjnych [...] i [...]. Użytkownikiem wieczystym działki nr [...] została skarżąca K. N., zaś użytkownikiem wieczystym działki nr [...] – były mąż skarżącej – S. N. (który przekazał następnie nieruchomość kolejnej żonie – K. P.-N.). Decyzją z dnia 12 czerwca 2007 r. nr [...] Burmistrz Miasta Ł. orzekł o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego działki nr [...] przysługujące K. N. w prawo własności. Do chwili obecnej skarżąca zamieszkuje w przydzielonej jej części budynku mieszkalnego, znajdującej się na działce o nr [...]. Powyższe okoliczności nie są kwestionowane przez żadną ze stron postępowania.
Zarzuty skargi w rozpoznawanej sprawie koncentrują się natomiast na nadaniu nieruchomości należącej do skarżącej (działka ewidencyjna nr [...]) numeru porządkowego "[...]", zamiast [...]", a w konsekwencji nieprawidłowości wymeldowania skarżącej z pobytu stałego w Ł. przy ul. [...]. Zdaniem skarżącej, części zamieszkiwanego przez nią budynku nadany jest nr porządkowy "[...]", zaś budynek zamieszkiwany przez wnioskodawczynię postępowania o wymeldowanie – "[...]". Natomiast zdaniem organu sytuacja kształtuje się zupełnie odwrotnie, nr porządkowy "[...]" przypisany jest do działki oznaczonej w ewidencji gruntów nr ewidencyjnym [...], należącej do K. P.-N., zaś do działki nr [...], której właścicielką jest skarżąca, przypisany jest nr porządkowy "[...]". Z uwagi zaś, że skarżąca nie zamieszkuje w budynku leżącym na działce ewidencyjnej nr [...], należało ją wymeldować z pobytu stałego w Ł., ul. [...].
Mając tak określoną istotę sporu podkreślić jeszcze raz należy, że celem postępowania w sprawie wymeldowania jest m.in. zagwarantowanie, że dane uwidocznione w ewidencji są aktualne i zgodne z rzeczywistością. Organ ma obowiązek z urzędu lub na wniosek strony orzec o wymeldowaniu osoby, która opuściła miejsce pobytu stałego i nie dopełniła obowiązku wymeldowania. W postępowaniu o wymeldowanie organ ma zatem ustalić, czy strona opuściła dotychczasowe miejsce pobytu stałego i opuszczenie to ma charakter trwały i dobrowolny. Przedmiotem takiego postępowania w żadnym razie nie mogą być natomiast kwestie związane z nadawaniem budynkom numerów porządkowych i ocena legalności działań organów w tym zakresie.
Wyjaśnienia wymaga, że czynność właściwego organu gminy, polegająca na nadaniu lub zmianie, albo odmowie nadania lub zmiany numeru porządkowego nieruchomości, nie następuje w drodze decyzji, czy postanowienia, ale jest inną czynnością z zakresu administracji publicznej. Stan prawny w zakresie nadawania i zmieniania numerów porządkowych budynków na nieruchomościach określony jest w przepisach ustawy z dnia 17 maja 1989 r. – Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz.U. z 2021 r., poz. 1990 z późn. zm.), dalej jako "p.g.k.", w szczególności rozdziału 8a zatytułowanego "Ewidencja miejscowości, ulic i adresów", oraz przepisach rozporządzenia Ministra Rozwoju, Pracy i Technologii z dnia 21 lipca 2021 r. w sprawie ewidencji miejscowości, ulic i adresów (Dz. U. poz. 1368).
Stosownie do treści art. 47a ust. 1 p.g.k., do zadań gminy należy ustalanie numerów porządkowych oraz zakładanie i prowadzenie ewidencji miejscowości, ulic i adresów oraz umieszczanie i utrzymywanie w należytym stanie tabliczek z nazwami ulic i placów w miastach oraz innych miejscowościach na obszarze gminy. W myśl art. 47a ust. 3 pkt 1 i pkt 7 ustawy ewidencję miejscowości ulic i adresów zakłada się między innymi na podstawie ewidencji numeracji porządkowej nieruchomości oraz ewidencji gruntów oraz innych materiałów geodezyjnych i kartograficznych. Zgodnie zaś z art. 47a ust. 4 pkt 5 lit. a) p.g.k., ewidencja miejscowości, ulic i adresów zawiera między innymi dane adresowe określające numery porządkowe budynków mieszkalnych oraz innych budynków przeznaczonych do stałego lub czasowego przebywania ludzi, w tym w szczególności budynków: biurowych, ogólnodostępnych wykorzystywanych na cele kultury i kultury fizycznej, o charakterze edukacyjnym, szpitali i opieki medycznej oraz przeznaczonych do działalności gospodarczej, wybudowanych, w trakcie budowy i prognozowanych do wybudowania. Szczegółowe reguły dotyczące nadawania numerów porządkowych nieruchomościom lub ich zmiany określone zostały w przepisach wymienionego wcześniej rozporządzenia Ministra Rozwoju, Pracy i Technologii z dnia 21 lipca 2021 r. w sprawie ewidencji miejscowości, ulic i adresów.
Kompetencja do ustalania numerów porządkowych budynków przysługuje natomiast wójtowi (burmistrzowi, prezydentowi miasta), który czyni to z urzędu lub na wniosek zainteresowanych i zawiadamia o tych ustaleniach właścicieli nieruchomości lub inne podmioty uwidocznione w ewidencji gruntów, które tymi nieruchomościami władają (art. 47a ust. 5 p.g.k.).
Z akt rozpoznawanej sprawy wynika, że skarżąca skorzystała z przysługującego jej uprawnienia, o którym mowa w art. 47a ust. 5 p.g.k. i pismem z dnia 1 lipca 2005 r. wniosła do właściwego organu o nadanie numeru porządkowego dla nieruchomości położonej na działce ewidencyjnej oznaczonej nr [...] w Ł. przy ul. [...] (k. 34 akt administracyjnych).
Pismem z dnia 1 sierpnia 2005 r. Burmistrz Miasta Ł. zawiadomił skarżącą, że nieruchomość położona na działce ewidencyjnej oznaczonej nr [...] w Ł. przy ul. [...] otrzymuje nr porządkowy "[...]" (k. 35 akt administracyjnych). Odbiór zawiadomienia został pokwitowany przez K. N. poprzez umieszczenie parafki, czego skarżąca skutecznie w tym postępowaniu nie podważyła. Zawiadomienie zostało również wysłane do wiadomości do Starostwa Powiatowego w Ł. – Wydziału Geodezji, Gospodarki Nieruchomościami i Kartografii w celu naniesienia stosownych zmian w ewidencji gruntów. Stosowne zmiany zostały również naniesione w rejestrze numerów porządkowych nieruchomości miasta Ł..
Powyższe potwierdza również znajdujące się w aktach sprawy zaświadczenie z dnia 6 lipca 2021 r., wydane przez Burmistrza Miasta Ł., w którym zaświadczono, że nieruchomość położona w Ł. przy ul. [...] oznaczona w ewidencji gruntów m. Ł. jako działka nr [...] posiada numer porządkowy "[...]" (k. 59 akt administracyjnych).
Na podstawie powyższych dokumentów organy prawidłowo przyjęły, że działce nr [...], której właścicielką jest skarżąca, przypisany jest nr porządkowy "[...]", zaś działce nr [...], będącej własnością wnioskodawczyni niniejszego postępowania – K. P.-N., nr porządkowy "[...]".
W tej sytuacji jakiekolwiek zarzuty skarżącej w zakresie nieprawidłowej numeracji porządkowej ustalonej dla działek o numerach ewidencyjnych [...] i [...] są bezzasadne, niezależnie od rozbieżności w powoływanej w toku postępowania przez skarżącą oraz organy dokumentacji. Kwestie tego typu mogą być podnoszone przed właściwym organem w postępowaniu, o którym mowa w § 9 rozporządzenia, dotyczącym aktualizacji danych ewidencji, ich uzupełnienia lub zmiany. Z pewnością zaś nie mogą być rozstrzygane w postepowaniu w przedmiocie wymeldowania z pobytu stałego.
Przechodząc do meritum sprawy, tj. zasadności wymeldowania skarżącej z pobytu stałego pod adresem ul. [...] w Ł. stwierdzić należy, że rozstrzygniecie organu w tym zakresie jest prawidłowe.
Jak już wyżej wskazano, w rozpoznawanej sprawie bezspornym jest, że skarżąca nie zamieszkuje w budynku mieszkalnym położonym na działce oznaczonej nr ewidencyjnym [...], któremu przypisany został nr porządkowy "[...]" od 2004 r. Prawomocnym postanowieniem Sądu Okręgowego w Lublinie II Wydział Cywilny –Odwoławczy z dnia 9 września 2004 r., sygn. akt II Ca 229/04, prawo wieczystego użytkowania działki o nr ewidencyjnym [...] zostało przyznane wraz z własnością znajdującego się na tej nieruchomości budynku mieszkalnego K. N.. Od tego czasu skarżąca zamieszkuje w przyznanej jej części budynku, znajdującej się na działce ewidencyjnej o nr [...]. Natomiast działka o nr ewidencyjnym [...] została przyznana wraz z własnością znajdującego się na tej nieruchomości budynku mieszkalnego byłemu mężowi skarżącej – S. N.. Obecnym właścicielem tej nieruchomości jest K. P.-N., której S. N. darował nieruchomość.
Od podziału nieruchomości dokonanej w 2004 r. skarżąca mieszka zatem w części budynku znajdującej się na działce ewidencyjnej o nr [...]. Od tego czasu nigdy nie mieszkała natomiast w części budynku położonej na działce oznaczonej w ewidencji gruntów m. Ł. jako działka nr [...]. Powyższą okoliczność potwierdziła sama skarżąca w licznych pismach składanych w toku postępowania administracyjnego oraz w złożonej do sądu skardze. Taki stan rzeczy potwierdzają także zeznania przesłuchanych w sprawie świadków – E. Z. i J. Z., których zeznania organ prawidłowo ocenił jako wiarygodne i spójne.
Reasumując stwierdzić należy, że organy prawidłowo ustaliły, że skarżąca nie zamieszkuje stale w budynku mieszkalnym znajdującym się w Ł. na działce oznaczonej w ewidencji gruntów nr [...] przy ul. [...]. Zamieszkuje natomiast w przyznanej jej w wyniku podziału majątku części budynku znajdującego się na działce o numerze ewidencyjnym [...] w Ł. przy ul. [...]. W konsekwencji należy uznać, że co najmniej od 2004 r. skarżąca nie przebywa pod adresem stałego zameldowania, co oznaczało spełnienie przesłanek do wydania decyzji o wymeldowaniu, na podstawie art. 35 ustawy o ewidencji ludności.
W ocenie sądu, wbrew twierdzeniom skarżącej organy nie naruszyły przepisów postępowania i przepisów prawa materialnego. Zgodnie z zasadą prawdy obiektywnej, wyrażoną w art. 7 k.p.a., podjęły wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia niniejszej sprawy i rozpatrzyły w sposób wyczerpujący zebrany materiał dowodowy (art. 77 § 1 k.p.a.), przy jednoczesnym zachowaniu reguł oceny tego materiału wskazanych w art. 80 k.p.a. Dokonały oceny wszystkich zebranych w sprawie dowodów z punktu widzenia ich znaczenia i wartości dla toczącej się sprawy. Tak jak wymaga tego zasada dwuinstancyjności postępowania (art. 15 k.p.a), organ odwoławczy ponownie rozpatrzył i rozstrzygnął sprawę. Przeprowadził postępowanie merytorycznie, ocenił dowody i przeanalizował wszystkie istotne okoliczności sprawy. Tym samym prawidłowo przeprowadzone postępowanie dowodowe doprowadziło organ do uzasadnionego wniosku, że zachodziły podstawy do wymeldowania skarżącej z pobytu stałego z budynku znajdującego się na działce oznaczonej w ewidencji gruntów nr [...] pod adresem Ł., ul. [...].
Uzasadnienie faktyczne zaskarżonej decyzji jest szczegółowe i oparte na wyczerpująco zebranym i prawidłowo ocenionym materiale dowodowym. Decyzja zawiera również właściwe uzasadnienie prawne, zgodnie z art. 107 § 3 k.p.a. Tak sporządzone uzasadnienie decyzji nie narusza zasady przekonywania (art. 11 k.p.a.), jak również zasady pogłębiania zaufania obywateli (art. 8 k.p.a.). Podnieść należy, że sam fakt, że rozstrzygnięcie organu nie spełnia oczekiwań skarżącej nie uzasadnia naruszenia zasady prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej.
Z tych wszystkich względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie oddalił skargę na podstawie art. 151 ustawy z dnia z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r. poz. 329 z późn. zm.).

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI