III SA/Lu 141/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w LublinieLublin2025-04-29
NSAinneWysokawsa
szkolnictwo wyższestudia medyczneskreślenie z listy studentówprawo o szkolnictwie wyższymproblemy zdrowotne studentadepresjazaburzenia lękoweuznanie administracyjnepostępowanie administracyjne

Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję o skreśleniu studenta medycyny z listy, uznając, że problemy zdrowotne (depresja, lęki) związane z niezaliczeniem jednego przedmiotu powinny być uwzględnione.

Student medycyny został skreślony z listy studentów z powodu niezaliczenia powtarzanego przedmiotu Patomorfologia oraz praktyk. Student argumentował, że jego problemy zdrowotne (depresja, lęki) uniemożliwiły mu zaliczenie przedmiotu, mimo dobrych wyników z innych przedmiotów i podjętego leczenia. Rektor utrzymał decyzję o skreśleniu, uznając brak postępów w nauce. WSA uchylił obie decyzje, wskazując na potrzebę wszechstronnego rozważenia indywidualnych okoliczności studenta, w tym jego stanu zdrowia i dotychczasowych osiągnięć, w ramach uznaniowego charakteru decyzji o skreśleniu.

Sprawa dotyczyła skargi studenta K. W. na decyzję Rektora Uniwersytetu Medycznego w Lublinie o skreśleniu go z listy studentów z powodu braku postępów w nauce, wynikającego z niezaliczenia powtarzanego przedmiotu Patomorfologia oraz praktyk. Student od 2019 roku leczył się z powodu nawracających zaburzeń depresyjnych i lękowych, które nasilały się w związku z przedmiotem Patomorfologia, uniemożliwiając mu uczęszczanie na zajęcia i przystąpienie do zaliczeń. Mimo wcześniejszych zgód na powtarzanie przedmiotu i prób leczenia, student ponownie nie zaliczył przedmiotu. Rektor uznał, że niezaliczenie powtarzanego przedmiotu stanowi brak postępów w nauce i wydał decyzję o skreśleniu. Student w skardze zarzucił organowi naruszenie przepisów k.p.a. poprzez brak wszechstronnego rozpatrzenia materiału dowodowego, w tym zaświadczeń lekarskich, oraz brak odniesienia się do jego sytuacji zdrowotnej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Rektora. Sąd podkreślił, że decyzja o skreśleniu studenta ma charakter uznaniowy i wymaga wszechstronnego rozważenia wszystkich okoliczności sprawy, w tym indywidualnej sytuacji studenta. Sąd uznał, że organ nie uwzględnił w wystarczającym stopniu problemów zdrowotnych studenta, jego dotychczasowych dobrych wyników z innych przedmiotów oraz faktu podjęcia leczenia. Sąd wskazał, że niezaliczenie jednego przedmiotu z powodu udokumentowanych problemów zdrowotnych nie powinno automatycznie prowadzić do skreślenia, zwłaszcza gdy student wykazuje zaangażowanie w naukę na innych polach. Sąd uchylił decyzje, nakazując organowi ponowne rozpatrzenie sprawy z uwzględnieniem przedstawionych przez sąd wytycznych.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Tak, ale decyzja o skreśleniu ma charakter uznaniowy i wymaga wszechstronnego rozważenia indywidualnych okoliczności, w tym stanu zdrowia studenta, jego dotychczasowych osiągnięć i podjętego leczenia.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że organ uczelni nie rozważył wystarczająco problemów zdrowotnych studenta, które uniemożliwiły mu zaliczenie jednego przedmiotu, mimo dobrych wyników z innych i podjętego leczenia. Decyzja o skreśleniu, będąca uznaniową, musi uwzględniać te okoliczności, a nie opierać się wyłącznie na formalnym braku postępów.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (13)

Główne

p.p.s.a. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c i lit. a

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 135

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.s.w.n. art. 108 § ust. 2 pkt 2

Ustawa z dnia 20 lipca 2018 r. Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce

Pomocnicze

p.s.w.n. art. 107 § ust. 2

Ustawa z dnia 20 lipca 2018 r. Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce

p.p.s.a. art. 106 § § 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 200

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 205 § § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 77 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 80

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 107 § § 3

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 2

Kodeks postępowania administracyjnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Problemy zdrowotne studenta (depresja, lęki) uniemożliwiły zaliczenie przedmiotu. Student podjął leczenie i psychoterapię. Student uzyskiwał bardzo dobre wyniki z innych przedmiotów. Decyzja o skreśleniu jest uznaniowa i wymaga uwzględnienia indywidualnych okoliczności. Organ nie rozważył wszechstronnie materiału dowodowego i nie wyważył interesów.

Odrzucone argumenty

Student nie zaliczył powtarzanego przedmiotu Patomorfologia. Student nie zaliczył praktyk. Student nie usprawiedliwiał nieobecności na zajęciach i egzaminach w terminie. Student nie skorzystał z możliwości urlopu dziekańskiego. Niezaliczenie powtarzanego przedmiotu stanowi brak postępów w nauce.

Godne uwagi sformułowania

decyzja w przedmiocie skreślenia z listy studentów ma charakter uznaniowy organ nie rozważył wszechstronnie, w opisany wyżej sposób, wszystkich okoliczności faktycznych sprawy oraz interesu społecznego i słusznego interesu strony nawracające zaburzenia depresyjne istotnie utrudniały skarżącemu realizację zadań życiowych nie można uznać, że w opisanych wyżej okolicznościach sprawy organ właściwie wyważył interes społeczny i słuszny interes studenta

Skład orzekający

Jerzy Drwal

przewodniczący

Robert Hałabis

członek

Iwona Tchórzewska

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Uznaniowy charakter decyzji o skreśleniu studenta, konieczność uwzględniania problemów zdrowotnych i indywidualnych okoliczności studenta, zasady prowadzenia postępowania administracyjnego w sprawach uczelni."

Ograniczenia: Dotyczy spraw studentów uczelni wyższych, gdzie decyzje o skreśleniu mają charakter uznaniowy. Konkretne okoliczności zdrowotne i akademickie mogą wpływać na zastosowanie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa pokazuje, jak sądy administracyjne podchodzą do uznaniowych decyzji uczelni, szczególnie w kontekście problemów zdrowotnych studentów. Jest to ważny temat dla studentów, uczelni i prawników zajmujących się prawem oświatowym.

Czy problemy ze zdrowiem psychicznym mogą chronić studenta przed skreśleniem z uczelni? WSA odpowiada.

Dane finansowe

WPS: 697 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
III SA/Lu 141/25 - Wyrok WSA w Lublinie
Data orzeczenia
2025-04-29
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2025-03-05
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Sędziowie
Iwona Tchórzewska /sprawozdawca/
Jerzy Drwal /przewodniczący/
Robert Hałabis
Symbol z opisem
6143 Sprawy kandydatów na studia i studentów
Hasła tematyczne
Szkolnictwo wyższe
Skarżony organ
Rektor Uniwersytetu/Politechniki/Akademii
Treść wyniku
Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
art. 145 § 1 pkt 1 lit. c i lit. a; art. 135
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Dz.U. 2023 poz 742
art. 107 ust. 2; art. 108 ust. 2 pkt 2;
Ustawa z dnia 20 lipca 2018 r. Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce (t. j.)
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jerzy Drwal Sędziowie Sędzia WSA Robert Hałabis Sędzia WSA Iwona Tchórzewska (sprawozdawca) Protokolant Asystent sędziego Arleta Bednarczyk-Chagowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 kwietnia 2025 r. sprawy ze skargi K. W. na decyzję Rektora Uniwersytetu Medycznego w Lublinie z dnia [...] grudnia 2024 r. nr [...] w przedmiocie skreślenia z listy studentów I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję Rektora Uniwersytetu Medycznego w Lublinie z dnia [...] 2024 r., nr [...]; II. zasądza od Rektora Uniwersytetu Medycznego w Lublinie na rzecz K. W. kwotę 697 zł (sześćset dziewięćdziesiąt siedem złotych) z tytułu zwrotu kosztów postępowania.
Uzasadnienie
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] grudnia 2024 r., nr [...] Rektor Uniwersytetu Medycznego w Lublinie utrzymał w mocy własną decyzję z dnia [...] 2024 r., którą skreślił skarżącego K. W. z listy studentów V roku studiów stacjonarnych kierunku lekarskiego Uniwersytetu Medycznego w Lublinie.
W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji Rektor wskazał, że K. W. w roku akademickim 2020/2021 nie uzyskał zaliczenia z przedmiotu Podstawy chorób C, D, E, F, G - Patomorfologia. Na podstawie decyzji z dnia 13 października 2021 r. student uzyskał zgodę na powtarzanie niezaliczonego przedmiotu Podstawy chorób C, D, E, F, G - Patomorfologia oraz przystąpienie do zintegrowanego egzaminu z tego przedmiotu w semestrze letnim 2021/2022. Po rozpatrzeniu wniosku studenta decyzją z dnia 13 października 2022 r. Dziekan Wydziału Lekarskiego wyraził zgodę na zmianę terminu realizacji powtarzanego przedmiotu na semestr letni roku akademickiego 2022/2023. Jednakże student w trakcie trwania semestru letniego 2022/2023 nie uczęszczał na zajęcia z Patomorfologii oraz nie przystąpił do zaliczeń sesji egzaminacyjnej, nie uzyskując zaliczenia z powtarzanego przedmiotu Podstawy chorób C, D, E, F, G - Patomorfologia. Nieobecności zostały udokumentowane stosownymi wpisami w protokołach zaliczeniowych.
W tych okolicznościach Rektor Uniwersytetu Medycznego w Lublinie decyzją z dnia [...] 2023 r. skreślił K. W. z listy studentów. We wniosku o ponownie rozpatrzenie sprawy student wskazał, że jego trudności w nauce spowodowane są wyjątkowo trudną sytuacją wynikającą ze stanu zdrowia, tj. nasileniem objawów lękowych z powodu niezaliczenia przedmiotu. Student podniósł jednocześnie, że psychoterapia wpłynęła na poprawę zdrowia, które pozwala na kontynuowanie studiów. Rektor decyzją z dnia 16 stycznia 2024 r. uchylił w całości własną decyzję o skreśleniu skarżącego z listy studentów.
Następnie na wniosek studenta z dnia 22 stycznia 2024 r. Dziekan Wydziału Lekarskiego wyraził zgodę na zmianę terminu powtarzania przedmiotu Podstawy chorób C, D, E, F, G - Patomorfologia w roku akademickim 2023/2024, noszącego w tym roku akademickim nazwę Patomorfologia. Przedmiot miał być powtarzany w semestrze letnim 2023/2024. Ponadto student został poinformowany przez pracownika Dziekanatu o możliwości skorzystania z urlopu dziekańskiego z możliwością realizacji powtarzanego przedmiotu w trakcie urlopu. Student nie skorzystał jednak z tej możliwości.
Organ wskazał, że w semestrze letnim 2023/2024 student ponownie nie uczęszczał na zajęcia z powtarzanego przedmiotu Patomorfologia, co spowodowało nieuzyskanie zaliczenia. Nieobecności zostały udokumentowane w protokołach zaliczeniowych, co następnie znalazło odzwierciedlenie w karcie okresowej oceny studenta. Skarżący nie uzyskał również zaliczenia z praktyk z zakresu chirurgii i intensywnej terapii z X semestru.
Pismem z dnia 23 września 2024 r. organ zawiadomił skarżącego o wszczęciu postępowania administracyjnego w sprawie skreślenia z listy studentów z powodu braku postępów w nauce. Po przeprowadzeniu postępowania decyzją z dnia [...] 2024 r. Rektor Uniwersytetu Medycznego skreślił skarżącego z listy studentów V roku studiów stacjonarnych kierunku lekarskiego. Decyzja została wydana na podstawie art. 108 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. - Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce (Dz. U. z 2024 r. poz. 1571 z późn. zm., dalej także jako "p.s.w.n.") i § 39 ust. 2 pkt 2 w zw. z § 39 ust. 5 Regulaminu studiów Uniwersytetu Medycznego w Lublinie, stanowiącego załącznik do uchwały nr 370/2024 Senatu Uniwersytetu Medycznego w Lublinie z dnia 24 kwietnia 2024 r. (dalej także jako "Regulamin studiów" lub "Regulamin"), tj. z powodu stwierdzenia braku postępów w nauce - niezaliczenia powtarzanego przedmiotu Patomorfologia.
We wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy skarżący podniósł, że zdaje sobie sprawę z faktu, iż nie wykorzystał szansy zaliczenia powtarzanego przedmiotu Patomorfologia oraz nie zaliczył praktyk studenckich, niemniej jednak nastąpiło to z przyczyn od niego niezależnych. Skarżący podkreślił, że jego dotychczasowe zaangażowanie w naukę oraz oceny uzyskiwane z innych przedmiotów na przestrzeni 5 lat studiów stanowią argument wystarczający do stwierdzenia, że nie spełnia on warunków do skreślenia z listy studentów z powodu braku postępów w nauce. Student podniósł, że od 2019 r. leczy się z powodu zaburzeń depresyjnych nawracających, które są powodem braku możliwości uczęszczania na zajęcia dydaktyczne. Z powodu zaostrzenia objawów chorobowych nie był stanie uczęszczać na zajęcia. Zdeklarował, że przyjmuje zaleconą farmakoterapię, co umożliwi mu zaliczenie przedmiotów, jeśli otrzyma urlop dziekański. Wniósł o rozważenie możliwości powtarzania przedmiotu bez prawa kontynuowania studiów w semestrze wyższym. Skarżący wskazał, że za zasadnością ponownego rozpatrzenia przedmiotowej sprawy przemawia również słuszny interes strony.
Utrzymując w mocy decyzję z dnia [...] 2024 r. Rektor w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji podkreślił, że z przepisu § 39 ust. 2 pkt 2 Regulaminu bezspornie wynika, iż w stosunku do studenta, który wykazuje brak postępów w nauce, może być wydana decyzja o skreśleniu go z listy studentów. Zgodnie zaś z § 39 ust. 5 Regulaminu, za brak postępów w nauce uznaje się niezaliczenie powtarzanego przedmiotu. Na mocy § 27 ust. 3 zdanie pierwsze Regulaminu student nie może uzyskać zaliczenia przedmiotu w przypadku nieobecności nieusprawiedliwionej w semestrze na zajęciach prowadzonych w formie seminariów, ćwiczeń lub zajęć praktycznych.
Organ wskazał, że zgodnie z przepisami obowiązującymi studentów Uniwersytetu skarżący powtarzając przedmiot w roku akademickim 2023/2024 był zobowiązany do jego zaliczenia najpóźniej do dnia 21 września 2024 r., jednak przedmiotu tego nie zaliczył. Ponadto nie uzyskał zaliczenia z praktyk z zakresu chirurgii i intensywnej terapii przewidzianych do realizacji w 10 semestrze studiów.
Organ zaznaczył, że skarżący wykorzystał wszystkie możliwości zaliczenia przedmiotu Podstawy chorób C,D,E,F,G - Patomorfologia oraz Zintegrowanego Egzaminu z Patomorfologii w roku akademickim 2020/2021, gdy po raz pierwszy go nie zaliczył. Następnie w roku akademickim 2023/2024, w którym skarżący powtarzał niezaliczony przedmiot, noszący nazwę Patomorfologia, student został poinformowany o możliwości skorzystania z urlopu dziekańskiego i powtarzania przedmiotu w trakcie urlopu, jednak o jego udzielenie nie wystąpił. Student ponownie nie uzyskał zaliczenia z tego przedmiotu, przy czym wykorzystał wszystkie możliwości jego zaliczenia. Student z powtarzanego przedmiotu Patomorfologia otrzymał trzy oceny niedostateczne tj. dwóje dziekańskie z powodu nieobecności na zajęciach. W trakcie semestru letniego 2023/2024 skarżący nie przedstawiał w Dziekanacie żadnych zaświadczeń lekarskich. Student nie usprawiedliwiał również swoich nieobecności na egzaminach w terminie 3 dni, zgodnie z § 32 ust. 7 Regulaminu studiów.
Odnosząc się do argumentów skarżącego o dotychczasowym zaangażowaniu oraz ocenach uzyskiwanych z innych przedmiotów na przestrzeni 5 lat Rektor wskazał, że § 39 ust. 5 Regulaminu studiów jednoznacznie traktuje jako brak postępów w nauce niezaliczenie powtarzanego przedmiotu, co miało miejsce w przypadku skarżącego.
W odniesieniu do dołączonego do wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy zaświadczenia lekarskiego wystawionego przez lek. G. M. z C. w L. z dnia 28 listopada 2024 r. i przedstawionych w nim okoliczności organ zaznaczył, że dostrzega problemy zdrowotne skarżącego. Organ podkreślił, że studentowi udzielono zgody na powtórzenie niezaliczonego przedmiotu w semestrze letnim roku akademickiego 2023/2024. Jednakże skarżący nie dopełnił obowiązków studenta, gdyż nie uzyskał zaliczenia powtarzanego przedmiotu Patomorfologia, nie przedkładał w Dziekanacie usprawiedliwień nieobecności na egzaminach z powtarzanego przedmiotu ani też zaświadczeń lekarskich usprawiedliwiających nieobecność na zajęciach z Patomorfologii w trakcie semestru. Z okoliczności sprawy wynika, że student w semestrze letnim roku akademickiego 2023/2024 uczęszczał na ćwiczenia, wykłady i seminaria z pozostałych przedmiotów, uzyskując z nich wymagane zaliczenia, pomijając uczestnictwo na Patomorfologii. Nadto, pomimo poinformowania przez pracownika Dziekanatu Wydziału Lekarskiego o możliwości skorzystania z urlopu dziekańskiego z możliwością realizacji powtarzanego przedmiotu w trakcie urlopu, skarżący nie skorzystał z takiej możliwości.
Zdaniem organu, w ustalonych okolicznościach niezaliczenie powtarzanego przedmiotu nie miało charakteru usprawiedliwionego i nie nastąpiło z przyczyn niezależnych od studenta. Natomiast argumenty dotyczące problemów zdrowotnych studenta, jak również stwierdzenie zawarte we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, iż student dotychczas wzorowo wywiązywał się z obowiązków wynikających z toku studiów, nie mogą mieć wpływu na merytoryczny wynik sprawy.
Rektor wyjaśnił również, że przy wydawaniu decyzji z dnia [...] 2024 r. miał na uwadze interes społeczny, rozumiany jako umożliwienie kontynuacji kształcenia dla studentów, którzy w co najmniej minimalnym stopniu opanowali wymagania stawiane programem studiów. Interes Uniwersytetu i społeczności akademickiej wymaga, aby naukę na kolejnym etapie studiów kontynuowały osoby, które w sposób należyty wypełniają obowiązki studenta wyższej uczelni, w szczególności uczestniczą w obowiązkowych zajęciach i uzyskują zaliczenia. Udział w zajęciach dydaktycznych i aktywne uczestnictwo w nich, terminowe uzyskiwanie zaliczeń i składanie egzaminów są obowiązkami osób studiujących zgodnie z § 23 ust. 1 pkt 4 Regulaminu studiów oraz art. 107 ust. 2 ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce. Rektor podkreślił, że dotyczy to w szczególności studiów medycznych, w których nieopanowanie wymaganej dziedziny medycyny podważa zasadność dalszej nauki w kontekście wykonywania w przyszłości zawodu lekarza - zawodu zaufania publicznego. Zdaniem Rektora umożliwianie studiowania osobom niewypełniającym bądź nienależycie wypełniającym obowiązki związane z kształceniem na Uniwersytecie Medycznym, narusza nie tylko interes społeczny, ale także zasadę równości wobec prawa, w szczególności biorąc pod uwagę osoby studiujące, które w należyty sposób realizują obowiązki przewidziane w Regulaminie studiów.
Rektor zauważył, że skarżący wykorzystał już wszystkie możliwości podejścia do zaliczenia przedmiotu w roku akademickim 2020/2021, jak również w roku akademickim 2023/2024. Jak wynika z kart okresowej oceny studenta, z powtarzanego przedmiotu Patomorfologia w trzech terminach skarżący ma wpisaną ocenę niedostateczną. Wobec powyższego, zgodnie z Regulaminem studiów nie przysługuje mu już prawo zaliczenia wskazanego przedmiotu w innym terminie, w tym powtarzanie tego przedmiotu po raz kolejny. Stanowisko studenta zawarte we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy dotyczące urlopu dziekańskiego pozostaje bez wpływu na wynik sprawy wobec niespełnienia przez studenta przesłanek do kontynuacji studiów. Zgodnie z § 43 ust. 5 Regulaminu studiów podstawą do udzielenia urlopów nie mogą być złe wyniki osiągane studenta, w szczególności niezaliczenie semestru.
K. W. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie skargę na decyzję Rektora z dnia [...] grudnia 2024 r., zarzucając naruszenie:
1) art. 77 § 1 k.p.a. i art. 80 k.p.a., poprzez brak wszechstronnego rozpatrzenia materiału dowodowego i zaniechanie odniesienia się do całokształtu materiału dowodowego znajdującego się w aktach osobowych skarżącego, tj. do zaświadczenia lekarskiego przedłożonego przez skarżącego, poza lakonicznym stwierdzeniem, że organ dostrzega problemy zdrowotne skarżącego, gdyż uzyskał zgodę w swój wniosek na powtórzenie niezaliczonego przedmiotu w semestrze letnim roku akademickiego 2023/2024, w sytuacji gdy:
- skarżący przedłożył do wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy zaświadczenie lekarskie z C. z dnia 28 listopada 2024 r. wydane przez lekarza psychiatrę, zatem winno ono być przedmiotem oceny w zakresie wniosku skarżącego o rozważenie możliwości powtarzania niezaliczonego przedmiotu bez prawa kontynuowania studiów w semestrze wyższym (urlop dziekański);
- K. W. od 2019 r. leczy się z powodu zaburzeń depresyjnych nawracających, a powracające zaburzenie istotnie utrudniało studentowi realizację zadań życiowych, w tym systematyczne uczęszczanie na zajęcia na uczelnię wyłącznie ze wskazanego przedmiotu z powodu nasilonego lęku;
- schorzenie, na które cierpi skarżący, w sposób istotny uniemożliwiało mu podjęcie odpowiednich działań w czasie trwania semestru letniego - skarżący nie był w stanie z powodu silnego lęku usprawiedliwić nieobecności na zajęciach, przedłożyć wówczas zaświadczenia lekarskiego, złożyć wniosku o zmianę terminu egzaminu, co w konsekwencji doprowadziło do błędnego przyjęcia przez organ, że przedstawione przez studenta okoliczności nie pozwalają na uznanie, że nieuzyskanie wymaganego zaliczenia z powtarzanego przedmiotu miało charakter usprawiedliwiony i nastąpiło z przyczyn niezależnych od studenta;
2) art. 107 § 3 k.p.a., poprzez brak odniesienia się w zaskarżonej decyzji do dowodów zawnioskowanych przez skarżącego oraz brak wyjaśnienia, którym dowodom organ przyznał walor wiarygodności, a którym waloru tego odmówił i z jakich przyczyn, co wpływa na utrudnienie kontroli instancyjnej przedmiotowej decyzji, w szczególności czy zaskarżona decyzja nie nosi cech dowolności, tj. czy organ administracji wybrał prawnie dopuszczalny sposób rozstrzygnięcia sprawy oraz, czy wyboru takiego dokonał po ustaleniu i rozważeniu istotnych dla sprawy okoliczności;
3) art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., poprzez jego zastosowanie i art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a., poprzez jego niezastosowanie i utrzymanie w mocy decyzji organu pierwszej instancji mimo zawartych w niej uchybień, które skarżący wskazywał składając wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, a których to okoliczności organ nie wziął pod uwagę w sposób dostateczny;
4) art. 108 ust. 2 pkt 2 ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce w zw. z § 39 ust. 2 pkt 2 w zw. z § 39 ust. 5 Regulaminu studiów Uniwersytetu Medycznego w Lublinie, poprzez przyjęcie, że w przedmiotowej sprawie przesłanki skreślenia z listy studentów z powodu braku postępów w nauce rozumianego jako niezaliczenie powtarzanego przedmiotu zostały spełnione, w sytuacji, gdy:
- zaskarżona decyzja została wydana z przekroczeniem zakresu uznania administracyjnego i postanowiono o skreśleniu skarżącego z listy studentów w sytuacji, gdy organ mógł zastosować względem skarżącego inne środki postępowania, w szczególności wnioskowane przez skarżącego tj. możliwości powtarzania niezaliczonego przedmiotu bez prawa kontynuowania studiów w semestrze wyższym (urlop dziekański);
- organ wydając zaskarżoną decyzję błędnie przyjmuje, że fakt, iż skarżący poza przedmiotem Patomorfologia oraz zaliczeniem praktyk z zakresu chirurgii i intensywnej terapii dotychczas wzorowo wywiązywał się z obowiązków wynikających z toku studiów nie mogą mieć wpływu na wynik sprawy, w sytuacji, gdy postawa skarżącego jako studenta kierunku lekarskiego pokazuje, że poza niezaliczeniem jednego przedmiotu - co bezsprzecznie wynika z sytuacji zdrowotnej studenta - jest on w stanie w pełni przygotować się do wykonywania zawodu lekarza, w szczególności poprzez uzyskanie zaliczeń z wszystkich przedmiotów, objętych tokiem studiów;
- fakt, że skarżący jako student 5 roku studiów kierunku lekarskiego dotychczas uczestniczył we wszystkich zajęciach objętych tokiem studiów, uzyskując wymagane zaliczenia z bardzo dobrymi wynikami, przesądził o tym, że student pomimo poinformowania go o możliwości skorzystania z urlopu dziekańskiego nie skorzystał z przysługującego mu uprawnienia, chcąc uczestniczyć w zajęciach prowadzonych zgodnie z planem studiów;
- organ nie wziął pod uwagę, że skarżący jako osoba studiująca na 5 roku kierunku lekarskiego nie dąży do korzystnego dla siebie rozstrzygnięcia, wykorzystując do tego celu swoją udokumentowaną sytuację zdrowotną, a jedynie do uwzględnienia jego sytuacji z uwagi na jego słuszny interes - przy jednoczesnym poszanowaniu interesu społecznego oraz zasady równości wobec prawa - obligującej studentów do terminowego wywiązywania się ze swoich obowiązków względem nauki - przy jednoczesnym poszanowaniu studentów, których problemy z zaliczeniem przedmiotu wynikają nie ze złej woli i niedokładania starań, ale wyłącznie z sytuacji zdrowotnej, całkowicie niezależnej od strony - co ma miejsce w przedmiotowej sprawie.
Powołując się na powyższe zarzuty, skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz uchylenie decyzji Rektora Uniwersytetu Medycznego w Lublinie z dnia [...] 2024 r. o skreśleniu skarżącego z listy studentów.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.
W piśmie z dnia 28 kwietnia 2025 r. pełnomocnik skarżącego wniósł o dopuszczenie dowodu z dokumentów:
- zaświadczenia z dnia 23 kwietnia 2025 r. z L. C. , wystawionego przez psychologa M. P. – na okoliczność systematycznego uczestniczenia przez skarżącego w psychoterapii;
- zaświadczenia lekarskiego z dnia 22 kwietnia 2025 r. z C. , wystawionego przez lekarza G. M. specjalistę psychiatrę – na okoliczność podejmowania przez skarżącego leczenia psychiatrycznego, w szczególności systematycznego leczenia farmakologicznego, poprawy zdrowia skarżącego, potwierdzenia, że zdiagnozowana u skarżącego depresja istotnie utrudniała skarżącemu uczęszczanie na zajęcia na uczelnię, w tym podchodzenie do egzaminów.
Na rozprawie z dnia 29 kwietnia 2025 r. Sąd na podstawie art. 106 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935 z późn. zm., dalej "p.p.s.a.") uwzględnił wniosek dowodowy zawarty w piśmie pełnomocnika skarżącego z dnia 28 kwietnia 2025 r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje:
Skarga zasługiwała na uwzględnienie.
Przedmiot skargi stanowiła decyzja Rektora Uniwersytetu Medycznego w Lublinie o skreśleniu skarżącego K. W. z listy studentów.
Zaskarżona decyzja w przedmiocie skreślenia skarżącego z listy studentów została wydana w oparciu o przepisy ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. - Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce (Dz.U. z 2024 r., poz. 1571 z późn. zm.).
Ustawa przewiduje obligatoryjne i fakultatywne skreślenie z listy studentów.
Zgodnie z art. 108 ust. 2 ustawy student może być skreślony z listy studentów w przypadku:
1) stwierdzenia braku udziału w obowiązkowych zajęciach;
2) stwierdzenia braku postępów w nauce;
3) nieuzyskania zaliczenia semestru lub roku w określonym terminie;
4) niewniesienia opłat związanych z odbywaniem studiów.
Skreślenie z listy studentów następuje w drodze decyzji administracyjnej (art. 108 ust. 3 ustawy).
Materialnoprawną podstawę skreślenia skarżącego z listy studentów stanowiły przepisy art. 108 ust. 2 pkt 2 ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce oraz § 39 ust. 2 pkt 2 w związku z § 39 ust. 5 Regulaminu studiów. Zgodnie z powołanym przepisem ustawy student może być skreślony z listy studentów w przypadku stwierdzenia braku postępów w nauce. Ustawa nie precyzuje, jakie przypadki uznawane są za brak postępów w nauce. Odpowiednikiem przepisów ustawy dotyczących skreślenia z listy studentów jest § 39 Regulaminu studiów. Według § 39 ust. 2 pkt 2 Regulaminu, decyzja o skreśleniu studenta z listy studentów może być podjęta w przypadku stwierdzenia braku postępów w nauce. Jednocześnie stosownie do ust. 5 § 39 Regulaminu, za brak postępu w nauce uważa się niezaliczenie powtarzanego przedmiotu.
Niedookreślona przesłanka braku postępów w nauce wymieniona w art. 108 ust. 2 pkt 2 ustawy została zatem sprecyzowana w § 39 ust. 5 Regulaminu studiów, przez wskazanie niezaliczenia powtarzanego przedmiotu jako przyczyny stwierdzenia braku postępów w nauce. Nie ulega wątpliwości, że § 39 ust. 5 Regulaminu, uznający niezaliczenie powtarzanego przedmiotu za podstawę stwierdzenia braku postępów w nauce, pozostaje w związku z § 27 Regulaminu, według którego egzamin lub zaliczenie z oceną jest sprawdzianem stopnia osiągniętych przez studenta efektów uczenia się założonych w programie studiów wraz z przypisanymi punktami ECTS (ust. 1). Zaliczenie bez oceny jest potwierdzeniem spełnienia wymagań wynikających z programu studiów i dokonywane jest na podstawie obecności studenta na zajęciach lub uzyskanych przez studenta ocen śródsemestralnych (ust. 2 § 27 Regulaminu). Z kolei § 27 ust. 3 zdanie pierwsze Regulaminu przewiduje, że w przypadku nieusprawiedliwionej nieobecności na zajęciach prowadzonych w formie seminariów, ćwiczeń lub zajęć praktycznych w danym semestrze, osoba studiująca nie może uzyskać zaliczenia przedmiotu. Regulamin studiów w § 23 ust. 1 precyzuje, że student zobowiązany jest, między innymi, do udziału w zajęciach dydaktycznych i aktywnego w nich uczestnictwa, terminowego uzyskiwania zaliczeń i składania egzaminów, odbywania praktyk określonych w planach studiów oraz spełnienia innych obowiązków (pkt 4); zaliczenia poprzedniego semestru w terminie nie później niż do ostatniego dnia sesji poprawkowej (pkt 5).
Podstawą skreślenia skarżącego z listy studentów było niezaliczenie powtarzanego przedmiotu.
Jak wynika z akt sprawy, skarżący rozpoczął studia na Uniwersytecie Medycznym w Lublinie w 2019 r., na kierunku lekarskim. Na drugim roku studiów, w semestrze letnim roku akademickiego 2020/2021 nie uzyskał zaliczenia z przedmiotu Podstawy chorób C, D, E, F, G - Patomorfologia. Uzyskał zgodę na powtarzanie niezaliczonego przedmiotu oraz przystąpienie do zintegrowanego egzaminu z tego przedmiotu w semestrze letnim 2021/2022. Następnie decyzją z dnia 13 października 2022 r. skarżący uzyskał zgodę na zmianę terminu realizacji powtarzanego przedmiotu na semestr letni roku akademickiego 2022/2023. Ubiegając się o wyrażenie zgody na zmianę terminu realizacji powtarzanego przedmiotu skarżący powołał się na niemożność uczęszczania na zajęcia ze wskazanego przedmiotu w semestrze II roku akademickiego 2021/2022 spowodowaną zaburzeniami lękowymi i nasileniem ataków paniki. Wyjaśnił, że jest zmotywowany do kontynuowania studiów. Skarżący przedstawił zaświadczenie od lekarza specjalisty psychiatry. W zaświadczeniu stwierdzono, że pacjent od kilku lat jest leczony z powodu zaburzeń lękowych, od wielu miesięcy nasilenie napadów paniki związane z konkretnym przedmiotem patomorfologia, co uniemożliwia systematyczne uczestnictwo w zajęciach, obecnie poprawa stanu psychicznego, co uzasadnia do ponownego uczęszczania na zajęcia i zaliczenie przedmiotu (k. 114-115). W trakcie semestru letniego 2022/2023 skarżący nie uczęszczał jednak na zajęcia z powtarzanego przedmiotu i nie przystąpił do zaliczeń sesji egzaminacyjnej z tego przedmiotu. W związku z tym decyzją z dnia [...] 2023 r. skreślono skarżącego z listy studentów. We wniosku o ponownie rozpatrzenie sprawy skarżący wyjaśnił przyczyny, z powodu których nie uczęszczał na zajęcia, a tym samym nie przystąpił do egzaminu Podstawy chorób C, D, E, F, G – Patomorfologia. Skarżący podniósł, że porażka związana z niezaliczeniem przedmiotu Patomorfologia spowodowała u niego nasilenie objawów lękowych, bezpośrednio związanych z wymienionym przedmiotem. Skarżący wskazał, że potrzebował czasu, żeby uporać się z tą sytuacją, aktualnie uczęszcza na psychoterapię. Skarżący nadmienił, że z pozostałych egzaminów w toku studiów osiąga bardzo dobre wyniki, co potwierdza dołączona do wniosku kopia indeksu (k. 148 i k. 142-146). Skarżący załączył także zaświadczenie lekarskie. W zaświadczeniu lekarz specjalista psychiatra podał, że K. W. jest leczony z powodu nasilenia objawów lękowych, nie był w stanie prawidłowo funkcjonować – od kilku miesięcy nasilony lęk przed Patomorfologią. Obecnie w dobrym stanie psychicznym. W trakcie psychoterapii uzyskano poprawę pozwalającą na kontynuację studiów (k. 147). Decyzją z dnia 16 stycznia 2024 r. Rektor Uniwersytetu Medycznego uchylił decyzję z dnia [...] 2023 r. o skreśleniu skarżącego z listy studentów i umorzył postępowanie pierwszej instancji. Następnie skarżący w dniu 22 stycznia 2024 r. został poinformowany przez pracownika Dziekanatu o możliwości skorzystania z urlopu dziekańskiego z możliwością realizacji powtarzanego przedmiotu w trakcie urlopu. Skarżący w dniu 22 stycznia 2024 r. wniósł jednak o wyrażenie zgody na powtarzanie przedmiotu w semestrze letnim roku akademickiego 2023/2024. Dziekan Wydziału Lekarskiego decyzją z dnia 24 stycznia 2024 r. wyraził zgodę na warunkowy wpis skarżącego na semestr zimowy 2023/2024 z obowiązkiem powtórzenia przedmiotu Podstawy chorób C, D, E, F, G - Patomorfologia w roku akademickim 2023/2024, noszącego w tym roku akademickim nazwę Patomorfologia. W semestrze letnim 2023/2024 skarżący ponownie nie uczęszczał na zajęcia z powtarzanego przedmiotu, wskutek czego nie uzyskał zaliczenia. Pismem z dnia 23 września 2024 r. Rektor Uniwersytetu Medycznego w Lublinie zawiadomił skarżącego o wszczęciu postępowania administracyjnego, w wyniku którego skreślił skarżącego z listy studentów z powodu niezaliczenia powtarzanego przedmiotu. Organ wskazał też, że skarżący nie zaliczył praktyk z zakresu chirurgii i intensywnej terapii z X semestru. Do wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy skarżący dołączył zaświadczenie od lekarza specjalisty psychiatry, który podał, że K. W. jest leczony psychiatrycznie od [...] r. z powodu zaburzeń depresyjnych nawracających. Powracające zaburzenie istotnie utrudnia pacjentowi realizację zadań życiowych, w tym systematyczne uczęszczanie na zajęcia na uczelnię. Skarżący wniósł o rozważenie możliwości wyrażenia zgody na powtarzanie przedmiotu bez prawa kontynuowania studiów w semestrze wyższym, gdyż przyjmowanie zaleconej farmakoterapii umożliwi mu zaliczenie przedmiotu, jeśli otrzyma urlop dziekański. Rektor zaskarżoną decyzją utrzymał w mocy decyzję o skreśleniu skarżącego z listy studentów.
Nie budzi wątpliwości, że wydawana na podstawie art. 108 ust. 2 ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce decyzja w przedmiocie skreślenia z listy studentów ma charakter uznaniowy. Takie uregulowanie wynika z poszanowania przez ustawodawcę zasady autonomii uczelni. Pozostawienie tej kwestii do swobodnego uznania organów uczelni umożliwia uwzględnienie różnych nadzwyczajnych okoliczności uniemożliwiających studentowi wywiązanie się z jego podstawowych obowiązków z przyczyn od niego niezależnych. Powyższe oznacza, że organ uczelni orzekając w konkretnej sprawie może, ale nie musi skreślić studenta z listy studentów. Wybór w tym zakresie nie może być jednakże dowolny i musi wynikać z wszechstronnego oraz dogłębnego rozważenia wszystkich okoliczności faktycznych danej sprawy, odzwierciedlonego następnie w uzasadnieniu podjętego rozstrzygnięcia (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 23 lipca 2024 r., sygn. akt III OSK 2842/22). Z uzasadnienia decyzji uznaniowej powinno bowiem wynikać, że wszystkie okoliczności istotne dla sprawy zostały rozważone i ocenione, a ostateczne rozstrzygnięcie jest ich logiczną konsekwencją. W przypadku rozstrzygnięcia negatywnego dla strony organ powinien wykazać, że nie mógł inaczej orzec z uwagi na konkretne okoliczności prawne lub faktyczne. W przeciwnym wypadku organ naraża się na skuteczny zarzut naruszenia zasady prawdy obiektywnej i obowiązku wszechstronnego rozważenia materiału dowodowego (art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a.) oraz wadliwie sporządzonego uzasadnienia (art. 107 § 3 k.p.a.), a zatem dowolności (arbitralności) rozstrzygnięcia. W utrwalonym orzecznictwie sądowym i piśmiennictwie przyjmuje się, że w przypadku, gdy prawo materialne pozostawia rozstrzygnięcie organu uznaniu administracyjnemu, czyli umożliwia organowi wybór rodzaju rozstrzygnięcia, obowiązkiem organu jest załatwić sprawę po dokładnym wyważeniu interesu społecznego i słusznego interesu strony. Rozstrzygnięcia wydane w tego typu sprawach powinny być zatem starannie uzasadnione, z odniesieniem się do okoliczności danej sprawy (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 kwietnia 2025 r., sygn. akt III OSK 131/24).
W orzecznictwie podkreśla się także, że regulacja art. 108 ust. 2 ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce pozostawia decyzję o skreśleniu studenta z listy studentów, w przypadku zaistnienia co najmniej jednej z przyczyn w nim wskazanych, ocenie organu w szczególności po to, ażeby mógł on uwzględnić wystąpienie po stronie studenta przyczyn, które przemawiają za odstąpieniem od skreślenia go z listy studentów. W postępowaniu dotyczącym skreślenia z listy studentów organy uczelni powinny ustalić i rozważyć wszystkie inne okoliczności podnoszone przez studenta mogące mieć wpływ na treść decyzji, w tym także ocenić obiektywną możliwość uzyskania tego zaliczenia (por. wyroki Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 2 października 2024 r., sygn. akt III SA/Łd 38/24 oraz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 25 lutego 2025 r., sygn. akt IV SA/Wr 437/24).
Sądowa kontrola decyzji uznaniowych nie polega na ocenie słuszności czy celowości podjętego rozstrzygnięcia, a obejmuje zbadanie, czy wydanie decyzji poprzedzone zostało prawidłowo przeprowadzonym postępowaniem, w tym, czy organ w sposób wyczerpujący zebrał materiał dowodowy, a także czy podejmując określoną decyzję ustalił i rozważył wszystkie okoliczności mogące mieć wpływ na wybór rozstrzygnięcia, czy zachował prawa strony, czy prawidłowo wyważył słuszny interes społeczny i słuszny interes studenta, a w związku z tym czy decyzja nie została podjęta z przekroczeniem uznania administracyjnego. Wybór treści rozstrzygnięcia przez organ musi bowiem wynikać z wszechstronnego oraz dogłębnego rozważenia wszystkich okoliczności faktycznych sprawy, zgodnie z regułami wyrażonymi w przepisach art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a.
Jak wskazano już wcześniej, decyzja w przedmiocie skreślenia z listy studentów jest zgodnie z art. 108 ust. 3 Prawa o szkolnictwie wyższym i nauce decyzją administracyjną. Trzeba zaś zauważyć, że obecnie obowiązująca ustawa Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce, w przeciwieństwie do przepisów poprzedniej ustawy z dnia 27 lipca 2005 r. Prawo o szkolnictwie wyższym (Dz. U. z 2017 r. poz. 2183, z późn. zm.), nie przewiduje odpowiedniego stosowania przepisów k.p.a. To oznacza, że w sprawach załatwianych w drodze decyzji administracyjnych przepisy kodeksu postępowania administracyjnego powinny by stosowane wprost, chociaż przy uwzględnieniu specyfiki działania uczelni wyższej, której główną misją jest działalność edukacyjna (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 maja 2023 r., III OSK 7694/21 i powołane tam orzecznictwo).
Jedną z podstawowych zasad postępowania administracyjnego wyraża art. 7 k.p.a., zgodnie z którym w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności i podejmują wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli.
Jednocześnie w orzecznictwie wskazuje się, że przepis art. 7 k.p.a. nie ustala hierarchii interesu społecznego i słusznego interesu obywateli. Akcentuje się, że w państwie prawa nie ma miejsca dla mechanicznie i sztywno pojmowanej zasady nadrzędności interesu społecznego nad interesem indywidualnym. Organ orzekający w każdym wypadku ma obowiązek wskazać, o jaki interes ogólny chodzi, i udowodnić, że jest on tak ważny i znaczący, iż bezwzględnie wymaga ograniczenia uprawnień indywidualnych obywatela. Zarówno wykazanie takiego interesu, jak i jego znaczenie, a także przesłanki powodujące konieczność przedłożenia w konkretnym wypadku interesu społecznego nad indywidualnym, podlegać muszą wnikliwej kontroli instancyjnej i sądowej (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21 czerwca 2001 r., sygn. akt V SA 3718/00).
W ocenie Sądu, rozstrzygając w okolicznościach niniejszej sprawy organ nie rozważył wszechstronnie, w opisany wyżej sposób, wszystkich okoliczności faktycznych sprawy oraz interesu społecznego i słusznego interesu strony.
W pierwszym rzędzie wskazać należy, że w decyzji o skreśleniu skarżącego z listy studentów organ pominął, iż skarżący już w 2022 r., ubiegając się o wyrażenie zgody na zmianę terminu realizacji powtarzanego przedmiotu na semestr letni roku akademickiego 2022/2023, przedstawił zaświadczenie lekarskie z dnia 22 września 2022 r. opisujące przyczyny nieuczestniczenia w zajęciach oraz nieprzystąpienia do egzaminu z powtarzanego przedmiotu Patomorfologia. Zaświadczenie to, a także zaświadczenie z dnia 18 listopada 2023 r. jednoznacznie wskazują, że skarżący leczy się z powodu zaburzeń lękowych, a nasilenie napadów paniki związane jest z konkretnym przedmiotem, a mianowicie przedmiotem Patomorfologia. Jak wynika z akt sprawy, skarżący w semestrze letnim roku akademickiego 2020/2021 trzykrotnie uzyskał z tego przedmiotu ocenę niedostateczną. Z wymienionych zaświadczeń, a także z pozostałych zaświadczeń złożonych w postępowaniu administracyjnym i sądowym wprost wynika, że nawracające zaburzenia depresyjne istotnie utrudniały skarżącemu realizację zadań życiowych, w tym utrudniały, a nawet uniemożliwiały systematyczne uczestnictwo w zajęciach i podchodzenie do egzaminów.
Wydając zaskarżoną decyzję organ wprawdzie stwierdził, że dostrzega problemy zdrowotne K. W., jednakże podkreślił, że skarżący nie dopełnił obowiązków studenta, nie uzyskując zaliczenia powtarzanego przedmiotu Patomorfologia, nie przedkładał usprawiedliwień nieobecności na egzaminach z powtarzanego przedmiotu ani też zaświadczeń lekarskich usprawiedliwiających nieobecność na zajęciach z Patomorfologii w trakcie semestru. Jednocześnie organ zaznaczył, że skarżący w semestrze letnim 2023/2024 uczęszczał na ćwiczenia, wykłady i seminaria z pozostałych przedmiotów, uzyskując z nich wymagane zaliczenia, a pomijając uczestnictwo na Patomorfologii.
W ocenie Sądu stanowisko organu w istocie nie uwzględnia wynikającego z przedstawionych zaświadczeń lekarskich charakteru schorzenia skarżącego. Tymczasem z zaświadczeń tych wynika, że skarżący od 2019 r. leczy się z powodu zaburzeń depresyjnych nawracających, a depresja istotnie utrudniała mu nie tylko uczestnictwo w zajęciach i podchodzenie do egzaminu, ale też w ogóle realizację zadań życiowych. Tych okoliczności, zdaniem Sądu, nie można pomijać w odniesieniu do bezspornego faktu nieprzedstawiania przez skarżącego stosownych usprawiedliwień w trakcie semestru, które to usprawiedliwienia miały dotyczyć właśnie nieobecności na zajęciach z przedmiotu, z jakim wiązało się nasilenie objawów choroby skarżącego.
Uzasadnienie zaskarżonej decyzji wskazuje, że okoliczność uczestniczenia przez skarżącego w zajęciach z innych przedmiotów, poza Patomorfologią, oraz uzyskiwania z nich zaliczeń została potraktowana jako okoliczność o charakterze negatywnym, przemawiająca na niekorzyść skarżącego. Tymczasem okoliczność ta znajduje wyjaśnienie w przedstawianych przez skarżącego zaświadczeniach lekarskich, z których wprost wynika, że stany lękowe skarżącego wiążą się właśnie z przedmiotem Patomorfologia (w szczególności zaświadczenia z dnia 22 września 2022 r. i z dnia 18 listopada 2023 r.). W tej sytuacji uczestniczenie w zajęciach z innych przedmiotów i uzyskiwanie z nich zaliczeń wskazuje, że skarżący w żadnym razie nie lekceważy obowiązków studenta wynikających zarówno z przepisów ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce, jak i Regulaminu studiów Uniwersytetu Medycznego w Lublinie, a niezaliczenie powtarzanego przedmiotu Patomorfologia jest związane z opisanymi w zaświadczeniach lekarskich objawami depresji, na którą skarżący leczy się od 2019 r. Przedstawione zaświadczenia lekarskie wskazują na istnienie obiektywnych okoliczności wprost rzutujących na fakt nieuczestniczenia w zajęciach z przedmiotu Patomorfologia i nieprzystąpienia do zaliczenia tego przedmiotu. Wskazują również, że skarżący podejmuje leczenie, dążąc do przezwyciężenia wynikających z choroby trudności w realizacji zadań życiowych, w tym zadań studenta. Te okoliczności nie zostały jednak dostrzeżone w zaskarżonej decyzji.
Zasadny jest zarzut błędnego przyjęcia przez organ, że fakt, iż skarżący poza przedmiotem Patomorfologia oraz zaliczeniem praktyk z zakresu chirurgii i intensywnej terapii dotychczas wzorowo wywiązywał się z obowiązków wynikających z toku studiów, nie mogą mieć wpływu na wynik sprawy.
Przede wszystkim w zaskarżonej decyzji w istocie pominięto, że skarżący z pozostałych przedmiotów uzyskiwał wyniki na bardzo wysokim poziomie. Zarówno z przedstawionej przez skarżącego kopii indeksu obejmującej semestry VII i VIII (k. 142-146 akt), jak również ze znajdujących się w aktach sprawy kart okresowych osiągnięć studenta (k. 162-164, 130-131, 118-121, 107-110, 88-91, 79-80) wynika, że skarżący z zaliczonych przedmiotów w przeważającym zakresie uzyskiwał oceny bardzo dobre i dobre. Na okoliczności te nie wskazano w zaskarżonej decyzji. Natomiast opisane wyniki skarżącego wskazują na bardzo duże zaangażowanie skarżącego i wysoką ocenę poziomu wiedzy studenta, który jednak w związku z leczoną od kilku lat depresją ma trudności w zaliczeniu jednego powtarzanego przedmiotu. Niewątpliwie zaś są to okoliczności, które powinny być uwzględnione w ramach analizy poprzedzającej wydanie uznaniowej decyzji w przedmiocie skreślenia z listy studentów, a które przemawiają na korzyść studenta. W zaskarżonej decyzji wskazano na zobowiązanie Uniwersytetu Medycznego do zagwarantowania kształcenia na takim poziomie, który zapewni właściwą jakość wykształcenia swoich absolwentów. Mimo to, wydając zaskarżoną decyzję o skreśleniu z listy studentów z powodu braku postępów w nauce, organ nie nadał istotnego znaczenia dotychczasowym bardzo dobrym wynikom w nauce skarżącego, poza jedynie powtarzanym przedmiotem Patomorfologia.
Mając na względzie bardzo dobre wyniki z pozostałych przedmiotów zrozumiałe jest też zawarte w skardze wyjaśnienie, iż pomimo wcześniejszego poinformowania o możliwości skorzystania z urlopu dziekańskiego, skarżący nie skorzystał z przysługującego mu uprawnienia, chcąc uczestniczyć w zajęciach prowadzonych zgodnie z planem studiów.
W ocenie Sądu nie można też uznać, że w opisanych wyżej okolicznościach sprawy organ właściwie wyważył interes społeczny i słuszny interes studenta. Organ wskazał w tym zakresie, że interesem społecznym jest umożliwienie kontynuacji kształcenia dla studentów, którzy w co najmniej minimalnym stopniu opanowali wymagania stawiane programem studiów, a także w należyty sposób wypełniają obowiązki studenta, w szczególności uczestniczą w obowiązkowych zajęciach i uzyskują zaliczenia. Organ podkreślił również, że umożliwianie studiowania osobom niewypełniającym bądź nienależycie wypełniającym obowiązki związane z kształceniem na Uniwersytecie Medycznym narusza nie tylko interes społeczny, ale także zasadę równości wobec prawa, w .szczególności biorąc pod uwagę osoby, które w należyty sposób realizują obowiązki przewidziane w Regulaminie studiów.
Jednakże odwołując się do zasady równości wobec prawa nie można pomijać indywidualnych, szczególnych okoliczności występujących po stronie danego podmiotu. Zgromadzony w sprawie materiał dowodowy potwierdza zaś, że takie szczególne okoliczności występują po stronie skarżącego. Organ wprawdzie stwierdził, że dostrzega problemy zdrowotne skarżącego, ale nie wziął pod uwagę wynikającej z materiału dowodowego specyfiki schorzenia skarżącego.
Organ pominął również, że w interesie społecznym jest udzielanie możliwego wsparcia osobom, które z różnych przyczyn napotykają obiektywne trudności w realizowaniu zadań życiowych, w tym z trudności wywołane stanem zdrowia czy niepełnosprawnością.
Ważąc interes społeczny i słuszny interes strony organ nie uwzględnił powyższych okoliczności, jak również nie przypisał istotnego znaczenia bardzo szczególnej sytuacji skarżącego, związanej z jego chorobą.
Okoliczności dotyczące stanu zdrowia skarżącego znajdują dodatkowe potwierdzenie w przedstawionych w postępowaniu sądowym zaświadczeniach wystawionych przez lekarza specjalistę psychiatrę oraz psychologa. Ponadto zgodnie z treścią tych zaświadczeń, skarżący jest w trakcie systematycznego leczenia farmakologicznego oraz regularnej psychoterapii, od dnia 8 stycznia 2025 r. uczestniczy systematycznie w psychoterapii poznawczo-behawioralnej.
Niewątpliwie w zaskarżonej decyzji zgodnie ze stanem sprawy wskazano na wcześniejsze wyrażanie przez organy uczelni zgody na kontynuowanie studiów przez skarżącego i niezaliczenie powtarzanego przedmiotu we wskazanych terminach. Jednakże, jak wyjaśniono już wyżej, w świetle art. 108 ust. 2 ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce te obiektywne okoliczności nie wiążą się z obowiązkiem organu skreślenia studenta z listy studentów, ale dokonania wyboru określonej decyzji z uwzględnieniem całokształtu okoliczności sprawy, w tym zwłaszcza występowania okoliczności o charakterze szczególnym. Skarżący we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, w związku z wydaniem w dniu [...] 2024 r. decyzji o skreśleniu z listy studentów, wniósł o rozważenie możliwości powtarzania niezaliczonego przedmiotu bez prawa kontynuowania studiów, to jest o udzielenie urlopu dziekańskiego, zgodnie z poprzednią propozycją przedstawioną studentowi w styczniu 2024 r. Organ utrzymał jednak w mocy własną decyzję o skreśleniu skarżącego z listy studentów. Natomiast z przyczyn omówionych wyżej uznać należy, że ocena przyjęta za podstawę zaskarżonej decyzji oraz utrzymanej nią w mocy decyzji z dnia [...] 2024 r. nie była pełna, w związku z czym w sprawie doszło do naruszenia zasady prawdy obiektywnej oraz obowiązku wszechstronnego rozważenia materiału dowodowego, zgodnie z przepisami art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a., jak również naruszenia art. 107 § 3 k.p.a. To zaś skutkuje uznaniem, że decyzje noszą cechy dowolności.
W konsekwencji i na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c i lit. a w zw. z art. 135 p.p.s.a. Sąd uchylił obie wydane w sprawie decyzje organu. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ uwzględni powyższe rozważania oraz ocenę prawną zaprezentowaną w uzasadnieniu niniejszego wyroku. O zwrocie kosztów postępowania Sąd rozstrzygnął na podstawie art. 200 w związku z art. 205 § 2 p.p.s.a.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI