III SA/LU 125/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w LublinieLublin2025-04-02
NSAAdministracyjneWysokawsa
wznowienie postępowaniasędzia wyłączonyprawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymipolicjapostanowienieodrzucenie skargiterminskład sądu

WSA w Lublinie odrzucił skargę o wznowienie postępowania, uznając, że nie zaistniała ustawowa podstawa wznowienia w postaci orzekania przez sędziego wyłączonego z mocy ustawy.

Skarżący Z. K. złożył skargę o wznowienie postępowania sądowoadministracyjnego, twierdząc, że w sprawie sygn. akt III SA/Lu 596/22 orzekał sędzia wyłączony z mocy ustawy (art. 18 § 1 pkt 6a p.p.s.a.). Sąd uznał jednak, że podstawa ta nie została spełniona, ponieważ ani w poprzednim postępowaniu zwyczajnym, ani w postępowaniu nadzwyczajnym (odmowa wznowienia) nie doszło do rozstrzygnięcia sprawy co do istoty. Ponadto, skarżący wiedział o składzie orzekającym przed uprawomocnieniem się wyroku i nie domagał się wyłączenia sędziego. W konsekwencji, skarga została odrzucona.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie rozpoznał skargę Z. K. o wznowienie postępowania sądowoadministracyjnego, które zakończyło się prawomocnym wyrokiem z dnia 14 listopada 2024 r. (sygn. akt III SA/Lu 596/22). Skarżący domagał się wznowienia, powołując się na art. 271 pkt 1 w zw. z art. 18 § 1 pkt 6a Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (p.p.s.a.), twierdząc, że w sprawie orzekał sędzia wyłączony z mocy ustawy. Sędzia ten miał brać udział w wydaniu wyroku w poprzedniej sprawie (sygn. akt III SA/Lu 1/22) dotyczącej kontroli postanowienia o odmowie wznowienia postępowania administracyjnego. Sąd administracyjny odrzucił skargę, stwierdzając, że wskazana podstawa wznowienia nie wystąpiła. Analiza przepisu art. 18 § 1 pkt 6a p.p.s.a. wykazała, że wyłączenie sędziego następuje tylko wtedy, gdy w postępowaniu zwyczajnym orzekał on w sprawie rozstrzygającej co do istoty, a następnie w postępowaniu nadzwyczajnym (np. o wznowienie postępowania) ponownie orzeka w sprawie dotyczącej tego samego aktu administracyjnego. W niniejszej sprawie, ani postanowienie o odmowie wznowienia postępowania administracyjnego, ani postanowienie o stwierdzeniu niedopuszczalności odwołania nie rozstrzygały sprawy co do istoty. Ponadto, sąd podkreślił, że skarżący został poinformowany o składzie orzekającym przed uprawomocnieniem się wyroku i miał możliwość domagania się wyłączenia sędziego, czego nie uczynił. W związku z brakiem ustawowej podstawy wznowienia, skarga została odrzucona.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, podstawa z art. 18 § 1 pkt 6a p.p.s.a. nie zachodzi, jeśli ani postanowienie o odmowie wznowienia postępowania administracyjnego, ani postanowienie o stwierdzeniu niedopuszczalności odwołania nie rozstrzygały sprawy co do istoty.

Uzasadnienie

Przepis art. 18 § 1 pkt 6a p.p.s.a. dotyczy sytuacji, gdy sędzia orzekał w postępowaniu zwyczajnym w sprawie rozstrzygającej co do istoty, a następnie w postępowaniu nadzwyczajnym (np. o wznowienie postępowania) ponownie orzeka w sprawie dotyczącej tego samego aktu administracyjnego. W analizowanej sprawie, ani postanowienie o odmowie wznowienia postępowania administracyjnego, ani postanowienie o stwierdzeniu niedopuszczalności odwołania nie rozstrzygały sprawy co do istoty, co wyklucza zastosowanie tej podstawy wyłączenia.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odrzucono_skargę

Przepisy (8)

Główne

p.p.s.a. art. 271 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 18 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sędzia jest wyłączony z mocy samej ustawy w sprawach dotyczących skargi na decyzję lub postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty wydanych w postępowaniu administracyjnym nadzwyczajnym, jeżeli w prowadzonym wcześniej postępowaniu sądowoadministracyjnym dotyczącym kontroli legalności decyzji albo postanowienia wydanych w postępowaniu administracyjnym zwyczajnym, brał udział w wydaniu wyroku lub postanowienia kończącego postępowanie w sprawie.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 270

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 280 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 280 § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 277

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 279

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Dz.U. 2024 poz 935 art. 280 § 1

Argumenty

Skuteczne argumenty

Podstawa wznowienia z art. 271 pkt 1 w zw. z art. 18 § 1 pkt 6a p.p.s.a. nie została spełniona, ponieważ ani postanowienie o odmowie wznowienia postępowania administracyjnego, ani postanowienie o stwierdzeniu niedopuszczalności odwołania nie rozstrzygały sprawy co do istoty. Skarżący wiedział o składzie orzekającym przed uprawomocnieniem się wyroku i miał możliwość domagania się wyłączenia sędziego, czego nie uczynił.

Odrzucone argumenty

Twierdzenie skarżącego, że sędzia J. D. był wyłączony z mocy ustawy z powodu orzekania w poprzedniej sprawie (sygn. akt III SA/Lu 1/22), która dotyczyła postanowienia o stwierdzeniu niedopuszczalności odwołania.

Godne uwagi sformułowania

nie zawsze nawet po wszczęciu postępowania nieważnościowego nastąpi jego zakończenie rozstrzygnięciem co do istoty, ale nie ma możliwości rozstrzygania o istocie sprawy bez jego wszczęcia. Tego rodzaju udział sędziego w sprawie rozpoznanej w postępowaniu zwyczajnym nie stanowił tym samym podstawy do jego wyłączenia na podstawie art. 18 § 1 pkt 6a p.p.s.a. w późniejszej sprawie (sygn. akt III SA/Lu 596/22), w której brał on udział w wydaniu wyroku w postępowaniu dot. odmowy wznowienia postępowania.

Skład orzekający

Robert Hałabis

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja art. 18 § 1 pkt 6a p.p.s.a. dotyczącego wyłączenia sędziego w sprawach o wznowienie postępowania, w szczególności w kontekście pojęcia 'rozstrzygające sprawę co do istoty' oraz wymogu wykazania, że strona nie mogła domagać się wyłączenia sędziego."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wyłączenia sędziego w postępowaniu sądowoadministracyjnym.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnej kwestii proceduralnej związanej z wyłączeniem sędziego, co jest kluczowe dla zapewnienia sprawiedliwego procesu. Interpretacja przepisu jest szczegółowa i może być pomocna dla prawników procesowych.

Kiedy sędzia z poprzedniej sprawy nie musi być wyłączony? Kluczowa interpretacja przepisów o wznowieniu postępowania.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
III SA/Lu 125/25 - Postanowienie WSA w Lublinie
Data orzeczenia
2025-04-02
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2025-02-19
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Sędziowie
Robert Hałabis /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6192 Funkcjonariusze Policji
Hasła tematyczne
Odrzucenie skargi
Sygn. powiązane
III OZ 447/25 - Postanowienie NSA z 2025-09-23
Skarżony organ
Komendant Policji
Treść wyniku
Odrzucono skargę o wznowienie postepowania sądowego
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
art. 280 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Robert Hałabis po rozpoznaniu w dniu 2 kwietnia 2025 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Z. K. w przedmiocie wznowienia postępowania sądowego zakończonego wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 14 listopada 2024 r., sygn. akt III SA/Lu 596/22, wydanym w sprawie ze skargi Z. K. na postanowienie nr 14 Komendanta Wojewódzkiego Policji w Lublinie z dnia 20 października 2022 r. w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania p o s t a n a w i a: odrzucić skargę.
Uzasadnienie
Wyrokiem z dnia 14 listopada 2024 r. wydanym w sprawie sygn. akt III SA/Lu 596/22, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie oddalił skargę Z. K. na postanowienie nr 14 Komendanta Wojewódzkiego Policji w Lublinie z dnia 20 października 2022 r., który utrzymał w mocy postanowienie Komendanta Powiatowego Policji w L. z dnia 8 września 2022 r. (nr LU08-2022-18713) o odmowie wznowienia postępowania administracyjnego zakończonego ostateczną decyzją Komendanta Powiatowego Policji w L. z dnia 7 września 2021 r. Nr 23/2021.
Wskazany wyrok uprawomocnił się w dniu 28 stycznia 2025 r. (k. 127 dołączonych akt sprawy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie, sygn. akt III SA/Lu 596/22).
W piśmie z dnia 14 lutego 2025 r., oznaczonym jako "Wniosek (skarga) o wznowienie postępowania" skarżący Z. K. podniósł, że w jego ocenie spełnione zostały przesłanki wznowienia postępowania sądowoadministracyjnego w sprawie sygn. akt III SA/Lu 596/22, ponieważ orzeczenie to jest prawomocne, uprawomocniło się z dniem 26 stycznia 2025 r., a w postępowaniu tym orzekał sędzia wyłączony z mocy ustawy – na podstawie art. 18 § 1 pkt 6a p.p.s.a. Odpis wyroku w sprawie sygn. akt III SA/Lu 596/22, wydanego na posiedzeniu niejawnym w postępowaniu uproszczonym, został doręczony skarżącemu w dniu 25 listopada 2024 r., a odpis wyroku z pisemnym jego uzasadnieniem w dniu 27 grudnia 2024 r. W zakresie uzasadnienia zachowania terminu do wniesienia skargi o wznowienie postępowania sądowego skarżący wskazał, że o podstawie wznowienia postępowania dowiedział się w dniu 26 stycznia 2025 r., kiedy dokonał analizy całości będących w jego posiadaniu materiałów z przeprowadzonego postępowania administracyjnego w sprawie wypłaty należnego mu ekwiwalentu pieniężnego za wypracowany w toku służby w policji czas wolny. Podkreślił, że w sprawie objętej wnioskiem o wznowienie postępowania orzekał sędzia wyłączony z mocy ustawy w rozumieniu art. 18 § 1 pkt 6a p.p.s.a., a takim sędzią jest sędzia WSA w Lublinie J. D., który orzekał zarówno w sprawie sygn. akt III SA/Lu 596/22, jak również we wcześniejszej sprawie rozpoznanej w postępowaniu zwyczajnym oznaczonej sygn. akt III SA/Lu 1/22, która toczyła się z jego skargi na postanowienie nr 14 Komendanta Wojewódzkiego w Policji w Lublinie z dnia 8 listopada 2021 r. w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności odwołania od decyzji nr 23/2021 Komendanta Powiatowego Policji w L. z dnia 7 września 2021 r. przyznającej skarżącemu jako byłemu funkcjonariuszowi Policji ekwiwalent pieniężny za niewykorzystany czas wolny (nadgodziny), wypracowany w latach 2006-2017.
Zarządzeniem z dnia 5 marca 2025 r. wezwano skarżącego do uzupełnienia braków formalnych skargi o wznowienie postępowania, w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania, pod rygorem odrzucenia skargi – poprzez wskazanie przez niego numeru PESEL oraz wykazanie okoliczności stwierdzających zachowanie terminu do wniesienia skargi o wznowienie postępowania oraz ich uprawdopodobnienie (art. 279 p.p.s.a. w zw. z art. 280 § 2 p.p.s.a.) w kontekście terminu, w jakim strona dowiedziała się o podstawie wznowienia (art. 277 p.p.s.a. w zw. z art. 271 pkt 1 p.p.s.a.) oraz wykazania, że nie mogła skutecznie domagać się wyłączenia sędziego.
W odpowiedzi na to wezwanie skarżący podał swój numer PESEL i ponownie wyjaśnił, że o podstawie wznowienia postępowania dowiedział się w dniu 26 stycznia 2025 r. dokonując analizy materiałów z przeprowadzonego postępowania administracyjnego w sprawie wypłaty należnego mu ekwiwalentu pieniężnego za wypracowany w toku służby czas wolny. Do dnia tej analizy, tj. do 26 stycznia 2025 r. nie miał wiedzy o przyczynie wyłączenia sędziego (sędziów). Z tego względu nie mógł domagać się ich wyłączenia. Wskazał przy tym, że gdyby nawet złożył wniosek w tym zakresie to sąd by go oddalił, jak to miało miejsce we wszystkich innych jego sprawach. Powołując się na treść art. 271 pkt 1 p.p.s.a. wyjaśnił, że – jego zdaniem – w sprawie orzekał sędzia wyłączony z mocy ustawy w rozumieniu art. 18 § 1 pkt 6a p.p.s.a. (sędzia WSA w Lublinie J. D.), który orzekał w obu postępowaniach, tj. zarówno nadzwyczajnym, jak i wcześniejszym postępowaniu zwyczajnym kończącym je decyzją ostateczną. Dla uznania zaś, że strona nie mogła domagać się wyłączenia wystarczy, aby nie wiedziała o przyczynie uzasadniającej wyłączenie, co zdaniem skarżącego miało miejsce w niniejszej sprawie. Według skarżącego, o przyczynie wyłączenia sędziego nie miał wiedzy do 26 stycznia 2025 r., czyli do dnia analizy akt sprawy. Wskazał również, że nie korzystał z pomocy profesjonalnego pełnomocnika, a mimo tego sąd nie udzielił mu niezbędnych pouczeń oraz nie odpowiadał na jego wnioski.
W ocenie strony pierwszym dniem na skuteczne złożenie skargi o wznowienie postępowania był zatem dzień 27 stycznia 2025 r., a skarga została wniesiona w dniu 14 lutego 2025 r., a więc od prawomocnego już orzeczenia, spełniając tym samym przesłankę z art. 270 p.p.s.a.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje:
Skarga o wznowienie postępowania podlega odrzuceniu, ponieważ nie została oparta na rzeczywistej ustawowej podstawie wznowienia. Wskazana przez stronę podstawa wznowienia postępowania sądowoadministracyjnego określona w art. 271 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935, z późn. zm. – dalej jako "p.p.s.a.") w związku z art. 18 § 1 pkt 6a p.p.s.a. w sprawie sygn. akt III SA/Lu 596/22 – nie wystąpiła.
Zgodnie z przepisem art. 270 p.p.s.a., w przypadkach przewidzianych w dziale dotyczącym wznowienia postępowania, to jest Dziale VII tej ustawy – można żądać wznowienia postępowania, które zostało zakończone prawomocnym orzeczeniem.
Wymaga na wstępie zwrócenia uwagi, że przewidziana w procedurze sądowoadministracyjnej instytucja wznowienia postępowania służy obaleniu prawomocnych orzeczeń sądu w wyjątkowych, ściśle określonych w ustawie przypadkach. Wniesienie skargi o wznowienie postępowania powoduje uruchomienie dwufazowego postępowania, mającego na celu zbadanie jego dopuszczalności, a następnie, w razie pozytywnego zakończenia pierwszego etapu – zbadanie jego zasadności.
Stosownie do art. 271 p.p.s.a., można żądać wznowienia postępowania z powodu nieważności:
1) jeżeli w składzie sądu uczestniczyła osoba nieuprawniona albo jeżeli orzekał sędzia wyłączony z mocy ustawy, a strona przed uprawomocnieniem się orzeczenia nie mogła domagać się wyłączenia;
2) jeżeli strona nie miała zdolności sądowej lub procesowej albo nie była należycie reprezentowana lub jeżeli wskutek naruszenia przepisów prawa była pozbawiona możności działania; nie można jednak żądać wznowienia, jeżeli przed uprawomocnieniem się orzeczenia niemożność działania ustała lub brak reprezentacji był podniesiony w drodze zarzutu albo strona potwierdziła dokonane czynności procesowe.
Przyczynę wznowienia stanowią przewidziane ustawą także inne przypadki. Chodzi o sytuację, kiedy Trybunał Konstytucyjny orzekł o niezgodności aktu normatywnego z Konstytucją, umową międzynarodową lub z ustawą, na podstawie której zostało wydane orzeczenie (art. 272 § 1 p.p.s.a.). Można żądać wznowienia postępowania również w przypadku, gdy zostało wydane orzeczenie Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej, które ma wpływ na treść wydanego orzeczenia. Przepis § 2 stosuje się odpowiednio, z tym że termin do wniesienia skargi o wznowienie postępowania biegnie od dnia publikacji sentencji orzeczenia Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej (art. 272 § 2a p.p.s.a.). Ponadto wznowienia postępowania można żądać również w przypadku, gdy potrzeba taka wynika z rozstrzygnięcia organu międzynarodowego działającego na podstawie umowy międzynarodowej ratyfikowanej przez Rzeczpospolitą Polską. Przepis § 2 stosuje się odpowiednio, z tym, że termin do wniesienia skargi o wznowienie postępowania biegnie od dnia doręczenia stronie lub jej pełnomocnikowi rozstrzygnięcia organu międzynarodowego (art. 272 § 3 p.p.s.a.). Dodatkowo wznowienia postępowania można żądać także na tej podstawie, że orzeczenie zostało oparte na dokumencie podrobionym lub przerobionym albo na skazującym wyroku karnym, następnie uchylonym (art. 273 § 1 pkt 1 p.p.s.a.), bądź też orzeczenie zostało uzyskane za pomocą przestępstwa (art. 273 § 1 pkt 2 p.p.s.a.), a ponadto, w razie późniejszego wykrycia takich okoliczności faktycznych lub środków dowodowych, które mogłyby mieć wpływ na wynik sprawy, a z których strona nie mogła skorzystać w poprzednim postępowaniu (art. 273 § 2 p.p.s.a.) oraz w razie późniejszego wykrycia prawomocnego orzeczenia dotyczącego tej samej sprawy (art. 273 § 3 p.p.s.a.).
Natomiast w zakresie wymogów formalnych skarga o wznowienie powinna odpowiadać wymaganiom pisma w postępowaniu sądowym (art. 46 w zw. z art. 276 p.p.s.a.), a według art. 277 p.p.s.a., skargę o wznowienie postępowania wnosi się w terminie trzymiesięcznym. Termin ten liczy się od dnia, w którym strona dowiedziała się o podstawie wznowienia, a gdy podstawą jest pozbawienie możności działania lub brak należytej reprezentacji – od dnia, w którym o orzeczeniu dowiedziała się strona, jej organ lub jej przedstawiciel ustawowy. Zgodnie z art. 279 p.p.s.a., dotyczącym elementów składowych skargi o wznowienie postępowania, powinna ona zawierać oznaczenie zaskarżonego orzeczenia, wskazywać podstawę wznowienia i jej uzasadnienie, okoliczności stwierdzające zachowanie terminu do wniesienia skargi oraz żądanie uchylenia lub zmiany zaskarżonego orzeczenia.
Podanie podstawy wznowienia postępowania następuje przez powołanie i wyraźne określenie, które z podstaw wymienionych w przepisach art. 271-273 p.p.s.a. uzasadniają wznowienie postępowania w danej sprawie. Natomiast uzasadnienie podstawy wznowienia winno polegać na dokładnym określeniu zarówno okoliczności wskazujących na istnienie powołanej podstawy wznowienia, jak i (przy przyczynach restytucyjnych z art. 273 p.p.s.a.) wpływu na rozstrzygnięcie, jaki wywiera istnienie tych okoliczności (zob. H. Knysiak-Molczyk [w:] T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2005, s. 677).
Zgodnie z art. 280 § 1 p.p.s.a., sąd bada na posiedzeniu niejawnym, czy skarga jest wniesiona w terminie i czy opiera się na ustawowej podstawie wznowienia. Na żądanie sądu zgłaszający skargę o wznowienie postępowania obowiązany jest uprawdopodobnić okoliczności stwierdzające zachowanie terminu lub dopuszczalność wznowienia (art. 280 § 2 p.p.s.a.). W braku jednego z tych wymagań sąd skargę o wznowienie odrzuci, w przeciwnym razie wyznaczy rozprawę. Badanie, o którym mowa w art. 280 p.p.s.a., nie jest badaniem zasadności skargi o wznowienie. Celem takiego badania jest stwierdzenie, czy spełnione zostały warunki, które umożliwiają rozpatrzenie samej skargi o wznowienie postępowania. Podstawą tej oceny są w zasadzie twierdzenia zawarte w skardze i dlatego badanie to następuje na posiedzeniu niejawnym (zob. A. Kabat [w:] B. Dauter, M. Niezgódka-Medek, A. Kabat, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, wyd. II, LEX/el. 2021, art. 280).
W niniejszej sprawie skarżącego wezwano do wskazania okoliczności stwierdzających zachowanie terminu do wniesienia skargi o wznowienie postępowania oraz ich uprawdopodobnienie w kontekście terminu, w jakim strona dowiedziała się o podstawie wznowienia i wykazania, że nie mogła skutecznie domagać się wyłączenia sędziego (zarządzenie – k. 7 akt sądowych).
Przechodząc zatem do oceny dopuszczalności wniesionej skargi o wznowienie postępowania, mając na względzie podniesione przez skarżącego w skardze okoliczności i dodatkowe wyjaśnienia oraz dokonane przez Sąd na ich podstawie ustalenia, stwierdzić należy, że skarga o wznowienie postępowania nie została oparta na ustawowej podstawie wznowienia, przez co podlega odrzuceniu. Oznacza to w konsekwencji, że nie zostały spełnione przesłanki pozwalające na jej merytoryczne rozpoznanie na rozprawie.
Przede wszystkim swoją skargę o wznowienie postępowania skarżący oparł na podstawie wznowienia określonej w art. 271 pkt 1 p.p.s.a. Według tego przepisu, można żądać wznowienia postępowania z powodu nieważności, jeżeli w składzie sądu uczestniczyła osoba nieuprawniona albo jeżeli orzekał sędzia wyłączony z mocy ustawy, a strona przed uprawomocnieniem się orzeczenia nie mogła domagać się wyłączenia. W tej kwestii skarżący wyjaśnił, że do dnia 26 stycznia 2025 r. nie wiedział o podstawie wznowienia, to jest – o mającej miejsce w jego przekonaniu – przyczynie wyłączenia sędziego J. D. od rozpoznania sprawy sygn. akt III SA/Lu 596/22 Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania zakończonego ostateczną decyzją Komendanta Powiatowego Policji w L. z dnia 7 września 2021 r. nr 23/2021, wobec tego, że sędzia ten był członkiem składu orzekającego w sprawie sygn. akt III SA/Lu 1/22, w której przedmiotem kontroli sądu było postanowienie Komendanta Wojewódzkiego Policji w Lublinie z dnia 8 listopada 2021 r. nr 14 w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności odwołania od wskazanej wyżej decyzji Komendanta Powiatowego Policji w L. , gdzie skarga wyrokiem z dnia 21 kwietnia 2022 r. została oddalona. Z tego względu, zdaniem skarżącego, sędzia WSA w Lublinie J. D. podlegał z ustawy wyłączeniu od rozpoznania sprawy sygn. akt III SA/Lu 596/22 na zasadzie art. 18 § 1 pkt 6a p.p.s.a., zgodnie z którym, sędzia jest wyłączony z mocy samej ustawy w sprawach dotyczących skargi na decyzję lub postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty wydanych w postępowaniu administracyjnym nadzwyczajnym, jeżeli w prowadzonym wcześniej postępowaniu sądowoadministracyjnym dotyczącym kontroli legalności decyzji albo postanowienia wydanych w postępowaniu administracyjnym zwyczajnym, brał udział w wydaniu wyroku lub postanowienia kończącego postępowanie w sprawie.
Otóż, należy zauważyć, że aby doszło do merytorycznego rozpoznania skargi o wznowienie postępowania wskazywana podstawa wznowienia winna być rzeczywista oraz prawdziwa. Dodanie do art. 18 § 1 p.p.s.a. nowej ustawowej podstawy wyłączenia sędziego wymienionej w cytowanym wyżej pkt 6a nastąpiło na podstawie nowelizacji ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi z dnia 23 października 2009 r. (Dz. U. Nr 221, poz. 1736), w wyniku uwzględnienia wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 14 października 2008 r., sygn. akt SK 6/07. Przepis ten reguluje wyłączenie sędziego, który uprzednio kontrolował decyzję lub postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym zwyczajnym, a następnie na skutek wszczęcia w tym zakresie (tzn. tak wydanej decyzji lub postanowienia) postępowania nadzwyczajnego – ten sam sędzia ponownie kontroluje akty rozstrzygające co do istoty sprawy w ramach postępowań nadzwyczajnych. Prawidłowa wykładnia tego przepisu wskazuje, że konsekwencją wprowadzenia uregulowania zawartego w art. 18 § 1 pkt 6a p.p.s.a. jest to, że sędzia podlega wyłączeniu z mocy ustawy od rozpoznania sprawy wszczętej na podstawie skargi na decyzję lub postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty wydanych w postępowaniach w sprawie wzruszenia ostatecznych rozstrzygnięć administracyjnych (tj. decyzji lub postanowień wydanych w postępowaniu w sprawie uchylenia lub zmiany decyzji ostatecznych, stwierdzenia ich nieważności i wznowienia postępowania administracyjnego oraz rozstrzygnięć podjętych w postępowaniach nadzwyczajnych uregulowanych w ustawach szczególnych), jeżeli w prowadzonym wcześniej postępowaniu sądowoadministracyjnym dotyczącym kontroli legalności decyzji lub postanowienia wydanych w postępowaniu administracyjnym zwyczajnym brał udział w wydaniu wyroku lub postanowienia kończącego postępowanie w sprawie.
W tym zakresie istotnym jest zwrócenie uwagi na pojęcie "rozstrzygające sprawę co do istoty". Pojęcie to nie jest przypadkowe lub zbędne. Warunkiem koniecznym wydania rozstrzygnięcia "co do istoty sprawy" jest wszczęcie postępowania nadzwyczajnego. Nie zawsze nawet po wszczęciu postępowania nieważnościowego nastąpi jego zakończenie rozstrzygnięciem co do istoty sprawy, ale nie ma możliwości rozstrzygania o istocie sprawy bez jego wszczęcia. W sprawie, w której WSA w Lublinie wydał wyrok z dnia 14 listopada 2024 r., sygn. akt III SA/Lu 596/22, przedmiotem kontroli nie było rozstrzygnięcie co do istoty sprawy. Komendant Wojewódzki Policji w Lublinie postanowieniem nr 14 z dnia 20 października 2022 r. utrzymał w mocy postanowienie Komendanta Powiatowego Policji w L. z dnia 8 września 2022 r. (nr LU08-2022-18713) o odmowie wznowienia postępowania administracyjnego zakończonego ostateczną decyzją Komendanta Powiatowego Policji w L. z dnia 7 września 2021 r. Nr 23/2021. Takie postanowienie w żaden sposób nie możne zostać uznane za rozstrzygające sprawę co do istoty w postępowaniu nieważnościowym, ponieważ w ogóle nie doszło do jego wszczęcia.
Uwagi te odnoszą się też do sprawy zakończonej wyrokiem z dnia 21 kwietnia 2022 r. w sprawie sygn. akt III SA/Lu 1/22 Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie wydanym w postępowaniu zwyczajnym. W sprawie tej bowiem nastąpiło wydanie orzeczenia kończącego postępowanie zwyczajne w formie rozstrzygnięcia o charakterze formalnym zagadnienia proceduralnego, które nie odnosiło się do meritum przedmiotu sprawy. Tym samym sędzia WSA w Lublinie J. D. brał wprawdzie udział w wydaniu wyroku z dnia 21 kwietnia 2022 r. w sprawie sygn. akt III SA/Lu 1/22, rozstrzygającego sprawę ze skargi Z. K. na postanowienie Komendanta Wojewódzkiego Policji w Lublinie z dnia 8 listopada 2021 r. nr 14 w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności odwołania od decyzji Komendanta Powiatowego Policji w L. z dnia 7 września 2021 r. nr 23/2021, przyznającej skarżącemu ekwiwalent pieniężny za niewykorzystany czas wolny (nadgodziny) wypracowany w latach 2006-2017, lecz wyrok ten miał charakter formalny i dotyczył zagadnienia ściśle proceduralnego (dopuszczalności odwołania), nie zaś istoty sprawy, którą była ocena prawidłowości przyznania stronie ekwiwalentu pieniężnego w określonej wysokości. Tego rodzaju udział sędziego w sprawie rozpoznanej w postępowaniu zwyczajnym nie stanowił tym samym podstawy do jego wyłączenia na podstawie art. 18 § 1 pkt 6a p.p.s.a. w późniejszej sprawie (sygn. akt III SA/Lu 596/22), w której brał on udział w wydaniu wyroku w postępowaniu dot. odmowy wznowienia postępowania. Gdyby ustawodawcy w art. 18 § 1 pkt 6a p.p.s.a. chodziło o wyłączenie sędziego w sprawach skarg na wszelkie decyzje lub postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym nadzwyczajnym (w tym także prowadzonym w wyniku złożenia wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji), to zbędne byłoby użycie w tym przepisie określenia "rozstrzygające sprawę co do istoty". Tym samym w sprawie sygn. akt III SA/Lu 596/22 wobec sędziego J. D. nie zachodziła przesłanka wyłączenia z udziału w orzekaniu. Powyższe stanowisko znajduje potwierdzenie w dotychczasowym orzecznictwie sądowym (np. wyroki NSA: z dnia 9 grudnia 2020 r. sygn. akt I GSK 1000/20; z dnia 15 maja 2024 r. sygn. akt I OSK 425/21; z dnia 19 grudnia 2018 r. sygn. akt I GSK 1188/16).
Z tego też względu w sprawie niniejszej skarga nie została oparta na ustawowej podstawie wznowienia postępowania określonej w art. 271 pkt 1 p.p.s.a., która w sprawie nie zaistniała.
Dodatkowo wymaga zwrócenia uwagi, że nawet gdyby ta podstawa wznowienia postępowania sądowoadministracyjnego rzeczywiście miała w wprawie zastosowanie, to skuteczne jej podniesienie uzależnione byłoby od wykazania, że strona przed uprawomocnieniem się orzeczenia (które kwestionuje w postępowaniu o wznowienie postępowania) nie mogła domagać się wyłączenia sędziego. W tym zakresie argumentacja skarżącego zawarta w skardze, gdzie powołano przyczyny niezłożenia wniosku o wyłączenie sędziego, nie jest przekonująca.
W kwestii tej trzeba zauważyć, że zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału z dnia 14 października 2024 r. w sprawie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie, sygn. akt III SA/Lu 596/22, wyznaczono na dzień 14 listopada 2024 r. posiedzenie niejawne w celu rozpoznania sprawy w trybie uproszczonym. Jednocześnie ustalono skład sądu: sędzia WSA J. D. (przewodniczący), sędzia WSA E. I. (sprawozdawca), sędzia WSA I. T. oraz asesor WSA A. K. (zastępca). O treści tego zarządzenia poinformowano skarżącego, doręczając mu zawiadomienie w tym przedmiocie w dniu 18 października 2024 r. Zawiadomienie to skarżący odebrał osobiście (k. 97 dołączonych akt sprawy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie, sygn. akt III SA/Lu 596/22). Wynika z tego jasno, że już w dniu 18 października 2024 r. skarżący poznał skład sędziowski wyznaczony do rozpoznania wskazanej sprawy, zatem już wówczas nie było uzasadnionych przeszkód ku temu, aby mógł wnioskować o wyłączenie sędziego, który jego zdaniem podlegać winien wyłączeniu ze względu na orzekanie w sprawie sygn. akt III SA/Lu 1/22 Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie, która rozpoznana została w postępowaniu zwyczajnym w trybie uproszczonym w dniu 21 kwietnia 2022 r. Nie stanowi żadnego argumentu uzasadniającego niezłożenie wniosku o wyłączenie sędziego w tej konkretnej sprawie to, że w innych sprawach tego rodzaju wnioski strony nie zostały uwzględnione. Każdy bowiem tego rodzaju wniosek ma charakter indywidualny i podlega odrębnej ocenie w okolicznościach każdej konkretnej sprawy, w której zostanie zgłoszony. Tym samym niezłożenie przez stronę wniosku o wyłączenie sędziego w sprawie sygn. akt III SA/Lu 596/22, wykluczało możliwość skutecznego powołania się w niniejszej sprawie na podstawę wznowienia postępowania przewidzianą w art. 271 pkt 1 p.p.s.a. w zw. z art. 18 § 1 pkt 6a p.p.s.a.
W konsekwencji, ponieważ z treści skargi o wznowienie postępowania nie sposób wywieść, aby skarga ta oparta została na którejkolwiek z ustawowych podstaw wznowienia postępowania sądowego, to tego rodzaju brak określony w art. 280 § 1 p.p.s.a. skutkuje odrzuceniem skargi.
Z przytoczonych względów – na wskazanej podstawie prawnej – Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie orzekł, jak w postanowieniu.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI