III SA/Lu 1243/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w LublinieLublin2017-03-31
NSApodatkoweŚredniawsa
prawo pomocywpis sądowykoszty postępowaniaspółka z o.o.sytuacja finansowaaktywastratadług celnyVAT

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie odmówił przyznania spółce prawa pomocy w zakresie częściowym, uznając, że mimo poniesionych strat, spółka posiada wystarczające środki na pokrycie kosztów sądowych.

Spółka P. Sp. z o.o. z siedzibą w R. wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, domagając się zwolnienia od wpisu sądowego od skargi na decyzję Dyrektora Izby Celnej. Pełnomocnik spółki przedstawił dokumenty finansowe, w tym zeznania podatkowe i bilans, wskazujące na stratę w poprzednich latach i zerowe saldo na koncie bankowym. Referendarz sądowy odmówił przyznania prawa pomocy, argumentując, że spółka prowadzi działalność gospodarczą, posiada aktywa i nie wykazała utraty płynności finansowej, co pozwala jej partycypować w kosztach postępowania.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie rozpatrywał wniosek P. Spółki z o.o. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, polegający na zwolnieniu od wpisu sądowego od skargi na decyzję Dyrektora Izby Celnej dotyczącą długu celnego i podatku VAT. Pełnomocnik spółki złożył urzędowy formularz wniosku wraz z dokumentami finansowymi, wskazując na stratę w poprzednich latach obrotowych i zerowe saldo na rachunku bankowym. Referendarz sądowy, analizując przedstawione dokumenty, stwierdził, że spółka, mimo poniesionych strat, posiada aktywa trwałe i obrotowe, a także kapitał własny i zapasowy. Podkreślono, że strata finansowa nie jest tożsama z brakiem środków finansowych, a spółka nadal funkcjonuje w obrocie gospodarczym. Wskazano również na możliwość pozyskania środków na pokrycie kosztów sądowych poprzez dopłaty od wspólników, zgodnie z przepisami Kodeksu spółek handlowych. W związku z tym, że spółka nie wykazała obiektywnej niemożności poniesienia kosztów postępowania, referendarz odmówił przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, spółka nie wykazała przesłanek do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym.

Uzasadnienie

Spółka prowadzi działalność gospodarczą, posiada aktywa i nie wykazała utraty płynności finansowej. Strata finansowa nie jest tożsama z brakiem środków, a spółka może pozyskać środki na koszty sądowe, np. poprzez dopłaty od wspólników.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

inne

Przepisy (7)

Główne

p.p.s.a. art. 246 § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Osobie prawnej prawo pomocy może być przyznane w zakresie częściowym, gdy wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 245 § 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Żądanie zwolnienia od wpisu sądowego od skargi jest żądaniem przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym.

Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi art. 1 § 1

Określa wysokość wpisu sądowego od skargi w zależności od kwoty długu celnego i podatku VAT.

K.s.h. art. 177 § 1

Kodeks spółek handlowych

Umowa spółki może zobowiązywać wspólników do dopłat w granicach liczbowo oznaczonej wysokości w stosunku do udziału.

K.s.h. art. 178 § 1

Kodeks spółek handlowych

Wysokość i terminy dopłat oznaczane są w miarę potrzeby uchwałą wspólników.

p.p.s.a. art. 258 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 258 § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

pkt 7

Argumenty

Odrzucone argumenty

Spółka nie posiada wystarczających środków na pokrycie wpisu sądowego z uwagi na poniesione straty i zerowe saldo na koncie bankowym.

Godne uwagi sformułowania

Strata finansowa jako ujemny wynik bilansu przychodu i kosztów nie jest okolicznością tożsamosą z brakiem środków finansowych. Osoba prawna powinna partycypować w kosztach postępowania, jeżeli posiada jakiekolwiek środki majątkowe, czy dochody. Udziałowcy spółki z ograniczoną odpowiedzialnością mają możliwości prawne wesprzeć finansowo utworzony przez nich podmiot gospodarczy poprzez dofinansowanie działalności spółki w formie dopłat.

Skład orzekający

Anna Puton-Mazurkiewicz

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Uzasadnienie odmowy przyznania prawa pomocy spółce z o.o. w sytuacji wykazania strat, ale posiadania aktywów i możliwości pozyskania środków."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji finansowej spółki i interpretacji przepisów o prawie pomocy.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa pokazuje praktyczne zastosowanie przepisów o prawie pomocy dla spółek, co jest istotne dla prawników procesowych i doradców biznesowych.

Czy strata firmy oznacza zwolnienie z kosztów sądowych? Sąd wyjaśnia.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
III SA/Lu 1243/16 - Postanowienie WSA w Lublinie
Data orzeczenia
2017-03-31
Data wpływu
2016-10-28
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Sędziowie
Anna Puton-Mazurkiewicz /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6300 Weryfikacja zgłoszeń celnych co do wartości celnej towaru, pochodzenia, klasyfikacji taryfowej; wymiar należności celny
6110 Podatek od towarów i usług
Hasła tematyczne
Prawo pomocy
Skarżony organ
Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku
Odmówiono przyznania prawa pomocy
Powołane przepisy
Dz.U. 2016 poz 718
art. 246 par. 2 pkt 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity
Sentencja
Starszy Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie - Anna Puton-Mazurkiewicz po rozpoznaniu w dniu 31 marca 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku P. Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w R. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym przez zwolnienie od wpisu sądowego od skargi w sprawie ze skargi P. Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w R. na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie określenia niezaksięgowanej kwoty wynikającej z długu celnego oraz kwoty podatku od towarów i usług postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy.
Uzasadnienie
W złożonej skardze pełnomocnik strony skarżącej zwrócił się o przyznanie stronie prawa pomocy przez zwolnienie od opłat od wniesionej skargi. Na wezwanie referendarza pełnomocnik nadesłał wypełniony urzędowy formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy "PPPr" (kserokopia poświadczona za zgodność z oryginałem), a następnie uzupełnił braki formalne wniosku. Do wniosku o prawo pomocy pełnomocnik załączył dodatkowe dokumenty źródłowe obrazujące sytuację finansową skarżącej spółki: zeznanie podatkowe CIT – 8 za 2015 r., bilans za 2015 r., rachunek zysków i strat za 2015 r. i styczeń – sierpień 2016 r., informację dodatkową, zapisy na koncie bankowym w okresie luty-sierpień 2016 r., rozrachunki według stanu na 31 grudnia 2015 r. oraz oświadczenie prezesa zarządu spółki z 7 listopada 2016 r.
W oświadczeniu złożonym na urzędowym formularzu strona zaznaczyła, że nie posiada środków pozwalających na uiszczenie wpisu od skargi. Z uwagi na powyższe referendarz sądowy przyjął, że spółka domaga się przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od obowiązku poniesienia kosztów wpisu sądowego od skargi. W dalszej części urzędowego formularza skarżąca spółka podała, że wysokość kapitału zakładowego spółki wynosi [...] zł oraz że spółka nie posiada środków trwałych według bilansu za ostatni rok, a ponadto w ostatnim roku obrotowym poniosła stratę w wysokości [...] zł. Stan rachunku bankowego spółki na koniec miesiąca poprzedzającego złożenie wniosku wykazywał saldo zerowe.
Referendarz sądowy stwierdził, co następuje:
Stosownie do art. 246 § 2 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz.U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., osobie prawnej, a także innej jednostce organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej, prawo pomocy może być przyznane w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Żądanie zwolnienia od wpisu sądowego od skargi jest żądaniem przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym (art. 245 § 3 p.p.s.a.).
Na wstępie podnieść należy, że zasadność wniosku o przyznanie prawa pomocy należy rozpatrywać z jednej strony z uwzględnieniem wysokości obciążeń finansowych, jakie strona musi ponieść w konkretnym postępowaniu, z drugiej zaś strony z uwzględnieniem jej możliwości finansowych. Skarżąca spółka domaga się zwolnienia od wpisu sądowego od wniesionej skargi. Biorąc pod uwagę unormowanie § 1 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2003 r., nr 221, poz. 2193 ze zm.), wpis sądowy od wniesionej skargi w zakresie kwoty długu celnego ([...] zł) będzie wynosił – [...] zł, a w zakresie podatku od towarów i usług ([...] zł) – [...] zł.
Porównanie obciążeń finansowych związanych z opłaceniem wpisu sądowego od wniesionej skargi do możliwości płatniczych strony prowadzi do wniosku, że spółka nie wykazała przesłanek z art. 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a. Podkreślenia wymaga, że osoba prawna powinna partycypować w kosztach postępowania, jeżeli posiada jakiekolwiek środki majątkowe, czy dochody. W świetle ugruntowanej linii orzecznictwa sądowoadministracyjnego, przyznanie stronie prawa pomocy powinno mieć miejsce tylko w sytuacjach, w których zdobycie środków na sfinansowanie kosztów w postępowaniu sądowoadministracyjnym jest rzeczywiście obiektywnie niemożliwe (por. postanowienie WSA w Gliwicach z 14 lipca 2008 r. sygn. I SA/GI 219/08; postanowienie NSA z 15 marca 2012 r. , sygn. akt II GZ 89/12, postanowienie WSA w Warszawie z dnia 17 listopada 2014 r., sygn. akt V SA/Wa 482/14 http:/orzeczenia.nsa.gov.pl/).
Analiza oświadczenia strony zawartego w urzędowym formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy oraz nadesłanych dokumentów nie pozwala na uznanie, że w sprawie zachodzą przesłanki przyznania prawa pomocy w częściowym zakresie. Należy zauważyć, że skarżąca spółka prowadzi działalność gospodarczą, która pomimo przynoszenia strat w 2014 r. i w 2015 r. jest kontynuowana. Wielkość przychodów za 2015 r. wyniosła [...] zł (załącznik nr 1 do informacji dodatkowej za 2015 r.). Okoliczność, że koszty uzyskania przychodów w 2015 r. były większe niż przychody ([...] zł), co spowodowało, że spółka poniosła stratę księgową wielkości [...] zł, nie świadczy automatycznie o braku środków finansowych na poniesienie kosztów sądowych. Strata finansowa jako ujemny wynik bilansu przychodu i kosztów nie jest okolicznością tożsamą z brakiem środków finansowych. Strata z działalności gospodarczej jest bowiem pojęciem wytworzonym na potrzeby rozliczeń podatkowych i skutkuje jedynie brakiem dochodu do opodatkowania (por. postanowienie NSA z 22 marca 2011 r. II GZ 112/11 Lex nr 783893). Mimo ponoszenia strat w prowadzonej działalności, spółka nie wykazała, aby zawiesiła prowadzoną działalność gospodarczą, czy też aby objęta była postępowaniem likwidacyjnym, upadłościowym, układowym lub naprawczym. Wręcz przeciwnie, jak wynika z informacji dodatkowej za 2015 r. (pkt 5) na dzień sporządzenia sprawozdania finansowego nie są znane okoliczności i zdarzenia, które świadczyłyby o istnieniu zagrożeń dla kontynuowania działalności gospodarczej spółki. Zauważyć należy, że wbrew oświadczeniu strony złożonemu na urzędowym formularzu spółka posiada aktywa trwałe w kwocie [...] zł, w tym inwestycje długoterminowe w wysokości [...] zł, wynikające z udzielonej pożyczki. Spółka posiada również aktywa obrotowe rzędu [...] zł, w tym zapasy [...] zł i należności krótkoterminowe [...] zł oraz inwestycje krótkoterminowe (środki w pieniężne w kasie i na rachunkach w kwocie [...] zł (bilans za 2015 r.; pkt 2-5 dodatkowych informacji i objaśnień do informacji dodatkowej za 2015 r.). Kapitał (fundusz) własny skarżącej spółki wynosi [...] zł, a kapitał (fundusz) zapasowy [...] zł (wg. bilansu za 2015 r.). Z kolei w 2016 r. przychody skarżącej spółki ze sprzedaży produktów, towarów i materiałów na koniec sierpnia 2016 r. wyniosły [...] zł (jednostronny rachunek zysków i strat z uwzględnieniem bufora za 2016 r.). Powyższe fakty nie wskazują na brak po stronie skarżącej spółki, środków finansowych na poniesienie wpisu sądowego od skargi.
Z kolei z przedstawionego dokumentu "zapisy na koncie" (skarżący nie przedstawił wyciągu bankowego) wynika, że suma wpłat w okresie luty – sierpień 2016 r. wyniosła [...] zł. Biorąc pod uwagę wielkość przychodów spółki za 2016 r. ([...] zł), fakt tak niskich obrotów na wskazanym rachunku wskazuje, że większość operacji finansowych jest przeprowadzana poza wymienionym kontem. Powyższe, nie świadczy jednak zdaniem referendarza, o braku po stronie skarżącej spółki środków pieniężnych, które mogłaby przeznaczyć na opłacenie wpisu od skargi.
Skoro spółka nie wykazała, że utraciła płynność finansową i nadal funkcjonuje w obrocie gospodarczym, to powinna partycypować w kosztach postępowania sądowoadministracyjnego wywołanego wniesioną skargą. W ocenie referendarza, brak jest podstaw aby zobowiązania wynikające z prowadzonej działalności gospodarczej przedkładać nad obowiązek poniesienia kosztów sądowych w związku zainicjowanym przez stronę postępowaniem sądowym. Koszty sądowe nie mogą być stawiane na ostatnim miejscu pod względem kolejności ich zaspokajania (por. postanowienie NSA z dnia 14 października 2014 r., sygn. akt II FZ 1509/14, http:/orzeczenia.nsa.gov.pl/). W ocenie referendarza, skarżąca spółka ma możność pozyskania środków na pokrycie kosztów sądowych bądź z bieżących przychodów, jak też poprzez zażądanie dopłat od wspólników. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym aktualny jest pogląd, że udziałowcy spółki z ograniczoną odpowiedzialnością mają możliwości prawne wesprzeć finansowo utworzony przez nich podmiot gospodarczy poprzez dofinansowanie działalności spółki w formie dopłat (postanowienie NSA z dnia 13 lutego 2014 r., sygn. akt II FZ 1543/13, LEX nr 1422842). Dopłaty takie mogą być wnoszone nie tylko w związku z czasowymi trudnościami finansowymi spółki, potrzebą jej dokapitalizowania, czy koniecznością poniesienia dodatkowych nakładów inwestycyjnych, ale mogą być także wykorzystane na pokrycie kosztów sądowych w sprawach prowadzonych przez spółkę (por. postanowienie NSA z 2 grudnia 2011 r., II FZ 701/11; postanowienie NSA z 5 lutego 2014 r., II FZ 1470/13 http:/orzeczenia.nsa.gov.pl/). Okoliczność, że umowa spółki nie przewiduje dopłat ze strony wspólników (oświadczenie prezesa zarządu spółki z 7 listopada 2016 r.), nie stoi na przeszkodzie by takich dopłat dokonać. W świetle art. 177 § 1 K.s.h., umowa spółki może zobowiązywać wspólników do dopłat w granicach liczbowo oznaczonej wysokości w stosunku do udziału, a wysokość i terminy dopłat oznaczane są w miarę potrzeby uchwałą wspólników (art. 178 § 1 zd. 1 K.s.h.).
W ocenie referendarza przedstawiona przez stronę sytuacja majątkowa i finansowa spółki, nie daje podstaw do uznania, że zostały spełnione przesłanki z art. 246 § 2 pkt 2 uprawniające do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym. Wielkość przychodów skarżącej spółki, rozmiar prowadzonej działalności, posiadane aktywa, regulowanie swoich zobowiązań, nie pozwala przyjąć, że spółka nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania.
Z powyższych względów oraz na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a., orzeczono jak na wstępie.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI