III SA/Lu 1076/20

Wojewódzki Sąd Administracyjny w LublinieLublin2021-04-15
NSAAdministracyjneŚredniawsa
policjakara dyscyplinarnaodpowiedzialność dyscyplinarnaobowiązki służbowezaginięciepostępowanie dyscyplinarnesąd administracyjnyustawa o Policji

Podsumowanie

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie oddalił skargę funkcjonariuszki policji na karę dyscyplinarną za nieprzyjęcie zgłoszenia o zaginięciu, uznając jej działanie za umyślne naruszenie obowiązków służbowych.

Funkcjonariuszka policji została ukarana dyscyplinarnie ostrzeżeniem o niepełnej przydatności do służby za nieprzyjęcie zgłoszenia o zaginięciu mężczyzny, mimo że jego żona chciała je złożyć. Sąd administracyjny uznał, że funkcjonariuszka umyślnie naruszyła obowiązek służbowy wynikający z przepisów o Policji i zarządzenia Komendanta Głównego Policji, a jej argumenty o braku wystarczających informacji lub o stanie zdrowia zaginionego nie były zasadne. Sąd podkreślił, że przyjęcie zawiadomienia o zaginięciu jest obowiązkiem policjanta i nie zależy od stanu zdrowia zaginionego.

Sprawa dotyczyła skargi funkcjonariuszki policji, st. sierż. A. M., na orzeczenie Komendanta Wojewódzkiego Policji w L., które utrzymało w mocy karę dyscyplinarną ostrzeżenia o niepełnej przydatności do służby. Kara została nałożona za przewinienie dyscyplinarne polegające na naruszeniu dyscypliny służbowej, tj. niedopełnieniu obowiązku przyjęcia zawiadomienia o zaginięciu K. N. w dniu 16 marca 2020 r. Mimo że żona zaginionego, M. N., zgłosiła się na komendę, funkcjonariuszka odmówiła przyjęcia zgłoszenia, twierdząc, że skoro mężczyzna wysiadł dobrowolnie z busa i jest dorosły, to jeśli chciałby się odezwać, to by to zrobił. Sąd administracyjny w Lublinie oddalił skargę, uznając, że funkcjonariuszka umyślnie naruszyła swoje obowiązki służbowe. Sąd podkreślił, że przepisy ustawy o Policji oraz zarządzenie Komendanta Głównego Policji nakładają obowiązek niezwłocznego przyjęcia zawiadomienia o zaginięciu osoby, niezależnie od stanu zdrowia zaginionego czy innych okoliczności podnoszonych przez funkcjonariuszkę. Analiza materiału dowodowego, w tym zeznań świadków i nagra rozmowy telefonicznej, potwierdziła, że celem wizyty M. N. było zgłoszenie zaginięcia męża. Sąd odrzucił argumenty skarżącej dotyczące błędnej oceny dowodów, wadliwego ustalenia stanu faktycznego oraz naruszenia przepisów postępowania, wskazując, że postępowanie dyscyplinarne wobec policjantów nie podlega przepisom Kodeksu postępowania administracyjnego, a zebrany materiał dowodowy był wystarczający do wydania rozstrzygnięcia. Kara dyscyplinarna została uznana za współmierną do popełnionego przewinienia i stopnia zawinienia.

Potrzebujesz głębszej analizy? Agent AI przeanalizuje tę sprawę na tle orzecznictwa i odpowiedniego stanu prawnego.

Sprawdź

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Tak, funkcjonariusz policji dopuszcza się przewinienia dyscyplinarnego, jeśli odmawia przyjęcia zawiadomienia o zaginięciu osoby, naruszając tym samym obowiązek służbowy wynikający z przepisów ustawy o Policji i zarządzeń wewnętrznych.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że obowiązek przyjęcia zawiadomienia o zaginięciu jest bezwzględny i wynika z przepisów, a odmowa jego wykonania, nawet jeśli funkcjonariusz ma wątpliwości co do okoliczności zaginięcia lub stanu zdrowia zaginionego, stanowi naruszenie dyscypliny służbowej.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (15)

Główne

u. Policji art. 132 § ust. 1, 2, 3 pkt 2 i pkt.3

Ustawa o Policji

Policjant ponosi odpowiedzialność dyscyplinarną za naruszenie dyscypliny służbowej lub nieprzestrzeganie zasad etyki zawodowej. Naruszenie dyscypliny służbowej to zawinione przekroczenie uprawnień lub niewykonanie obowiązków, w tym zaniechanie czynności służbowej lub wykonanie jej w sposób nieprawidłowy, a także niedopełnienie obowiązków służbowych.

u. Policji art. 132a

Ustawa o Policji

Przewinienie dyscyplinarne jest zawinione, gdy policjant ma zamiar jego popełnienia lub popełnia je na skutek niezachowania wymaganej ostrożności.

p.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Oddalenie skargi.

Zarządzenie nr 48 KGP art. § 3 § ust. 1 i 2

Zarządzenie nr 48 Komendanta Głównego Policji z dnia 28 czerwca 2018 r.

Policja podejmuje poszukiwania osoby zaginionej niezwłocznie po otrzymaniu informacji. Zawiadomienie o zaginięciu przyjmuje dyżurny lub wyznaczony policjant.

Pomocnicze

u. Policji art. 134

Ustawa o Policji

Katalog kar dyscyplinarnych.

u. Policji art. 134c

Ustawa o Policji

Kara ostrzeżenia o niepełnej przydatności do służby na zajmowanym stanowisku.

u. Policji art. 134h § ust. 1, 2, 3

Ustawa o Policji

Dyrektywy wymiaru kary dyscyplinarnej.

u. Policji art. 135g § ust. 1, 2

Ustawa o Policji

Obowiązek badania i uwzględniania okoliczności przemawiających na korzyść i niekorzyść obwinionego.

u. Policji art. 135h

Ustawa o Policji

u. Policji art. 135j § ust. 1

Ustawa o Policji

Orzeczenie o uniewinnieniu, odstąpieniu od ukarania, ukaraniu lub umorzeniu postępowania.

u. Policji art. 135n § ust. 4 pkt 1

Ustawa o Policji

u. Policji art. 135p § ust. 1

Ustawa o Policji

Stosowanie przepisów Kpk do postępowania dyscyplinarnego.

p.p.s.a. art. 15 § zzs4 ust. 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Rozpoznanie sprawy na posiedzeniu niejawnym w związku z COVID-19.

u. Policji art. 151

Ustawa z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji

Zarządzenie nr 48 KGP art. § 2 § ust. 1 pkt 3

Zarządzenie nr 48 Komendanta Głównego Policji z dnia 28 czerwca 2018 r.

Wyróżnienie trzech poziomów poszukiwań w zależności od ryzyka dla życia, zdrowia lub wolności.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Obowiązek przyjęcia zawiadomienia o zaginięciu jest bezwzględny i nie zależy od stanu zdrowia zaginionego. Postępowanie dyscyplinarne wobec policjantów nie podlega przepisom KPA. Zebrany materiał dowodowy był wystarczający do oceny winy i przypisania przewinienia dyscyplinarnego.

Odrzucone argumenty

Funkcjonariuszka nie miała wystarczającej wiedzy do przyjęcia zawiadomienia. Stan zdrowia zaginionego miałby wpływ na ocenę sytuacji. Organy dokonały dowolnej, a nie swobodnej oceny materiału dowodowego. Odmowa złożenia wyjaśnień przez funkcjonariuszkę nie powinna wpływać negatywnie na jej sytuację.

Godne uwagi sformułowania

nie dopełniła obowiązku służbowego polegającego na przyjęciu zawiadomienia o zaginięciu osoby Policja podejmuje poszukiwania osoby zaginionej niezwłocznie po otrzymaniu informacji o zaginięciu osoby. Zawiadomienie o zaginięciu osoby jest obowiązany przyjąć dyżurny jednostki Policji lub wyznaczony przez niego policjant jednostki Policji, do którego zgłosiła się osoba uprawniona. nie ma żadnego znaczenia, czy osoba zaginiona jest chora psychicznie, czy też leczyła się bądź leczy się psychiatrycznie, czy też nie. nie można zgodzić się ze skarżącą, bez uważnej lektury uzasadnień podjętych przez organy rozstrzygnięć, że organy odmowę złożenia przez skarżącą wyjaśnień potraktowały na jej niekorzyść.

Skład orzekający

Anna Strzelec

sprawozdawca

Jerzy Drwal

sędzia

Robert Hałabis

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Potwierdzenie obowiązku przyjęcia zawiadomienia o zaginięciu przez policjanta, niezależnie od okoliczności, oraz interpretacja przepisów dotyczących odpowiedzialności dyscyplinarnej funkcjonariuszy."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji funkcjonariusza policji i procedury dyscyplinarnej.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje ważny obowiązek funkcjonariuszy policji i konsekwencje jego niewypełnienia, co jest istotne dla zrozumienia pracy policji i praw obywateli.

Policjantka ukarana za odmowę przyjęcia zgłoszenia o zaginięciu – czy to możliwe?

Agent AI dla prawników

Masz pytanie dotyczące tej sprawy?

Zapytaj AI Research — przeanalizuje to orzeczenie w kontekście ponad 1,4 mln innych spraw i aktualnych przepisów.

Wyszukiwanie w 1,4 mln orzeczeń SN, NSA i sądów powszechnych
Dogłębna analiza z powołaniem na źródła
Zadawaj pytania uzupełniające — jak rozmowa z ekspertem

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

III SA/Lu 1076/20 - Wyrok WSA w Lublinie
Data orzeczenia
2021-04-15
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2020-11-03
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Sędziowie
Anna Strzelec /sprawozdawca/
Jerzy Drwal
Robert Hałabis /przewodniczący/
Symbol z opisem
6192 Funkcjonariusze Policji
Hasła tematyczne
Policja
Sygn. powiązane
III OSK 6216/21 - Wyrok NSA z 2025-01-08
Skarżony organ
Komendant Policji
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2020 poz 360
art. 132 ust. 1, 2, 3 pkt 2 i pkt.3, art. 132a, art. 134, art. 134c, art. 134h, art. 134i ust. 1, art. 135g ust. 1, 2, art. 135h ust. 1, art. 135 j ust. 1, art. 135p ust. 1, art. 138,
Ustawa z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji - tj.
Dz.U. 2019 poz 2325
art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Dz.U. 2020 poz 1842
art. 15zzs4 ust. 3
Ustawa z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych  chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Robert Hałabis Sędziowie Sędzia WSA Jerzy Drwal Sędzia WSA Anna Strzelec (sprawozdawca) po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 15 kwietnia 2021 r. sprawy ze skargi A. M. na orzeczenie Komendanta Wojewódzkiego Policji w L. z dnia [...] sierpnia 2020 r. nr [...] w przedmiocie kary dyscyplinarnej oddala skargę.
Uzasadnienie
Zaskarżonym orzeczeniem z dnia 17 sierpnia 2020 r., nr [...] Komendant Wojewódzki Policji w [...] (dalej także jako organ odwoławczy, organ II instancji, wyższy przełożony dyscyplinarny), po rozpatrzeniu odwołania st. sierż. A. M. (dalej także jako skarżąca), działając na podstawie art. 135n ust. 4 pkt 1 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 roku o Policji (Dz. U. z 2020 r., poz. 360 ze zm.) utrzymał w mocy orzeczenie Komendanta Miejskiego Policji w Z. (dalej także jako organ I instancji) z dnia 10 lipca 2020 r., nr [...] w przedmiocie wymierzenia skarżącej kary dyscyplinarnej w postaci ostrzeżenia o niepełnej przydatności do służby na zajmowanym stanowisku.
Zaskarżone orzeczenie zostało wydane w następującym stanie faktycznym.
W dniu 2 czerwca 2020 r. Komendant Miejski Policji w Z. wydał postanowienie nr [...] o wszczęciu postępowania dyscyplinarnego przeciwko st. sierż. A. M. - detektywowi Zespołu ds. Poszukiwań i Identyfikacji Osób Wydziału Kryminalnego KMP w Z.. Obwinionej zarzucono popełnienie przewinienia dyscyplinarnego polegającego na naruszeniu dyscypliny służbowej w ten sposób, że w dniu 16 marca 2020 r. po uzyskaniu informacji od M. N. o zaginięciu K. N. nie dopełniła obowiązku służbowego polegającego na przyjęciu zawiadomienia o zaginięciu osoby, tj. o czyn z art. 132 ust. 2 i 3 pkt 3 ustawy o Policji w zw. z § 3 ust. 2 zarządzenia nr 48 Komendanta Głównego Policji z dnia 28 czerwca 2018 r. w sprawie prowadzenia przez Policję poszukiwania osoby zaginionej oraz postępowania w przypadku ujawnienia osoby o nieustalonej tożsamości lub znalezieniu nieznanych zwłok oraz szczątków ludzkich (Dz. Urz. KGP z dnia 19 lipca 2018 r., poz. 77), dalej jako zarządzenie nr 48 Komendanta Głównego Policji z dnia 28 czerwca 2018 r.
Po przeprowadzeniu postępowania dyscyplinarnego orzeczeniem z dnia 10 lipca 2020 r. organ I instancji uznał st. sierż. A. M. winną popełnienia zarzucanego przewinienia dyscyplinarnego i wymierzył skarżącej karę dyscyplinarną, tj. karę ostrzeżenia o niepełnej przydatności do służby na zajmowanym stanowisku służbowym.
Skarżąca złożyła odwołanie od przedmiotowego orzeczenia. Skarżąca zarzuciła organowi I instancji przede wszystkim błędne ustalenie, że w dniu 16 marca 2020 r. dysponowała wystarczającą wiedzą uprawniającą skarżącą do przyjęcia zawiadomienia o zaginięciu K. N., uznanie zeznać M. N. za w pełni wiarygodne, jednostronną i wybiórczą ocenę zgromadzonego materiału dowodowego oraz rażącą niewspółmierność orzeczonej kary do stopnia szkodliwości zarzucanego obwinionej czynu.
Organ odwoławczy nie podzielił zarzutów odwołania i w pierwszej kolejności wyjaśnił, że zgodnie z art. 135l ust. 1 ustawy o Policji rozpoznanie sprawy w postępowaniu odwoławczym następuje na podstawie stanu faktycznego ustalonego w postępowaniu dyscyplinarnym.
Wskazał, że w toku postępowania odwoławczego wyższy przełożony dyscyplinarny ustalił następujący stan faktyczny.
W dniu 16 marca 2020 r. około godz.13:48 do Komendy Miejskiej Policji w Z. stawiła się M. N. wraz ze swoją siostrą J. G.-Z. w celu zgłoszenia zaginięcia swojego męża K. N.. Z przekazanej informacji wynikało, że wymieniony wracał z pracy do domu, na terenie [...] wysiadł dobrowolnie z busa i od tego czasu nie ma z nim kontaktu, telefon jego jest wyłączony. W związku z uzyskaną informacją S. B. - inspektor Wydziału Prewencji KMP w Z. skontaktowała się telefonicznie ze st. sierż. A. M. z Zespołu ds. Poszukiwań i Identyfikacji Osób Wydziału Kryminalnego, którą poinformowała o zgłoszeniu się M. N. i celu jej wizyty. W związku z powyższym st. sierż. A. M. przeprowadziła rozmowę z M. N. przez okno dyżurnego KMP Z.. M. N. przekazała policjantce, że powodem jej osobistej wizyty jest chęć zgłoszenia zaginięcia męża, z którym nie ma kontaktu od niedzieli 15 marca 2020 r. St. sierż. A. M. stwierdziła, że skoro mąż zgłaszającej wysiadł dobrowolnie z busa, a jest dorosły, to gdyby chciał, to by wrócił do domu, bądź by się odezwał. Słowa policjantki, zgłaszająca odebrała w ten sposób, że mąż zostawił ją w 8 miesiącu ciąży. Skarżąca odmówiła przyjęcia zawiadomienia o zaginięciu K. N. pomimo tego, iż takie zawiadomienie M. N. chciała złożyć. Według policjantki K. N. nie jest osobą zaginioną, bo oddalił się dobrowolnie. Skarżąca sprawdziła wykaz osób objętych kwarantanną i poinformowała zgłaszającą, że jeżeli nie nawiąże kontaktu z mężem, to wówczas istnieje możliwość złożenia zawiadomienia o jego zaginięciu. W odczuciu M. N., w dniu 16 marca 2020 r. została ona "odesłana z kwitkiem". W dniu 17 marca 2020 r. o godz. 07:27 na stanowisko kierowania KMP w Z. zadzwoniła M. N., która między innymi poinformowała dyżurnego, że w dniu wczorajszym przyszła, na komendę zgłosić zaginięcie męża, ale "Pani" niestety nie chciała przyjąć zgłoszenia. Dodała, że pracodawca jej męża zgłosił zaginięcie K. N. w Komendzie Policji w I., która w dniu wczorajszym miała przesłać do KMP w Z. stosowne dokumenty. M. N. dopytywała również dyżurnego KMP w Z. czy coś się dzieje w tej sprawie.
Dokonując analizy zgromadzonego materiału dowodowego, wyższy przełożony dyscyplinarny stwierdził, że skarżąca winna jest naruszenia dyscypliny służbowej w zakresie niedopełnienia obowiązku służbowego przyjęcia zawiadomienia o zaginięciu osoby. Z odwołaniem do regulacji art. 132 ust. 1 – 3 i art. 132a ustawy o Policji uzasadniał, że policjant ponosi odpowiedzialność dyscyplinarną za naruszenie dyscypliny służbowej lub nieprzestrzeganiu zasad etyki zawodowej. Odpowiada w sytuacji popełnienia przewinienia dyscyplinarnego umyślnie lub nieumyślnie, przy czym przewinienie to polegać może na działaniu lub zaniechaniu działania.
Organ odwoławczy wskazał, że Dział II zarządzenia nr 48 Komendanta Głównego Policji z dnia 28 czerwca 2018 r. Rozdział 1 reguluje przyjęcie zawiadomienia o zaginięciu osoby. W zależności od stwierdzonego ryzyka wystąpienia dla życia, zdrowia lub wolności osoby zaginionej wyróżnia się trzy poziomy poszukiwania. Przesłanki poszczególnych poziomów zostały wymienione w § 2 ust. 1 pkt 3 ww. zarządzenia. Wyjaśnił, że zgodnie z § 3 ust. 1 i 2 ww. zarządzenia — Policja podejmuje poszukiwania osoby zaginionej niezwłocznie po otrzymaniu informacji o zaginięciu osoby. Zawiadomienie o zaginięciu osoby przyjmuje się od osoby uprawnionej bezpośrednio po otrzymaniu takiej informacji. Zawiadomienie o zaginięciu osoby jest obowiązany przyjąć dyżurny jednostki Policji lub wyznaczony przez niego policjant jednostki Policji, do którego zgłosiła się osoba uprawniona.
W świetle powyższych regulacji, w ocenie organu odwoławczego, skarżąca w dniu 16 marca 2020 r. zobowiązana była do przyjęcia zawiadomienia o zaginięciu K. N.. Wbrew twierdzeniom obwinionej, relacja (podana informacja) M. N. o okolicznościach zaginięcia jej męża była zbieżna, jednoznaczna i nie pozostawiała żadnych wątpliwości interpretacyjnych co do tego z jakich zdarzeniem miała do czynienia st. sierż. A. M.. Zdaniem organu II instancji obwiniona świadomie, wręcz rozmyślnie bezzasadnie odstąpiła od spełnienia nałożonego na nią obowiązku służbowego. Organ odwoławczy wskazał, że skarżąca zobowiązana była przestrzegać regulacji zarządzenia nr [...] Komendanta Głównego Policji z dnia 28 czerwca 2018 r., z którym to aktem zapoznała się w dniu 21 lutego 2020 r. potwierdzając ten fakt własnoręcznym podpisem na karcie zapoznania z aktem prawnym.
Organ odwoławczy ocenił, że skarżąca przewinienie dyscyplinarne popełniła umyślnie w zamiarze bezpośrednim, umyślnie naruszając obowiązujące przepisy prawa i wina obwinionej w zakresie przedstawionego zarzutu dyscyplinarnego nie budzi wątpliwości. Podkreślił, że do jej obowiązków, jako detektywa Zespołu ds. Poszukiwań i Identyfikacji Osób należało m.in. prowadzenie oraz koordynowanie czynności poszukiwawczo-identyfikacyjnych na terenie miasta Z. i powiatu [...], którym uchybiła. Oceniając zaś zachowanie obwinionej, stopień zawinienia, okoliczności i rodzaj popełnionego deliktu dyscyplinarnego, rodzaj i stopień naruszenia obowiązków służbowych celowym było wymierzenie skarżącej kary ostrzeżenia o niepełnej przydatności do służby na zajmowanym stanowisku.
Odnosząc się do zarzutów odwołania organ II instancji podkreślił przede wszystkim, że przepisy ustawy o Policji nie wyznaczają organom dyscyplinarnym merytorycznych reguł oceny wyników postępowania dowodowego, co oznacza, że mają one możliwości swobodnej oceny dowodów. Wbrew twierdzeniu pełnomocnika obwinionej, w sprawie nie naruszono art. 135g ustawy o Policji, a zebrany materiał dowodowy w przedmiotowej sprawie jest wystarczający do oceny okoliczności będących przedmiotem postępowania dyscyplinarnego. Zeznania ustalonych świadków M. N., J. G.-Z., S. B., T. M., M. N. i M. P. potwierdzone zapisem monitoringu wizyjnego KMP w Z. z dnia 16 marca 2020 r., zapisem rozmowy telefonicznej w dniu 17 marca 2020 r. M. N. z dyżurnym stanowiska kierowania KMP w Z. są zbieżne, spójne i wzajemnie się uzupełniające, w związku z czym należy obdarzyć je walorem wiarygodności.
Organ II instancji odwołał się do treści zeznań poszczególnych świadków i zapisów monitoringu wizyjnego i uzasadniał, że ciąg następujących po sobie sekwencji wydarzeń niejako przesądza o tym, że zarzut pełnomocnika co do błędnego ustalenia, iż M. N. zgłaszając się 16 marca 2020 r. do Komendy Miejskiej Policji w Z. chciała zgłosić zaginiecie męża, nie znajduje potwierdzenia w materiale dowodowym. Organ odwoławczy ocenił, że M. N. wykazywała zaangażowanie i chęć złożenia zawiadomienia o zaginięciu jej męża i w tym celu w dniu 16 marca 2020 r. osobiście wraz ze swoją siostrą udała się do Komendy Miejskiej Policji w Z., a następnego dnia w rozmowie telefonicznej z dyżurnym stanowiska kierowania KMP w Z. żaliła się, że została zlekceważona i zbyta przez policjantkę, która stosując pewne triki niejako wyperswadowała jej pomysł złożenia zawiadomienia wmawiając jej, że podawane przez nią okoliczności "zaginięcia" męża to nic pewnego.
Odnosząc się do kolejnego zarzutu odwołania, co do błędnego uznania zeznań M. N. za w pełni wiarygodne, podczas gdy, zdaniem pełnomocnika skarżącej, z przeprowadzonych później dowodów wynika między innymi, że celowo zataiła ona stan zdrowia swojego męża, nie informując nikogo, że był on leczony psychiatrycznie, organ odwoławczy podkreślił, że treść zarządzenia nr 48 Komendanta Głównego Policji z dnia 28 czerwca 2018 r. w tym zakresie nie uzależnia przyjęcia zawiadomienia od stanu zdrowia psychicznego zaginionego i nie ma żadnego znaczenia, czy osoba zaginiona jest chora psychicznie, czy też leczyła się bądź leczy się psychiatrycznie, czy też nie. Poza tym skarżąca poza zarzutem nie wskazała dowodów, które w jej ocenie znajdujące się w aktach postępowania dyscyplinarnego miałyby przesądzać o celowym zatajeniu przez zgłaszającą dotyczących stanu zdrowia psychicznego zaginionego jej męża.
Organ II instancji, w kontekście zarzutów odwołania wskazał również, że na podstawie tych samych informacji, którymi dysponowała skarżąca, funkcjonariusz z Komendy Powiatowej Policji w S. nie miał wątpliwości co do tego, że mamy do czynienia z sytuacją zaginięcia osoby i 19 marca 2020 r. przyjął od matki zaginionego zawiadomienie o zaginięciu. Po przesłaniu do Komendy Miejskiej Policji w Z. materiałów z KPP w S., w KMP w Z. podjęto (wdrożono) działania (czynności) poszukiwawczo - identyfikacyjne za zaginionym K. N..
W ocenie organu odwoławczego wbrew także zarzutom odwołania co do oparcia ustaleń faktycznych niemalże wyłącznie na podstawie zeznań M. N. i J. G.-Z., z pominięciem całego pozostałego, a zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, z ustaleń organu I instancji jasno wynika, że przełożony dyscyplinarny wziął pod uwagę zeznania wskazanych osób, ale także S. B., T. M., M. N. i M. P., potwierdzone zapisem monitoringu wizyjnego KMP w Z. z dnia 16 marca 2020 r., zapisem rozmowy telefonicznej w dniu 17 marca 2020 r. M. N. z dyżurnym stanowiska kierowania KMP w Z. i na podstawie swobodnej oceny dowodów przyznał im walor wiarygodności uzasadniając, że w jego ocenie środki dowodowe są zbieżne, spójne i wzajemnie się uzupełniające.
Dalej organ odwoławczy, w kontekście prawa skarżącej do odmowy złożenia wyjaśnień i braku wpływu tej odmowy na ocenę postawy obwinionego zauważył, że jedną z dyrektyw wymiaru kary jest postawa obwinionego po popełnieniu przewinienia dyscyplinarnego. Przywołując treść art. 134 i art. 134 c ustawy o Policji organ II instancji uzasadniał, że w sprawie, stosownie do dyrektyw wymiaru karu wynikających z treści art. 134h ust. 1 ustawy o Policji podejmując decyzję o wymierzeniu kary dyscyplinarnej wzięto pod uwagę takie okoliczności, jak rodzaj naruszonych obowiązków, intensywność ich naruszenia, stopień zagrożenia dla interesu służby spowodowany naruszeniem obowiązków służbowych, dotychczasowy przebieg służby, jak również element subiektywny, jakim jest stopień winy funkcjonariusza.
Ponadto, w ocenie organu odwoławczego, przełożony dyscyplinarny dokonał stosownych rozważań w zakresie zaistnienia okoliczności zarówno zaostrzających wymiar kary, jak również okoliczności łagodzących, o których mowa w art. 134h ust. 2 i ust. 3 ustawy o Policji i nie stwierdził, aby w sprawie zachodziła którakolwiek z wymienionych w przepisach przesłanek.
Organ dodał, że z załączonej do akt postępowania dyscyplinarnego opinii służbowej z dnia 22 października 2019 r. wynika, że skarżąca była oceniana przez przełożonego w kategorii " Realizacja zadań i czynności" w kryteriach: "Jakość", "Samodzielność i inicjatywa" oraz "Planowanie i organizowanie pracy" na ocenę 4, a w kryterium "Terminowość" na ocenę 5. Natomiast, w kategorii "Kompetencje ogólne" w kryteriach, tj. "Rozwój własny i podnoszenie kwalifikacji", "Umiejętność współpracy" i "Dyspozycyjność" na ocenę 4, a w kryterium "Kultura osobista" st. sierż. A. M. była oceniana na ocenę 5.
W ocenie wyższego przełożonego dyscyplinarnego poczynione ustalenia w toku prowadzonego postępowania dyscyplinarnego, jak również stwierdzone przewinienie dyscyplinarne i stopień jego zawinienia nie budzą wątpliwości. W toku prowadzonego postępowania dyscyplinarnego ustalono ponad wszelką wątpliwość winę skarżącej w przedmiocie postawionego jej zarzutu dyscyplinarnego. Uwzględniając zaś charakter popełnionego przez obwinioną przewinienia dyscyplinarnego, wymierzona kara ostrzeżenia o niepełnej przydatności do służby na zajmowanym stanowisku jest współmierna do stopnia zawinienia.
Skarżąca wniosła skargę na orzeczenie Komendanta Wojewódzkiego Policji w Lublinie zarzucając organowi:
I. naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:
- art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U.2020, poz.256 ze zm.), dalej k.p.a poprzez bezpodstawne utrzymanie w mocy orzeczenia organu I instancji, podczas gdy orzeczenie to zostało wydane z naruszeniem przepisów postępowania;
- art. 132a ustawy o Policji poprzez wadliwe uznanie, iż czyny zarzucone skarżącej mają charakter zawiniony, podczas gdy na podstawie zgromadzonego materiału dowodowego nie sposób obwinionej przypisać zamiaru ani też świadomości rzekomego naruszenia dyscypliny służbowej;
- art. 132 ust. 2 i ust. 3 pkt 3 ustawy o Policji poprzez jego błędne zastosowanie w sytuacji, w której obwinionej nie sposób przypisać naruszenia dyscypliny służbowej, a więc brak jest znamion umożliwiających pociągnięcie jej do odpowiedzialności dyscyplinarnej,
- art. 135g ust. 1 i 2 ustawy o Policji poprzez przeprowadzenie dowolnej a nie swobodnej oceny materiału dowodowego, pozostającej w sprzeczności z zasadami logiki oraz doświadczenia życiowego, wyrażającej się w uwzględnieniu w przeważającej części okoliczności niekorzystnych dla obwinionej, a w konsekwencji dokonanie błędnych ustaleń faktycznych w postaci:
a) wadliwego uznania za wiarygodne i przydatne dla poczynienia ustaleń faktycznych zeznań M. N., a w konsekwencji błędnego ustalenia, że zamiarem świadka było zgłoszenie zaginięcia męża K. N. oraz błędne uznanie, że świadek przekazała obwinionej wszelkie informacje niezbędne do oceny sytuacji (dotyczących m.in. stanu zdrowia męża świadka) podczas gdy brak jest podstaw do takiej oceny na podstawie pozostałego materiału dowodowego;
b) błędne uznanie, iż skarżąca dysponowała wystarczającą ilością informacji i wiedzy, uprawniających ją do przyjęcia zawiadomienia o zaginięciu K. N., a tym samym, że nie dopełniła swoich obowiązków, podczas gdy na podstawie materiału dowodowego sprawy nie sposób uznać, że obwiniona uzyskała od świadka decyzję o zamiarze zgłoszenia zaginięcia;
c) wadliwe uznanie, iż odmowa złożenia wyjaśnień w toku postępowania świadczy o negatywnej postawie skarżącej i negowania przez nią faktu postawienia zarzutu dyscyplinarnego, co winno mieć wpływ na wymiar kary, podczas gdy prawo do odmowy złożenia wyjaśnień stanowi konstytucyjne prawo do obrony i nie można z jego wykorzystania wyprowadzać jakichkolwiek negatywnych skutków dla osoby obwinionej.
W konsekwencji, wskazując na powyższe zarzuty pełnomocnik skarżącej wniosła o uwzględnienie skargi i uchylenie orzeczenia Komendanta Wojewódzkiego Policji w Lublinie oraz poprzedzającego go orzeczenia Komendanta Miejskiego Policji w Z. i umorzenie postępowania dyscyplinarnego ewentualnie o uchylenie zaskarżonego orzeczenia oraz orzeczenia I instancji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania organowi I instancji. Pełnomocnik skarżącej wniosła również o
zasądzenie kosztów postępowania sądowego, w tym kosztów zastępstwa procesowego norm prawem przepisanych;
W uzasadnieniu zarzutów pełnomocnik skarżącej podtrzymała stanowisko prezentowane w sprawie i akcentowała, że odpowiedzialnością dyscyplinarną są objęte wyłącznie zawinione przypadki naruszenia dyscypliny służbowej, a w okolicznościach niniejszej sprawy nie można się zgodzić, że skarżąca umyślnie i celowo naruszyła obowiązujące przepisy prawa, działając w zamiarze bezpośrednim naruszenia dyscypliny służbowej. Pełnomocnik zarzuciła, że stan faktyczny niniejszej sprawy został ustalony wyłącznie na podstawie zeznań świadków M. N. oraz J. G.-Z., z całkowitym pominięciem pozostałych środków dowodowych, które pozwalają na odmienne ustalenie przebiegu zdarzeń. Wskazała, że organy błędnie uznały, że intencją świadka M. N. w chwili zgłoszenia się na Komendę Miejską Policji w Z. było już zgłoszenie zaginięcia męża, K. N.. W ocenie pełnomocnika M. N. miała wówczas jedynie zamiar uzyskać informację, czy jej mąż przekroczył granicę i czy nie znajduje się na liście osób objętych kwarantanną. Zarzuciła, że organy pominęły materiał dowodowy, który wskazuje na to, że skarżąca poinformowała M. N. o możliwości złożenia zawiadomienia o zaginięciu K. N., lecz ta nie zdecydowała się na taki krok. Uzasadniała, że z ustaleń faktycznych wynikało, że miejsce pobytu K. N. jest możliwe do ustalenia z uwagi na jego zatrzymanie przez P. niemiecką, a celem M. N. było poszukiwanie pomocy w sprowadzeniu męża do kraju, a nie jego rzeczywiste odnalezienie. Pełnomocnik argumentowała również, że gdyby skarżąca została poinformowana o stanie zdrowia K. N., to niewątpliwie miałoby to wpływ na ocenę całej sytuacji i rzutowałoby na dalsze postępowanie. Zauważyła też, iż do zdarzenia doszło na początku pandemii koronawirusa, gdy panował duży stres i napięcie społeczne można było więc przyjąć, że K. N. zdecydował się zakończyć podróż busem z uwagi na obawę zakażenia (chociażby zauważając kaszlącego współpasażera czy też samemu odczuwając objawy choroby).
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie i zauważając, że do postępowania dyscyplinarnego przeciwko policjantom nie stosuje się przepisów k.p.a.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie albowiem zaskarżone rozstrzygnięcie prawa nie narusza.
Postępowanie dyscyplinarne wobec policjantów prowadzone jest na podstawie przepisów ustawy o Policji. W przepisach tych zawarta jest regulacja materialnoprawnej odpowiedzialności policjantów, jak również regulacja procesowa postępowania dyscyplinarnego. Zgodnie z art. 135p ust. 1 ustawy o Policji w zakresie nieuregulowanym w tej ustawie – do postępowania dyscyplinarnego stosuje się odpowiednio przepisy Kodeksu postępowania karnego, dotyczące jednak jedynie wezwań, terminów, doręczeń i świadków z wyłączeniem możliwości nakładania kar porządkowych. W postępowaniu dyscyplinarnym nie stosuje się również art. 184 k.p.k. Pośród odpowiednio stosowanych przepisów procedury karnej przykładowo można wskazać regulacje dotyczące podstawowych zasad procesowych: domniemania niewinności obwinionego, zasady in dubio pro reo, swobodnej oceny dowodów, badania oraz uwzględniania okoliczności przemawiających zarówno na korzyść, jak i niekorzyść obwinionego (por. wyrok WSA w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 24 kwietnia 2019 r., sygn. akt II SA/Go [...]2/19, Lex nr 2664543).
W postępowaniu dyscyplinarnym policjantów nie znajdują natomiast zastosowania przepisy kodeksu postępowania administracyjnego. Ustawa o Policji stanowi jedynie, w art. 138, że od orzeczenia oraz postanowienia kończącego postępowanie dyscyplinarne policjantowi przysługuje prawo wniesienia skargi do sądu administracyjnego, uzasadniając tym samym kontrolę legalności przez sąd administracyjny podjętych w tym trybie rozstrzygnięć. Tym samym zarzut skargi co do naruszenia art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. uznać należy za chybiony.
Zgodnie z przepisami ustawy o Policji, w przypadku uzasadnionego przypuszczenia popełnienia przez policjanta przewinienia dyscyplinarnego, przełożony dyscyplinarny wszczyna postępowanie dyscyplinarne (w określonych przypadkach) bądź może je wszcząć na wniosek pokrzywdzonego (art. 134i ust. 1 ustawy o Policji).
Z art. 132 ust. 1 ustawy o Policji wynika, że policjant odpowiada dyscyplinarnie za popełnienie przewinienia dyscyplinarnego polegającego na naruszeniu dyscypliny służbowej lub nieprzestrzeganiu zasad etyki zawodowej. Według ust. 2 naruszenie dyscypliny służbowej stanowi czyn policjanta polegający na zawinionym przekroczeniu uprawnień lub niewykonaniu obowiązków wynikających z przepisów prawa lub rozkazów i poleceń wydanych przez przełożonych uprawnionych na podstawie tych przepisów. Jak wskazano w art. 132 ust. 3 ww. ustawy naruszeniem dyscypliny służbowej jest między innymi zaniechanie czynności służbowej albo wykonanie jej w sposób nieprawidłowy (pkt 2) oraz niedopełnienie obowiązków służbowych albo przekroczenie uprawnień określonych w przepisach ustawy (pkt 3 powołanego przepisu). W orzecznictwie wskazuje się, że przepis art. 132 ust. 3 pkt 3 ustawy o Policji jest przepisem o charakterze ogólnym właśnie po to, aby objął swoim zakresem wszystkie możliwe formy niedopełnienia obowiązków przez policjanta, a nie tylko te, które wynikają z wyraźnych przepisów szczególnych kreujących określone obowiązki służbowe. Zawarty w tym przepisie katalog zachowań i zaniechań, które mogą skutkować odpowiedzialnością dyscyplinarną funkcjonariusza, jest katalogiem otwartym, na co wskazuje zwrot "w szczególności" (por. też wyrok NSA z dnia 1 września 2016 r., sygn. akt I OSK 1170/16, Lex nr 2118716, wyrok WSA w Gdańsku z dnia 26 kwietnia 2018 r., sygn. akt ).
Przewinienie dyscyplinarne policjanta, skutkujące odpowiedzialnością dyscyplinarną musi być zawinione. Wina jest nieodłącznym atrybutem odpowiedzialności o charakterze represyjnym, w tym również odpowiedzialności dyscyplinarnej. Tym samym przypisanie winy wymaga jednoznacznego ustalenia stanu faktycznego sprawy i jego prawidłowej oceny prawnej.
Zgodnie z art. 132a ustawy o Policji przewinienie dyscyplinarne jest zawinione wtedy, gdy policjant: 1) ma zamiar jego popełnienia, to jest chce je popełnić albo przewidując możliwość jego popełnienia, na to się godzi; 2) nie mając zamiaru popełnienia, popełnia je jednak na skutek niezachowania ostrożności wymaganej w danych okolicznościach, mimo że taką możliwość przewidywał albo mógł i powinien przewidzieć. Przewinienie może mieć charakter umyślny lub nieumyślny. Realizacji przewinienia umyślnego towarzyszy zawsze zamiar, który może mieć postać zamiaru bezpośredniego lub zamiaru ewentualnego. Zamiar bezpośredni polega na chęci popełnienia przewinienia, zaś zamiar ewentualny polega na tym, że policjant nie chce popełnić określonego przewinienia, lecz mimo wszystko godzi się na jego popełnienie. Z kolei nieumyślność polega na tym, że policjant nie chce popełnić przewinienia, nie godzi się na jego popełnienie, lecz mimo to je popełnia. W takiej sytuacji popełnienie przewinienia ma charakter nieumyślności spowodowanej niezachowaniem ostrożności wymaganej w danych okolicznościach, mimo że taką możliwość przewidywał albo mógł i powinien przewidzieć. Jednakże stwierdzenie, czy podmiot w toku czynności zachował, czy też nie zachował ostrożności, należy do organu orzekającego w ramach swobodnej oceny dowodów.
Zgodnie z brzmieniem art. 135g ust. 1 i 2 ustawy o Policji przełożony dyscyplinarny i rzecznik dyscyplinarny są obowiązani badać oraz uwzględniać okoliczności przemawiające zarówno na korzyść, jak i na niekorzyść obwinionego. Obwinionego uważa się za niewinnego, dopóki wina jego nie zostanie udowodniona i stwierdzona prawomocnym orzeczeniem. Niedające się usunąć wątpliwości rozstrzyga się na korzyść obwinionego. Na podstawie oceny zebranego w postępowaniu dyscyplinarnym materiału dowodowego przełożony dyscyplinarny wydaje orzeczenie o uniewinnieniu albo odstąpieniu od ukarania, albo ukaraniu, albo o umorzeniu postępowania (art. 135j ust. 1 ustawy).
W orzecznictwie wskazuje się, że artykuł 135j ust. 1 ustawy o Policji nie wyznacza organowi dyscyplinarnemu merytorycznych reguł oceny wyników postępowania dowodowego, co oznacza, że przepis ten wprowadza swobodną ocenę dowodów w tym zakresie, w związku z czym sądowa kontrola oceny dowodów oznacza jedynie sprawdzenie, czy dokonana już ocena nie wykazuje błędów natury faktycznej lub logicznej bądź czy też nie jest sprzeczna z doświadczeniem życiowym lub wskazaniami wiedzy (wyrok NSA z dnia 18 kwietnia 2007 r., sygn. akt I OSK 994/06, Lex nr 344637). Uznanie przez organ dyscyplinarny, że policjant popełnił przewinienie dyscyplinarne powinno nastąpić z poszanowaniem zasady prawdy obiektywnej, która wraz z zasadą oficjalności obowiązuje w postępowaniu dyscyplinarnym. Prawidłowe ustalenie stanu faktycznego z kolei jest konieczne dla późniejszego zastosowania odpowiednich przepisów prawa materialnego lub ich wykładni w stanie faktycznym sprawy, który nie może nasuwać żadnych wątpliwości. Jak już wskazano ustalenie umyślności bądź nieumyślności przewinienia dyscyplinarnego związane jest z wystąpieniem winy przy jego popełnieniu. Stopień winy nie przesądza jednak o popełnieniu przewinienia dyscyplinarnego. Może on natomiast mieć wpływ na wymiar kary. Stosownie bowiem do art. 134h ust. 1 ustawy o Policji, wymierzona kara powinna być współmierna do popełnionego przewinienia dyscyplinarnego i stopnia zawinienia, a w szczególności uwzględniać okoliczności popełnienia przewinienia dyscyplinarnego, jego skutki, w tym następstwa dla służby, rodzaj i stopień naruszenia ciążących na obwinionym obowiązków, pobudki działania, zachowanie obwinionego przed popełnieniem przewinienia dyscyplinarnego i po jego popełnieniu oraz dotychczasowy przebieg służby.
Przechodząc powyższe uwagi na kanwę sprawy niniejszej, zdaniem składu orzekającego, należy uznać, że organy prawidłowo zebrały i oceniły materiał dowodowy, a ustalenia faktyczne i prawne mają oparcie w zgromadzonym materiale dowodowym.
W okolicznościach niniejszej sprawy organy zarzuciły skarżącej popełnienie przewinienia dyscyplinarnego w postaci niedopełnienia obowiązku służbowego przyjęcia zawiadomienia o zaginięciu osoby w sposób umyślny w zamiarze bezpośrednim. Skarżącej zarzucono popełnienie czynu z art. 132 ust. 2 i 3 pkt 3 ustawy o Policji w zw. z § 3 ust. 2 zarządzenia nr 48 Komendanta Głównego Policji z dnia 28 czerwca 2018 r.
Nie jest kwestionowane ustalenie organów, że skarżąca od dnia 15 października 2013 r. pełni służbę w Policji, a od dnia 1 stycznia 2020 r. na stanowisku służbowym detektywa Zespołu ds. Poszukiwań i Identyfikacji Osób Wydziału Kryminalnego Komendy Miejskiej Policji w Z.. Zgodnie z opisem stanowiska pracy do jej obowiązków, jako detektywa Zespołu ds. Poszukiwań i Identyfikacji Osób należy m. in. prowadzenie oraz koordynowanie czynności poszukiwawczo-identyfikacyjnych na terenie miasta Z. i powiatu [...] (k. [...], [...] akt adm.). Jak już wspomniano pociągnięcie policjanta do odpowiedzialności dyscyplinarnej oraz rodzaj zastosowane kary należy również rozważyć także z uwzględnieniem nałożonych na policjanta zadań.
Skarżąca zarzuca organom błąd w ustaleniach faktycznych i dowolną ocenę dowodów poprzez przyjęcie, że dysponowała ona wystarczającą ilością informacji i wiedzy uzasadniającą przyjęcie zawiadomienia o zaginięciu K. N. mocno akcentując, że gdyby posiadała wiedzę co do stanu zdrowia zaginionego, to niewątpliwe rzutowałoby to na dalsze jej postępowania i dokonane czynowości. Tymczasem, jak zasadnie argumentują organy, w świetle regulacji Działu II zarządzenia nr 48 Komendanta Głównego Policji z dnia 28 czerwca 2018 r., Rozdział 1, § 3 ust. 1 wynika, że Policja podejmuje poszukiwania osoby zaginionej niezwłocznie po otrzymaniu informacji o zaginięciu osoby. Zawiadomienie o zaginięciu osoby, przyjmuje się od osoby uprawnionej bezpośrednio po otrzymaniu takiej informacji. W myśl § 3 ust. 2 ww. zarządzenia zawiadomienie o zaginięciu osoby jest obowiązany przyjąć dyżurny jednostki Policji lub wyznaczony przez niego policjant jednostki Policji, do którego zgłosiła się osoba uprawniona. Z przedmiotowym aktem skarżąca zapoznała się w dniu 21 lutego 2020 r. potwierdzając ten fakt własnoręcznym podpisem na karcie zapoznania – k. [...] akt admin.
W świetle powyższych regulacji obowiązek skarżącej było zatem przyjęcie zawiadomienia o zaginięciu K. N. niezwłocznie (bezpośrednio), po uzyskaniu takiej informacji od jego żony bez względu na stan zdrowia zaginionego.
W ocenie Sądu, zgodzić się przy tym z organami należy, iż wbrew twierdzeniom skarżącej, zebrany materiał dowodowy nie budzi wątpliwości jaki był cel wizyty M. N. na Komendzie Miejskiej Policji w Z. w dniu 16 marca 2020 r. Wbrew zarzutom skargi organ nie oparł swojej oceny w tym przedmiocie jedynie na zeznaniach tego świadka oraz zeznaniach siostry M. N. – J. G.-Z., ale poczynił ustalenia i dokonał ich właściwej oceny w kontekście całokształtu materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie. Po pierwsze zwrócić uwagę należy chociażby na zaznania świadka S. B., która jako pierwsza miała kontakt z M. N., jako że do jej obowiązków należała obsługa interesantów. Świadek zeznała, że M. N., która po południu w dniu 16 marca 2020 r. zgłosiła się na komendę opowiadała jej o zdarzeniu z mężem, mówiła, że wysiadł z busa, nie odbiera telefonów, nie ma z nim kontaktu, i że boi się o niego. Świadek zeznała również, iż poinformowała skarżącą, iż "zgłosiła się interesantka Pani N. M. i chce zgłosić zaginięcie męża na terenie [...]" - zeznania k. [...] akt admin. Przedmiotowe zeznania zostały złożone w dniu 4 czerwca 2020 r. i korespondują w pełni z notatką urzędową sporządzoną przez tego świadka w dniu 25 marca 2020 r., a więc w niedalekimi odstępie czasu od zaistniałego zdarzenia (notatka k. [...] akt. admin.). Po drugie w materiale dowodowym znajduje się protokół oględzin płyty CD zawierającej zapis nagrania rozmowy M. N. z dyżurnym I. M. przeprowadzonej w dniu 17 marca 2020 r. Z przedmiotowej rozmowy jasno wynika, że celem wizyty M. N. w dniu 16 marca 2020 r. na komendzie było zgłoszenie zaginięcia męża – "Wczoraj przyszłam do was na komendę zgłosić zagniecie męża, no ale pani niestety nie chciała przyjąć zgłoszenia." - k. [...] akt admin. Po trzecie dla całokształtu okoliczności sprawy i oceny stanu faktycznego nie mogą pozostawać obojętne ustalenia organów, iż takie zawiadomienie zostało skutecznie złożone zarówno przez pracodawcę zaginionego K. N. do Komendy Powiatowej Policji w I. oraz matkę zaginionego, która w dniu 19 marca 2020 r. na Komendzie Powiatowej Policji w S. złożyła stosowne zawiadomienie, a które to materiały z dokonanych w tych jednostkach czynności zostały przesłane do Komendy Miejskiej Policji w Z., co wynika między innymi ze sprawozdania z czynności wyjaśniających w zakresie prawidłowości podjętych czynności służbowych w dniach 16 i 17 marca w związku z zaginięciem K. N. (k. [...] i nast. akt admin.) Ten materiał dowodowy i poczynione przez organ ustalenia nie zostały przez skarżącą skutecznie podważone żadnym przeciwdowodem. Skarżąca zarzuca całkowitym pominięciem pozostałych środków dowodowych, które pozwalają na odmienne ustalenie przebiegu zdarzeń, nie wskazując jednakże o jakie środki dowodowe chodzi i jaki odmienny stan faktyczny z nich wynika.
W tym stanie rzeczy nie sposób podzielić argumentacji skargi, bo nie znajduje ona potwierdzenia w zebranym materiale dowodowym, że jedynym zamiarem M. N. uzasadniającym jej osobiste przybycia na komendę w dniu 16 marca 2020 r. było uzyskanie informacji, czy zaginiony przekroczył granicę i czy nie znajduje się na liści osób objętych kwarantanną. Zwłaszcza, gdy zauważyć, że świadek M. N. w chwili pobytu na komendzie była w zaawansowanej ciąży, a w protokole jej przesłuchania wskazano jako adres zamieszkania wieś B. K., która - co jest informacją powszechnie dostępną - jest oddalona od Z. o około 10 kilometrów. Ponadto także stan ogólnego społecznego poruszenia związanego z rozpoczynającą się pandemią choroby [...], co trafnie zauważa pełnomocnik skarżącej, nie sprzyjał podejmowaniu decyzji o przemieszczaniu się ponad sytuacje szczególne i tego wymagające. Nie można również pomijać, że w demokratycznym państwie prawnym status funkcjonariusza Policji w nierozerwalny sposób łączy się z koniecznością bezwzględnego przestrzegania standardów praworządności. Oczywiste jest przy tym, że należyte wykonywanie zawodu policjanta wymaga nieskazitelnej postawy, również moralnej, albowiem funkcjonariusz Policji, z uwagi na wykonywane obowiązki, powinien cieszyć się pełnym publicznym zaufaniem. Publiczny wymiar Policji powoduje, że w istotnym stopniu jej działania kształtują autorytet organów państwa i zaufanie do ich funkcjonariuszy. Stąd też wymagania w stosunku do funkcjonariuszy publicznych Policji i innych służb mundurowych muszą być tak wysokie, aby umacniały podstawy ich autorytetu.
Niewątpliwie odczucia M. N., która w swoich zeznaniach oświadczyła, iż była rozczarowana postawą policjantki oraz że została odesłana z kwitkiem (zeznania k.[...] akt adm.), nie wpływają pozytywnie na zewnętrzny odbiór tak ważnej w roli obywatel formacji jaką jest P. i nie wpływają pozytywnie na budowanie jej autorytetu.
Nie może również stanowić uzasadnienia dla przypisania skarżącej braku winny co do popełnienia zarzucanych czynów argumentacja, iż M. N. zataiła przed skarżącą informacje co do stanu zdrowia swojego męża.
I w tym względzie zgodzić się należy z organami, co już zaznaczono powyżej, że treść zarządzenie nr 48 Komendanta Głównego Policji z dnia 28 czerwca 2018 r. nie uzależnia przyjęcia zawiadomienia od stanu zdrowia psychicznego zaginionego i nie ma żadnego znaczenia, czy osoba zaginiona jest chora psychicznie, czy też leczyła się bądź leczy się psychiatrycznie, czy też nie. Dopiero na dalszym etapie w zależności od stwierdzonego ryzyka wystąpienia dla życia, zdrowia lub wolności osoby zaginionej wyróżnia się trzy poziomy poszukiwania - § 2 ust. 1 pkt 3 ww. zarządzenia.
Wbrew zarzutom skargi organy zgromadziły wystarczający materiał dowodowego do podjęcia rozstrzygniecie i dokonały jego właściwej oceny. Skarżąca nie wskazała natomiast jakie dodatkowe czynności miałby podjąć organ w celu wyjaśnienia sprawy, co należało dobadać i na dowód jakich okoliczności. W ocenie Sądu zebrany w sprawie materiał dowodowy, wbrew zarzutom skargi, jest spójny i zupełny dla podjęcia rozstrzygnięcia, a przede wszystkim dla przypisania skarżącej zachowania a właściwie zaniechania działania w sposób zawiniony i umyślny. Podważane przez skarżącą bez odwołania się do konkretnych przeciwdowodów zeznania M. N. i jej siostry J. G.-Z., składane zresztą pod rygorem odpowiedzialności karnej są jasne, spójne i logiczne oraz korespondują z pozostałym materiałem dowodowym. Natomiast okoliczność, iż skarżąca nie zgadza się z oceną dokonaną przez organy nie świadczy o tym, że został naruszony obowiązek wszechstronnego zebrania i w sposób wyczerpujący rozpatrzenia całego materiału dowodowego.
Niezasadny jest również zarzut naruszenia powołanego wyżej art. 135g ust. 1 i 2 ustawy o Policji. W ocenie Sądu, w rozpoznawanej sprawie organ dyscyplinarny wziął pod uwagę wszystkie okoliczności sprawy, uwzględniając je w rozstrzygnięciu, co wynika wprost z uzasadnienia zaskarżonego orzeczenia. Nie można też zgodzić się ze skarżącą, bez uważnej lektury uzasadnień podjętych przez organy rozstrzygnięć, że organy odmowę złożenia przez skarżącą wyjaśnień potraktowały na jej niekorzyść. W tej kwestii wypowiedział się w sposób wyczerpujący organ odwoławczy i zgodzić się należy ze stanowiskiem tego organu, że jedną z dyrektyw wymiaru kary jest postawa obwinionego po popełnieniu przewinienia dyscyplinarnego.
Ustawodawca, formułując w treści art. 134 ustawy o Policji, katalog kar dyscyplinarnych, nie określił, jakiemu przewinieniu odpowiada każda z nich. Zatem w postępowaniu dyscyplinarnym dobór kary adekwatnej do przewinienia dyscyplinarnego należy do sfery uznania organów dyscyplinarnych. Ocena naruszenia obowiązku służbowego, waga tego naruszenia, ustalenie jego zakresu, a także wymiar odpowiedniej kary stanowi wyłączną kompetencję organów orzekających w sprawach dyscyplinarnych. Należy jednak mieć na uwadze, że owa "uznaniowość" nie oznacza dowolności w procesie wymiaru kar dyscyplinarnych. Organ ma bowiem obowiązek każdorazowo udowodnić fakt popełnienia czynu dyscyplinarnego oraz uzasadnić wydane w sprawie rozstrzygnięcie. Te warunki w okolicznościach niniejszej sprawy zostały przez organy spełnione.
W orzecznictwie sądów administracyjnych zwraca się uwagę na konieczność stosowania się przez organ do ustawowych dyrektyw wymiaru kary wymienionych w art. 134h ustawy o Policji (por. wyrok WSA w Gdańsku z 26 kwietnia 2018 r., sygn. akt III SA/Gd 150/18, LEX nr 2493359 od którego skarga kasacyjna została oddalona wyrokiem NSA z dnia 16 marca 2021 r., sygn. akt III OSK 285/21- orzeczenia.nsa.gov.pl i powołane tam orzecznictwo). Jak wskazał NSA w ww. wyroku sądowa kontrola orzeczenia dyscyplinarnego w części dotyczącej kary sprowadza się wyłącznie do oceny czy organy przestrzegały reguł procedowania, w tym ustawowych dyrektyw wymiaru kar. Sąd nie może natomiast ingerować w uprawnienia zastrzeżone wyłącznie dla organu prowadzącego postępowanie dyscyplinarne i oceniać celowości czy słuszności zastosowanych przezeń sankcji.
W ocenie składu orzekającego w niniejszej sprawie organy wzięły pod uwagę wszystkie dyrektywy wymiaru kary o jakich mowa w art. 134h ustawy o Policji. Zgodnie z tym przepisem przytoczonym już na wstępie rozważań wymierzona kara powinna być współmierna do popełnionego przewinienia dyscyplinarnego i stopnia zawinienia, w szczególności powinna uwzględniać okoliczności popełnienia przewinienia dyscyplinarnego, jego skutki, w tym następstwa dla służby, rodzaj i stopień naruszenia ciążących na obwinionym obowiązków, pobudki działania, zachowanie obwinionego przed popełnieniem przewinienia dyscyplinarnego i po jego popełnieniu oraz dotychczasowy przebieg służby. Stanowisko w tym przedmiocie znalazło wyraz w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, gdzie organ odniósł się również do załączonej do akt postępowania dyscyplinarnego opinii służbowej sporządzonej o skarżącej z dnia 22 października 2019 r. Podkreślić przy tym należy, że gradacja kar dyscyplinarnych jest swego rodzaju stopniowaniem środków, jakie mogą być zastosowane w konkretnej sprawie. Wybór kary nie może być jednak dowolny, ale uzasadniony i poparty konkretnymi argumentami, uwzględniającymi indywidualne właściwości samego obwinionego, a także indywidualny charakter przypisanego przewinienia dyscyplinarnego. Podjęte w niniejszej sprawie rozstrzygniecie nie nosi, w ocenie Sądu, cech dowolności. Organy wzięły pod uwagę wszystkie wskazane wyżej okoliczności takie jak charakter popełnionego przewinienia dyscyplinarnego, jego następstwa oraz dotychczasowy przebieg służby policjantki. Organy uwzględniły rodzaj popełnionego przewinienia dyscyplinarnego (naruszenie dyscypliny służbowej), stopień zawinienia (umyślnie w zamiarze bezpośrednim), okoliczności jego popełnienia (w czasie pełnienia służby), skutki, w tym następstwa dla służby (zwłoka w rozpoczęciu (podjęciu) działań poszukiwawczych K. N., kształtowanie negatywnego wizerunku Policji w oczach społeczeństwa, utrata zaufania społeczeństwa do Policji), rodzaj i stopień naruszenia ciążących na obwinionym obowiązków (niezrealizowanie jednego z podstawowych zadań do których była powołana, jako funkcjonariusz pełniący służbę w Zespole ds. Poszukiwań i Identyfikacji Osób), pobudki działania, zachowanie policjanta po zaistniałym zdarzeniu (pełne poczucie braku winy) oraz dotychczasowy przebieg jego służby, w tym uprzednią niekaralność.
Zauważyć też należy, że stosowanie do art. 134c ustawy o Policji kara ostrzeżenia o niepełnej przydatności do służby na zajmowanym stanowisku oznacza wytknięcie ukaranemu niewłaściwego postępowania i uprzedzenie go, że jeżeli ponownie popełni przewinienie dyscyplinarne, zostanie wyznaczony na niższe stanowisko służbowe lub ukarany surowszą karą dyscyplinarną.
Wizerunek Policji budowany jest na podstawie zaobserwowanych przez społeczeństwo działań zgodnych z normami prawa oraz przyjętych przez policjantów postaw etyczno - moralnych. Każdy więc funkcjonariusz jest zobligowany do właściwych, zgodnych z prawem zachowań służących budowaniu właściwego wizerunku Policji. Wymierzona skarżącej kara w istocie nie wywołuje bezpośrednich konsekwencji dla skarżącej, a przypadku pełnienia dalszej służby w sposób prawidłowy może w ogóle ich nie wywołać.
Podsumowując, w ocenie Sądu, zaskarżone orzeczenie dyscyplinarne nie narusza przepisów obowiązującego prawa w tym wskazanych w skardze – art. 132 ust. 2 i ust. 3 pkt 3, art. 132a i art. 135g ust. 1 i 2 ustawy o Policji. W postępowaniu dyscyplinarnym prowadzonym przeciwko skarżącej wszechstronnie wyjaśniono okoliczności zarzucanych jej czynów, a zgromadzony w tym zakresie materiał dowodowy nie pozostawił wątpliwości co do stopnia zawinienia skarżącej i został oceniony przez organ w sposób prawidłowy.
Z tych wszystkich względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie, działając na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.), oddalił skargę.
Na podstawie art. 15 zzs? ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz.U. 2020 r. poz. 1842 ze zm.) niniejsza sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym.

Nie znalazłeś odpowiedzi?

Zadaj pytanie naszemu agentowi AI — przeszuka orzecznictwo i przepisy za Ciebie.

Rozpocznij analizę