III SA/Kr 966/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w KrakowieKraków2006-04-11
NSAinneŚredniawsa
choroba zawodowamedycyna pracypylica płuchałaswibracjabadania lekarskieinspekcja sanitarnapostępowanie administracyjneuzasadnienie decyzji

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie oddalił skargę pracownika na decyzję o braku stwierdzenia choroby zawodowej, uznając, że przeprowadzone badania lekarskie nie wykazały schorzeń spowodowanych warunkami pracy.

Pracownik W. K. domagał się stwierdzenia choroby zawodowej, powołując się na wieloletnią pracę w narażeniu na pył, hałas i wibracje. Dwa niezależne badania lekarskie, przeprowadzone przez Ośrodek Medycyny Pracy oraz Instytut Medycyny Pracy, nie wykazały jednak istnienia schorzeń wymienionych w wykazie chorób zawodowych, które byłyby spowodowane warunkami pracy. Sąd administracyjny uznał te orzeczenia lekarskie za wiarygodne i wyczerpujące, oddalając skargę jako nieuzasadnioną.

Sprawa dotyczyła skargi pracownika W. K. na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego, który utrzymał w mocy decyzję o braku podstaw do stwierdzenia u skarżącego chorób zawodowych. Pracownik pracował na różnych stanowiskach, m.in. formierza i oczyszczacza odlewów, w narażeniu na pył, hałas, wibracje i substancje chemiczne. W toku postępowania przeprowadzono dwukrotne badania lekarskie. Pierwsze, przez Ośrodek Medycyny Pracy, wykazało obustronne obniżenie czułości słuchu (nieupośledzające społecznej wydolności), przewlekły stan zapalny gardła i krtani (nieujęty w wykazie chorób zawodowych), brak zmian wskazujących na zawodową zaćmę, brak zespołu wibracyjnego oraz brak pylicy płuc. Drugie badanie, konsultacyjne w Instytucie Medycyny Pracy, potwierdziło brak podstaw do rozpoznania pylicy płuc, przewlekłego zapalenia oskrzeli, zawodowej zaćmy, uszkodzenia słuchu wywołanego hałasem oraz zespołu wibracyjnego. Instytut stwierdził, że dolegliwości pacjenta mają charakter samoistny, zwyrodnieniowy i pozazawodowy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, rozpoznając skargę, zważył, że do stwierdzenia choroby zawodowej konieczne jest istnienie schorzenia z wykazu oraz związek przyczynowy z warunkami pracy. Ponieważ przeprowadzone badania lekarskie nie wykazały istnienia takich schorzeń, a orzeczenia lekarskie uznano za wiarygodne i wyczerpujące, sąd oddalił skargę na podstawie art. 151 ustawy o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, brak stwierdzenia schorzenia z wykazu chorób zawodowych przez uprawnione jednostki medycyny pracy, nawet przy udokumentowanym narażeniu na czynniki szkodliwe, jest wystarczającą podstawą do odmowy stwierdzenia choroby zawodowej.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że do stwierdzenia choroby zawodowej konieczne jest spełnienie dwóch przesłanek: istnienie schorzenia z wykazu oraz związek przyczynowy z warunkami pracy. Skoro badania lekarskie nie wykazały istnienia schorzeń z wykazu, a zostały uznane za wiarygodne i wyczerpujące, organ administracyjny prawidłowo odmówił stwierdzenia choroby zawodowej.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (5)

Główne

Rozporządzenie Rady Ministrów w sprawie chorób zawodowych

Pomocnicze

k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 1

Kodeks postępowania administracyjnego

u.p.i.s. art. 5 § pkt 4a

Ustawa o Państwowej Inspekcji Sanitarnej

Rozporządzenie Rady Ministrów w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach art. 10

Ustawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi art. 151

Argumenty

Skuteczne argumenty

Przeprowadzone dwukrotnie badania lekarskie nie wykazały schorzeń wymienionych w wykazie chorób zawodowych. Orzeczenia lekarskie były spójne, jasne i wyczerpujące, wskazując na inne niż zawodowe przyczyny rozpoznanych schorzeń. Organ administracyjny prawidłowo ocenił orzeczenia lekarskie jako wiarygodny dowód.

Odrzucone argumenty

Argumentacja skarżącego opierała się na subiektywnym poczuciu krzywdy i braku wskazania konkretnych naruszeń prawa.

Godne uwagi sformułowania

Na pojęcie choroby zawodowej składają się zatem dwa elementy: istnienie schorzenia wymienionego w przedmiotowym wykazie oraz istnienie związku przyczynowego objętej wykazem choroby z warunkami wykonywanej pracy. Nie każde bowiem stwierdzone u pacjenta schorzenie jest chorobą zawodową, przepisy wymagają dodatkowo, by było ono spowodowane czynnikami szkodliwymi występującymi w środowisku pracy. Przedmiotowe orzeczenia lekarskie wydawane na użytek postępowania w sprawie chorób zawodowych są w istocie opiniami w rozumieniu art. 84 §1 kpa i jak każdy dowód winny być przez organ wszechstronnie ocenione.

Skład orzekający

Tadeusz Wołek

przewodniczący

Grażyna Danielec

sprawozdawca

Krystyna Kutzner

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja definicji choroby zawodowej, znaczenie orzeczeń lekarskich w postępowaniu administracyjnym, ocena dowodów przez sąd administracyjny."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku stwierdzenia choroby zawodowej pomimo narażenia, opiera się na konkretnych przepisach dotyczących chorób zawodowych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje trudności w dochodzeniu praw pracowniczych związanych z chorobami zawodowymi i podkreśla znaczenie rzetelnych badań lekarskich oraz prawidłowego postępowania administracyjnego.

Czy praca w szkodliwych warunkach zawsze oznacza chorobę zawodową? Sąd wyjaśnia.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
III SA/Kr 966/04 - Wyrok WSA w Krakowie
Data orzeczenia
2006-04-11
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2004-10-28
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Sędziowie
Grażyna Danielec /sprawozdawca/
Krystyna Kutzner
Tadeusz Wołek /przewodniczący/
Symbol z opisem
6200 Choroby zawodowe
Sygn. powiązane
II OSK 1262/06 - Wyrok NSA z 2007-09-25
Skarżony organ
Wojewódzki Inspektor Sanitarny
Treść wyniku
Oddalono skargę
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia WSA Tadeusz Wołek Sędziowie: NSA Grażyna Danielec spr. NSA Krystyna Kutzner Protokolant Urszula Ogrodzińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 kwietnia 2006 r. sprawy ze skargi W. K. na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w [...] z dnia [...] 2004 r. Nr :[...] w przedmiocie choroby zawodowej skargę oddala.
Uzasadnienie
Decyzją z dnia [...] 2004 r. Nr [...] Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w [...] na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa w związku z art. 5 pkt 4a ustawy z dnia 14 marca 1985r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (Dz. U. z 1998r. Nr 90, poz. 575 z późn. zm.) oraz § 10 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach (Dz. U. Nr 132, poz. 1115), po rozpatrzeniu odwołania W. K. od decyzji Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w [...] z dnia [...] 2004 r., znak: [...] r. o braku podstaw do stwierdzenia chorób zawodowych wymienionych w poz. 2, 4, 6, 14, 15 i 16 wykazu chorób zawodowych, będącego załącznikiem do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18.11.1983 r. w sprawie chorób zawodowych (Dz. U. Nr 65, poz. 294 z późn. zm.) - utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy.
W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy ustalił, że W. K. pracował od [...].1966r. do [...].1967r. w Wydziale Odlewni [...] S.A. w [...] na stanowisku formierza w narażeniu na pył, hałas, wibrację i substancje chemiczne, od [...].1969r. do [...].1989r. w "[...] Huty Stali" Oddz. Huta im. [...] S.A., na stanowisku formierza wlewnic, operatora urządzeń produkcyjnych i pomocniczych w narażeniu na ponadnormatywne: hałas, pył i wibrację oraz promieniowanie podczerwone, od [...].1989 r. do [...].1991 r. w "[...]" S.A. w [...] (budowa eksportowa w [...]) na stanowisku oczyszczacza odlewów, w narażeniu na pył, hałas i wibrację, od [...]1992 r. do [...].1994 r. w Zakładach [...] w [...], na stanowisku elektrolizerowego i odlewnika srebra w ekspozycji na azotan srebra, od [...].1995 r. do [...].1996 r. w Zakładzie Produkcyjno - Handlowym "[...]" S.A. w [...], na stanowisku pracownika gospodarczego, bez kontaktu z czynnikami szkodliwymi dla zdrowia. W okresie od [...].2002 r. do [...] 2003 r. W. K. był badany w [...] Ośrodku Medycyny Pracy w [...]. W dniu [...].2003 r. jednostka ta wydała orzeczenie lekarskie o braku podstaw do rozpoznania chorób zawodowych wymienionych w poz. 2, 4, 6, 14, 15 i 16 wykazu chorób zawodowych. Uzasadniając orzeczenie podano, iż podstawą rozpoznania pylicy płuc jest stwierdzenie w wykonanym zdjęciu klatki piersiowej typowych zmian radiologicznych, poprzez porównanie wykonanych radiogramów pacjenta ze standardami radiologicznymi rozpowszechnianymi przez Międzynarodowe Biuro Pracy ILO zawierającymi wytyczne stosowania międzynarodowej klasyfikacji radiogramów pylicy płuc. Poprzez takie właśnie porównanie, stwierdzono brak zmian upoważniających do rozpoznania pylicy płuc krzemowej, a tym samym do rozpoznania choroby zawodowej wymienionej w poz. 2 wykazu chorób zawodowych. Wywiad chorobowy pacjenta oraz przeprowadzone badania nie dają podstaw do rozpoznania przewlekłego zapalenia oskrzeli, a tym samym do rozpoznania choroby zawodowej wym. w poz. 4. Badaniem laryngologicznym stwierdzono, w obrębie górnych dróg oddechowych zmiany o charakterze przewlekłego prostego stanu zapalnego błony śluzowej gardła i krtani, które nie figurują w w/wym. wykazie chorób zawodowych. Brak zatem podstaw do rozpoznania choroby zawodowej wymienionej w poz. 6. Zmiany w soczewkach obu oczu wynikające z naturalnej przyczyny wiekowej nie dają podstaw do uznania ich za chorobę zawodową (poz. 14). W badaniu audiometrycznym stwierdzono jedynie obustronne obniżenie czułości słuchu, które nie powodując upośledzenia społecznej wydolności słuchu nie może być z lekarskiego punktu widzenia uznane za chorobę. Jeżeli zatem nie stwierdza się choroby to zgodnie z definicją brak jest podstaw do rozpoznania choroby zawodowej (poz. 15). Przeprowadzone badania wykazały niewielkie zmiany w obrazie radiologicznym układu kostno - stawowego i zmienne wyniki próby oziębieniowej. Takie wyniki badań oraz brak narażenia na wibrację od roku 1992 i dokumentacji lekarskiej świadczącej o występowaniu u badanego zmian chorobowych charakterystycznych dla wpływu wibracji w obrębie układu kostno - stawowego i nerwowo- naczyniowego na zakończenie pracy w narażeniu na wibrację, nie dają podstaw do rozpoznania zespołu wibracyjnego. Brak zatem podstaw do rozpoznania choroby zawodowej wym. w poz. 16 wykazu chorób zawodowych.
Dalej organ stwierdza, że w wyniku wniesionego odwołania Pan K. został skierowany do badania konsultacyjnego w Instytucie Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w [...]. W dniu [...].2004 r. Instytut wydał orzeczenie lekarskie o braku podstaw do rozpoznania chorób zawodowych;
pylicy płuc (poz. 2). Jak podano w uzasadnieniu, podstawową metodą rozpoznania klinicznego pylicy płuc jest porównanie pełnowymiarowego zdjęcia rentgenowskiego klatki piersiowej pacjenta ze standardem radiograficznym pylic Międzynarodowego Biura Pracy. W oparciu o przeprowadzoną w ten sposób analizę radiogramów klatki piersiowej pacjenta z lat 2002 i 2003 nie stwierdzono obecności zmian radiologicznych upoważniających do rozpoznania pylicy płuc.
przewlekłego zapalenia oskrzeli (poz. 4). W wykonanym badaniu spirometrycznym nie stwierdzono zaburzeń wentylometrycznych oraz nie stwierdzono cech niewydolności oddechowej.
przewlekłego zapalenia górnych dróg oddechowych (poz. 6). Charakter zmian patologicznych stwierdzanych aktualnie badaniem laryngologicznym w obrębie błony śluzowej gardła i krtani wykazuje istnienie przewlekłego nieżytu prostego, nie figurującego w wykazie chorób zawodowych.
zaćmy pochodzenia zawodowego (poz. 14). W badaniu okulistycznym nie stwierdzono obecności zmian w obrębie soczewek, które byłyby skutkiem narażenia na promieniowanie podczerwone. Brak zatem podstaw do rozpoznania choroby zawodowej narządu wzroku.
uszkodzenia słuchu wywołanego działaniem hałasu (poz. 15). Stwierdzany obecnie badaniem stan narządu słuchu nie powoduje skutków zdrowotnych uzasadniających rozpoznanie choroby zawodowej. Słuch jest społecznie wydolny.
zespołu wibracyjnego (poz. 16). Na podstawie wywiadu, badania internistycznego i neurologicznego, popartego oceną wyników termometrii skórnej i prób oziębieniowych, niecharakterystycznego obrazu kapilaroskopowego, a także na podstawie badania ortopedycznego, uwzględniającego ocenę radiogramów układu kostno - stawowego kończyn górnych i kręgosłupa - nie znaleziono podstaw do rozpoznania u pacjenta zespołu wibracyjnego, zarówno jego postaci naczyniowo - nerwowej, jak i kostno - stawowej. Dolegliwości pacjenta ze strony kończyn górnych są wyrazem samoistnych zmian zwyrodnieniowych, które nie figurują w wykazie chorób zawodowych. Zmiany zwyrodnieniowe stawów kończyn górnych oraz zwyrodnieniowe - dyskopatyczne kręgosłupa - mają charakter samoistny, pozazawodowy i nie pozostają w związku przyczynowo - skutkowym z warunkami pracy.
Poczyniwszy powyższe ustalenia organ II instancji stwierdza, że Organy Państwowej Inspekcji Sanitarnej przy wydawaniu decyzji w przedmiotowej sprawie wiąże tryb postępowania określony przepisami rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18.11.1983r. w sprawie chorób zawodowych (Dz. U. Nr 65, poz. 294 z późn. zm.). W przedmiotowej sprawie zostały wydane orzeczenia lekarskie o braku podstaw do rozpoznania chorób zawodowych wymienionych w poz. 2, 4, 6, 14, 15 i 16 wykazu chorób zawodowych przez dwie jednostki służby zdrowia właściwe do rozpoznawania chorób zawodowych (I i II stopnia). Brak zatem podstaw do wydania decyzji o stwierdzeniu chorób zawodowych na podstawie § 10 cyt. wyżej rozporządzenia. Odnosząc się do argumentów zawartych w odwołaniu, Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w [...] wyjaśnił, że obu jednostkom orzekającym znane były warunki pracy W. K. w czasie całego zatrudnienia na wszystkich zajmowanych przez niego w przeszłości stanowiskach pracy.
Na powyższą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wniósł W. K.
Skarżący nie wskazując na naruszenie prawa podniósł, że decyzja jest dla niego bardzo krzywdząca i wnosi o ponowne rozpatrzenie sprawy.
W odpowiedzi na skargę Państwowy Wojewódzki Inspektora Sanitarny w [...] wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje stanowisko zawarte w motywach zaskarżonej decyzji.
Rozpoznając skargę Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie jest uzasadniona.
Stosownie do § 1 ust. 1 Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18.11.1983 r. w sprawie chorób zawodowych (Dz. U. nr 65, poz. 294 z późn. zm.), "za choroby zawodowe uważa się choroby określone w wykazie chorób zawodowych stanowiącym załącznik do rozporządzenia, jeżeli zostały spowodowane działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia, występujących w środowisku pracy". Na pojęcie choroby zawodowej składają się zatem dwa elementy: istnienie schorzenia wymienionego w przedmiotowym wykazie oraz istnienie związku przyczynowego objętej wykazem choroby z warunkami wykonywanej pracy.
W niniejszej sprawie bezsporną jest okoliczność istnienia w środowisku pracy skarżącego czynników szkodliwych narażających na powstanie choroby zawodowej, tj. nadmiernego hałasu oraz był narażony na pył, wibracje, promieniowanie podczerwone.
Przeprowadzone natomiast u skarżącego dwukrotnie badania lekarskie nie wykazały istnienia schorzeń wymienionych w cyt. powyżej wykazie chorób zawodowych.
W orzeczeniu lekarskim z dnia [...] 2003 r. [...] Ośrodek Medycyny Pracy w [...] rozpoznał u W. K. obustronne obniżenie czułości słuchu, które nie powoduje upośledzenia społecznej wydolności słuchu. Rozpoznano wówczas w obrębie górnych dróg oddechowych zmiany o charakterze przewlekłego prostego stanu zapalnego błony śluzowej gardła i krtani, które nie figurują w obowiązującym wykazie chorób. Nie stwierdzono na podstawie przeprowadzonych badań również zespołu wibracyjnego oraz zmian chorobowych, charakterystycznych dla zawodowej zaćmy.
Również w wydanych na skutek odwołania skarżącego orzeczeniach lekarskich z dnia [...] 2004 r., Instytut Medycyny Pracy w [...] orzekł o braku podstaw do rozpoznania chorób zawodowych.
Orzekające zatem w niniejszej sprawie zespoły lekarskie stwierdziły, że cechy rozpoznanych u W. K. schorzeń wskazują na inne niż zawodowe przyczyny tych schorzeń. Zarówno [...] Ośrodek Medycyny Pracy w [...], jak i Instytut Medycyny Pracy w [...] po przeprowadzonych badaniach orzekły o braku podstaw do rozpoznania chorób zawodowych, uzasadniając dlaczego rozpoznane u pacjenta schorzenia nie są chorobą zawodową w rozumieniu przepisów. Orzeczenia te są wzajemnie spójne, jasne i wyczerpujące.
W ocenie Sądu orzekające w sprawie organy administracyjne odmawiając uznania u skarżącego choroby zawodowej, prawidłowo uznały te orzeczenia lekarskie za wiarygodne i wyczerpujące, opierając na nich swoje rozstrzygnięcia o braku choroby zawodowej. Nie każde bowiem stwierdzone u pacjenta schorzenie jest chorobą zawodową, przepisy wymagają dodatkowo, by było ono spowodowane czynnikami szkodliwymi występującymi w środowisku pracy. Należy zatem przyjąć, że wydane w niniejszej sprawie decyzje zarówno organu II instancji, jak i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji, wydane zostały zgodnie z prawem materialnym.
W ocenie Sądu także przeprowadzone w niniejszej sprawie postępowanie administracyjne zostało przeprowadzone prawidłowo. Zgodnie z treścią § 10 cyt. powyżej Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18.11.1983r. w sprawie chorób zawodowych, podstawą wydania przez inspektora sanitarnego decyzji w sprawie choroby zawodowej jest orzeczenie lekarskie wydane przez upoważnioną jednostkę służby zdrowia i wyniki dochodzenia epidemiologicznego. Opierając się na orzeczeniach lekarskich, orzekające w niniejszej sprawie organy administracyjne stwierdziły, że skoro upoważnione do rozpoznawania chorób zawodowych jednostki służby zdrowia nie znalazły podstaw do rozpoznania choroby zawodowej, również inspektor sanitarny nie mógł wydać pozytywnej decyzji. Przedmiotowe orzeczenia lekarskie wydawane na użytek postępowania w sprawie chorób zawodowych są w istocie opiniami w rozumieniu art. 84 §1 kpa (tak m.in. NSA w wyroku z 21 września 2001r., sygn. akt I S.A. 2870/00; z dnia 14 kwietnia 1999r., sygn. akt I S.A. 1931/98; z dnia 5 listopada 1998r., sygn. akt I S.A. 1200/98, LEX nr 45833) i jak każdy dowód winny być przez organ wszechstronnie ocenione. Wydane w niniejszej sprawie opinie biegłych są jednoznaczne i wzajemnie spójne, nie budząc wątpliwości. Dlatego też uznać należy, że postępowanie poprzedzające wydanie decyzji administracyjnych zostało przeprowadzone prawidłowo, a decyzje oparte zostały na opiniach lekarskich zawierających przekonywujące uzasadnienie.
Mając powyższe na uwadze, skoro Wojewódzki Sąd Administracyjny nie dopatrzył się w sprawie naruszenia prawa przez organ orzekający, należało na mocy art. 151 ustawy o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzec jak w sentencji wyroku.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI