III SA/KR 926/25
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła skargi Prokuratora Rejonowego w Tarnowie na uchwałę Rady Miejskiej w Tuchowie z dnia 28 lutego 2024 r. nr LXV/602/2024, w przedmiocie uchwalenia Statutu Sołectwa Trzemesna. Prokurator zarzucił uchwale istotne naruszenie prawa, w szczególności dotyczące wadliwego przeprowadzenia konsultacji społecznych z mieszkańcami oraz nieprawidłowości w treści samego statutu (otwarty katalog zadań, wyłączne kompetencje sołtysa). Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, rozpoznając skargę, uznał ją za zasadną. Sąd stwierdził, że konsultacje społeczne, wymagane przez art. 35 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym, zostały przeprowadzone z istotnym naruszeniem postanowień uchwały Rady Miejskiej w Tuchowie określającej zasady i tryb przeprowadzania konsultacji. Wśród stwierdzonych wad znalazły się m.in.: brak ogłoszenia zarządzenia o konsultacjach na stronie internetowej urzędu, nieprawidłowe określenie formy konsultacji (zebrania wiejskie zamiast otwartych spotkań), brak wymaganych informacji w formularzu ankietowym, zawężenie kręgu uprawnionych do udziału w konsultacjach oraz zbyt krótki efektywny czas ich trwania. Sąd podkreślił, że wadliwe przeprowadzenie konsultacji stanowi istotne naruszenie prawa proceduralnego, które uzasadnia stwierdzenie nieważności uchwały w całości na podstawie art. 91 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym. W związku z tym, sąd uznał za przedwczesne analizowanie zarzutów dotyczących merytorycznych wad statutu. Na mocy art. 147 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 94 ust. 1 u.s.g., Sąd stwierdził nieważność zaskarżonej uchwały w całości.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja przepisów dotyczących konsultacji społecznych przy uchwalaniu statutów jednostek pomocniczych oraz konsekwencje wadliwego ich przeprowadzenia.
Dotyczy specyfiki prawa miejscowego (uchwały o konsultacjach) i jego zgodności z ustawą o samorządzie gminnym.
Zagadnienia prawne (2)
Czy uchwała rady gminy w sprawie statutu jednostki pomocniczej została podjęta z naruszeniem prawa, w szczególności w zakresie prawidłowości przeprowadzenia konsultacji społecznych z mieszkańcami?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, uchwała została podjęta z istotnym naruszeniem prawa proceduralnego, polegającym na wadliwym przeprowadzeniu konsultacji społecznych.
Uzasadnienie
Sąd stwierdził, że konsultacje społeczne poprzedzające uchwalenie statutu sołectwa zostały przeprowadzone z naruszeniem uchwały rady gminy regulującej zasady i tryb konsultacji, co stanowi istotne naruszenie prawa.
Czy otwarty katalog sposobów realizacji zadań sołectwa, zadań zebrania wiejskiego oraz zadań sołtysa w statucie jednostki pomocniczej stanowi istotne naruszenie prawa?
Odpowiedź sądu
Sąd uznał za przedwczesne odnoszenie się do tej kwestii ze względu na stwierdzone naruszenia proceduralne.
Uzasadnienie
Ponieważ uchwała została uznana za nieważną z powodu wad proceduralnych, sąd nie badał zarzutów dotyczących merytorycznych wad statutu.
Przepisy (10)
Główne
u.s.g. art. 35 § 1
Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym
Określenie organizacji i zakresu działania jednostki pomocniczej wymaga odrębnego statutu, po przeprowadzeniu konsultacji z mieszkańcami. Statut określa m.in. nazwę i obszar, zasady wyborów organów, organizację i zadania organów, zakres zadań przekazywanych przez gminę oraz formy kontroli.
u.s.g. art. 35 § 3
Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym
Statut jednostki pomocniczej określa w szczególności organizację i zadania organów jednostki pomocniczej oraz zakres zadań przekazywanych przez gminę i sposób ich realizacji.
u.s.g. art. 36 § 1
Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym
Rada sołecka ma wspierać sołtysa, ale powinna mieć możliwość samodzielnego działania z własnej inicjatywy.
p.p.s.a. art. 147 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd stwierdza nieważność uchwały lub zarządzenia organu gminy w całości lub w części, jeżeli stwierdzi ich niezgodność z prawem.
u.s.g. art. 91 § 1
Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym
Uchwała lub zarządzenie organu gminy sprzeczne z prawem są nieważne.
Pomocnicze
u.s.g. art. 5a § 1
Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym
W sprawach ważnych dla gminy mogą być przeprowadzane konsultacje z mieszkańcami.
u.s.g. art. 5a § 2
Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym
Zasady i tryb przeprowadzania konsultacji z mieszkańcami określa uchwała rady gminy.
u.s.g. art. 91 § 4
Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym
W przypadku nieistotnego naruszenia prawa organ nadzoru ogranicza się do wskazania, że uchwałę wydano z naruszeniem prawa.
u.s.g. art. 94 § 1
Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym
Nie stwierdza się nieważności uchwały po upływie jednego roku od dnia jej podjęcia, chyba że uchybiono obowiązkowi przedłożenia lub jest to akt prawa miejscowego.
k.w. art. 10 § 1
Ustawa z dnia 5 stycznia 2011 r. Kodeks wyborczy
Definicja obywatela posiadającego czynne prawo wyborcze do organów samorządowych.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Niewłaściwe przeprowadzenie konsultacji społecznych z mieszkańcami (brak ogłoszenia zarządzenia, nieprawidłowa forma, brak informacji w formularzu, zawężenie kręgu uprawnionych, zbyt krótki czas).
Godne uwagi sformułowania
istotne naruszenie prawa • rzeczywiste omówienie z mieszkańcami proponowanych regulacji • uchwała jest dotknięta istotnym naruszeniem prawa polegającym na naruszeniu procedury jej podjęcia
Skład orzekający
Urszula Zięba
przewodniczący
Michał Niedźwiedź
członek
Bogusław Wolas
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących konsultacji społecznych przy uchwalaniu statutów jednostek pomocniczych oraz konsekwencje wadliwego ich przeprowadzenia."
Ograniczenia: Dotyczy specyfiki prawa miejscowego (uchwały o konsultacjach) i jego zgodności z ustawą o samorządzie gminnym.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa ilustruje kluczowe znaczenie prawidłowego przeprowadzenia konsultacji społecznych w procesie legislacyjnym na poziomie lokalnym i pokazuje, jak błędy proceduralne mogą prowadzić do unieważnienia uchwały.
“Błędy w konsultacjach społecznych doprowadziły do unieważnienia uchwały o statucie sołectwa.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.