III SA/Kr 846/06
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę J.S. na decyzję Wojewody odmawiającą przyznania odsetek ustawowych od zasiłku przedemerytalnego, uznając, że prawo do odsetek przysługuje jedynie w przypadku opóźnienia w wypłacie świadczenia, a nie w przypadku opóźnienia w ustalaniu prawa do niego.
Skarżący J.S. domagał się przyznania odsetek ustawowych od zasiłku przedemerytalnego, który został mu wypłacony z opóźnieniem wynikającym z długotrwałego postępowania administracyjnego i sądowego w sprawie ustalenia jego prawa do świadczenia. Wojewoda odmówił przyznania odsetek, argumentując, że przepis art. 24 ust. 8 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu dotyczy jedynie opóźnień w wypłacie świadczenia, do którego prawo zostało już ustalone, a nie opóźnień związanych z samym procesem ustalania uprawnień. WSA w Krakowie podzielił to stanowisko, oddalając skargę.
Sprawa dotyczyła żądania J.S. przyznania odsetek ustawowych od kwoty zasiłku przedemerytalnego, który został mu wypłacony z opóźnieniem. Opóźnienie to wynikało z długotrwałego postępowania administracyjnego i sądowego, które ostatecznie doprowadziło do przyznania skarżącemu prawa do zasiłku od daty wstecznej. Wojewoda, utrzymując w mocy decyzję organu pierwszej instancji, odmówił przyznania odsetek, powołując się na wykładnię art. 24 ust. 8 ustawy z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu. Zgodnie z tą wykładnią, prawo do odsetek przysługuje jedynie w sytuacji, gdy urząd pracy z przyczyn niezależnych od uprawnionego opóźni wypłatę świadczenia, do którego prawo zostało już prawomocnie ustalone. Nie obejmuje to jednak opóźnień wynikających z procesu ustalania samego prawa do świadczenia, w tym sytuacji, gdy opóźnienie wynika z konieczności prowadzenia postępowań odwoławczych i sądowych. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, rozpoznając skargę, podzielił stanowisko organu. Sąd uznał, że zarówno wykładnia językowa, jak i systemowa przepisu art. 24 ust. 8 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu prowadzi do wniosku, że prawo do odsetek jest związane z uchybieniem terminu wypłaty już ustalonego świadczenia, a nie z opóźnieniem w ustalaniu uprawnień. Sąd podkreślił, że przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego oraz Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie przewidują wypłaty odsetek w takich przypadkach, a ewentualne roszczenia odszkodowawcze mogłyby być dochodzone na zasadach odpowiedzialności za szkodę wynikłą z naruszenia prawa, co jednak nie miało miejsca w tej sprawie. Sąd odwołał się również do orzecznictwa Trybunału Konstytucyjnego i Naczelnego Sądu Administracyjnego, wskazując, że żądanie odsetek nie znajduje uzasadnienia prawnego w analizowanym stanie faktycznym i prawnym. W konsekwencji, skarga została oddalona na podstawie art. 151 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (1)
Odpowiedź sądu
Prawo do odsetek ustawowych przysługuje jedynie w przypadku opóźnienia w wypłacie świadczenia, do którego prawo zostało już prawomocnie ustalone, a nie w przypadku opóźnienia wynikającego z procesu ustalania samego prawa do świadczenia.
Uzasadnienie
Sąd oparł się na wykładni językowej i systemowej art. 24 ust. 8 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, zgodnie z którą odsetki są konsekwencją uchybienia terminu wypłaty już ustalonego świadczenia, a nie opóźnienia w jego ustalaniu. Przepisy k.p.a. i PPSA nie przewidują odsetek w takich sytuacjach, a ewentualne roszczenia odszkodowawcze należałoby dochodzić na innych zasadach.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (10)
Główne
u.z.p.b. art. 24 § ust. 8
Ustawa o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu
Przepis ten dotyczy wyłącznie sytuacji, gdy z opóźnieniem wypłacono świadczenie przedemerytalne, do którego prawo zostało już ustalone. Prawo do ustawowych odsetek nie przysługuje z tytułu opóźnienia wynikłego w związku z ustalaniem uprawnień.
PPSA art. 151
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa prawna oddalenia skargi.
Pomocnicze
u.z.p.b. art. 11
Ustawa o zmianie ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu
u.ś.p. art. 29 § ust. 1
Ustawa o świadczeniach przedemerytalnych
u.ś.p. art. 32
Ustawa o świadczeniach przedemerytalnych
u.ś.p. art. 30
Ustawa o świadczeniach przedemerytalnych
Określa zastosowanie przepisów ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu.
k.p.a. art. 160
Kodeks postępowania administracyjnego
Regulował roszczenie odszkodowawcze za szkodę wynikłą z wydania decyzji z naruszeniem prawa, skutkującej stwierdzeniem nieważności.
PPSA art. 287
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Regulował kwestię odszkodowania po uchyleniu decyzji przez sąd, odsyłając do art. 160 k.p.a. (w brzmieniu do 31.08.2004 r.).
k.c. art. 417 § § 3
Kodeks cywilny
Reguluje odpowiedzialność za szkodę wynikłą z naruszenia prawa.
k.c. art. 481 § § 1
Kodeks cywilny
Dotyczy odsetek w przypadku opóźnienia ze spełnieniem świadczenia pieniężnego w stosunkach cywilnoprawnych.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Prawo do odsetek ustawowych przysługuje jedynie w przypadku opóźnienia w wypłacie świadczenia, do którego prawo zostało już ustalone, a nie w przypadku opóźnienia w ustalaniu prawa do niego.
Odrzucone argumenty
Skarżący argumentował, że opóźnienie w ustaleniu prawa do zasiłku przedemerytalnego, które skutkowało opóźnieniem w jego wypłacie, powinno skutkować przyznaniem odsetek ustawowych.
Godne uwagi sformułowania
Prawo do odsetek jest konsekwencją obowiązywania rygorów w zakresie wypłat zasiłków i innych świadczeń ma miejsce w przypadku uchybień powiatowego urzędu pracy zobowiązanego do ich wypłaty. Prawo do odsetek jest konsekwencją obowiązywania rygorów w zakresie wypłat zasiłków i innych świadczeń ma miejsce w przypadku uchybień powiatowego urzędu pracy zobowiązanego do ich wypłaty. Żądanie Skarżącego nie znajduje uzasadnienia prawnego.
Skład orzekający
Halina Jakubiec
przewodniczący-sprawozdawca
Grażyna Danielec
członek
Piotr Lechowski
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących prawa do odsetek ustawowych od świadczeń administracyjnych, w szczególności zasiłków przedemerytalnych, w kontekście opóźnień wynikających z procesu ustalania uprawnień."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu prawnego i faktycznego, związanego z ustawą o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu w jej ówczesnym brzmieniu oraz z konkretnym przebiegiem postępowania administracyjnego i sądowego. Może nie mieć bezpośredniego zastosowania do innych świadczeń lub w innych stanach prawnych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa jest interesująca dla prawników procesowych i specjalistów od prawa administracyjnego, ponieważ precyzuje granice odpowiedzialności odsetkowej organów administracji publicznej i wyjaśnia, kiedy można dochodzić odsetek od świadczeń, a kiedy nie.
“Odsetki od zasiłku przedemerytalnego: kiedy się należą, a kiedy nie? Wyjaśnia WSA.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyIII SA/Kr 846/06 - Wyrok WSA w Krakowie Data orzeczenia 2007-07-17 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2006-07-14 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie Sędziowie Grażyna Danielec Halina Jakubiec /przewodniczący sprawozdawca/ Piotr Lechowski Symbol z opisem 6331 Zasiłek dla bezrobotnych Skarżony organ Wojewoda Treść wyniku Oddalono skargę Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Halina Jakubiec spr. Sędziowie: NSA Grażyna Danielec NSA Piotr Lechowski Protokolant: Urszula Ogrodzińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 lipca 2007 r. sprawy ze skargi J. S. na decyzję Wojewody [...] z dnia 25 maja 2006 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania należności ubocznej skargę oddala. Uzasadnienie Powołując się na treść przepisu art. 24 ust. 8 ustawy z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciw działaniu bezrobociu w brzmieniu obowiązującym przed dniem 1.01.2002 r. (Dz. U. z 2003r.Nr 58 poz. 514) w związku z art. 11 ustawy z dnia 17 grudnia 2001 r. o zmianie (...) ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (Dz. U. Nr 154 poz. 1793) w brzmieniu zmienionym przez wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 30 marca 2005 r. sygn. akt 19/02 (Dz. U. z dnia 12.04.2005r. Nr 59 poz.517) w związku z art. 29 ust. 1, art. 32 ustawy z dnia 30 kwietnia 2004r. o świadczeniach przedemerytalnych (Dz. U. Nr 120 poz. 1252) Wojewoda [...] decyzją z dnia 25 maja 2006 r. Nr [...] utrzymał w mocy orzeczenie Prezydenta Miasta K. z dnia [...] kwietnia 2006r. znak: [...] o odmowie przyznania J. S. odsetek ustawowych od kwoty głównej [...] zł [...] gr. wypłaconej w dniu [...].03.2006r. z tytułu wypłaty zasiłku przedemerytalnego przysługującego od dnia [...].07.2001r. do [...].03.2003r., przyznanego na mocy prawomocnego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 7 listopada 2005 r. sygn. Akt II/SA Kr/1695/03. W uzasadnieniu decyzji organ przedstawiając stan faktyczny na tle którego wydana została decyzja stwierdził, że art. 24 ust. 8 powołanej na wstępie ustawy, stanowiący, iż uprawnionym do (...) zasiłku przedemerytalnego przysługują odsetki ustawowe, jeżeli powiatowy urząd pracy z przyczyn niezależnych od uprawnionych osób nie dokonał ich wypłaty w terminie, dotyczy wyłącznie sytuacji gdy z opóźnieniem wypłacono świadczenie przedemerytalne, do którego prawo zostało już ustalone. Natomiast prawo do ustawowych odsetek nie przysługuje z tytułu opóźnienia wynikłego w związku z ustalaniem uprawnień. Takie rozumienie treści tego przepisu przyjął Naczelny Sąd Administracyjny w uzasadnieniu wyroku z dnia 11 maja 1999 r. sygn. akt USA/ŁD 979/97. Z decyzją J. S. nie zgodził się i wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skargę, w której zarzucił organom niezgodne z prawem działanie i domagał się uchylenia zaskarżonej decyzji. W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] podtrzymał zajęte w sprawie stanowisko wnosząc o jej oddalenie. Stan, na tle którego powstał spór o wypłatę odsetek, nie jest sporny i przedstawia się następująco: Wyrokiem z dnia 7 listopada 2005 r. (sygn. akt II SA/Kr 1675/03) Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie uwzględniając skargę J. S. uchylił decyzję Wojewody [...] z dnia 10 czerwca 2003 r. [...] i poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji przyznającą prawo do zasiłku przedemerytalnego w części dotyczącej daty przyznanego zasiłku przedemerytalnego. Wyrok uprawomocnił się z dniem 27.01.2006r. W wykonaniu powyższego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, który wraz z aktami administracyjnymi wpłynął do Grodzkiego Urzędu Pracy w K. w dniu [...].02.2006r. W dniu [...].03.2006r. orzeczono decyzją Prezydenta Miasta K. o przyznaniu zasiłku przedemerytalnego od [...].07.2001 r. tj. od dnia następnego po dniu rejestracji. Na tej podstawie w dniu [...].03.2006r. wypłacony został Skarżącemu zasiłek przedemerytalny za okres od [...].07.2001r. tj. od daty ustalonej decyzją z dnia [...].03.2006r. (wydaną w wykonaniu wyroku), do dnia [...].03.2003r., stanowiącego datę poprzedzającą dzień od którego zasiłek wypłacany był już w oparciu o decyzje Prezydenta Miasta K. z dnia [...].04.2003r. ([...]). W dniu [...].03.2006 r. wpłynął do organu wniosek Skarżącego o wypłatę odsetek ustawowych od wypłaconej w dniu [...].03.2006r. kwoty zasiłku przedemerytalnego za okres od [...].07.2001r. Rozpatrując ten wniosek w zakresie dotyczącym żądania odsetek Prezydent Miasta K. wydał w dniu [...].04.2006r. decyzję odmowną - opisana na wstępie. Decyzję tą w wyniku postępowania odwoławczego Wojewoda [...] utrzymał w mocy wydając wyżej opisane orzeczenie będące przedmiotem niniejszego postępowania przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Krakowie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje : Nie istnieją podstawy prawne pozwalające na uwzględnienie skargi. Wykładnia przepisu art. 24 ust. 8 ustawy z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (w/w) zarówno językowa jak i systemowa prowadzi do związania prawa do odsetek z uchybieniem terminu wypłaty zasiłku, przez co należy rozumieć opóźnienie w dokonaniu czynności faktycznej, które w tym przypadku rodzi skutki prawne, a nie z opóźnieniem wnikającym z wykonywania kompetencji przez właściwe urzędy pracy i wykorzystywania przez strony postępowania administracyjnego przysługujących im środków prawnych. Prawo do odsetek jest konsekwencją obowiązywania rygorów w zakresie wypłat zasiłków i innych świadczeń ma miejsce w przypadku uchybień powiatowego urzędu pracy zobowiązanego do ich wypłaty. W rozpatrywanym przypadku taka sytuacja nie miała miejsca. Przyznanie skarżącemu uprawnień do zasiłku przedemerytalnego zakres począwszy od [...].07.2001r. nastąpiło w wykonaniu orzeczenia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 7 listopada 2005 r. Analiza przepisów ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu jak i treść wydanych na jej podstawie aktów wykonawczych, pozwala stwierdzić, że brak jest przepisów prawa materialnego jak i procesowego, które przewidywałyby w związku z opóźnieniem do którego doszło w związku z standardowymi procedurami przewidzianymi przez prawo dla ustalenia i dochodzenia uprawnień określonych ustawą o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu zasiłków i świadczeń. Przepisy kodeksu postępowania administracyjnego (kpa) przewidywały jedynie roszczenie odszkodowawcze przysługujące na zasadach określonych art. 160 kpa stronie, która poniosła szkodę na skutek wydania decyzji z naruszeniem prawa, tylko wówczas, gdy naruszenie to objęte było dyspozycją art. 156 § 1 kpa skutkującą stwierdzeniem nieważności decyzji. Odpowiednio kwestię odszkodowania reguluje na gruncie ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 153, poz. 1270 z późn. zm.) przepis art. 287, stanowiąc iż w przypadku gdy sad uchyli zaskarżoną decyzję, a organ rozpatrując sprawę ponownie umorzy postępowanie lub stwierdzi nieważność aktu albo ustali przeszkodę prawną uniemożliwiającą stwierdzenie nieważności aktu, stronie, która poniosła szkodę służy odszkodowanie od organu, który wydał decyzję. Na gruncie stanu prawnego obowiązującego do 31 sierpnia 2004 r. przepis ten odsyłał do art. 160 kpa. W rozpatrywanej przez Wojewódzki Sąd Administracyjny sprawie nie stwierdzono nieważności zaskarżonej decyzji, dopatrując się, jak wynika z treści wyroku z dnia 2.02.2005r.r. sygn. Akt II SA/Kr 2881/02, wyłącznie podstaw do jej uchylenia. Ustawą z dnia 17 czerwca 2004 r. o zmianie ustawy - Kodeks cywilny oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 162, poz. 1692) wprowadzone zostały nowe zasady dotyczące odpowiedzialności, poprzez skreślenie art. 160 kpa, a wprowadzenie odpowiedniej zmiany w art. 417 Kodeksu cywilnego (art. 1 tej ustawy). Ustawa ta weszła w życie z dniem 1 września 2004 r., przy czym do zdarzeń i stanów prawnych powstałych przed wejściem w życie ustawy zastosowanie mają przepisy stanowiące o dotychczasowych zasadach. Analiza treści przedstawionych powyżej przepisów wskazuje w sposób nie budzący wątpliwości, że ani dotychczasowe ani nowe zasady regulacje dotyczące postępowania administracyjnego nie przewidują wypłaty przez organy administracji odsetek. Rozumowanie Skarżącego wywodzi się, jak należy przypuszczać z treści art. 481 § 1 kodeksu cywilnego, regulującego kwestię odsetek w przypadku opóźnienia ze spełnieniem świadczenia pieniężnego. Należy jednakże zauważyć, że przepis ten dotyczy wyłącznie stosunków cywilnoprawnych. Źródłem uprawnienia do wypłaty świadczenia przedemerytalnego jest decyzja administracyjna wydana na podstawie odpowiednich przepisów prawa. Trybunał Konstytucyjny w uzasadnieniu wyroku z dnia 10.07.2000 r. SK 12/99 (publikowane w OTK 2000/5/143) stwierdził, że nie można wykluczyć powstania stosunku cywilnoprawnego między podmiotami związanymi stosunkiem administracyjno - prawnym. Jednakże ocena czy doszło do zdarzenia prawnego powodującego powstanie pomiędzy skarżącym a organem stosunku o charakterze cywilnoprawnym nie należy ani do organu ani też do sądu administracyjnego. Przyjęty w Polsce model sądownictwa administracyjnego nie dopuszcza bowiem badania w postępowaniu sądowo administracyjnym skutków niewykonania lub nienależytego wykonania legalnej i niewadliwej decyzji administracyjnej, Wskazuje na to treść art. 3 w zestawieniu z art. 3, 3, 13, ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Powołane orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego dotyczy jednakże sytuacji, gdy opóźnienie w wypłacie nastąpiło po ustaleniu uprawnień w drodze decyzji administracyjnej, z czego należy wnioskować, że kwestia opóźnienia związana z ustalaniem uprawnień nie może być dochodzona inaczej jak na zasadzie odpowiedzialności za szkodę, określonej w art. 417 § 3 Kodeksu cywilnego. Żądanie Skarżącego nie znajduje uzasadnienia prawnego. Wydanie przez organ decyzji, która następnie w wyniku kontroli sądowo administracyjnej została uchylona nie mieści się w dyspozycji art. 24 ust. 8 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (w/w), której zastosowanie w sprawie niniejszej wynika z treści art. 30 ustawy z dnia 30 kwietnia 2004 r. o świadczeniach przedemerytalnych (Dz. U. Nr 120 poz. 1252). Oznacza to, że organy administracji orzekając w niniejszej sprawie słusznie przyjęły, iż prawo do odsetek przysługuje z tytułu opóźnienia w wypłacie zasiłku, a nie z tytułu opóźnienia w ustaleniu prawa do świadczeń przewidzianych ustawą o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu. Nie ma także przepisu o charakterze bardziej ogólnym, który mógłby stać się podstawą uwzględnienia żądania wypłaty dochłodzonych przez Skarżącego odsetek. Na koniec należy zauważyć, że powołany przez Skarżącego na rozprawie w dniu 17.07.2007r. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14.08.2002r. II SA/Gd 4182/01 (OSP 2003/10135) dotyczy sytuacji, gdy prawo do zasiłku zostało przyznane ostateczną decyzją, a wypłata nastąpiła w wysokości niższej niż wynikająca z sentencji tej decyzji. Tylko taka sytuacja mieści się w zakresie zastosowania art. 24 ust. 8 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, gdy pomimo funkcjonowania w obrocie prawnym decyzji przyznającej świadczenie, powiatowy urząd pracy nie dokonał jego wypłaty w terminie i w prawidłowej (tj. nie niższej) wysokości Mając powyższe na uwadze skargę oddalono na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI