III SA/Kr 436/24
Podsumowanie
WSA w Krakowie uchylił decyzję Inspektora Sanitarnego nakładającą opłatę za analizę dokumentacji, uznając, że nie można obciążać strony kosztami za czynności standardowe związane z wydaniem postanowienia.
Gmina L. zaskarżyła decyzję Inspektora Sanitarnego, która utrzymała w mocy decyzję o nałożeniu opłaty w kwocie 347 zł za analizę dokumentacji w ramach zapobiegawczego nadzoru sanitarnego. Gmina argumentowała, że czynność uzgodnienia projektu decyzji nie powinna podlegać opłatom. WSA w Krakowie uchylił zaskarżoną decyzję, stwierdzając, że organ nie wykazał, aby poniesione koszty wykraczały poza standardowe czynności związane z wydaniem postanowienia, a tym samym nie można było obciążyć strony kosztami.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie rozpoznał skargę Gminy L. na decyzję Małopolskiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego, która utrzymała w mocy decyzję o nałożeniu na Gminę opłaty w wysokości 347 zł za czynności związane z zapobiegawczym nadzorem sanitarnym, polegające na analizie dokumentacji w celu uzgodnienia projektu decyzji o lokalizacji inwestycji celu publicznego. Gmina kwestionowała zasadność obciążenia jej kosztami, argumentując, że czynność uzgodnienia nie mieści się w pojęciu "innych czynności" podlegających opłacie zgodnie z art. 36 ust. 1 ustawy o Państwowej Inspekcji Sanitarnej. Sąd uznał skargę za zasadną. Wskazał, że choć uzgodnienie projektu decyzji jest czynnością z zakresu zapobiegawczego nadzoru sanitarnego, to organ nie wykazał w sposób należyty, w jaki sposób poniesione koszty analizy dokumentacji wykraczają poza standardowe czynności związane z wydaniem postanowienia. Sąd podkreślił, że opłacie podlegają jedynie te czynności, które generują koszty wyjątkowe, a nie rutynowe działania organu, takie jak przygotowanie czy analiza dokumentacji niezbędnej do wydania decyzji. W związku z tym, sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, zasądzając jednocześnie zwrot kosztów postępowania na rzecz skarżącej.
Potrzebujesz głębszej analizy? Agent AI przeanalizuje tę sprawę na tle orzecznictwa i odpowiedniego stanu prawnego.
SprawdźZagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Tak, wydanie postanowienia o uzgodnieniu projektu decyzji pod względem wymagań higienicznych i zdrowotnych stanowi czynność z zakresu zapobiegawczego nadzoru sanitarnego, która może wiązać się z nałożeniem opłaty.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że uzgodnienie projektu decyzji jest czynnością zapobiegawczego nadzoru sanitarnego, co do zasady może podlegać opłacie. Jednakże, kluczowe jest wykazanie, że poniesione koszty wykraczają poza standardowe czynności związane z wydaniem postanowienia.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylono_decyzję
Przepisy (17)
Główne
u.p.i.s. art. 36 § 1
Ustawa o Państwowej Inspekcji Sanitarnej
Pomocnicze
u.p.i.s. art. 3
Ustawa o Państwowej Inspekcji Sanitarnej
Definicja zapobiegawczego nadzoru sanitarnego, w tym uzgadnianie projektów planów zagospodarowania przestrzennego i dokumentacji projektowej.
k.p.a. art. 138 § 1 pkt 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 77
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 80
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 8
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 107 § 3
Kodeks postępowania administracyjnego
u.p.z.p. art. 53 § 4 pkt 2a
Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 5 marca 2010 r. w sprawie sposobu ustalania wysokości opłat za badania laboratoryjne oraz inne czynności wykonywane przez organy Państwowej Inspekcji Sanitarnej art. 2
Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 5 marca 2010 r. w sprawie sposobu ustalania wysokości opłat za badania laboratoryjne oraz inne czynności wykonywane przez organy Państwowej Inspekcji Sanitarnej art. 3
Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 5 marca 2010 r. w sprawie sposobu ustalania wysokości opłat za badania laboratoryjne oraz inne czynności wykonywane przez organy Państwowej Inspekcji Sanitarnej art. 4
p.p.s.a. art. 200
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 119 § 2
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych art. 14 § 1 pkt 1 lit. a
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych art. 2 § 1
Argumenty
Skuteczne argumenty
Organ nie wykazał, że koszty analizy dokumentacji wykraczają poza standardowe czynności związane z wydaniem postanowienia. Uzasadnienie wysokości opłaty było wadliwe i nie wyjaśniało, jakie konkretne czynności generowały dodatkowe koszty. Analiza dokumentacji i sprawdzenie jej kompletności mieszczą się w standardowych czynnościach organu przy wydawaniu postanowienia.
Godne uwagi sformułowania
Opłacie takiej podlegać powinny tylko tego typu czynności, które wykraczają ponad standardowe koszty związane z wydaniem konkretnej decyzji. Muszą to być koszty, które powstały wyjątkowo. Nie można natomiast żądać od strony zwrotu kosztów za samo wydanie decyzji. Opłaty nie mogą obejmować tak podstawowej czynności, jak czas poświęcony na samo przygotowanie, napisanie i wydanie decyzji.
Skład orzekający
Jakub Makuch
przewodniczący
Katarzyna Marasek-Zybura
członek
Marta Kisielowska
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Ustalanie zasad obciążania stron kosztami za czynności organów Państwowej Inspekcji Sanitarnej w ramach zapobiegawczego nadzoru sanitarnego, zwłaszcza w kontekście analizy dokumentacji."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji analizy dokumentacji w ramach uzgodnienia projektu decyzji o lokalizacji inwestycji celu publicznego. Interpretacja kosztów może być różna w zależności od szczegółowości uzasadnienia organu.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy powszechnego problemu opłat za czynności urzędowe i precyzyjnego rozgraniczenia między standardowymi a dodatkowymi kosztami, co jest istotne dla wielu podmiotów prowadzących działalność gospodarczą lub inwestycyjną.
“Czy analiza dokumentów przez sanepid zawsze oznacza dodatkową opłatę? WSA wyjaśnia.”
Dane finansowe
WPS: 347 PLN
Masz pytanie dotyczące tej sprawy?
Zapytaj AI Research — przeanalizuje to orzeczenie w kontekście ponad 1,4 mln innych spraw i aktualnych przepisów.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
III SA/Kr 436/24 - Wyrok WSA w Krakowie Data orzeczenia 2024-07-18 orzeczenie nieprawomocne Data wpływu 2024-03-29 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie Sędziowie Jakub Makuch /przewodniczący/ Katarzyna Marasek-Zybura Marta Kisielowska /sprawozdawca/ Symbol z opisem 6205 Nadzór sanitarny Hasła tematyczne Inspekcja sanitarna Sygn. powiązane II GSK 2607/24 - Wyrok NSA z 2025-07-10 Skarżony organ Inspektor Sanitarny Treść wyniku uchylono zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą decyzję I instancji Powołane przepisy Dz.U. 2023 poz 338 art. 36 Ustawa z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (t. j.) Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Jakub Makuch Sędziowie: Sędzia WSA Katarzyna Marasek-Zybura Asesor WSA Marta Kisielowska (spr.) po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 18 lipca 2024 r. sprawy ze skargi Gminy L. na decyzję Małopolskiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia 22 stycznia 2024 r. znak NS.906.10.2023 w przedmiocie opłaty za czynności wykonane w ramach zapobiegawczego nadzoru sanitarnego I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji; II. zasądza na rzecz skarżącej Gminy L. od Małopolskiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego 190 (sto dziewięćdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Uzasadnienie Zaskarżoną decyzją z dnia 22 stycznia 2024 r., znak NS.906.10.2023 Małopolski Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny utrzymał w mocy decyzję Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Limanowej z dnia 4 grudnia 2023 r. obciążającą Gminę L. (dalej: "skarżąca") opłatą w kwocie 347 złotych za czynności wykonywane w ramach zapobiegawczego nadzoru sanitarnego, polegające na analizie dokumentacji w celu opracowania rozstrzygnięcia w postaci postanowienia z dnia 2 listopada 2023 r., dotyczącego uzgodnienia pod względem wymagań higienicznych i zdrowotnych projektu decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego dla zamierzenia inwestycyjnego polegającego na budowie sieci kanalizacji sanitarnej obejmującej działki o numerach ewidencyjnych: [...], [...] obręb M., Gmina L. Podstawę prawną decyzji stanowił art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tj. Dz. U. z 2023 r., poz. 775, dalej: "k.p.a."), art. 12 ust. 2 pkt 1 i art. 36 ust. 1 i art. 37 ust. 1 ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (tj. Dz. U. z 2023 r., poz. 338 ze zm., dalej: "u.p.i.s."). Zaskarżona decyzja została podjęta w następującym stanie faktycznym i prawnym. W dniu 20 października 2023 r. Wójt Gminy L. wystąpił do Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Limanowej o uzgodnienie na podstawie art. 53 ust. 4 pkt 2a ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (tj. Dz. U. z 2023 r., poz. 977, dalej: "u.p.z.p.") załączonych projektów decyzji o ustaleniu inwestycji celu publicznego zamierzenia inwestycyjnego polegającego na budowie sieci kanalizacji sanitarnej, obejmującego tereny działek ewidencyjnych: [...], [...] obręb M., Gmina L. W dniu 2 listopada 2023 r. zawiadomiono skarżącą o wszczęciu postępowania w sprawie nałożenia opłaty na podstawie art. 36 ust. 1 u.p.i.s. za czynności wykonane w ramach zapobiegawczego nadzoru sanitarnego. Postanowieniem z dnia 2 listopada 2023 r. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Limanowej uzgodnił pod względem wymagań higienicznych i zdrowotnych bez zastrzeżeń przedstawiony przez Wójta Gminy L. projekt decyzji. Pismem z dnia 9 listopada 2023 r. Wójt Gminy L. wskazał, że czynność polegająca na dokonaniu uzgodnienia w oparciu o art. 53 ust. 4 pkt 2a u.p.z.p. nie powinna podlegać opłatom z tytułu zapobiegawczego nadzoru sanitarnego, ponieważ dokonanie uzgodnienia nie mieści się w pojęciu innej czynności w rozumieniu art. 36 ust. 1 u.p.i.s. Decyzją z dnia 4 grudnia 2023 r. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Limanowej ustalił opłatę 347 złotych za czynności wykonywane w ramach zapobiegawczego nadzoru sanitarnego polegające na analizie dokumentacji w celu opracowania rozstrzygnięcia w postaci postanowienia z dnia 2 listopada 2023 r. dotyczącego uzgodnienia pod względem wymagań higienicznych i zdrowotnych projektu decyzji o ustaleniu lokalizacji celu publicznego dla zamierzenia inwestycyjnego polegającego na budowie sieci kanalizacji sanitarnej (punkt 1); opłatą obciążył skarżącą (punkt 2). W uzasadnieniu organ wskazał, że w toku postępowania poddano analizie przedłożone przez skarżącą dokumenty: projekt decyzji, załącznik nr 1 oraz załącznik 2. Z przedłożonej dokumentacji wynika, że zamierzenie inwestycyjne polegać będzie na budowie sieci kanalizacji sanitarnej, obejmującej tereny działek o numerze ewidencyjnym: [...], [...] obręb M., Gmina L. Dokonując analizy dokumentacji, PPIS stwierdził, że planowana inwestycja nie będzie miała negatywnych skutków na środowisko w obrębie tych obiektów. Organ wydał postanowienie z dnia 2 listopada 2023 r., które należy uznać za sprawowanie zapobiegawczego nadzoru sanitarnego. Z treści art. 36 ust. 1 u.p.i.s. wynika, że organ może pobierać opłaty za czynności wykonywane w związku ze sprawowaniem zapobiegawczego nadzoru sanitarnego, w tym także za wydatki poniesione przez organ w związku z wydaniem postanowienia lub decyzji. Organ podkreślił, że odmiennie niż w przypadku bieżącego nadzoru sanitarnego, ustawa nie wymaga, aby nałożenie obowiązku poniesienia kosztów poprzedzone było stwierdzeniem naruszenia wymagań sanitarnych. Do poniesienia kosztów czynności nadzoru sanitarnego zobowiązany jest podmiot obowiązany do przestrzegania wymagań higienicznych i zdrowotnych, a zatem w niniejszym stanie faktycznym – Gmina L. Wysokość opłaty ustalono zgodnie z rozporządzeniem Ministra Zdrowia z dnia 5 marca 2010 r. w sprawie sposobu ustalenia wysokości opłat za badania laboratoryjne oraz inne czynności wykonywane przez organy Państwowej Inspekcji Sanitarnej oraz z zarządzeniem Dyrektora Powiatowej Stacji Sanitarno-Epidemiologicznej w Limanowej. Na nałożoną opłatę składa się analiza dokumentacji w celu opracowania rozstrzygnięcia w kwocie 280, 92 zł (3 godz. x 93,64 zł); koszty materiałowe 2,30 zł, narzut liczony jako stosunek procentowy kosztów pośrednich do kosztów bezpośrednich wymienionych w pozycji 1.1.-1.3. w wysokości 22,48%. Łączna opłata wyniosła po zaokrągleniu 347 zł. W odwołaniu od decyzji skarżąca zarzuciła naruszenie art. 36 ust. 1 u.p.i.s. polegające na błędnym zastosowaniu i uznaniu, że dokonanie analizy i oceny dokumentacji w postaci złożonego projektu warunków i zasad zagospodarowania terenu oraz jego zabudowy mieści się w pojęciu innych czynności, o których mowa w art. 36 ust. 1 u.p.i.s. W oparciu o podniesione zarzuty skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i umorzenie postępowania w sprawie nałożenia opłaty za wykonywanie zapobiegawczego nadzoru sanitarnego. Decyzją z 22 stycznia 2024 r. Małopolski Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu organ wskazał, że nie budzi wątpliwości, że podmiotem zobowiązanym do uiszczenia opłaty jest Gmina L., a także okoliczność, że wydanie postanowienia w przedmiocie uzgodnienia projektu decyzji pod względem wymagań higienicznych i zdrowotnych jest czynnością zapobiegawczego nadzoru sanitarnego, o której mowa w art. 3 pkt 1a u.p.i.s., a zatem wydanie postanowienia może łączyć się z nałożeniem obowiązku uiszczenia opłaty, o której mowa w art. 36 ust. 1 u.p.i.s. Przy czym organ jest zobowiązany do sprecyzowania czynności wykonanych w ramach sprawowanego nadzoru, które uzasadniają wydanie decyzji w przedmiocie kosztów. W ocenie MPWIS w zaskarżonej decyzji organ I instancji dokładnie określił jakie dokumenty podlegały analizie oraz stanowiły podstawę merytorycznego stanowiska podjętego w postanowieniu z dnia 2 listopada 2023 r. Do czynności tych należała kontrola kompletności dokumentacji, analiza i ocena projektu decyzji. Zdaniem organu II instancji koszty związane z wydaniem decyzji zostały szczegółowo wskazane i opisane w decyzji PPIS. W rezultacie, MPWIS podzielił w całości stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skarżąca zarzuciła: - naruszenie przepisów prawa materialnego - art. 36 ust 1 u.p.i.s. polegające na jego błędnym zastosowaniu i uznaniu, że dokonanie analizy i oceny dokumentacji w postaci przedłożonego przez skarżącą jako inwestora, projektu decyzji w zakresie warunków i zasad zagospodarowania terenu oraz jego zabudowy wynikających z przepisów odrębnych, mieści się w pojęciu "innych czynności" o jakich mowa w w/w przepisie i skutkuje koniecznością ustalenia i nałożenia obowiązku uiszczenia opłaty w oparciu o w/w przepis; - naruszenie przepisów postępowania: - art. 7 k.p.a., art. 77 k.p.a. i 80 k.p.a. poprzez niewyczerpujące rozpatrzenie materiału dowodowego, zmierzające do wyjaśnienia kwestii, czy zapoznanie się z kompletem dokumentacji przedłożonej do organu I instancji celem przygotowania postanowienia rozstrzygającego w sprawie mieści się w katalogu "innych czynności" o jakich mowa w przepisie art. 36 ust. 1 u.p.i.s.; - art. 8 k.p.a. i art. 107 § 3 k.p.a. poprzez nienależyte uzasadnienie zaskarżonej decyzji z uwagi na niewyjaśnienie w przedmiotowym uzasadnieniu kwestii spornej, a to czy zapoznanie się z kompletem dokumentacji przedłożonej do organu I instancji celem przygotowania postanowienia rozstrzygającego w sprawie mieści się w katalogu "innych czynności" o jakich mowa w przepisie art. 36 ust. 1 u.p.i.s.; - art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. poprzez utrzymanie w mocy decyzji organu I instancji, pomimo wydania jej z naruszeniem przepisów prawa materialnego. W oparciu o podniesione zarzuty skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych. W odpowiedzi na skargę Małopolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Sanitarnego wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył co następuje: Skarga zasługiwała na uwzględnienie. W niniejszej sprawie okolicznością bezsporną jest, że Wójt Gminy L. przedłożył Państwowemu Powiatowemu Inspektorowi Sanitarnemu w Limanowej wniosek o uzgodnienie projektu decyzji o lokalizacji inwestycji celu publicznego dla zamierzenia inwestycyjnego polegającego na budowie sieci kanalizacji sanitarnej. Postanowieniem z dnia 2 listopada 2023 r. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Limanowej uzgodnił bez zastrzeżeń projekt decyzji pod względem wymagań higienicznych i zdrowotnych. Okolicznościami spornymi w niniejszej sprawie była dopuszczalność obciążania skarżącej kosztami za analizę dokumentacji związaną z wydaniem postanowienia w trybie art. 53 ust. 4 pkt 2a u.p.z.p., a także art. 106 k.p.a. Definicja zapobiegawczego nadzoru sanitarnego została zawarta w art. 3 u.p.i.s. Zgodnie z treścią tego przepisu do zakresu działania Państwowej Inspekcji Sanitarnej w dziedzinie zapobiegawczego nadzoru sanitarnego należy w szczególności: 1. uzgadnianie projektów planów zagospodarowania przestrzennego województwa, miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego, studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy oraz ustalanie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu pod względem wymagań higienicznych i zdrowotnych; 2. uzgadnianie dokumentacji projektowej pod względem wymagań higienicznych i zdrowotnych dotyczących: a) budowy oraz zmiany sposobu użytkowania obiektów budowlanych, statków morskich, żeglugi śródlądowej i powietrznych, b) nowych materiałów i procesów technologicznych przed ich zastosowaniem w produkcji lub budownictwie; 3. uczestniczenie w dopuszczeniu do użytku obiektów budowlanych, statków morskich, żeglugi śródlądowej i powietrznych oraz środków komunikacji lądowej; 4. inicjowanie przedsięwzięć oraz prac badawczych w dziedzinie zapobiegania negatywnym wpływom czynników i zjawisk fizycznych, chemicznych i biologicznych na zdrowie ludzi. Zgodnie z art. 36 ust. 1 u.p.i.s. za badania laboratoryjne oraz inne czynności wykonywane przez organy Państwowej Inspekcji Sanitarnej w związku ze sprawowaniem bieżącego i zapobiegawczego nadzoru sanitarnego pobiera się opłaty w wysokości kosztów ich wykonania, z zastrzeżeniem ust. 2. Opłaty ponosi osoba lub jednostka organizacyjna obowiązana do przestrzegania wymagań higienicznych i zdrowotnych. Na wstępie należy wskazać, że w świetle art. 3 u.p.i.s. nie budzi wątpliwości, że wydanie postanowienia o uzgodnieniu projektu decyzji pod względem wymagań higienicznych i zdrowotnych stanowi czynność z zakresu zapobiegawczego nadzoru sanitarnego. Jak bowiem słusznie wskazał Naczelny Sąd Administracyjny, sprawowanie przez organy Państwowej Inspekcji Sanitarnej zapobiegawczego nadzoru sanitarnego może łączyć się z wydawaniem postanowień, o których mowa w art. 106 k.p.a. Tym samym, w związku z wydaniem takiego postanowienia zachodzą przesłanki do ustalenia opłaty, o której mowa w art. 36 ust. 1 u.p.i.s. (por. wyrok NSA z dnia 29 stycznia 2010 r., II OSK 201/09). Za zasadne Sąd uznał podniesione w skardze zarzuty wadliwego uzasadnienia wysokości nałożonej na skarżącą opłaty. Należy wskazać, że zgodnie z § 2 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 5 marca 2010 r. w sprawie sposobu ustalania wysokości opłat za badania laboratoryjne oraz inne czynności wykonywane przez organy Państwowej Inspekcji Sanitarnej (Dz. U. z 2010 r., nr 36, poz. 203, dalej: "rozporządzenie w sprawie opłat") wysokość opłat laboratoryjnych i opłat za inne czynności ustala się na podstawie bezpośrednich i pośrednich kosztów ich wykonania. Jak stanowi § 3 rozporządzenia w sprawie opłat do bezpośrednich kosztów wykonania badań laboratoryjnych oraz innych czynności zalicza się koszty poniesione w związku z wykonaniem konkretnego badania laboratoryjnego oraz innej czynności obejmujące: 1) średnie wynagrodzenie pracowników stacji sanitarno-epidemiologicznych wykonujących badania laboratoryjne lub inne czynności, zwanych dalej "pracownikami", obliczane według godzinowych stawek osobistego zaszeregowania wraz z pochodnymi od wynagrodzenia; 2) koszty materiałowe, w tym w szczególności koszty odczynników i innych materiałów pomocniczych; 3) koszty podróży służbowych pracowników, w tym koszty należności przysługujących pracownikom z tytułu podróży służbowej; 4) przeciętne koszty związane z działalnością rzeczoznawców do spraw sanitarnohigienicznych. Zgodnie z § 4 do pośrednich kosztów wykonania badań laboratoryjnych oraz innych czynności zalicza się koszty działalności stacji sanitarno-epidemiologicznych poniesione w związku z wykonaniem konkretnego badania laboratoryjnego oraz innej czynności, obejmujące: 1) średnie wynagrodzenie pracowników administracji i obsługi wraz z pochodnymi od wynagrodzenia; 2) koszty usług pocztowych, telekomunikacyjnych i pralniczych; 3) koszty zużytej energii elektrycznej, wody i gazu; 4) koszty zakupu, zużycia i konserwacji aparatury i sprzętu laboratoryjnego; 5) koszty transportu. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego przyjmuje się, że w zakresie kosztów innych czynności wykonywanych przez organy Państwowej Inspekcji Sanitarnej w związku ze sprawowaniem bieżącego i zapobiegawczego nadzoru sanitarnego mogą mieścić się koszty postępowania administracyjnego, rozumiane jako wydatki poniesione przez organy, związane z wydaniem postanowienia lub decyzji administracyjnej (por. wyrok NSA z dnia 18 stycznia 2017 r., II OSK 1071/15). Sąd podziela pogląd wyrażony w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 20 kwietnia 2023 r. (sygn. akt II OSK 1360/20), że nie oznacza to, iż każda czynność podejmowana przez organy nadzoru sanitarnego w ramach prowadzonego postępowania administracyjnego powoduje powstanie kosztów, do których uiszczenia zobowiązana może być strona postępowania. Opłacie takiej podlegać powinny tylko tego typu czynności, które wykraczają ponad standardowe koszty związane z wydaniem konkretnej decyzji. Muszą to być koszty, które powstały wyjątkowo. Nie można natomiast żądać od strony zwrotu kosztów za samo wydanie decyzji. Opłaty nie mogą obejmować tak podstawowej czynności, jak czas poświęcony na samo przygotowanie, napisanie i wydanie decyzji. Zasadą bowiem jest, że koszty postępowania administracyjnego ponosi organ. Odstąpienie od tej zasady może nastąpić tylko na podstawie przepisu szczególnego, który wyraźnie i jednoznacznie nałoży na stronę obowiązek pokrycia wskazanych w nim kosztów postępowania (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17 października 2017 r., sygn. I OSK 3458/15). Tymczasem, organ I instancji w decyzji utrzymanej w mocy decyzją Małopolskiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego wskazał, że na nałożoną na skarżącą opłatę składają się: stawka za godzinę pracy wyliczona na podstawie średniego wynagrodzenia pracowników wraz z pochodnymi od wynagrodzenia x czas pracy pracownika niezbędny do wykonania 1) analizy dokumentacji w celu opracowania rozstrzygnięcia w postaci postanowienia, 2) inne koszty – razem 280, 92 zł oraz koszty materiałowe, w tym w szczególności koszty odczynników, papieru i innych materiałów pomocniczych w wysokości 2,30 zł oraz narzut liczony jako stosunek procentowy kosztów pośrednich do kosztów bezpośrednich wymienionych w poz. 1.1. – 1.3. w wysokości 22,48%. Z treści zaskarżonej decyzji nie wynika, jakie czynności organ podjął w ramach merytorycznego opracowania i analizy dokumentacji oraz nie wyjaśnił, w jaki sposób czynności te przekraczały standardowe koszty związane z wydaniem postanowienia w przedmiocie uzgodnienia. Rację ma skarżąca twierdząc, że organ nie odniósł się kluczowego zarzutu odwołania, czy i dlaczego analiza pod kątem kompletności i legalności dokumentacji przedłożonej przez stronę skarżącą wraz z wnioskiem o wydanie postanowienia mieści się w katalogu "innych czynności" o jakich mowa w art. 36 u.p.i.s. Podkreślić trzeba, że organ zgadza się co do tego, że opłaty nie mogą obejmować tak podstawowej czynności, jak czas poświęcony na samo przygotowanie, napisanie i wydanie decyzji. Jednocześnie twierdzi, że opłata należy się za merytoryczne opracowanie rozstrzygnięcia opinii sanitarnej i analizę dokumentacji. Zauważyć przy tym należy, że "przygotowanie" i "opracowanie" to synonimy i trudno przyjąć, że przygotowanie postanowienia, wydawanego w ramach ustawowych obowiązków organu sanitarnego nie obejmuje merytorycznej części pracy pracownika. Również sprawdzenie kompletności dokumentów, zdaniem Sądu zawiera się w pojęciu przygotowania decyzji, chyba że dokumentacja, która ma być poddana analizie jest tak rozległa, że ustalenie jej kompletności wymaga większego niż zazwyczaj nakładu czasu pracy. Pokreślić przy tym należy, że w niniejszej sprawie wydanie postanowienia wymagało analizy czterech dokumentów. Istotne jest zatem aby organ wskazał czy i jaka część pracy wykracza poza podstawowe czynności, a co za tym idzie koszty związane z wydaniem przedmiotowego postanowienia (tak słusznie wyrok WSA w Krakowie z dnia 4 lipca 2024 r., III SA/Kr 688/24). Ponadto Sąd zauważa, że koszty materiałowe w decyzji określono na kwotę 2,30 zł, ale w istocie nie wyjaśniono co stanowiło podstawę przyjęcia tego kosztu. Stwierdzenie "w szczególności koszty odczynników, papieru i innych materiałów pomocniczych" jest powtórzeniem treści przepisu rozporządzenia i właściwie nic nie wyjaśnia, zwłaszcza, że organ analizował i poddawał ocenie przedłożoną przez stronę skarżącą dokumentację. Podkreślić należy, że obciążenie strony kosztami wydania rozstrzygnięcia może wyłącznie dotyczyć kosztów, które powstały wyjątkowo. Nie można natomiast żądać od strony zwrotu kosztów za samo wydanie decyzji. Skoro skarżąca w celu uzyskania stosownego uzgodnienia dostarczyła wszystkie wymagane przez organ nadzoru sanitarnego dokumenty, a organ nie przeprowadzał żadnych czynności dowodowych, w tym będących źródłem kosztów, tj. takich jak zlecenie i wykonanie ekspertyzy, zlecenie i wykonanie badań laboratoryjnych, kontrola obiektu, czy przejazd pracownika na miejsce inwestycji celem dokonania wizji lokalnej oznacza, że w zaskarżonej decyzji nie wykazano, aby organ poniósł koszty, którymi należałoby obciążyć Gminę (por. wyrok NSA z 20.04.2023 r., II OSK 1360/20). Ponownie rozpoznając sprawę organ uwzględni wskazania zawarte w niniejszym wyroku, ustali ewentualną wysokość opłaty nałożonej na skarżącą, a podjęte rozstrzygnięcie uzasadni z uwzględnieniem postanowień rozporządzenia w sprawie wysokości opłat oraz art. 107 § 3 k.p.a. O kosztach postępowania Sąd orzekł zgodnie z treścią art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2023 r., poz. 1634, dalej: "p.p.s.a.") oraz § 14 ust. 1 pkt 1 lit. a w zw. z § 2 pkt 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (tj. Dz. U. z 2023, poz. 1935) zasądzając na rzecz skarżącej od Małopolskiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego 190 złotych. Sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym zgodnie z art. 119 pkt 2 p.p.s.a. Mając na względzie powyższe, Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c p.p.s.a. orzekł jak w punkcie I wyroku.
Nie znalazłeś odpowiedzi?
Zadaj pytanie naszemu agentowi AI — przeszuka orzecznictwo i przepisy za Ciebie.
Rozpocznij analizę