III SA/Kr 677/23

Wojewódzki Sąd Administracyjny w KrakowieKraków2023-11-23
NSAAdministracyjneŚredniawsa
nadzór sanitarnykodeks postępowania administracyjnegotermin wykonania decyzjiinteres społecznywarunki pracybhpgminadecyzja administracyjnazmiana decyzji

WSA w Krakowie oddalił skargę Gminy Wieliczka na decyzję Inspektora Sanitarnego odmawiającą kolejnego przedłużenia terminu wykonania obowiązku zapewnienia pracownikom dostępu do sanitariatów, uznając pierwszeństwo interesu społecznego.

Gmina Wieliczka wniosła o kolejną zmianę terminu wykonania decyzji z 2012 r. nakazującej zapewnienie pracownikom dostępu do sanitariatów, powołując się na trudności finansowe i konserwatorskie. Organy sanitarne odmówiły, wskazując na upływ ponad 10 lat od wydania decyzji i pierwszeństwo interesu społecznego. WSA w Krakowie oddalił skargę, uznając, że organy prawidłowo wyważyły interesy i nie naruszyły prawa, a decyzja uznaniowa została podjęta po wszechstronnym rozważeniu okoliczności.

Sprawa dotyczyła skargi Gminy Wieliczka na decyzję Małopolskiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego, która utrzymała w mocy decyzję odmawiającą kolejnej zmiany terminu wykonania obowiązku zapewnienia pracownikom budynku "Odwachu" dostępu do sanitariatów. Obowiązek ten został nałożony decyzją z 2012 r. i od tego czasu termin jego wykonania był wielokrotnie przesuwany na wniosek Gminy. W ostatnim wniosku Gmina powoływała się na inflację, wzrost stóp procentowych, konieczność uzyskania pozwoleń konserwatorskich oraz pozwolenia na roboty budowlane. Organy sanitarne uznały, że po ponad 10 latach od wydania decyzji, interes społeczny przemawia za jej wykonaniem, a względy ekonomiczne nie mogą stanowić podstawy do dalszego odraczania. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie oddalił skargę, stwierdzając, że organy prawidłowo zastosowały art. 155 k.p.a., dokonały wszechstronnej analizy stanu faktycznego i prawnego, wyważyły interes społeczny i słuszny interes strony, a decyzja nie nosi cech dowolności. Sąd podkreślił, że kontrola decyzji wydawanych w ramach uznania administracyjnego ma ograniczony zakres i polega na badaniu legalności, a nie słuszności.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, organ może odmówić, jeśli interes społeczny przemawia za natychmiastowym wykonaniem obowiązku, a strona miała wystarczająco dużo czasu na jego realizację.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że organy prawidłowo wyważyły interes społeczny i słuszny interes strony, odmawiając kolejnego przedłużenia terminu wykonania obowiązku zapewnienia pracownikom dostępu do sanitariatów, który nie został wykonany przez ponad 10 lat. Decyzja uznaniowa na podstawie art. 155 k.p.a. została podjęta po wszechstronnym rozważeniu okoliczności.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (9)

Główne

k.p.a. art. 155

Kodeks postępowania administracyjnego

Podstawa do uchylenia lub zmiany decyzji ostatecznej za zgodą strony, gdy przemawia za tym interes społeczny lub słuszny interes strony. Może stanowić podstawę zmiany terminu wykonania obowiązku.

Pomocnicze

k.p.a. art. 138 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

u.p.i.s. art. 37 § 1

Ustawa o Państwowej Inspekcji Sanitarnej

k.p. art. 15

Kodeks pracy

Obowiązek pracodawcy zapewnienia pracownikom bezpiecznych i higienicznych warunków pracy.

k.p. art. 207

Kodeks pracy

Odpowiedzialność pracodawcy za ochronę życia i zdrowia pracowników poprzez zapewnienie bezpiecznych i higienicznych warunków pracy.

p.p.s.a. art. 145 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawy uwzględnienia skargi przez sąd administracyjny.

p.p.s.a. art. 134 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zakres kontroli sądu administracyjnego.

p.p.s.a. art. 106 § 3

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zakaz uwzględniania dowodów powstałych po wydaniu zaskarżonej decyzji.

p.p.s.a. art. 151

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Rozstrzygnięcie sądu o oddaleniu skargi.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Interes społeczny przemawia za natychmiastowym wykonaniem obowiązku zapewnienia pracownikom dostępu do sanitariatów. Strona miała wystarczająco dużo czasu (ponad 10 lat) na wykonanie nałożonego obowiązku. Względy ekonomiczne nie mogą stanowić podstawy do nieograniczonego odraczania wykonania obowiązku sanitarnego. Decyzja uznaniowa na podstawie art. 155 k.p.a. została podjęta po wszechstronnym rozważeniu okoliczności i nie nosi cech dowolności.

Odrzucone argumenty

Gmina Wieliczka argumentowała, że trudności finansowe (inflacja, wzrost stóp procentowych) oraz konieczność uzyskania pozwoleń konserwatorskich i budowlanych uniemożliwiają wykonanie obowiązku w obecnym terminie. Zarzut naruszenia art. 155 k.p.a. poprzez brak zastosowania. Zarzut naruszenia art. 7 i 77 k.p.a. poprzez brak wyjaśnienia wszystkich okoliczności sprawy. Zarzut błędnych ustaleń faktycznych w kwestii projektowanych prac.

Godne uwagi sformułowania

kolejna zmiana terminu wykonania obowiązku sprawi, że obowiązek ten jest de facto iluzoryczny pracownicy mimo upływu kolejnych lat nie mają zapewnionego, zgodnego z przepisami dostępu do sanitariatów sądowa kontrola legalności decyzji wydawanych w ramach uznania administracyjnego sprowadza się do zbadania, czy wydanie decyzji zostało poprzedzone prawidłowo przeprowadzonym postępowaniem wyjaśniającym sąd nie może kierować się względami słuszności czy zasadami współżycia społecznego

Skład orzekający

Tadeusz Kiełkowski

przewodniczący

Marta Kisielowska

sprawozdawca

Katarzyna Marasek-Zybura

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja art. 155 k.p.a. w kontekście odmowy zmiany terminu wykonania decyzji administracyjnej, gdy strona powołuje się na trudności ekonomiczne i inne okoliczności, a interes społeczny przemawia za wykonaniem obowiązku. Potwierdzenie ograniczonego zakresu kontroli sądowej decyzji uznaniowych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji przedłużania terminu wykonania decyzji sanitarnej, ale zasady dotyczące art. 155 k.p.a. i uznania administracyjnego mają szersze zastosowanie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje konflikt między interesem społecznym a trudnościami administracyjnymi i ekonomicznymi strony, a także pokazuje, jak sądy administracyjne podchodzą do decyzji uznaniowych.

Ponad dekada zwłoki z budową toalet pracowniczych. Gmina przegrywa w sądzie.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
III SA/Kr 677/23 - Wyrok WSA w Krakowie
Data orzeczenia
2023-11-23
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2023-04-26
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Sędziowie
Katarzyna Marasek-Zybura
Marta Kisielowska /sprawozdawca/
Tadeusz Kiełkowski /przewodniczący/
Symbol z opisem
6205 Nadzór sanitarny
Hasła tematyczne
Inspekcja sanitarna
Skarżony organ
Inspektor Sanitarny
Treść wyniku
oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2022 poz 2000
Art. 155
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tadeusz Kiełkowski Sędziowie Asesor WSA Marta Kisielowska (spr.) Sędzia WSA Katarzyna Marasek-Zybura Protokolant starszy sekretarz sądowy Renata Nowak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 listopada 2023 r. sprawy ze skargi Gminy Wieliczka na decyzję nr 1/2023 Małopolskiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia 7 marca 2023 r. znak NK.906.1.2023 w przedmiocie odmowy zmiany decyzji oddala skargę
Uzasadnienie
Zaskarżoną decyzją z dnia 7 marca 2023 r., znak NK.906.1.2023 Małopolski Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny utrzymał w mocy decyzję Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Wieliczce z dnia 18 stycznia 2023 r. w przedmiocie odmowy zmiany decyzji z dnia 25 lipca 2012 r. w zakresie zmiany terminu wykonania obowiązku określonego w punkcie trzecim dotyczącego zapewnienia prawidłowego dostępu do sanitariatów pracownikom budynku "Odwachu" zlokalizowanego przy ulicy Powstania Warszawskiego w Wieliczce.
Podstawę prawną decyzji stanowił art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 155 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tj. Dz. U. z 2022 r., poz. 2000, dalej: "k.p.a.") oraz art. 37 ust.1 ustawy o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (Dz. U. z 2023 r., poz. 338).
Zaskarżona decyzja zapadła w następującym stanie faktycznym i prawnym.
W dniu 27 czerwca 2012 r. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Wieliczce przeprowadził kontrolę bieżącego stanu sanitarno-higienicznego Urzędu Miasta i Gminy Wieliczka przy ul. Powstania Warszawskiego 1 w Wieliczce. W protokole kontroli wskazano następujące zalecenia pokontrolne: odmalowanie pomieszczenia w budynku przy ulicy Limanowskiego, zapewnienie właściwego dostępu do sanitariatów dla pracowników "Odwachu" Wieliczka ul. Powstania Warszawskiego do dnia 30 czerwca 2013 r.
Decyzją z dnia 25 lipca 2012 r. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny nakazał Gminie Wieliczka (dalej: "skarżąca") 1. Zlikwidowanie zacieków i zawilgocenia na ścianie pokoju nr 31 w budynku przy ulicy Limanowskiego. 2. Odmalowanie ścian w pomieszczeniach Urzędu. 3. Zapewnienie prawidłowego dostępu do sanitariatów pracownikom budynku Odwachu zlokalizowanego przy ulicy Powstania Warszawskiego do dnia 30 czerwca 2013 r.
Decyzją z dnia 15 lipca 2013 r. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Wieliczce zmienił decyzję z dnia 25 lipca 2012 r. w ten sposób, że przesunął termin wykonania obowiązków określonych w punkcie trzecim decyzji do dnia 30 czerwca 2014 r.
W dniu 23 lipca 2013 r. miała miejsce kontrola PPIS w Wieliczce bieżącego stanu sanitarno-higienicznego Urzędu Miasta i Gminy w Wieliczce. W czasie kontroli nie stwierdzono nieprawidłowości i nie wydano zaleceń pokontrolnych.
Decyzją z dnia 4 lipca 2014 r. wydaną na wniosek skarżącej Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Wieliczce zmienił decyzję z dnia 25 lipca 2012 r. w ten sposób, że przesunął termin wykonania obowiązków określonych w punkcie trzecim decyzji do 30 października 2015 r.
Decyzją z dnia 2 listopada 2015 r. wydaną na wniosek skarżącej Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Wieliczce zmienił decyzję z dnia 25 lipca 2012 r. w ten sposób, że wyznaczył nowy termin realizacji obowiązku określonego w punkcie trzecim na dzień 31 grudnia 2016 r.
Decyzją z dnia 3 stycznia 2017 r. wydaną na wniosek skarżącej Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Wieliczce zmienił decyzję z dnia 25 lipca 2012 r. w ten sposób, że wyznaczył nowy termin realizacji obowiązków, o których mowa w punkcie trzecim decyzji na dzień 31 grudnia 2017 r.
W dniu 19 lutego 2018 r. PPIS w Wieliczce przeprowadził kontrolę bieżącego stanu sanitarno-higienicznego obiektu. W wynikach kontroli wskazano, że nie została wykonana decyzja z dnia 25 lipca 2012 r. zobowiązująca do zapewnienia prawidłowego dostępu do sanitariatów pracownikom budynku Odwachu, którzy aby skorzystać z sanitariatów zmuszeni są do wyjścia na zewnątrz budynku.
W dniu 20 lutego 2018 r. do skarżącej skierowano upomnienie nr 1/2018 w związku z niewykonaniem obowiązku, o którym mowa w punkcie trzecim decyzji z dnia 25 lipca 2012 r. w postaci zapewnienia prawidłowego dostępu do sanitariatów pracownikom budynku Odwachu zlokalizowanego przy ulicy Powstania Warszawskiego. W przypadku niewykonania obowiązku po upływie 7 dni od daty doręczenia upomnienia zostanie wszczęte postępowanie egzekucyjne w administracji przewidziane dla świadczeń niepieniężnych.
Decyzją z dnia 4 kwietnia 2018 r. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Wieliczce zmienił decyzję z dnia 25 lipca 2012 r. w ten sposób, że wyznaczył nowy termin realizacji obowiązku określonego w punkcie trzecim na dzień 31 grudnia 2018 r.
Decyzją z dnia 3 stycznia 2019 r. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Wieliczce zmienił decyzję z dnia 25 lipca 2012 r. w ten sposób, że wyznaczył nowy termin realizacji obowiązku określonego w punkcie trzecim na dzień 31 grudnia 2019 r.
Decyzją z dnia 20 stycznia 2020 r. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Wieliczce zmienił decyzję z dnia 25 lipca 2012 r. w ten sposób, że wyznaczył nowy termin realizacji obowiązku określonego w punkcie trzecim na dzień 31 grudnia 2020 r.
Decyzją z dnia 4 lutego 2022 r. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Wieliczce zmienił decyzję z dnia 25 lipca 2012 r. w ten sposób, że wyznaczył nowy termin realizacji obowiązku określonego w punkcie trzecim na dzień 31 grudnia 2022 r.
W dniu 10 stycznia 2023 r. skarżąca wystąpiła do Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Wieliczce z wnioskiem o przedłużenie terminu wykonania obowiązku określonego w punkcie trzecim decyzji z dnia 25 lipca 2012 r. W uzasadnieniu skarżąca wskazała, że uzyskano od Starosty pozwolenie na przeprowadzenie robót budowlanych oraz pozwolenie Małopolskiego Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków obejmujące zgodę na prowadzenie robót w zespole budynków Magistratu oraz dawnej Kordegardy, a także prowadzenie badań archeologicznych w obiekcie, które były ograniczone do grudnia 2022 r. We wniosku wskazano, że w 2022 r. gospodarka całego kraju, w tym również gmin zmagała się z inflacją, rosnącymi stopami procentowymi, negatywnymi skutkami zbrojnego ataku na Ukrainę. Gmina Wieliczka podjęła dalekosiężne plany finansowe, wspierając obywateli, zaspokajając wszystkie niezbędne potrzeby od mieszkalnych do edukacyjnych. Z kolei stan pandemii i dynamicznie rozwijająca się sytuacja w kraju nie dawały możliwości przeprowadzenia rozległych prac budowlanych. Ze względu na inflację oraz ogólny wzrost cen, znacznemu zmniejszeniu uległy dochody Gminy. Wzrost stóp procentowych uderzył również w Gminę, która zaspokajając potrzeby mieszkańców zaciąga kredyty inwestycyjne. Dodatkowym czynnikiem jest konieczność uzyskania pozwolenia konserwatorskiego, co jest procesem długotrwałym, niemożliwym do zrealizowania w ciągu roku kalendarzowego. Z tych względów skarżąca wniosła o wyznaczenie terminu wykonania obowiązku na dzień 31 grudnia 2024 r.
Decyzją z dnia 18 stycznia 2023 r. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Wieliczce odmówił zmiany decyzji z dnia 25 lipca 2012 r. w zakresie zmiany terminu wykonania obowiązku określonego w punkcie trzecim decyzji. W ocenie organu interes społeczny przemawia za jak najszybszym wykonaniem obowiązku. Skarżąca przez okres od 2012 r. do 2022 r. nie wykonała nałożonego na nią obowiązku zapewnienia prawidłowego dostępu do sanitariatów pracownikom budynku Odwachu. Zdaniem organu skarżąca miała wystarczająco dużo czasu na zrealizowanie inwestycji, a powoływanie się na względy ekonomiczne nie może stanowić podstawy do zmiany decyzji w żądanym zakresie, byłoby to bowiem sprzeczne z interesem społecznym, który wymaga zapewnienia odpowiednich warunków sanitarnych pracownikom. W związku z tym, że skarżąca wielokrotnie korzystała z instytucji zmiany decyzji w zakresie zmiany terminu wykonania obowiązku, a zatem w niniejszej sprawie pierwszeństwo należy przyznać interesowi społecznemu.
W odwołaniu od decyzji skarżąca zarzuciła brak dostatecznego wyjaśnienia sprawy poprzez wzięcie pod uwagę okoliczności opisanych we wniosku oraz naruszenie art. 155 k.p.a. poprzez brak zastosowania pomimo wystąpienia słusznego interesu strony. Skarżąca wniosła o zastosowanie art. 132 k.p.a. i wydanie nowej decyzji zmieniającej zaskarżoną decyzję.
Decyzją z dnia 7 marca 2023 r. Małopolski Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu organ wskazał na okoliczności prawne oraz faktyczne sprawy- wskazał na wcześniejsze wnioski skarżącej i decyzje zmieniające termin wykonania obowiązku. W ocenie Małopolskiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego dalsze odroczenie wykonania obowiązku pozostawałoby w sprzeczności z interesem społecznym, a tym samym obowiązkiem pracodawcy określonym w art. 15 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy (Dz. U. z 2022 r., poz. 1510 ze zm.) w zakresie zapewnienia pracownikom bezpiecznych i higienicznych warunków pracy, za które zgodnie z art. 207 ustawy pracodawca ponosi odpowiedzialność. Organ nie podzielił argumentów skarżącej dotyczących dynamicznej sytuacji ekonomicznej w kraju. Podniósł, że skarżąca posiadała pozwolenie Małopolskiego Konserwatora Zabytków wydane w 2020 r. z terminem ważności na 31 grudnia 2022 r. W ocenie organu okres 11 lat wydaje się wystarczający na wykonanie obowiązku zapewnienia pracownikom dostępu do sanitariatów. Strona powinna dopełnić wszelkich starań celem realizacji nakazu, pomimo pojawiających się w międzyczasie nieplanowanych napraw i remontów. Organ zwrócił uwagę, że w swoich pismach skarżąca używa sformułowania zadaszenie, co może nie stanowić prawidłowego wykonania decyzji nakazującej zapewnienie pracownikom dostępu do sanitariatów.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skarżąca zarzuciła:
- naruszenie regulacji prawa materialnego, a to art. 155 k.p.a. poprzez brak zastosowania;
- naruszenie art. 7 i 77 k.p.a. poprzez brak wyjaśnienia wszystkich okoliczności sprawy;
- dokonanie błędnych ustaleń faktycznych - w szczególności w kwestii przyjętego przez organ II instancji ustalenia, że projektowane do wykonania przez Gminę prace polegające na zadaszeniu, nie mieszczą się w wykładni par. 1 ust. 1 załącznika nr 3 do rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej w sprawie ogólnych przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy z dnia 26 września 1997 r.
W oparciu o podniesione zarzuty skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji.
W odpowiedzi na skargę Małopolski Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.
Na rozprawie w dniu 23 listopada 2023 r. skarżąca złożyła wniosek o przeprowadzenie dowodu z dokumentów – wniosków o pozwolenie na budowę z dnia 7 listopada 2023 r. na okoliczność, że skarżąca dokonuje starań w celu wykonania przedmiotowych robót, ale występują okoliczności obiektywne, które przedłużają ten proces. Budynek jest bowiem objęty ochroną konserwatorską. Sąd oddalił wniosek dowodowy skarżącej.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył co następuje:
Zgodnie z brzmieniem art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2023 r., poz. 1634, dalej: "p.p.s.a.") sąd administracyjny uwzględnia skargę na decyzję, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy; naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy albo stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji w całości lub części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 k.p.a. Zakres kontroli sprawowanej przez sądy wynika z treści art. 134 § 1 p.p.s.a. Zgodnie z tą regulacją, sąd rozpoznając skargę nie jest związany zarzutami, podstawą prawną ani formułowanymi przez strony wnioskami. W świetle przywołanych regulacji, sąd administracyjny dokonując kontroli rozstrzygnięć organów administracji kieruje się wyłącznie kryterium legalności, czyli zgodności z przepisami prawa materialnego i procesowego. Oznacza to, że w ramach takiej kontroli sąd nie może kierować się względami słuszności czy zasadami współżycia społecznego.
Kontrola legalności zaskarżonej decyzji przeprowadzona zgodnie z ww. granicami wykazała, że nie zawiera ona naruszeń dających podstawę jej uchylenia.
W niniejszej sprawie okolicznością bezsporną było nałożenie na skarżącą ostateczną decyzją z dnia 25 lipca 2012 r. Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Wieliczce obowiązku zapewnienia pracownikom budynku Odwachu Urzędu Miasta i Gminy Wieliczka dostępu do sanitariatów. Okolicznością bezsporną jest również, że w kolejnych latach, uwzględniając wnioski skarżącej, Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Wieliczce zmieniał termin wykonania obowiązku określony w ww. decyzji. Ostatnia zmiana wyznaczyła termin wykonania obowiązku na dzień 31 grudnia 2022 r. Prawidłowo zatem ustaliły organy I i II instancji, że w okresie od 2012 r. do 2022 r. decyzja nie została wykonana.
Materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji stanowił art. 155 k.p.a., zgodnie z którym decyzja ostateczna, na mocy której strona nabyła prawo, może być w każdym czasie za zgodą strony uchylona lub zmieniona przez organ administracji publicznej, który ją wydał, jeżeli przepisy szczególne nie sprzeciwiają się uchyleniu lub zmianie takiej decyzji i przemawia za tym interes społeczny lub słuszny interes strony; przepis art. 154 § 2 stosuje się odpowiednio. W orzecznictwie sądowym i doktrynie nie budzi wątpliwości, że norma zawarta w powołanym przepisie może również stanowić podstawę zmiany lub uchylenia ostatecznej decyzji zobowiązującej do wykonania obowiązku w zakresie określonym w decyzji (por. wyrok NSA z dnia 24 stycznia 2023 r., II GSK 565/22). W rezultacie, zasadnie art. 155 k.p.a. stanowił podstawę orzekania przez organy I i II instancji w przedmiocie zmiany decyzji w zakresie terminu wykonania obowiązku zapewnienia pracownikom budynku Odwachu dostępu do sanitariatów.
Decyzja wydawana na podstawie art. 155 k.p.a. jest decyzją uznaniową, a w konsekwencji kontrola jej legalności jest dokonywana przez Sąd w ograniczonym zakresie. Jak słusznie wskazuje Naczelny Sąd Administracyjny, polega ona na zbadaniu, czy przed podjęciem decyzji organ dysponował niezbędnym materiałem dowodowym uzasadniającym rozstrzygnięcie sprawy i czy dokonał wszechstronnej oceny okoliczności faktycznych istotnych dla takiego rozstrzygnięcia (por. wyrok NSA z 27.10.2020 r., I OSK 1011/20, CBOSA). Kontrolując legalność aktu, Sąd ocenia, czy w sprawie zachodziły warunki materialnoprawne, uzasadniające skorzystanie przez organ administracji z przysługujących mu uprawnień oraz, czy wydanie decyzji zostało poprzedzone prawidłowo przeprowadzonym postępowaniem, z zachowaniem przepisów procedury administracyjnej (tak: wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 czerwca 2016 r., sygn. akt I OSK 2429/14, CBOSA).
Należy podnieść, że sądowa kontrola legalności decyzji wydawanych w ramach uznania administracyjnego sprowadza się do zbadania, czy wydanie decyzji zostało poprzedzone prawidłowo przeprowadzonym postępowaniem wyjaśniającym, tzn. czy organy obu instancji prawidłowo zebrały materiał dowodowy i rozważyły wszelkie okoliczności mogące mieć wpływ na wybór możliwości rozstrzygnięcia w zakresie umorzenia bądź odmowy umorzenia należności, Sąd nie ocenia decyzji z punktu widzenia jej słuszności (por. wyrok WSA w Krakowie z 14 listopada 2012 r., III SA/Kr 3/12, wyrok NSA z 7 lipca 2015 r., I OSK 13575/14, CBOSA).
Podkreślić należy, że przedmiotem postępowania prowadzonego na podstawie art. 155 k.p.a. nie jest ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją ostateczną, lecz dokonanie weryfikacji decyzji pod kątem przesłanek, o których mowa w powołanym przepisie. A ocena spełnienia przesłanek zmiany lub uchylenia decyzji należy każdorazowo do organu administracji publicznej (por. A. Wróbel, Komentarz do art. 155 k.p.a. [w:] M. Jaśkowska, M. Wilbrandt-Gotowicz, A. Wróbel Komentarz aktualizowany do Kodeksu postępowania administracyjnego, LEX/el 2023).
Zdaniem Sądu w zaskarżonej decyzji organy dokonały analizy stanu faktycznego i prawnego sprawy, uwzględniły okoliczność, że decyzja nakładająca na skarżącą obowiązek zapewnienia pracownikom Odwachu dostępu do sanitariatów została wydana w 2012 r., a przez ponad 10 lat organy nie wykonały nałożonego nią obowiązku. Prawidłowo organ zwrócił uwagę, że na wniosek skarżącej Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny zmieniał termin wykonania decyzji, a nadto, że w toku postępowania przenalizował podnoszone przez skarżąca okoliczności dotyczące sytuacji ekonomicznej i odniósł się do nich. Zasadnie wskazano, że zgodnie z art. 15 Kodeksu pracy pracodawca jest zobowiązany zapewnić pracownikom bezpieczne i higieniczne warunki pracy. Zgodnie natomiast z art. 207 Kodeksu pracy pracodawca jest zobowiązany chronić życie i zdrowie pracowników poprzez zapewnienie bezpiecznych i higienicznych warunków pracy, w tym w szczególności zapewnić wykonanie nakazów, wystąpień i decyzji wydanych przez organy nadzoru nad warunkami pracy. Zasadnie organy dokonały ważenia interesu skarżącej z interesem społecznym, a także konieczności zapewnienia zgodności działań skarżącej z przepisami prawa. Sąd podziela pogląd wyrażony w zaskarżonych decyzjach, że kolejna zmiana terminu wykonania obowiązku sprawi, że obowiązek ten jest de facto iluzoryczny, a pracownicy mimo upływu kolejnych lat nie mają zapewnionego, zgodnego z przepisami dostępu do sanitariatów. Zasadnie również wskazały organy I i II instancji, że przez okres ponad dziesięciu lat skarżąca miała możliwość zapewnienia prawnych i ekonomicznych warunków wykonania obowiązku.
Mając na względzie powyższe, za niezasadne Sąd uznał zarzuty naruszenia art. 7 i art. 77 k.p.a. polegające na braku ustalenia okoliczności faktycznych sprawy- wydanie decyzji zostało bowiem poprzedzone szczegółowym ustaleniem stanu faktycznego sprawy, a ponadto zarówno organ I, jak i II instancji dokonał ważenia interesu skarżącej – związanego z trudną sytuacją ekonomiczną, koniecznością zapewnienia środków finansowych, a także prawnych aspektów realizacji obowiązku nałożonego decyzji z interesem społecznym, dając w tej sprawie pierwszeństwo interesowi społecznemu.
Sąd podziela pogląd wyrażony w orzecznictwie, że w szczególności decyzje odmowne (negatywne) powinny być przekonująco i jasno uzasadnione, zarówno co do faktów, jak i co do prawa, tak, aby nie było wątpliwości, że wszystkie okoliczności istotne dla sprawy zostały głęboko rozważone i ocenione, a ostateczne rozstrzygnięcie jest ich logiczną konsekwencją. Zgodnie z zasadą przekonywania wyrażoną w art. 11 k.p.a., z decyzji musi zatem wynikać między innymi, że organ nie pozostawił poza swoimi rozważaniami argumentów podnoszonych przez stronę, nie pominął istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy materiałów dowodowych lub nie dokonał oceny tych materiałów wbrew zasadom logiki lub doświadczenia życiowego (por. wyrok WSA w Warszawie z 2 grudnia 2020 r., sygn. akt VIII 665/20). Zdaniem Sądu w niniejszej sprawie, organy zgodnie z zasadą wyrażoną w art. 11 k.p.a. odniosły się do wszystkich podnoszonych przez stronę argumentów, które w ocenie skarżącej uzasadniały zmianę terminu wykonania obowiązku. Uzasadniły, dlaczego w niniejszej sprawie należało w ocenie organów przyznać pierwszeństwo interesowi społecznemu przed interesem skarżącej.
Zdaniem Sądu zaskarżona decyzja została podjęta w prawidłowo ustalonym stanie faktycznym sprawy, z uwzględnieniem wszystkich okoliczności faktycznych, w tym w szczególności z uwzględnieniem okoliczności podnoszonych przez stronę. Organ wyjaśnił przyczyny podjętego rozstrzygnięcia, a rozstrzygnięcie w niej przyjęte jest prawnie dopuszczalne w świetle art. 155 k.p.a. Należy podkreślić, że zakres kontroli sądowej rozstrzygnięć podejmowanych w ramach uznania administracyjnego jest ograniczony i sprowadza się do zbadania, czy decyzja taka nie nosi cech dowolności, a zatem czy organ wybrał prawnie dopuszczalny sposób rozstrzygnięcia sprawy oraz czy wyboru takiego dokonał po ustaleniu i rozważeniu okoliczności istotnych dla sprawy, w szczególności po rozważeniu interesu społecznego i słusznego interesu strony na gruncie art. 7 k.p.a. Kluczowe znaczenie dla oceny legalności rozstrzygnięcia podjętego w ramach uznania administracyjnego ma kwestia poprawności zastosowania w sprawie art. 7 k.p.a., tak jako źródła zasady prawdy materialnej, jak i dyrektywy rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej przez uwzględnienie interesu społecznego i słusznego interesu strony (por. wyrok NSA z dnia 20 stycznia 2022 r., I OSK 886/21).
W ocenie Sądu przedwczesne jest ocenianie przez organ sposobu wykonania decyzji z dnia 25 lipca 2012 r. nie jest to bowiem przedmiotem niniejszego postępowania. Naruszenie to nie miało jednak wpływu na wynik sprawy.
Sąd oddalił wniosek dowodowy skarżącej zgodnie z art. 106 § 3 p.p.s.a. ponieważ dotyczył on dokumentów powstałych po wydaniu zaskarżonej decyzji, które nie mogły stanowić podstawy oceny jej legalności.
Mając na względzie powyższe, Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę oddalił

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI