III SA/Kr 598/25

III SA/Kr 598/25 - Postanowienie WSA w Krakowie
Data orzeczenia
2025-09-02
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2025-04-23
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Sędziowie
Ewa Michna
Magdalena Gawlikowska /sprawozdawca/
Maria Zawadzka /przewodniczący/
Symbol z opisem
6559
Hasła tematyczne
Odrzucenie skargi
Skarżony organ
Inne
Treść wyniku
odrzucono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
Art. 58 par. 1  pkt 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maria Zawadzka Sędziowie WSA Ewa Michna Asesor WSA Magdalena Gawlikowska (spr.) Protokolant starszy referent Dominika Duda-Malik po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 2 września 2025 r. sprawy ze skargi Fundacji P. z siedzibą w K. na decyzję Komisji Odwoławczej nr 3/2025 w przedmiocie oddalenia odwołania od oceny projektu o dofinansowanie – Program Interreg Polska-Słowacja pod nazwą "[...]" postanawia I. odrzucić skargę; II. zwrócić z kasy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie stronie skarżącej Fundacji P. z siedzibą w K. kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem uiszczonego wpisu.
Uzasadnienie
Fundacji P. z siedzibą w K. (dalej: strona skarżąca), powołując się na treść art. 3 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r., poz. 935 ze zm.), dalej: p.p.s.a., wniosła do tutejszego Sądu skargę na decyzję Komisji Odwoławczej nr 3/2025 w przedmiocie oddalenia odwołania od oceny jakościowej projektu z wniosku o dofinansowanie z Programu Interreg Polska - Słowacja 2021 – 2027.
W odpowiedzi na skargę Komisja Odwoławcza wskazała, że jest ciałem powołanym przez Komitet Monitorujący (KM) programu Interreg Polska - Słowacja 2021-2027 w celu rozpatrywania odwołań, które dotyczą uchybień proceduralnych w zakresie wyboru i oceny projektów złożonych w konkursach.
Komisja Odwoławcza rozpatruje odwołania w trybie i na zasadach określonych w Procedurze Odwoławczej (PO) Programu. Jej decyzje są ostateczne, wiążące dla wszystkich stron i nie są przedmiotem dalszych procedur odwoławczych w ramach Programu.
Jak wskazano, Komisja Odwoławcza, po rozpoznaniu odwołania strony skarżącej, jednomyślnie podjęła decyzję o jego oddaleniu.
Zdaniem Komisji Odwoławczej (KO), w myśl art. 79 ustawy z 22 kwietnia 2022 r. o zasadach realizacji zadań finansowanych ze środków europejskich w perspektywie finansowej 2021-2027 (Dz. U. z 2022 r. poz. 1079), decyzje KO w programach Interreg nie podlegają kontroli administracyjno-sądowej, o której mowa w art. 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935). Tym samym zdaniem Komisji Odwoławczej skarga strony skarżącej, będącej wnioskodawcą w programie Interreg, na decyzję Komisji Odwoławczej nr 3/2025 w sprawie odwołania od oceny jakościowej projektu pt. "[...]" (wniosek o dofinansowanie nr [...]) jest bezprzedmiotowa.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje.
Skarga podlega odrzuceniu jako niedopuszczalna.
Przed przystąpieniem do merytorycznej oceny skargi Sąd bada dopuszczalność drogi sądowej.
Zakres kognicji sądów administracyjnych został określony w art. 1 do 4 p.p.s.a.
I tak zgodnie z art. 1 p.p.s.a. ustawa ta normuje postępowanie sądowe w sprawach z zakresu kontroli działalności administracji publicznej oraz w innych sprawach, do których jego przepisy stosuje się z mocy ustaw szczególnych.
Zgodnie z art. 3 § 2 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na:
1) decyzje administracyjne;
2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;
3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które przysługuje zażalenie;
4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r. poz. 572), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2023 r. poz. 2383 i 2760), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2023 r. poz. 615, z późn. zm.), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw;
4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających, opinie w sprawie opodatkowania wyrównawczego, opinie zabezpieczające w sprawie opodatkowania wyrównawczego i odmowy wydania opinii zabezpieczających w sprawie opodatkowania wyrównawczego;
4b) opinie, o których mowa w art. 119zzl § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa, i odmowy wydania tych opinii;
5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej;
6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;
7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;
8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a;
9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw.
Zgodnie z art. 3 § 2a p.p.s.a. Sądy administracyjne orzekają także w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz w sprawach sprzeciwów od postanowień, do których odpowiednie zastosowanie ma przepis art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego.
Z kolei stosownie do art. 4 p.p.s.a., sądy administracyjne rozstrzygają też spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego i między samorządowymi kolegiami odwoławczymi, o ile odrębna ustawa nie stanowi inaczej, oraz spory kompetencyjne między organami tych jednostek a organami administracji rządowej.
Jak stanowi natomiast art. 3 § 3 p.p.s.a., sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach.
Z przytoczonych wyżej przepisów wynika, że zakres właściwości rzeczowej sądów administracyjnych wyznacza katalog skarg na określone w art. 3 § 2 p.p.s.a. działania organów administracji publicznej, ich bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania, ale tylko w przypadkach szczegółowo wskazanych w treści ww. przepisu. Powyższe wyliczenie stanowi katalog zamknięty. Zaskarżenie aktu lub czynności niewymienionych w art. 3 § 2 p.p.s.a. oznacza, że sprawa nie jest objęta właściwością sądu administracyjnego, a tym samym - zgodnie z treścią art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. - skarga podlega odrzuceniu.
Katalog ten na podstawie art. 3 § 3 p.p.s.a. rozszerzają przepisy ustaw szczególnych, które przewidują kontrolę sądu administracyjnego w sprawach nieprzewidzianych w art. 3 § 2 p.p.s.a.
W doktrynie wskazuje się, że przepis art. 3 § 3 informuje, że obok skarg poddanych właściwości sądów administracyjnych z mocy § 2 tego przepisu, które ustawodawca uznaje za typowe i zasadnicze dla wyznaczenia zakresu właściwości tych sądów, obowiązujące prawo przewiduje skargi nietypowe, rzadziej występujące i odbiegające swoją konstrukcją od skarg przewidzianych w § 2. (por. Woś Tadeusz (red.), Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, wyd. VI Uwagi do art. 3 § 3, LEX). Podaje się też, że w świetle regulacji zawartej w art. 184 Konstytucji RP, art. 1 § 1 ustawy Prawo o ustroju sądów administracyjnych, a także art. 3 § 1 p.p.s.a. należy przyjąć, że w komentowanym przepisie chodzi tylko o sprawy, w których przepisy szczególne przewidują sądową kontrolę działalności administracji publicznej (Dauter Bogusław, Kabat Andrzej, Niezgódka-Medek Małgorzata, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, wyd. IX z powołaniem R. Hauser, A. Kabat, Właściwość sądów administracyjnych, s. 28).
Przedmiot niniejszej sprawy dotyczy decyzji Komisji Odwoławczej nr 3/2025 o oddaleniu odwołania strony skarżącej od oceny projektu pn. "[...]" z wniosku o dofinansowanie w ramach naboru [...] Programu Interreg Polska - Słowacja 2021 – 2027.
Zasady realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2021-2027, podmioty uczestniczące w realizacji tych programów i tej polityki oraz tryb współpracy między nimi określa ustawa z dnia 28 kwietnia 2022 r. o zasadach realizacji zadań finansowanych ze środków europejskich w perspektywie finansowej 2021-2027 (tj. Dz.U. z 2022 r., poz. 1079), dalej: "ustawa o realizacji zadań finansowanych ze środków europejskich". Artykuł 1 ust. 2 powołanej ustawy wymienia programy, do których nie stosuje się zapisów ustawy. Zgodnie z jego treścią ustawy nie stosuje się do:
1) programów, o których mowa w art. 15 ust. 4 ustawy z dnia 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju (Dz. U. z 2021 r. poz. 1057 oraz z 2022 r. poz. 1079);
2) programów, o których mowa w art. 2 pkt 17 ustawy z dnia 11 lipca 2014 r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014-2020 (Dz. U. z 2020 r. poz. 818);
3) programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2021-2027 z Europejskiego Funduszu Społecznego Plus przeznaczonych na zwalczanie deprywacji materialnej, o których mowa w art. 7 ust. 5 oraz art. 10 rozporządzenia EFS+;
4) środków pomocy technicznej w programie Interreg.
Zatem odnośnie programu Interreg, powołana wyżej ustawa znajduje zastosowanie za wyjątkiem środków pomocy technicznej, które to nie są przeznaczone na finasowanie projektów i nie dotyczy realiów badanej sprawy (por. art. 27 Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2021/1060 z dnia 24 czerwca 2021 r. ustanawiające wspólne przepisy dotyczące Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego Plus, Funduszu Spójności, Funduszu na rzecz Sprawiedliwej Transformacji i Europejskiego Funduszu Morskiego, Rybackiego i Akwakultury, a także przepisy finansowe na potrzeby tych funduszy oraz na potrzeby Funduszu Azylu, Migracji i Integracji, Funduszu Bezpieczeństwa Wewnętrznego i Instrumentu Wsparcia Finansowego na rzecz Zarządzania Granicami i Polityki Wizowej z dnia 24 czerwca 2021 r., (Dz.Urz.UE.L Nr 231, str. 159).
W Rozdziale 16 cyt. ustawy, zatytułowanym "Procedura odwoławcza", zgodnie z treścią art. 73 ust. 1 przewidziano, że w przypadku nieuwzględnienia protestu, negatywnej ponownej oceny projektu lub pozostawienia protestu bez rozpatrzenia na podstawie art. 64 ust. 3, art. 70 ust. 1 lub art. 77 ust. 2 pkt 1 wnioskodawca może w tym zakresie wnieść skargę do sądu administracyjnego, zgodnie z art. 3 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r. poz. 329 i 655).
Jednocześnie zgodnie z treścią art. 79 ustawy o realizacji zadań finansowanych ze środków europejskich, przepisów niniejszego rozdziału nie stosuje się do programów Interreg.
Powyższe przepisy wskazują, że mimo objęcia programu Interrreg zakresem działania cytowanej ustawy i przewidzeniem co do zasady możliwości wniesienia skargi do sądu administracyjnego na negatywną ponowną ocenę projektu, w przypadku programu Interreg taka możliwość została wprost wykluczona.
W doktrynie uzasadnia się to specyfiką programu Interreg i jego transgranicznym charakterem. Jak wskazują przedstawiciele doktryny "Artykuł 79 FinZadŚrEuropU wyłącza stosowanie przepisów dotyczących procedury odwoławczej w odniesieniu do programów Interreg. Programy Interreg są specyficznymi programami współpracy transgranicznej, transnarodowej i międzyregionalnej, które mają na celu wspieranie zrównoważonego rozwoju i integracji regionalnej w Europie. Wyłączenie to oznacza, że procedury odwoławcze przewidziane w FinZadŚrEuropU nie mają zastosowania do programów Interreg, co może wynikać z ich specyficznego charakteru i międzynarodowego zasięgu. (...). Wyłączenie przepisów rozdziału 16 FinZadŚrEuropU (procedura odwoławcza) dla programów Interreg może być uzasadnione koniecznością uniknięcia konfliktów między krajowymi regulacjami a unijnymi wymogami harmonizacji. Programy Interreg często wymagają elastyczności w procedurach, ponieważ ich realizacja angażuje partnerów z różnych jurysdykcji, co może skutkować koniecznością korzystania ze wspólnych sekretariatów lub komitetów monitorujących, o których mowa w rozporządzeniu Interreg, zamiast krajowych procedur odwoławczych. Brak stosowania krajowych procedur odwoławczych może oznaczać, że spory w programach Interreg są rozstrzygane na poziomie unijnym, np. przez KE lub wspólne instytucje zarządzające. Na koniec warto zaznaczyć, że wyłączenie stosowania przepisów rozdziału 16 FinZadŚrEuropU FinZadŚrEuropU do programów Interreg może również wynikać z ich specyfiki, takiej jak współpraca z krajami trzecimi (np. Norwegia, Szwajcaria), gdy krajowe procedury odwoławcze mogłyby być niewystarczające lub sprzeczne z unijnymi regulacjami. W rezultacie programy Interreg opierają się na odrębnych ramach prawnych, które zapewniają spójność i skuteczność na poziomie unijnym, co odróżnia je od krajowych regulacji zawartych w FinZadŚrEuropU" (FinZadSrEuropU Krawiec/Murzyn 2025, wyd. 1/Grzegorz Krawiec, Legalis).
Z powyższego wnioskować należy, że na podstawie krajowych przepisów nie istnie droga sądowej kontroli decyzji Komisji Odwoławczej.
Drogi takiej Sąd nie dopatrzył się również w regulacjach unijnych oraz regulacjach wydanych na ich podstawie.
I tak, na podstawie art. 28 powołanego wyżej rozporządzenia Interreg oraz decyzji Komisji Europejskiej z 26 września 2022 r. nr C(2022)06939 w sprawie udzielenia wsparcia z Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego w ramach celu "Europejska współpraca terytorialna" (Interreg) w Polsce i na Słowacji, Rzeczpospolita Polska oraz Republika Słowacka powołały Komitet Monitorujący będący podstawowym organem decyzyjnym Programu.
Jak wynika z treści art. 9 ust. 1 i ust. 2 Regulaminu Komitetu Monitorującego Programu Interreg Polska – Słowacja 2021 - 2027 (opublikowany: https://plsk.eu/komitet-monitorujacy/#regulamin), Komitet Monitorujący powołuje na czas nieokreślony Komisję Odwoławczą, której zadaniem jest rozpatrywanie odwołań dotyczących wyboru lub oceny projektów. Komisja Odwoławcza działa zgodnie z procedurą odwoławczą stanowiącą załącznik nr 2 do Regulaminu. Terminy i sposób rozpatrywania odwołań został uregulowany w art. 7 załącznika "Procedura Odwoławcza". Zgodnie z art. 7 ust. 9 tego załącznika, decyzja dotycząca odwołania jest ostateczna, wiążąca wszystkich i nie jest przedmiotem dalszych procedur odwoławczych w ramach Programu.
Zgodnie z treścią art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Sąd odrzuca skargę jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego.
W niniejszej sprawie, wobec braku regulacji prawnych dających podstawę do przyjęcia dopuszczalności skargi do sądu administracyjnego na decyzję Komisji Odwoławczej, skargę należało odrzucić, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a.
W przedmiocie kosztów orzeczono na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a., zgodnie z którym, Sąd z urzędu zwraca stronie cały uiszczony wpis od pisma odrzuconego lub cofniętego do dnia rozpoczęcia rozprawy.