II SA/Kr 2623/03

II SA/Kr 2623/03 - Wyrok WSA w Krakowie
Data orzeczenia
2006-03-07
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2003-10-30
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Sędziowie
Elżbieta Kremer
Grażyna Danielec
Piotr Lechowski /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
612  Sprawy geodezji i kartografii
Skarżony organ
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego I Kartograficznego
Treść wyniku
Oddalono skargę
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia NSA Piotr Lechowski spr. Sędziowie NSA Grażyna Danielec WSA Elżbieta Kremer Protokolant Urszula Ogrodzińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 marca 2006 r sprawy ze skargi W. B, A. B., B.B., H Ł. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia 23 września 2003 [...] w przedmiocie zmian w ewidencji gruntów skargę oddala
Uzasadnienie
II SA/Kr 2623/03
UZASADNIENIE
Decyzją z dnia 23 września 2003r. znak. [...] po rozpatrzeniu odwołania J. B. od decyzji Wójta Gminy z dnia [...] 2003r Nr [...] w przedmiocie zmian w operacie ewidencji gruntów usuwających niezgodność pomiędzy mapą ewidencyjną Nr [...] w części dotyczącej działek ewidencyjnych Nr [...], [...], [...], [...] a częścią opisową w zakresie działek [...], [...], [...] operatu ewidencji gruntów obrębu [...] gm. [...], uchylił zaskarżoną decyzję w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. W podstawie prawnej decyzji organu odwoławczego powołano przepisy art. 138 § 2 kpa oraz art. 7 "b" ust. 2 pkt 2, art. 20 ust. 1 i 2, art. 21, art. 22 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 17 maja 1989r Prawo geodezyjne i kartograficzne (t. j. Dz. U. z 2000r Nr 100, poz. 1086 z późn. zm.).
W uzasadnieniu swojej decyzji Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w Krakowie wskazał następujące okoliczności faktyczne i motywy prawne przyjęte za podstawę rozstrzygnięcia.
Wójt Gminy [...] postanowieniem z [...].2002r wszczął postępowanie na wniosek Gminy [...] w przedmiocie usunięcia niezgodności pomiędzy mapą ewidencyjną Nr [...] przyjętą do zasobu za Nr [...] uwidoczniającą działki [...], [...], [...], [...], a częścią opisową - rejestrem gruntowym, w którym wpisane są tylko działki ewidencyjne [...] dr, [...] dr, [...]
Następnie decyzją z dnia [...] 2002r z powołaniem na przepis art. 105 kpa umorzył wszczęte postępowanie, opierając się na notatce upoważnionego geodety, że J. B. nie pozwala na pomiar kontrolny działki oznaczonej na nowej mapie ewidencyjnej [...], co uniemożliwia sprostowanie błędu.
Po rozpatrzeniu odwołań A. B., B. B., H. Ł. i W. B., Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego decyzją z dnia [...] 2003r uchylił decyzję Wójta Gminy [...] z [...] 2002r umarzającą postępowanie i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia.
Ponownie rozpatrując sprawę Wójt Gminy [...] zawiadomieniem z dnia [...].2003r określił przedmiot postępowania jako "usunięcie niezgodności między operatem ewidencji gruntów a mapą ewidencyjną dotyczącą działek ewidencyjnych Nr [...], [...], [...] zgodnie z mapą uzupełniającą geodety uprawnionego mgr inż. T. U. z dnia [...].2003r, przyjętą do zasobu za nr [...]
Odwołując się do tego opracowania, decyzją z dnia [...] 2003r Nr [...], sprostowaną postanowieniem z dnia [...] 2003r (znak j. w.), z powołaniem na zawarte porozumienie w przedmiocie przekazania kompetencji, Wójt Gminy [...] orzekł o "dokonaniu korekty operatu ewidencji gruntów wsi [...] w części kartograficznej operatu ewidencji dotyczącej działki ewidencyjnej [...], [...], [...] i [...]" w ten sposób, że:
1. zmienił przebieg granic działek ewidencyjnych [...], [...], [...] i [...] w sposób opisany na "mapie uzupełniającej dla celów prawnych" sporządzonej przez geodetę uprawnionego mgr inż. T. U. i przyjętej w dniu [...].2003r do powiatowego zasobu geodezyjno-kartograficznego za Nr [...]
2. po zmianie konfiguracji przywrócił dotychczasowym działkom pierwotne oznaczenia na mapie: działce [...] - oznaczenie [...], działce [...] (po sprostowaniu) - oznaczenie [...] (po sprostowaniu), działce [...] -oznaczenie [...], a działce [...] - oznaczenie [...]
3. w wyniku korekty granic działek [...], [...] i [...] "przywrócił" pierwotną działkę ewidencyjną [...] a w części opisowej operatu ewidencji w pozycji rej. 322 dokonał zmiany oznaczenia i powierzchni działki ewid. [...] obj. [...], w ten sposób, że pierwotną powierzchnię działki [...] ha Ps IV zastąpił powierzchnią [...] ha Ps IV, przy zmianie oznaczenia na nr ewid. [...]
Odwołanie od tej decyzji złożył J. B. zarzucając, że organ I instancji wydając tę decyzję w istocie wkroczył w kompetencje sądu powszechnego. Odwołujący się nie kwestionował rozbieżności oznaczeń działek ewidencyjnych w części kartograficznej i opisowej operatu ewidencji gruntów. Podnosił, że w postępowaniu nie wyjaśniono przyczyn tych rozbieżności, natomiast uwzględniono żądania A., B. i W. B. oraz H. Ł.domagających się drogi. Powoływał się skarżący, iż aktem własności ziemi nr [...] z dnia [...].1979r stwierdzono nabycie między innymi działki [...] Zarzucał naruszenie przepisów kpa w tym art. 7-11, 1 i 3, art. 107 § 1 i podnosił, iż orzeczenie o "przywróceniu pierwotnego oznaczenia na mapie" faktycznie ma służyć do wygospodarowania dojazdu do zabudowań H. Ł.
Rozpatrując odwołanie, Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego podzielił zarzuty odwołania.
Wskazano, że aktem własności ziemi z dnia [...].1979r Naczelnika Gminy [...] Nr [...], stwierdzono, że ojciec J. B., A. B. nabył między innymi własność działki [...] o pow. [...] ha, a sporządzona przy akcie dokumentacja potwierdza dane z aktu własności ziemi.
Nawiązując do wskazanego także przez organ I instancji, przepisu art. 63 ustawy z dnia 19 października 1991 r o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa oraz o zmianie niektórych ustaw, podkreślono, że do ostatecznych decyzji wydanych na podstawie przepisów ustawy z dnia 21 października 1971 r o uregulowaniu własności gospodarstw rolnych, od dnia 1 stycznia 1992r nie stosuje się przepisów kodeksu postępowania administracyjnego dotyczących wznowienia postępowania, stwierdzenia nieważności, uchylenia lub zmiany tych decyzji. W trybie art. 113 kpa możliwe jest tylko sprostowanie oczywistych błędów pisarskich i omyłek zawartych w aktach.
Zdaniem organu odwoławczego, organ I instancji wbrew deklaracji samodzielnie ustalił i rozstrzygnął o prawidłowości tytułów własności, zmieniając między innymi działce [...] jej granice, konfigurację i przywracając pierwotne oznaczenie [...]
Wskazano, że usunięcie w postępowaniu ewidencyjnym rozbieżności pomiędzy częścią opisową a kartograficzną operatu ewidencji gruntów nastąpić może wówczas gdy na skutek czynności prostujących ewidencję organ nie zmienia stosunków własnościowych w zakresie danych ujawnionych w operacie, opiera zmiany na materiale źródłowym przyjętym do państwowego zasobu i działa w oparciu o przepisy prawa materialnego. Korygowanie operatu ewidencji nie może podważać ostatecznych decyzji czy orzeczeń sądowych wiążących strony, Sąd i organy.
Wskazał organ odwoławczy, że oprócz analizy przyczyn zaistniałych błędów w ewidencji, organ I instancji nie dokonał oceny, które z tych rozbieżności mogą być usunięte w ewidencyjnym postępowaniu administracyjnym, a które pomimo ich zaistnienia w dokumentacji ewidencyjnej mogą być usuwane w drodze postępowania przed sądem powszechnym. Podkreślono, że spór o przebieg granic nieruchomości objętych uwłaszczeniem podlega rozpoznaniu w postępowaniu rozgraniczeniowym.
Odnosząc się do powołanej w decyzji organu I instancji i przyjętej do zasobu za nr [...] "mapy uzupełniającej dla celów prawnych" wraz z wykazem p. t. "Porównanie kataster - ewidencja", wskazano na wadliwość tego dokumentu, sporządzonego przez geodetę uprawnionego T. U.. Podkreślono, że wada tkwi "w zakresie przebiegu granic między działką [...] i [...] oraz oznaczeń w zakresie działki [...] przy pominięciu rozpatrzenia zasadności z tym związanych zmian".
Powyższe okoliczności zdaniem organu II instancji przemawiały za uchyleniem w całości zaskarżonej decyzji i przekazaniem sprawy organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia.
Skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego - Ośrodek Zamiejscowy na powyższą decyzję złożyli W. B., A. B., H. Ł. i B. B. z wnioskiem o jej uchylenie. Skargę oparto na zarzucie naruszenia przepisów art. 20 i 22 ustawy z dnia 17 maja 1989r Prawo geodezyjne i kartograficzne w związku z przepisami § § 44, 46 i 47 Rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia "2.05.2001 r." w sprawie ewidencji gruntów (Dz. U. Nr 38, poz. 454), oraz na zarzucie naruszenia przepisów art. 7, 77, 80 i 107 § 3 kpa.
Naruszenia prawa materialnego upatruje skarga w dowolnym przyjęciu w zaskarżonej decyzji, iż korekta w operacie ewidencji w zakresie określonych działek ewidencyjnych spowodowała zmianę granic na gruncie. Zdaniem skargi przepisy postępowania naruszono przez błędną ocenę zebranego materiału dowodowego, podczas gdy prawidłowa i wnikliwa jego ocena, powinna prowadzić do ustalenia wzajemnej rozbieżności danych w części kartograficznej i opisowej powstałej w wyniku wadliwego prowadzenia ewidencji i do usunięcia tych rozbieżności z urzędu.
Uzasadniając zarzuty skargi, opisali skarżący treść decyzji organu I instancji z dnia [...] 2003r, którą uznają za słuszną, gdyż koryguje błąd w ewidencji gruntów w zakresie oznaczenia t. j. numeracji działek i powierzchni działki ewid. [...]
Zdaniem skarżących należy mieć natomiast zastrzeżenia do pkt 1 decyzji, wg którego zmieniono także przebieg granic działek [...] oraz [...], gdyż działki te stanowią odrębną nieruchomość - drogi i wbrew temu co przyjęto w decyzji - korekta ich granic decyzją nie nastąpiła. Nie kwestionuje skarga, że w tej części decyzja organu I instancji jest nieścisła i "wprowadza mylne wyobrażenie o istocie sprawy".
Jednakże zdaniem skarżących motywy uchylenia decyzji organu I instancji nie są przekonujące, a organ odwoławczy wydał ją bez gruntownej analizy materiału dowodowego. Podkreślono, że skarżący nie domagali się uchylenia awz na rzecz A. B. lecz starali się wykazać, że "w oparciu o A.W.Z wydany na podstawie ewidencji zawierającej rażący błąd" mógł on nabyć skutecznie prawo własności jedynie do tej części gruntu, którą posiadał na dzień wejścia w życie ustawy z 27.10.1971r, a która odpowiada działce [...] opow. [...] ha.
Podnoszono, że w trakcie sporządzania matrycy mapy ewidencyjnej w skali 1: 2880 z mapy uzupełniającej dokonano jej sfałszowania wykreślając w mapie dowolnie granice między działkami [...] i [...].
Skarżący podnoszą, że błędne i niezgodne z logiką jest przyjęcie, że A.B. nabył wydanym na jego rzecz A. W. Z. działkę [...] o pow. [...] ha, gdyż przy takiej powierzchni obejmowała ona także drogę publiczną -działkę [...]
Skarżący powołując się na odpis z księgi wieczystej - Lwh Nr [...] załączony przy skardze, z którego wynika, że tym Lwh objęte były między innymi pgr. 1. kat. [...], [...] [...] - twierdzą, że z dokumentu tego wynika, że działka [...] była od 50 lat drogą publiczną i nie podlegała w związku z tym uwłaszczeniu w trybie ustawy z 26.10.197Ir o uregulowaniu własności gospodarstw rolnych.
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując ustalenia i stanowisko prawne. Wskazano, że przyjęta za podstawę prawną decyzji "mapa uzupełniająca dla celów prawnych wraz z opisem zmian" stanowiąca integralną część decyzji zarówno w części graficznej jak i opisowej zawiera błędne przyporządkowanie działek i .powierzchni. Działka [...] istniejąca przed zatwierdzeniem zmian na opracowaniu podzielona została granicami działki [...] na dwie części, co nie zostało uwzględnione ani w oznaczeniu ani w powierzchni wydzielonych działek.
Podtrzymał organ odwoławczy pogląd, iż organ I instancji zaniechał analizy dokumentacji w oparciu, o którą wydano awz [...] z [...].1979r. Nie zostało wyjaśnione, czy korekta oznaczenia i powierzchni działki [...] objętej tym awz. jest korektą merytoryczną - czego tryb postępowania ewidencyjnego nie dopuszcza, czy też jest to korekta omyłki pisarskiej, "która może być dokonana na podstawie art. 113 kpa co musi być udowodnione na podstawie błędów w dokumentacji stanowiącej podstawę wydania awz".
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył:
Zgodnie z przepisem art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę -Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, wobec niezakończenia postępowania sądowego przed dniem 1 stycznia 2004r, sprawa podlega rozpoznaniu przez właściwy Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie przepisów ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Dokonana korekta zaskarżonej decyzji na płaszczyźnie jej zgodności z prawem, prowadzi do wniosku, że skarga nie jest uzasadniona.
Przedmiotem rozstrzygnięcia zaskarżonej decyzji Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego jest uchylenie decyzji Wójta Gminy [...] z dnia [...] 2003r wprowadzającej zmiany w części kartograficznej i opisowej operatu ewidencji gruntów wsi [...] i przekazanie sprawy organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia. Decyzję oparto na przepisie art. 138 § 2 kpa a rozstrzygnięcie odpowiada treści tego przepisu.
W świetle przepisów art. 138 § 1 i § 2 kpa nie może budzić wątpliwości, iż organ odwoławczy jest organem merytorycznym, który rozpatrując odwołanie winien w zasadzie wydać decyzję merytoryczną zawierającą rozstrzygnięcie mieszczące się w przepisie § 1 pkt 1-3. Przepis § 2 art. 138 zawiera wyjątek od tej reguły stanowiąc, że organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości lub w części i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji, gdy rozstrzygnięcie sprawy wymaga uprzedniego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w całości lub w znacznej części.
Stosownie do przepisu art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), przedmiotem kognicji Sądu jest kontrola zaskarżonej decyzji pod względem zgodności z prawem, gdy przepisy innych ustaw nie stanowią inaczej. Postawiony zatem przez skarżących zarzut niezgodności z prawem zaskarżonej decyzji, przede wszystkim musi być oceniony na płaszczyźnie zgodności zaskarżonej decyzji z przepisem art. 138 § 2 kpa, a w szczególności czy poczynione przez organ odwoławczy ustalenia uzasadniały stanowisko, że sprawa w postępowaniu przed organem I instancji nie została dostatecznie wyjaśniona, oraz że wyjaśnienie to wymaga uprzedniego ponownego postępowania wyjaśniającego co najmniej w znacznej części.
Z tego punktu widzenia zaskarżona decyzja jest prawidłowa, a skarżący sami wskazują w uzasadnieniu swej skargi wady decyzji organu I instancji, której rozstrzygnięcie w części objętej punktem l, zdaniem skarżących "wprowadza mylne wyobrażenie o istocie sprawy". W świetle zaś rozstrzygnięcia zawartego w decyzji organu I instancji nie może budzić wątpliwości, że wszystkie punkty tej decyzji były wzajemnie powiązane, co skutkowało uchyleniem jej w całości.
Należy też podkreślić, iż stosownie do przepisu art. 138 § 2 zd. II kpa, przekazując sprawę do ponownego rozpatrzenia może organ wskazać jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy.
Uregulowanie takie nie oznacza związania organu I instancji ani oceną prawną, ani samymi wskazaniami, informuje jednak o tym, które okoliczności faktyczne zdaniem organu odwoławczego mają istotne znaczenie z punktu oceny, czy sprawa została dostatecznie wyjaśniona. Ocenie natomiast z punktu widzenia zgodności z prawem podlegają te motywy, które wskazał organ odwoławczy jako przesłanki uchylenia decyzji i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia.
Zaskarżona decyzja i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji wydane zostały pod rządem przepisów Rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz. U. Nr 38, poz. 454) zwanego dalej rozporządzeniem. Przepisy tego rozporządzenia nie posługują się instytucją "prostowania" ewidencji gruntów, natomiast posługuj ą się pojęciem aktualizacji operatu ewidencji gruntów.
Operat ewidencji gruntów zgodnie z art. 24 ust. l ustawy z dnia 17 maja 1989r Prawo geodezyjne i kartograficzne (t. j. Dz. U. z 2000r Nr 100, poz. 1086 z późn. zm.) stanowi zbiór informacji o gruntach, budynkach i lokalach zawarty w mapach, rejestrach i dokumentach uzasadniających wpisy do tych rejestrów. Przepisy Rozporządzenia w § § 20 i nast. rozróżniają i definiują dwie podstawowe części operatu ewidencyjnego: operat ewidencyjno-prawny i opisowo-kartograficzny. Zgodnie z § 21 ust. 1 operat geodezyjno-prawny jest zbiorem dowodów prowadzonym dla każdego obrębu ewidencyjnego, uzasadniających wpisy do komputerowych baz danych. Natomiast stosownie do przepisów § 21 ust. 2 pkt 2 i § 28 ust. 1 pkt 1 Rozporządzenia mapa ewidencyjna zawiera między innymi granice i numery działek ewidencyjnychi stanowi element części opisowo-kartograficznej operatu. Prawidłowo prowadzona ewidencja powinna charakteryzować się spójnością i niesprzecznością danych w części dawniej zwanej opisową (obecnie geodezyjno-prawną) i kartograficzną (obecnie opisowo-kartograficzną). W ramach tzw. aktualizacji operatu ewidencji dopuszczalne jest usuwanie rozbieżności między częścią geodezyjno-prawną a opisowo-kartograficzną operatu na zasadach przewidzianych Rozporządzeniem, tj. wówczas gdy usunięcie tych rozbieżności znajduje oparcie w dostępnych organom prowadzącym ewidencję dokumentach i materiałach źródłowych ( §§ 44 pkt 2, 45 ust. 1). Na zasadach określonych § 84 rozporządzenie ma zastosowanie do operatów ewidencyjnych założonych i prowadzonych przed wejściem w życie Rozporządzenia.
Nie ma w sprawie sporu, iż istnieje rozbieżność pomiędzy częścią geodezyjno-prawną a opisowo-kartograficzną operatu. Ponownie rozpatrując sprawę, Wójt Gminy [...] zawiadomieniem z [...].2003r. przedmiot postępowania określił jako usunięcie niezgodności między operatem ewidencji gruntów, a mapą ewidencyjną dotyczącą działek ewidencyjnych [...], [...] i [...]. Takie określenie przedmiotu postępowania było oczywiście nieprecyzyjne, gdyż i mapa ewidencyjna stanowi składnik operatu ewidencji, a organ I instancji nie wyspecyfikował, przy uwzględnieniu obowiązującej już terminologii, pomiędzy jakimi częściami operatu występują rozbieżności.
Słuszne jest stanowisko organu odwoławczego, że w przypadku rozbieżności pomiędzy częścią geodezyjno-prawną (dawną opisową) a częścią opisowo-kartograficzną (dawną tzw. kartograficzną) operatu ewidencji, należy ustalić, która część operatu ewidencji: geodezyjno-prawną czy opisowo-kartograficzną znajduje oparcie i w jakich aktualnych dokumentach i materiałach źródłowych, do stanu których winna być dopasowana i druga część operatu.
Tymczasem wprowadzając zmiany w części opisowo-kartograficznej - na mapie ewidencji gruntów, rozstrzygnięciami zawartymi w punktach 1, 2 i 3 decyzji z [...] 2003r, organ I instancji zarazem punktem 4 zmienił i część opisową operatu, zmieniając oznaczenie i powierzchnię działki [...] o pow. [...] ha na [...] o pow. [...] ha. W następstwie takiego rozstrzygnięcia działka macierzysta [...] ma powierzchnię mniejszą od działki, która wg oznaczenia "[...]" z niej się wywodzi.
Prawidłowe jest stanowisko organu odwoławczego, że punktem 4 decyzja organu I instancji, wkracza w niedopuszczalną w tym postępowaniu sferę rozstrzygania o prawidłowości tytułów własności. Jest w sprawie poza sporem, że aktem własności ziemi z dnia [...].1979r Nr [...] stwierdzono nabycie przez A.B. działki [...] o pow. [...] ha, w trybie przepisów ustawy z dnia 26 października 1971 r o uregulowaniu własności gospodarstw rolnych (Dz. U. Nr 27, poz. 250 z późn. zm.). Podstawę takich rozstrzygnięć stanowił stan posiadania na dzień 4 listopada 1971 r.
Zgodne z prawem jest stanowisko organu odwoławczego, wyłączające dopuszczalność w postępowaniu administracyjnym, a zwłaszcza w postępowaniu ewidencyjnym, korygowania merytorycznego aktów własności ziemi.
W uzasadnieniu wyroku Sądu Najwyższego z dnia 2000.10.17 I CKN 846/98 (Lex Nr 50.894) wskazano na stan prawny, aktualny i obecnie w tym zakresie. Od dnia 4 listopada 1971 r, tj. od dnia wejścia w życie ustawy z dnia 26 października 1971 r o uregulowaniu własności gospodarstw rolnych, do dnia 6 kwietnia 1982r tj. do dnia wejścia w życie ustawy z dnia 26 marca 1982r o zmianie ustawy kodeks cywilny oraz o uchyleniu ustawy o uregulowaniu własności gospodarstw rolnych (Dz. U. 11, poz. 81) o nabyciu własności nieruchomości przez posiadacza samoistnego orzekały organy administracyjne w drodze wydania aktu własności ziemi, zwanego decyzją, przy czym w postępowaniu przed tymi organami miały zastosowanie przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego. Ostateczna decyzja stwierdzająca nabycie własności nieruchomości stanowiła podstawę do ujawnienia nowego stanu własności w księdze wieczystej oraz w ewidencji gruntów (por. art. 12, 15 i 16 ustawy z dnia 26 października 1971r, Dz. U. Nr 27, poz. 250 ze zm.). Walor taki ostateczna decyzja organu administracyjnego sprzed dnia wejścia w życie powołanej wyżej ustawy z 26 marca 1982r (Dz. U. Nr 11, poz. 81) zachowała także po dniu wejścia w życie tej ustawy, czyli po dniu 6 kwietnia 1982r (por. art. 10 ustawy z 26 marca 1982r). Z dniem 1 stycznia 1992r, wobec wejścia w życie art. 63 ustawy z dnia 19 października 1991 r o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz. U. Nr 107, poz. 464; por. także Dz. U. z 1995r Nr 57, poz. 299 ze zm.), wyłączone zostało natomiast stosowanie przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego "dotyczących wznowienia postępowania, stwierdzenia nieważności i uchylenia lub zmiany decyzji" do wszystkich ostatecznych decyzji wydanych na podstawie przepisów ustawy z dnia 26 października 1971 r o uregulowaniu własności gospodarstw rolnych. Uregulowanie to oznacza wyłączenie zarówno administracyjnej, jak i sądowej kontroli wydanych przed dniem 6 kwietnia 1982r aktów własności ziemi.
Zgodnie z art. 12 i 16 powołanej ustawy z 26.10.1971 r akt własności ziemi był decyzją w rozumieniu przepisów tej ustawy i przepisów kpa.
Należy zatem zaakceptować pogląd organu odwoławczego, iż wyłączenie stosowania przepisów kpa dotyczących wznowienia postępowania, stwierdzenia nieważności i uchylenia lub zmiany decyzji względem ostatecznych decyzji wydanych na podstawie ustawy z dnia 26.10.1971 r nie wyłącza dopuszczalności sprostowania w trybie art. 113 § 1 kpa oczywistych błędów pisarskich, rachunkowych i innych oczywistych omyłek zawartych w decyzji - akcie własności ziemi. Stanowisko to znajduje poparcie w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 1996.03.21 II SA 432/95 (ONSA 1997/1/34).
Podobne stanowisko zajął Wojewódzki Sąd Administracyjny w wyroku z dnia [...] 2005r sygn. [...] (niepubl.).
Jednakże zmiana oznaczenia działki czy powierzchni wskazanych w decyzji akcie własności ziemi - w trybie sprostowania przewidzianego art. 113 § 1 kpa, wymaga ustalenia - wykazania, na podstawie akt administracyjnych postępowania, w którym ten akt wydano, że podane w decyzji dane są następstwem oczywistych błędów pisarskich, rachunkowych czy innej oczywistej omyłki. Np. zmiana oznaczenia działki z [...] na [...] wymagałaby wykazania, że w aktach postępowania w ogóle nie istniał dokument geodezyjny posługujący się oznaczeniem działki [...]
Nadto, organem właściwym do sprostowania w trybie art. 113 § 2 kpa decyzji jest ten organ, który wydał decyzję. Z chwilą wejścia w życie ustawy z dnia 26 marca 1982r wskazanej ustawy o zmianie ustawy kodeks cywilny i uchyleniu ustawy o uregulowaniu własności gospodarstw rolnych, sprawy o uregulowanie własności ziemi gospodarstw rolnych stały się sprawami cywilnymi.
Z tych przyczyn przepisy ustawy z 17 maja 1990r o podziale zadań i kompetencji określonych w ustawach szczególnych pomiędzy organy gminy a organy administracji rządowej oraz o zmianie niektórych ustawy (Dz. U. Nr 34, poz. 198) celowo nie zajmowały się w ogóle kwestią organów właściwych do załatwienia sprawy o stwierdzenie nabycia własności przez samoistnego posiadacza. Zwrócił na to uwagę Naczelny Sąd Administracyjny w uzasadnieniu wyroku z dnia 12.10.1992r II SA 467/02 (ONSA 1993/3/68).
Do sprostowania zatem w trybie art. 113 § 2 kpa aktu własności ziemi jako decyzji, byłby właściwy obecnie ten organ administracji publicznej, który funkcjonalnie przejął kompetencje organu, który wydał taką decyzję. Organem takim z pewnością nie jest Wójt Gminy, w zw. z art. 36 ust. 1 ustawy z dnia 22 marca 1990r o terenowych organach rządowej administracji ogólnej (Dz. U. Nr 32, poz. 176) oraz w zw. z art. 94 ustawy z dnia 13 października 1998r Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną (Dz. U. Nr 133, poz. 872 z późn. zm.). Z pewnością też prostowanie w trybie art. 113 § 1 kpa decyzji - awz przez organ prowadzący ewidencję gruntów nie należy do postępowania ewidencyjnego.
Podkreślenie tych okoliczności uznał Sąd za niezbędne, ze względu na treść uzasadnienia zaskarżonej decyzji, które nie wyłącza jego odczytania jako poglądu dopuszczającego sprostowanie oczywistych omyłek w decyzji - akcie własności ziemi - w postępowaniu ewidencyjnym przez organ prowadzący ewidencję gruntów i budynków.
Dopiero prawomocne orzeczenie o sprostowaniu awz wydane w odpowiednim postępowaniu przez właściwy organ może być przedmiotem stosownych zmian w ewidencji gruntów.
Przepis art. 3 ustawy z dnia 26 października 1971 r o uregulowaniu własności gospodarstw rolnych stanowił, że przepisów artykułów poprzedzających nie stosuje się do nieruchomości stanowiących własność Państwa. Taka regulacja oznacza, iż nieruchomości państwowe nie mogły być przedmiotem posiadania, prowadzącego do nabycia własności nieruchomości z mocy prawa lub przekazane na własność posiadaczy zależnych. Objęcie aktem własności ziemi takiej nieruchomości naruszałoby prawo materialne. Jednakże w postępowaniu ewidencyjnym, organy administracji pozbawione są w świetle powyższych uwag kompetencji do korygowania takich decyzji oraz do samodzielnego rozstrzygania o prawie własności. I w tym zakresie zarzuty skargi okazały się bezzasadne.
W istocie zatem decyzja organu odwoławczego znajdowała oparcie w przepisach art. 7 i 77 kpa obligujących organ prowadzący ewidencję i aktualizujący ewidencję, w trybie postępowania administracyjnego (§ 47 ust. 3 Rozporządzenia), do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego w zakresie niezbędnym do załatwienia sprawy, oraz do wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego.
Z tych przyczyn orzeczono jak w sentencji na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.)