III SA/Kr 564/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie uchylił decyzję o nałożeniu kary pieniężnej za przekroczenie dopuszczalnej masy całkowitej pojazdu, uznając, że organy błędnie zinterpretowały przepisy dotyczące korekt wagowych.
Sprawa dotyczyła kary pieniężnej nałożonej na firmę S. A. za przekroczenie dopuszczalnej masy całkowitej zespołu pojazdów o 0,45 tony. Skarżący argumentował, że przewożony ładunek (żwir) jest sypki, a po uwzględnieniu przewidzianych prawem korekt wagowych, rzeczywista masa całkowita nie przekroczyła dopuszczalnej normy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie przychylił się do stanowiska skarżącego, uchylając zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, a także umarzając postępowanie administracyjne.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie rozpoznał skargę firmy S. A. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego, która utrzymała w mocy decyzję Śląskiego Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego o nałożeniu kary pieniężnej w wysokości 1000 zł. Kara została nałożona za przekroczenie dopuszczalnej masy całkowitej zespołu pojazdów o 0,45 tony (1,125%) podczas przewozu żwiru. Skarżący podniósł, że decyzja była bezzasadna, ponieważ nie można nakładać dwóch kar za ten sam czyn, a przede wszystkim, po uwzględnieniu 2% błędu pomiarowego, rzeczywista masa całkowita wynosiła 39,45 tony, co mieściło się w dopuszczalnej normie 40 ton. Skarżący argumentował również, że przewożony ładunek jest sypki, co zgodnie z przepisami Prawa o ruchu drogowym, w przypadku przekroczenia jedynie nacisku osi, nie powinno skutkować nałożeniem kary za brak zezwolenia na przejazd pojazdem nienormatywnym. Sąd uznał skargę za uzasadnioną, stwierdzając, że organy administracji błędnie zinterpretowały przepisy dotyczące stosowania korekt wagowych wynikających z zarządzeń Głównego Inspektora Transportu Drogowego. Sąd podkreślił, że zgodnie z wewnętrznymi regulacjami, przy ustalaniu rzeczywistej masy całkowitej pojazdu należy uwzględniać przewidziane prawem korekty, które w tym przypadku sprawiły, że przekroczenie mieściło się w dopuszczalnym marginesie błędu. W związku z tym, sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz decyzję organu pierwszej instancji, a także umorzył postępowanie administracyjne.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, jeśli po zastosowaniu przewidzianych prawem korekt wagowych, rzeczywista masa całkowita pojazdu nie przekracza dopuszczalnej normy, a przekroczenie dotyczy wyłącznie nacisku osi, nie wszczyna się postępowania w sprawie nałożenia kary pieniężnej.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że organy administracji błędnie zinterpretowały przepisy dotyczące stosowania korekt wagowych przy ważeniu pojazdów. Zgodnie z wewnętrznymi zarządzeniami GITD, przy ustalaniu rzeczywistej masy całkowitej pojazdu należy uwzględniać przewidziane prawem korekty, które w tym przypadku sprawiły, że przekroczenie mieściło się w dopuszczalnym marginesie błędu (2%). W związku z tym, przekroczenie nacisku osi bez przekroczenia dopuszczalnej masy całkowitej po korekcie nie powinno skutkować nałożeniem kary.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylono_decyzję
Przepisy (25)
Główne
u.t.d. art. 92a § ust. 1, ust. 3, ust. 7 pkt 2
Ustawa o transporcie drogowym
p.r.d. art. 140aa § ust. 4
Ustawa Prawo o ruchu drogowym
Rozporządzenie Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia art. 3 § ust. 1 pkt. 2
Ustawa - Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 1 § par. 1 i 2
p.p.s.a. art. 3 § par. 1
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 134 § par. 1
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 145 § par. 1 pkt 1 lit.a
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 135
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
u.t.d. § załącznik nr 3, Ip. 10.2.1
Ustawa o transporcie drogowym
p.p.s.a. art. 200
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 205 § § 1
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 145 § § 3
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Pomocnicze
p.r.d. art. 2 § pkt 35 lit. b
Ustawa Prawo o ruchu drogowym
k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 1
Kodeks postępowania administracyjnego
u.t.d. art. 4 § pkt 22 lit. o
Ustawa o transporcie drogowym
u.t.d. art. 87 § ust. 1 pkt 3 lit d
Ustawa o transporcie drogowym
u.t.d. art. 92a § ust. 1, ust. 3, ust. 7 pkt 2
Ustawa o transporcie drogowym
u.t.d. art. 92c § ust. 1
Ustawa o transporcie drogowym
p.r.d. art. 2 § pkt 35a
Ustawa Prawo o ruchu drogowym
p.r.d. art. 64 § ust. 1, 2, ust. 1 pkt 3, ust. 64c, ust. 66 ust. 1 pkt 1
Ustawa Prawo o ruchu drogowym
Rozporządzenie Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia art. 3 § ust. 1 pkt. 2
Zarządzenie Głównego Inspektora Transportu Drogowego art. 31 § ust. 2
Zarządzenie Głównego Inspektora Transportu Drogowego art. 29d § ust. 5
Zarządzenie Głównego Inspektora Transportu Drogowego art. 30 § ust. 3 i 4
Konstytucja RP art. 93 § ust. 2
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Argumenty
Skuteczne argumenty
Po uwzględnieniu 2% korekty wagowej, rzeczywista masa całkowita pojazdu nie przekroczyła dopuszczalnej normy. Przekroczenie dotyczyło wyłącznie nacisku osi, a nie dopuszczalnej masy całkowitej, co w przypadku ładunku sypkiego nie powinno skutkować nałożeniem kary. Organy błędnie zinterpretowały przepisy dotyczące stosowania korekt wagowych wynikających z zarządzeń GITD.
Godne uwagi sformułowania
Sąd nie podziela opinii organu, iż treść powoływanego zapisu zarządzenia pozwalała organom na odstąpienie od przewidzianych prawem korekt wag przy określaniu dopuszczalnej masy całkowitej. Wynik pomiaru na wadze przenośnej przy każdej osi powinien zawsze uwzględniać przyjęty margines błędu. W przypadku transportu towaru sypkiego kwestią zasadniczą dla oceny sprawy, są ustalenia w zakresie rzeczywistej masy całkowitej pojazdu.
Skład orzekający
Katarzyna Marasek-Zybura
sprawozdawca
Elżbieta Czarny - Drożdżejko
przewodniczący
Magdalena Gawlikowska
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących korekt wagowych przy kontroli pojazdów w transporcie drogowym oraz stosowanie wewnętrznych zarządzeń organów administracji."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznych przepisów dotyczących korekt wagowych i interpretacji zarządzeń GITD, które mogą ulegać zmianom.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje, jak kluczowa może być precyzyjna interpretacja przepisów technicznych i wewnętrznych zarządzeń, a także jak błędy proceduralne organów mogą prowadzić do uchylenia decyzji administracyjnych.
“Korekta wagowa kluczem do wygranej: Sąd uchyla karę za przekroczenie masy pojazdu.”
Dane finansowe
WPS: 1000 PLN
Sektor
transport
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyIII SA/Kr 564/23 - Wyrok WSA w Krakowie Data orzeczenia 2023-10-05 orzeczenie nieprawomocne Data wpływu 2023-04-06 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie Sędziowie Katarzyna Marasek-Zybura /przewodniczący sprawozdawca/ Symbol z opisem 6037 Transport drogowy i przewozy Hasła tematyczne Transport Skarżony organ Inne Treść wyniku uchylono zaskarżoną decyzję i poprzedzającą decyzję I instancji Powołane przepisy Dz.U. 2019 poz 2167 Art. 1 par. 1 i 2 Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych - tekst jedn. Dz.U. 2023 poz 1634 Art. 3 par. 1, art. 134 par. 1, art. 145 par. 1 pkt 1 lit.a w zw. z art. 135 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j. Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Elżbieta Czarny - Drożdżejko Sędziowie: WSA Katarzyna Marasek-Zybura (spr.) Asesor WSA Magdalena Gawlikowska Protokolant: specjalista Anna Chwalibóg po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 września 2023 r. sprawy ze skargi S. A. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia 10 listopada 2022 r. nr BP.501.2032.2021.1186.KA12.290264 w przedmiocie kary pieniężnej I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji; II. umarza postępowanie administracyjne; III. zasądza od Głównego Inspektora Transportu Drogowego na rzecz skarżącego S. A. kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Uzasadnienie Decyzją z dnia 10 listopada 2022 r. znak: BP.501.2032.2021.1186.KA12.290264, Główny Inspektor Transportu Drogowego utrzymał w mocy decyzję Śląskiego Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia 13 września 2021 r. nr WITD.DI.0152.XII1373/19/21 dotyczącą nałożenia kary pieniężnej w wysokości 1000 zł (słownie: jeden tysiąc złotych) na S. A. (dalej: skarżący) prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą F. S. A. W podstawie prawnej decyzji powołano art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 2000 z późn. zm., dalej: k.p.a.), art. 4 pkt 22 lit. o, art. 87 ust. 1 pkt 3 lit d, art. 92a ust. 1, ust. 3, ust. 7 pkt 2, art. 92c ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 2201 z późn. zm.; dalej: u.t.d.), Ip. 10.2.1 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym, art. 2 pkt 35a, art. 64 ust. 1, 2, art. 64 ust. 1 pkt 3, art. 64c, art. 66 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 988, dalej p.r.d.), § 3 ust. 1 pkt. 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 31 grudnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia (t.j. Dz. U. z 2016 r. poz. 2022 z późn. zm.). Powyższa decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy. W dniu 9 lipca 2021 r. w G. na autostradzie A4 zatrzymano do kontroli pojazd członowy składający się z dwuosiowego ciągnika siodłowego marki Volvo o nr rej. [...] wraz z trzyosiową naczepą marki Feber o nr rej. [...]. Pojazdem członowym kierował J. C., który wykonywał przejazd drogowy z ładunkiem żwiru w ilości 26000 kg (ładunek podzielny) w imieniu skarżącego, na trasie K. – K.1. Przebieg kontroli utrwalono protokołem z dnia 9 lipca 2021 r. nr [...]. W odwołaniu wniesionym od decyzji organu I instancji skarżący podniósł, że decyzja Śląskiego Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia 13 września 2021 r. została wydana bezzasadnie bowiem w sprawie wydano już decyzję nr WITD.DI.0152.W.XII1373/3/21. Zdaniem skarżącego nie jest dopuszczalnym nakładanie dwóch kar administracyjnych za ten sam czyn. Ponadto skarżący podniósł, że decyzja została wydana pomimo, iż nie została przekroczona dopuszczalna masa całkowita. Po odjęciu błędu w wysokości 2% dmc wynosi 39,45 t. W związku z powyższym doszło jedynie do przekroczenia dopuszczalnego nacisku na osi i za takie naruszenie może ewentualnie ponosić odpowiedzialność skarżący. Skarżący wniósł o uchylenie decyzji administracyjnej i umorzenie postępowania. Opisaną na wstępie decyzją z dnia 10 listopada 2022 r. Główny Inspektor Transportu Drogowego orzekł o utrzymaniu w mocy decyzji organu I instancji. Organ wyjaśnił, że w rozpatrywanej sprawie kary pieniężne są nakładane na podstawie art. 92a w zw. z art. 93 ust. 1 u.t.d. Podkreślono, że organy administracji publicznej są zobligowane do stosowania prawa. Skoro ustawodawca sankcjonuje konkretne naruszenia, to w przypadku ich stwierdzenia w trakcie kontroli, organ jest zobligowany do wymierzenia stosownych sankcji. Organ nie ma możliwości odstąpienia od wymierzenia sankcji w niniejszej sprawie, gdyż nie wystąpiły przesłanki egzoneracyjne, a przepisy działu IVa k.p.a. zostały w niniejszym przypadku wyłączone z mocy prawa na podstawie art. 189a § 2 k.p.a. Zgodnie z § 3 ust. 1 pkt. 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 31 grudnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia, dopuszczalna masa całkowita pojazdu, z zastrzeżeniem ust. 2-20, nie może przekraczać w przypadku zespołu pojazdów, złożonego z pojazdów mających łącznie co najmniej 5 osi, w którym pojazdem ciągnącym jest pojazd samochodowy - 40 ton. W dniu kontroli wykonywano przejazd z ładunkiem żwiru w ilości 26000 kg (ładunek podzielny). Stosownie do art. 2 pkt 35 lit. b p.r.d., ładunek niepodzielny, to taki ładunek, który bez niewspółmiernie wysokich kosztów lub ryzyka powstania szkody, nie może być podzielony na dwa lub więcej mniejszych ładunków. A contrario, ładunek podzielny może zostać podzielony na dwa lub więcej mniejszych ładunków. Brak jest zatem jakichkolwiek wątpliwości co do podzielności przewożonego ładunku. W wyniku zmierzenia i zważenia pojazdu członowego organ I instancji stwierdził naruszenia dopuszczalnych norm, tj.: rzeczywista masa całkowita pojazdu 40,45 t - przekroczenie dopuszczalnej masy całkowitej o 0,45 t (przekroczenie dopuszczalnej wartości o 1,125 %). Zgodnie z treścią § 1 ust. 1 zarządzenia nr 35/2020 Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia 13 sierpnia 2020 r. w sprawie zmiany zarządzenia zmieniającego zarządzenie w sprawie zasad planowania, prowadzenia oraz dokumentowania kontroli przewozów drogowych przez inspektorów Inspekcji Transportu Drogowego (Dz. Urz. GITD z 2020 poz. 35) w zarządzeniu nr 32/2020 Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia 17 lipca 2020 r. zmieniającym zarządzenie w sprawie zasad planowania, prowadzenia oraz dokumentowania kontroli przewozów drogowych przez inspektorów Inspekcji Transportu Drogowego (Dz. Urz. GITD poz. 32) wprowadza się następujące zmiany - § 1 w pkt 4 w art. 31 ust. 2 otrzymuje brzmienie "jeżeli wynik pomiaru odczytany wprost odpowiednio z wagi (wag), wysokościomierza lub przymiaru wstęgowego wskazuje przekroczenie wartości dopuszczalnej odpowiednio nacisków osi lub masy całkowitej albo wysokości, długości lub szerokości, a po zastosowaniu korekty, o której mowa w § 29b ust. 9 lub 10, § 29d ust. 5 albo § 30 ust. 3 lub 4, otrzymana w ten sposób wartość nadal przekracza wielkość dopuszczalną, w protokole kontroli jako przekroczenie dopuszczalnej wartości tego parametru podaje się wartość odczytaną wprost odpowiednio ze wskaźnika wagi (wag), wysokościomierza lub przymiaru wstęgowego. W takim przypadku do ustalenia nienormatywności pojazdu i wymaganej na jego przejazd kategorii zezwolenia przyjmuje się wartości wszystkich parametrów odczytane wprost odpowiednio ze wskaźnika wagi (wag), wysokościomierza lub przymiaru wstęgowego". Stosownie do treści § 29d ust. 5 zarządzenia nr 32/2020 Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia 17 lipca 2020 r.: "w przypadku pomiarów nacisków osi i rzeczywistej masy całkowitej pojazdu dokonywanych z użyciem wagi stacjonarnej do pomiarów dynamicznych lub wag przenośnych do pomiarów dynamicznych, od wskazania wagi stacjonarnej lub sumy wskazań wag przenośnych, dla każdej osi, odejmuje się 2% zaokrąglone w górę do każdych pełnych 100 kg wartości tej korekty". Stosownie do treści § 30 ust. 3 i 4 ww. zarządzenia nr 32/2020 "wyniki pomiarów wymiarów zewnętrznych pojazdu dokonanych przyrządami, o których mowa w ust. 1, pomniejsza się o 1%, z zastrzeżeniem ust. 4. Jeżeli długość pojazdu lub długość pojazdu z przewożonym nim ładunkiem wystającym poza jego przedni lub tylny obrys, przekracza maksymalny zakres pomiarowy przymiaru wstęgowego, o którym mowa w ust. 1, wynik pomiaru tego parametru stanowi sumę pomiarów cząstkowych: pierwszego, od punktu wskazanego przez początek pojazdu (lub odpowiednio przez początek wystającego z przodu ładunku) do zmierzonego punktu odpowiadającego maksymalnemu zakresowi pomiarowemu przymiaru wstęgowego oraz drugiego, od tego zmierzonego punktu do punktu wskazanego przez koniec pojazdu (lub odpowiednio przez koniec wystającego z tyłu ładunku). W takim przypadku sumaryczny wynik obydwu pomiarów cząstkowych pomniejsza się o 2 %". Zarządzenie nr 35/2020 Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia 13 sierpnia 2020 r., weszło w życie z dniem 17 sierpnia 2020 r. Kontrola miała miejsce dnia 9 lipca 2021 r., w związku z czym zapisy wewnętrznego zarządzenia należy stosować w niniejszej sprawie. Pojazd i jego naciski osi zostały zważone przy pomocy wagi samochodowej do ważenia pojazdów producenta METEOR o nr METEO-E-066. Waga ta legitymowała się świadectwem deklaracji zgodności z dnia 6 marca 2020 r. Powyższe dokumenty zostały okazane kierowcy przed dokonaniem ważenia. Kierowca został również poinformowany o sposobie przeprowadzania pomiarów oraz o przysługujących mu uprawnieniach. Zgodnie z Ip. 10.2.1 załącznika nr 3 do u.t.d., dopuszczenie do wykonywania przewozu drogowego pojazdem lub zespołem pojazdów o dopuszczalnej masie całkowitej powyżej 12 t, których dopuszczalna masa całkowita została przekroczona o mniej niż 5% sankcjonowane jest karą pieniężną w wysokości 1000 złotych. Odnosząc się do argumentów podniesionych w odwołaniu, organ stwierdził, że pozostają one bez wpływu na treść rozstrzygnięcia. Złożone dokumenty, jak i wyjaśnienia zawarte w odwołaniu, nie świadczą że skarżący, jako podmiot wykonujący przejazd, dochował należytej staranności w realizacji czynności związanych z przejazdem, czy też, że nie miał wpływu na powstanie naruszenia. Rozpoznając sprawę organ nie dopatrzył się przesłanek do umorzenia postępowania na podstawie art. 92c ust. 1 u.t.d. W ocenie organu odwoławczego, zebrany materiał dowodowy pozwala na stwierdzenie, że skarżący miał wpływ na powstanie naruszenia, jak również, że powstałe naruszenie nastąpiło wskutek zdarzeń i okoliczności, które mógł przewidzieć, w związku z czym w sprawie brak jest podstaw do zastosowania art. 92 c u.t.d. (odstąpienie od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej). W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skarżący zarzucił rażące naruszenie przepisów ustawy Prawo o ruchu drogowym oraz zapisów Konstytucji Rzeczpospolitej Polskiej, które to naruszenia miało istotny wpływ na wydanie decyzji. Skarżący zarzucił naruszenie art. 140aa ust. 4 ustawy Prawo o ruchu drogowym, zgodnie z którym nie wszczyna się postępowania w sprawie nałożenia kary pieniężnej, o której mowa w ust. 1 i 1a pkt 1, wobec podmiotu wykonującego przejazd, a postępowanie wszczęte w tej sprawie umarza się, jeżeli: 2) rzeczywista masa całkowita pojazdu nienormatywnego nie przekracza dopuszczalnej wielkości lub wielkości określonej w zezwoleniu, o którym mowa w art 64 ust. 1 pkt 1, a przekroczenie dotyczy wyłącznie nacisku osi pojazdu w przypadku przewozu ładunków sypkich oraz drewna. Skarżący podniósł, że przewożonym ładunkiem był żwir, a więc ładunek sypki, co zostało ustalone na podstawie dokumentu przewozowego oraz potwierdzone w protokole kontroli. W związku z powyższym jest to ładunek o którym mowa w art. 140aa ust. 2 wyżej cytowanej ustawy. Podczas przeprowadzonej kontroli jednoznacznie stwierdzono, iż rzeczywista masa zespołu pojazdów po odjęciu błędów pomiarowych wyniosła 39,45 t., a więc 0,55 t. poniżej dopuszczalnej normy. Dlatego przekroczenie wyłącznie nacisków osiowych nie może skutkować nałożeniem kary za brak zezwolenia dla pojazdów nienormatywnych. Organ wydający decyzję naruszył w sposób rażący normy ww. przepisu. Skarżący podniósł także, że przepisy ustawy pozostają w stosunku nadrzędnym do przepisów zarządzenia, na które powołuje się organ wydający decyzję, a które z natury rzeczy pozostaje uzupełnieniem zapisów ustawy. Działanie organu pozostaje w oczywistej sprzeczności z art. 93 ust. 2 Konstytucji Rzeczpospolitej Polskiej zgodnie z którym "zarządzenia są wydawane tylko na podstawie ustawy. Nie mogą one stanowić podstawy decyzji wobec obywateli, osób prawnych oraz innych podmiotów". W oparciu o powyższe zarzuty skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz zasądzenie kosztów postępowania. W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Transportu Drogowego wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zaprezentowane w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, zważył, co następuje: Stosownie do art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 2492) w zw. z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 259, dalej p.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego w sposób, który miał wpływ na wynik sprawy, bądź przepisów postępowania w stopniu, który mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a także stosują środki określone w ustawie. Sąd administracyjny, zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a., rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a p.p.s.a. Zdaniem Sądu skarga jest uzasadniona. W rozdziale 11 u.t.d. zawarto przepisy odnoszące się do problematyki administracyjnych kar pieniężnych. Zgodnie z art. 92a ust. 1, podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem z naruszeniem obowiązków lub warunków przewozu drogowego podlega karze pieniężnej w wysokości od 50 złotych do 12 000 złotych za każde naruszenie, z tym że przedsiębiorca prowadzący pośrednictwo przy przewozie osób z naruszeniem obowiązków lub warunków przewozu drogowego podlega karze pieniężnej w wysokości od 5000 złotych do 40 000 złotych za każde naruszenie. Suma kar pieniężnych, o których mowa w ust. 1, nałożonych za naruszenia stwierdzone podczas jednej kontroli drogowej, nie może przekroczyć kwoty 12 000 złotych (art. 92a ust. 3 u.t.d.). W myśl art. 92a ust. 7 u.t.d., wykaz naruszeń obowiązków lub warunków przewozu drogowego, o których mowa w ust. 1, wysokości kar pieniężnych za poszczególne naruszenia, a w przypadku niektórych naruszeń, numer grupy naruszeń oraz wagę naruszeń, wskazane w załączniku I do rozporządzenia Komisji (UE) 2016/403: 1) popełnionych przez podmiot wykonujący przewóz drogowy określa lp. 1-9, 2) popełnionych przez przewoźnika drogowego w związku z wykonywaniem transportu drogowego określa lp. 10 - załącznika nr 3 do ustawy. Zgodnie z § 3 ust. 1 pkt. 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 31 grudnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia, dopuszczalna masa całkowita pojazdu, z zastrzeżeniem ust. 2-20, nie może przekraczać w przypadku zespołu pojazdów, złożonego z pojazdów mających łącznie co najmniej 5 osi, w którym pojazdem ciągnącym jest pojazd samochodowy - 40 ton. Zgodnie z Ip. 10.2.1 załącznika nr 3 do u.t.d., dopuszczenie do wykonywania przewozu drogowego pojazdem lub zespołem pojazdów o dopuszczalnej masie całkowitej powyżej 12 t, których dopuszczalna masa całkowita została przekroczona o mniej niż 5% sankcjonowane jest karą pieniężną w wysokości 1000 złotych. Sąd wskazuje, iż w analogicznej sprawie, zapadł wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 1 września 2017 r., sygn. II GSK 3107/15 oraz wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 21 listopada 2022 r., sygn. VI SA/Wa 2229/22 (opubl. w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych). Stanowisko zawarte w tych wyrokach, Sąd rozpoznający niniejszą sprawę w całości podziela, dlatego posłuży się argumentami tam zawartymi. Rozpoznając skargę w świetle powołanych wyżej kryteriów należy uznać, że zasługuje ona na uwzględnienie, bowiem zaskarżona decyzja jak i utrzymana nią w mocy decyzja organu I instancji, wydane zostały z naruszeniem przepisów prawa materialnego na skutek błędnej interpretacji § 3 ust. 1 pkt. 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 31 grudnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia w zw. z § 31 ust. 2 zarządzenia nr 24/2014 Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia 17 września 2014 r. w sprawie zasad planowania, prowadzenia oraz dokumentowania kontroli przewozów drogowych przez inspektorów Inspekcji Transportu Drogowego (Dz. Urz. GITD z 2014 r. poz. 14, z 2019 r. poz. 5 i 37, z 2020 r. poz. 32 i 43 oraz z 2021 r. poz. 44) w brzmieniu nadanym zarządzeniem GITD nr 32/2020, które weszło w życie 17 sierpnia 2020 r. Stosownie do treści art. 29d ww. Zarządzenia, "w przypadku pomiarów nacisków osi i rzeczywistej masy całkowitej pojazdu dokonywanych z użyciem wagi stacjonarnej do pomiarów dynamicznych lub wag przenośnych do pomiarów dynamicznych, od wskazania wagi stacjonarnej lub sumy wskazań wag przenośnych, dla każdej osi, odejmuje się 2% zaokrąglone w górę do każdych pełnych 100 kg wartości tej korekty". Kontrola miała miejsce dnia 9 lipca 2021 r., w związku z czym zapisy wewnętrznego zarządzenia należy stosować w niniejszej sprawie. Istotę sprawy stanowiła tutaj interpretacja reguł procedury określonej ww. zarządzeniem w brzmieniu określonym w brzmieniu nadanym zarządzeniem GITD nr 32/2020, które weszło w życie 17 sierpnia 2020 r., w zakresie określającym stosowanie przewidzianych korekt przy ważeniu pojazdu. Zdaniem skarżącego reguły określone zarządzeniem nakazują stosowanie korekt wyników ważenia co do wszystkich osi z uwagi na możliwe błędy jakie powstaną przy cząstkowym ważeniu tych osi i w oparciu o ten parametr, ustalenie rzeczywistej masy całkowitej pojazdu. W ocenie organu natomiast treść ww. zarządzenia w tej sprawie wiąże organ w ten sposób, podstawą do wyliczania wielkości rzeczywistej masy całkowitej pojazdu będą wyniki odczytywane wprost w wyświetlacza wagi z pominięciem wpływu potrąceń na daną wagę. Zdaniem Sądu, organ dokonał tu nieuzasadnionej nadinterpretacji powoływanego zarządzenia, a co w konsekwencji skutkowało błędnymi ustaleniami faktycznymi w sprawie. Przede wszystkim, w przypadku transportu towaru sypkiego kwestią zasadniczą dla oceny sprawy, są ustalenia w zakresie rzeczywistej masy całkowitej pojazdu. Dokonując interpretacji powoływanego zarządzenia GITD wskazać należy, iż katalog źródeł prawa powszechnie obowiązującego określony w art. 87 ust. 1 i 2 Konstytucji RP nie zawiera zarządzeń organów władzy publicznej (w tym zarządzeń GITD). Zarządzenie to więc nie może stanowić podstawy nakładania na obywateli kar i obowiązków, bądź być podstawą nierównego traktowania podmiotów znajdujących się w tej samej sytuacji faktycznej i prawnej. Nie oznacza to jednak, iż norm zawartych w aktach prawnych mieszczących się poza katalogiem źródeł powszechnie obowiązującego prawa (w tym norm wewnętrznych danej instytucji) nie można zastosować w celu działania na korzyść kontrolowanych podmiotów, zwłaszcza wtedy, gdy wykorzystywane są w ramach procedury technicznej (ważenie), od wyników której zależy odpowiedzialność danego podmiotu (tak wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 1 września 2017 r., sygn. II GSK 3107/15, opubl. w CBOSA). Zdaniem Sądu w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę, reguły dotyczące ustalonych zasad ważenia zespołu pojazdu określone w zarządzeniu Głównego Inspektora Transportu Drogowego należy interpretować tak, iż uwzględnieniu podlegają tolerancje wartości wskazanych przez wagę w celu ustalenia rzeczywistej masy całkowitej pojazdu. Zgodnie z treścią paragrafu 31 ust. 2 zarządzenia GITD w brzmieniu mającym zastosowanie w sprawie "jeżeli wynik pomiaru odczytany wprost odpowiednio z wagi (wag), wysokościomierza lub przymiaru wstęgowego wskazuje przekroczenie wartości dopuszczalnej odpowiednio nacisków osi lub masy całkowitej albo wysokości, długości lub szerokości, a po zastosowaniu korekty, o której mowa w § 29b ust. 9 lub 10, § 29d ust. 5 albo § 30 ust. 3 lub 4, otrzymana w ten sposób wartość nadal przekracza wielkość dopuszczalną, w protokole kontroli jako przekroczenie dopuszczalnej wartości tego parametru podaje się wartość odczytaną wprost odpowiednio ze wskaźnika wagi (wag), wysokościomierza lub przymiaru wstęgowego. W takim przypadku do ustalenia nienormatywności pojazdu i wymaganej na jego przejazd kategorii zezwolenia przyjmuje się wartości wszystkich parametrów odczytane wprost odpowiednio ze wskaźnika wagi (wag), wysokościomierza lub przymiaru wstęgowego". Sąd nie podziela opinii organu, iż treść powoływanego zapisu zarządzenia pozwalała organom na odstąpienie od przewidzianych prawem korekt wag przy określaniu dopuszczalnej masy całkowitej. Wynik pomiaru na wadze przenośnej przy każdej osi powinien zawsze uwzględniać przyjęty margines błędu. Suma wag wszystkich osi jest bowiem brana pod uwagę przy ustalaniu rzeczywistej masy całkowitej danego pojazdu. Zwrócić także należy uwagę na art. 31 ust. 1 zarządzenia GITD. Zgodnie z jego treścią, jeżeli wynik pomiaru odczytany wprost odpowiednio z wagi wskazuje przekroczenie wartości dopuszczalnej odpowiednio nacisków osi lub masy całkowitej jednakże po zastosowaniu korekty (2%) otrzymana w ten sposób wartość mieści się w wielkości dopuszczalnej, nie wszczyna się postępowania administracyjnego o nałożenie kary pieniężnej. Na gruncie przedmiotowej sprawy jeden z parametrów określonych w ust. 1 art. 31 Zarządzenia GITD (DMC) po zastosowaniu korekty potrącenia mieścił się w wielkości dopuszczalnej. Wartość przekroczenia: 1,125 % mieściła się bowiem w ww. granicy tolerancji wynoszącej 2%. Mając zatem powyższe na uwadze Sąd stwierdził, że organy administracyjne dokonały błędnego ustalenia rzeczywistej masy całkowitej pojazdu bez zastosowania przewidzianych prawem korekt wag. W tym stanie sprawy, uznając że skarga jest usprawiedliwiona, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. w zw. z art. 135 p.p.s.a., uchylił decyzje organów obu instancji. Sąd stwierdza także, że w niniejszej sprawie zaszły przesłanki do umorzenia postępowania. Zgodnie z art. 145 § 3 p.p.s.a., w przypadku o którym mowa w § 1 pkt 1 i 2, sąd stwierdzając podstawę do umorzenia postępowania administracyjnego, umarza jednocześnie to postępowanie. W orzecznictwie wskazuje się, że umorzenie postępowania nie zależy od woli sądu, lecz od stwierdzenia istnienia obiektywnej przyczyny bezprzedmiotowości postępowania administracyjnego. Taką przyczyną jest niemożność wydania decyzji w przedmiocie nałożenia kary na skarżącego w rozumieniu art. 105 k.p.a. O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 1 p.p.s.a.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI