III SA/Kr 547/23

III SA/Kr 547/23 - Wyrok WSA w Krakowie
Data orzeczenia
2023-12-29
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2023-04-05
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Sędziowie
Janusz Kasprzycki /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6120 Ewidencja gruntów i budynków
Hasła tematyczne
Geodezja i kartografia
Skarżony organ
Inne
Treść wyniku
oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2023 poz 1752
Art. 24a
Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne (t. j.)
Dz.U. 2019 poz 393
Par. 39, 45 i 55
Rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków - t.j.
Dz.U. 2021 poz 1390
Par. 47
Rozporządzenie Ministra Rozwoju, Pracy i Technologii z dnia 27 lipca 2021 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków
Dz.U. 2023 poz 1634
Art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Jakub Makuch Sędziowie: WSA Janusz Kasprzycki (spr.) Asesor WSA Ewelina Dziuban Protokolant: specjalista Anna Chwalibóg po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 grudnia 2023 r. sprawy ze skargi J. L. na decyzję Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia 27 stycznia 2023 r. nr IG-II.7221.2.2023.KG w przedmiocie odrzucenia zarzutów do danych zawartych w ewidencji gruntów i budynków oddala skargę.
Uzasadnienie
Uzasadnienie:
Zaskarżoną przez J. L., zwanego dalej skarżącym, decyzją z dnia 27 stycznia 2023 r. znak: IG-II.7221.2.2023.KG działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2022 r., poz. 2000 ze zm. – zwanej dalej w skrócie - k.p.a.) oraz art. 7b ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2021 r., poz. 1990 ze zm., zwanej dalej Prawem geodezyjnym i kartograficznym), Małopolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego utrzymał w mocy decyzję Starosty Nowotarskiego z dnia 10 listopada 2022 r., znak: GK.6620.1.3463.2020.AD, o odrzuceniu zarzutów zgłoszonych przez J. L. i J. L. do danych zawartych w ewidencji gruntów i budynków, ujawnionych w operacie opisowo-kartograficznym, dotyczących przebiegu granic oraz pola powierzchni działek ewidencyjnych nr [...], [....], [...], [...], [...], [...] i nr [...], położonych w obrębie S., jednostka ewidencyjna S.
Powyższa decyzja zapadła w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych:
Na podstawie art. 24a Prawa geodezyjnego i kartograficznego dla obrębu S., jednostka ewidencyjna S., przeprowadzono modernizację ewidencji gruntów i budynków. Jej celem było uzupełnienie bazy danych ewidencyjnych i utworzenie pełnego zakresu zbiorów danych ewidencyjnych zgodnie z wymogami wówczas obowiązujących przepisów oraz modyfikacja istniejących danych ewidencyjnych do wymagań tych przepisów.
Ustalono, że od 30 stycznia do 19 lutego 2020 r. w siedzibie Starostwa Powiatowego w Nowym Targu został wyłożony do publicznego wglądu projekt operatu opisowo-kartograficznego sporządzony dla obrębu S. (art. 24a ust. 4 Prawa geodezyjnego i kartograficznego). Zgodnie z art. 24a ust. 8 po upływie terminu 15 dni roboczych od upływu terminu wyłożenia, dane objęte modernizacją, zawarte w projekcie operatu opisowo-kartograficznego stają się danymi ewidencji gruntów i budynków i podlegają ujawnieniu w bazie danych ewidencji gruntów i budynków. Informację o tym Starosta winien ogłosić w dzienniku urzędowym województwa oraz w Biuletynie Informacji Publicznej na stronie podmiotowej starostwa. Dane zawarte w projekcie stały się z dniem 12 marca 2020 r. danymi ewidencyjnymi, jednak Starosta nie ogłosił informacji o tym do dnia wydania decyzji, tj. do dnia 10 listopada 2022 r.
Pismem z dnia z 14 maja 2020 r. J. L. wniosła zarzuty do zmodernizowanych danych. Kolejnymi pismami z dnia 11 lipca 2020 r. (karta 147) oraz 28 września 2020 r. (karta 158) J. L. i J. L. sprecyzowali przedmiot zarzutów. W związku z tym, że pisma wniesiono po dniu, w którym projekt operatu opisowo - kartograficznego stał się operatem opisowo - kartograficznym (tj. po 12 marca 2020 r.), a przed ogłoszeniem informacji o modernizacji w Dzienniku Urzędowym Województwa Małopolskiego, które nastąpiło 15 listopada 2022 r. pod poz. 7498, zgłoszone zastrzeżenia potraktowano jako zarzuty do danych ewidencyjnych, o których mowa w art. 24a ust. 9 i 10 Prawa geodezyjnego i kartograficznego. Stanowisko to jest zgodne z orzecznictwem sądów administracyjnych (por. wyrok WSA w Krakowie z dnia 22 marca 2016 r., sygn. akt II SA/Kr 1369/15).
Decyzją z dnia 11 kwietnia 2022 r. Starosta Nowotarski odrzucił ww. zarzuty do danych zawartych w ewidencji gruntów i budynków obrębu S., jednostka ewidencyjna S., dotyczących przebiegu granic oraz pola powierzchni działek ewidencyjnych o numerach: [...], [...], [...], [...], [...], [...] i nr [...].
Decyzją z dnia 27 maja 2022 r., znak: IG-II.7221.58.2022.KG, Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego uchylił ww. decyzję i przekazał sprawę organowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania.
Decyzją z dnia 10 listopada 2022 r., znak: GK.6620.1.3463.2020.AD, Starosta Nowotarski po ponownym rozpatrzeniu sprawy orzekł o odrzuceniu zarzutów zgłoszonych przez J. L. i J. L. do danych zawartych w ewidencji gruntów i budynków, ujawnionych w operacie opisowo - kartograficznym, dotyczących przebiegu granic oraz pola powierzchni działek ewidencyjnych o numerach: [...], [...], [...], [...], [...], [...] i nr [...] położonych w obrębie S., jednostka ewidencyjna S.
W uzasadnieniu tej decyzji Starosta przedstawił dotychczasowy przebieg postępowania oraz zgromadzony w sprawie materiał dowodowy. Podał, że rozpatrując ponownie sprawę uzupełnił materiał dowodowy o następujące dokumenty:
- fragmenty dokumentacji geodezyjno-kartograficznej "Droga Państwowa Z. – C. operat wywłaszczeniowy gmina kat. S. " nr ID: [...],
- mapę sytuacyjną podziału parcel gruntowych l. kat. [...] i nr [...] z dn. 14 października 1965 r., l. ks. zam. [...],
- dokumentację katastralną (...), na którą składają się: rejestr parcelowy, mapy katastralne ar/c. 9 (2 wersje) oraz szkic indykacyjny,
- mapy z kontroli klasyfikacji,
- dokumentację z założenia ewidencji gruntów nr ID: [...] i [...] na którą składają się: ustalenie stanu władania, protokół obliczenia parcel oraz mapy do założenia ewidencji gruntów,
- skorowidz działek w wersji analogowej nr ID: [...],
- rejestr gruntów w wersji analogowej nr ID: [...],
- fragment dokumentacji geodezyjno-kartograficznej "Aktualizacja operatu ewidencji gruntów wyznaczenie punktów granicznych wznowienie znaków granicznych DK 7 w obrębie S." autorstwa geodety uprawnionego mgr inż. J. P., wpisanego do materiałów państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego w dniu 24 stycznia 2019 r. za numerem [...],
- operat techniczny "Wyznaczenie punktów granicznych uprzednio ujawnionych w EG/B ustalenie przebiegu granic działka ewid. nr [...]" autorstwa geodety uprawnionego mgra inż. R. R., wpisany do materiałów państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego w dni u 19 maja 2022 r. za numerem [...],
- operat techniczny "Mapa do celów projektowych dz. ew. [...]" autorstwa geodety uprawnionego Z. G., wpisany do materiałów państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego w dniu 27 kwietnia 2016 r. za numerem [...].
Analizując zebraną dokumentację podał, że kataster gruntowy obowiązujący do czasu wejścia w życie ewidencji gruntów, tj. do roku 1969 obejmował m.in. parcele gruntowe l. kat. nr [...], nr [...], nr [...], nr [...], nr [...], nr [...] i nr [...]. Przebieg granic tychże parcel wykazany jest na arkuszu nr 9 mapy katastralnej w skali 1 :2880 oraz na szkicu indykacyjnym nr 9 również w tej samej skali. Do parcel gruntowych l. kat. nr [...] i nr [...] od strony zachodniej przylegają odpowiednio parcela gruntowa l. kat. nr [...] i nr [...]. Z kolei parcele gruntowe l. kat. nr [...] i nr [...] przylegają bezpośrednio od strony wschodniej do parcel gruntowych l. kat. nr [...] i nr [...]. Oprócz mapy katastralnej oraz szkicu indykacyjnego nie odszukano wśród materiałów zasobu żadnej innej dokumentacji zawierającej w swej treści dane pomiarowe ww. parcel gruntowych. Następnie operatem wywłaszczeniowym [...] parcela gruntowa l. kat. [...] o pow. 0,0144 ha podzieliła się na [...] o pow. 0,0081ha i [...] o pow. 0,0063ha, parcela gruntowa l. kat. nr [...] o pow. 0,1726 ha podzieliła się na [...] o pow. 0,0240 ha i [...] o pow. 0,1486ha. Podkreślić jednakże należy, że ww. operat wywłaszczeniowy nie został uwzględniony podczas zakładania ewidencji gruntów (prawdopodobnie z powodu braku decyzji wywłaszczeniowych).
Operat z założenia ewidencji gruntów został opracowany na podkładzie katastru gruntowego. I tak: parcela gruntowa l. kat. [...] o pow. 0,0144 ha utworzyła działki ewid. nr [...] o pow. 0,0130 ha i nr [...] o pow. 0,0014 ha, parcela gruntowa l. kat. nr [...] o pow. 0,0072 ha utworzyła działki ewid. nr [...] o pow. 0,0057 ha i nr [...] o pow. 0,0015 ha. Parcele gruntowe l. kat. nr [...], [...], [...], [...] (powstała z wcześniejszego podziału parceli gruntowej l. kat. [...]), [...], [...], [...] (powstała z wcześniejszego podziału parceli gruntowej l. kat. [...]) i [...] utworzyły działki ewid. nr [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] i [...].
Organ podkreślił, że dokumentacja z założenia nie obejmuje żadnych szkiców pomiarowych w zakresie ww. działek ewidencyjnych. Jedynie odszukano mapę z kontroli klasyfikacji terenowej na której podano odległość południową (39 m) i północną (40 m) granicy działki ewid. nr [...]. Porównując te miary z aktualnymi wynikającymi ze zmodernizowanej mapy ewidencyjnej (południowa i północna po 39 m), a także biorąc pod uwagę dokładność tego pomiaru z mapy kontroli klasyfikacyjnej organ stwierdził, że są one zgodne w granicach błędu i dokładności starej mapy ewidencyjnej.
Ustalono, że zgodnie z protokołem ustalenia stanu władania sporządzonym w trakcie zakładania ewidencji gruntów i budynków działka ewid. nr [...] była w posiadaniu H. S. s. W. i A., natomiast działka ewid. nr [...] - F. K. s. S. i B. Następnie:
- działka ewid. nr [...] podzieliła się na działki ewid. nr [...], nr [...] i nr [...] operatem podziałowym [...],
- działka ewid. nr [...] podzieliła się na działki ewid. nr [...] i nr [...] oraz działka ewid. nr [...] na działki ewid. nr [...] i nr [...] operatem podziałowym [...],
- działka ewid. nr [...] podzieliła się na działki ewid. nr [....], nr [...] i nr [...], działka ewid. nr [...] na działki ewid. nr [...] i nr [...], działka ewid. nr [...] na działki ewid. nr [...] i nr [...] oraz działka ewid. nr [...] na działki ewid. nr [...] i nr [...] - operatem podziałowym [...].
Analizując operat techniczny autorstwa geodety uprawnionego mgra inż. R. R. "Wyznaczenie punktów granicznych uprzednio ujawnionych w EGiB ustalenie przebiegu granic działka ewid. nr [...]" wpisany do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego w dniu 19 maja 2022 r. organ stwierdził, że nie wpłynął on na przebieg granic działek będących przedmiotem niniejszej sprawy.
Organ wyjaśnił, że J. i J. L. kwestionują przede wszystkim przebieg granic swoich nieruchomości od strony zachodniej, tj. od działek ewid. nr [...] i nr [...]. Ww. działki znajdują się w ich użytkowaniu, jednakże stanowią one odrębne przedmioty własności. Działka ewid. nr [...] objęta jest księgą wieczystą nr [...], a działka ewid. nr [...] - KW [...].
W ocenie organu przebieg granic działek ewid. nr [...], [...], [...], [...] i [...] od strony działek ewid. nr [...] i nr [...] został prawidłowo wykazany. Wychodząc od katastru gruntowego organ podkreślił, że tylko parcela gruntowa l. kat.nr [...] została włączona w działki ewid. nr [...], [...], [...], [...] i [...] (działki macierzyste to nr [...] i [...]). Natomiast parcela gruntowa l. kat. [...] utworzyła działkę ewid. nr [...] ,a parcela gruntowa l. kat. nr [...] utworzyła działki ewid. nr [...] i nr [...].
Wątpliwość organu wzbudziło usytuowanie działki ewid. nr [...], gdyż analizując kataster i założenie ewidencji gruntów winna ona przebiegać po przedłużeniu działki ewid. nr [...]. Jednakże, jak ustalono na podstawie dokumentacji [...] Aktualizacja operatu ewidencji gruntów wyznaczenie punktów granicznych wznowienie znaków granicznych autorstwa, geodety uprawnionego mgr inż. J. P. południowa granica działki ewid. nr [...] została ustalona w dniu 26 listopada 2018 r. z działką ewid. nr [...] (w punkcie 707), z działką ewid. nr [...] (w punkcie 707), z działką ewid. nr [...] (odcinek 706-707) i z działkami ewid. nr [...] i [...] (w punkcie 706) i usytuowana w miejscu pomiędzy działkami ewid. nr [...] i nr [...]. Jak podał organ, jest to jednak kwestia wychodząca poza zakres niniejszego postępowania i może podlegać ewentualnym wyjaśnieniom w odrębnym postępowaniu.
Odnosząc się do wskazówek zawartych w decyzji organu odwoławczego z dnia 27 maja 2022 r., Starosta stanął na stanowisko, że w nin. sprawie nie doszło do zmiany zasięgu prawa własności, ani w trakcie ustalenia przebiegu granic przeprowadzonych podczas modernizacji ewidencji gruntów i budynków (w dniu 20 stycznia 2020 r.), ani w trakcie powtórzonych przez wykonawcę prac modernizacyjnych w dniu 23 lipca 2021 r. czynności ustalenia przebiegu granic. Analiza wyżej wymienionej dokumentacji źródłowej potwierdza bowiem, iż przebieg granic działek J. i J. L. jest zgodny z dokumentacją z założenia ewidencji gruntów powstałej na bazie katastru gruntowego. Zarówno w dokumentacji katastralnej jak również z założenia ewidencji gruntów nie odszukano usytuowania parcel gruntowych jak również działek ewidencyjnych w stosunku do szczegółów sytuacyjnych. Istniejące aktualnie ogrodzenie w granicach którego znajdują się działki ewid. nr [...] i nr [...] prawdopodobnie w tamtym okresie nie istniało. Nie wykazali go także wykonawcy operatów podziałowych [...] oraz [...]. Odniesienie granic w stosunku do ogrodzenia pojawia się w operacie podziałowym [...]. Zarówno ze szkicu granicznego jak i protokołu z czynności przyjęcia granic nieruchomości wchodzących w skład tego operatu wynika, że zachodnia granica nieruchomości J. i J. L. przebiega wzdłuż ogrodzenia, a następnie po jego przedłużeniu. Na szkicu granicznym z operatu [...] działki ewid. nr [...] i nr [...] znajdują się poza ogrodzeniem. Jednakże przedmiotowa dokumentacja nie obejmuje ustalenia przebiegu granic, lecz tylko przyjęcie granic.
Organ odszukał inną dokumentację znajdującą się w państwowym zasobie geodezyjnym i kartograficznym nr ID: [...] "Mapa do celów projektowych" wykonana dla działki nr [...] (działka z sąsiedztwa) autorstwa tego samego geodety co dokumentacja [...]. Przedmiotowe opracowanie obejmuje w swym zakres: działki ewid. nr [...], nr [...] i nr [...], które znajdują się wewnątrz ogrodzenia w sposób odmienny aniżeli w dokumentacji [...], chociaż jak wynika z adnotacji kolorem zielonym naniesiono granice wg mapy ewidencyjnej. Powyższe zdaniem organu wskazuje, że ustalenia przebiegu granic mogą występować tego typu rozbieżności w zależne jednostkowego wpasowania danej działki będącej przedmiotem opracowania. Dlatego zarówno dokumentacja [...] jak również [...] nie mogą stanowić ani podstawy do wykazania przebiegu granic (poza granicami podziałowymi), ani też sugerować naruszenia stanu prawnego. Z powyższych względów w ocenie organu właściwym stało się przeprowadzenie czynności ustalenia przebiegu granic.
Organ podał, że dokumentacja opracowana przez geodetę uprawnionego mgr inż. P. Z. [...] potwierdza sporny charakter wszystkich granic działek ewid. nr [...], nr [...], nr [...], nr [...], nr [...], nr [...] i nr [...]. Wskazuje także na rozbieżność stanu prawnego ze stanem na gruncie od strony działek ewid. nr [...] i nr [...]. Dlatego też wykonawca ustalił ich przebieg na podstawie dotychczasowych danych, tj. tych danych które zostały pozyskane już w trakcie prac modernizacyjnych. Nie są one (granice) sprzeczne z granicami wykazanymi na dotychczasowej mapie ewidencyjnej w skali 1:2880 obowiązującej do czasu wejścia w życie zmodernizowanej ewidencji gruntów i budynków, w granicach jej dokładności. Nie są także sprzeczne z operatem technicznym [...] w zakresie granic podziałowych. Wykonawca wykonał czynności ustalenia przebiegu granic na odcinkach leżących na linii podziałowej (szczegółowiej opisano powyżej przy ustaleniach poszczególnych odcinków).
W ocenie organu jest to działanie słuszne, gdyż po pierwsze ustalone odcinki leżą na linii podziałowej, po drugie konieczność ich ustalenia wynikała z faktu, że linia podziałowa z operatu [...] wyznaczona została na podstawie punktów granicznych 1, 2, 5, 3, 10 bez uwzględnienia, a tym samym wykazania współrzędnych punktów granicznych powstałych z przecięcia linii podziałowej z działkami dzielonymi. Jest to prawdopodobnie konsekwencja braku ustalenia granic przed wykonaniem podziału. Również pole powierzchni działek ewidencyjnych będących przedmiotem zarzutów zostało przez wykonawcę prawidłowo obliczone. Z przebiegiem granic działki oraz położeniem punktów granicznych nierozerwalnie wiąże się pole powierzchni ewidencyjnej, gdyż to przebieg granic decyduje o powierzchni działki, a nie odwrotnie. Zarówno bowiem aktualne przepisy § 16 ust. 2 rozporządzenia Ministra Rozwoju, Pracy i Technologii z dnia 27 lipca 2021 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz. U. z 2021 r., poz. 1390 ze zm. – zwanego dalej rozporządzeniem z 2021 r. jak i obowiązujące w dacie przeprowadzania modernizacji przepisy § 62 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz. U. z 2019 r., poz. 393 ze zm. – zwanego dalej rozporządzeniem z 2001 r.) traktują pole powierzchni jako wynik obliczeń dokonanych na podstawie współrzędnych punktów granicznych, opisujących przebieg granic działki. Stosownie do regulacji § 16 ust. 2 rozporządzenia z 2021 r. pole powierzchni ewidencyjnej oblicza się na podstawie współrzędnych punktów granicznych działki ewidencyjnej, uwzględniając wartość poprawki odwzorowawczej i wykazuje się w hektarach z precyzją zapisu do 0,0001 ha. Powyższe wynikało także wprost z przepisów § 61 i § 62 rozporządzenia z 2001 r, przy czym przepis § 61 wskazywał, że numerycznego opisu granic działek ewidencyjnych dokonuje się za pomocą odpowiednich zbiorów punktów granicznych, których położenie względem osnowy geodezyjnej l klasy zostało określone na podstawie geodezyjnych pomiarów sytuacyjnych z błędami średnimi nie przekraczającymi 0,30 m, w sposób zapewniający odwzorowanie położenia i kształtu tych obiektów przestrzennych oraz wzajemnego powiązania miedzy nimi. Natomiast przepis § 62 stanowił, że pole powierzchni działek ewidencyjnych oblicza się za pomocą współrzędnych prostokątnych płaskich, o których mowa w § 61 oraz określa się w hektarach z precyzją zapisu do 0,0001 ha.
Organ wyjaśnił przy tym, że ewidencja jest wyłącznie publicznym rejestrem, w którym odzwierciedla się dane dotyczące stanu prawnego nieruchomości, a wynikające z dokumentów, którym przepisy prawa przypisują walor źródła danych ewidencyjnych. Ewidencja z założenia ma charakter wtórny, jest wyłącznie odzwierciedleniem dokumentów, które z mocy przepisów prawa stanowiły podstawę dokonanych w niej wpisów. W konsekwencji, każdy wpis w ewidencji jest deklaratoryjny, nie kreuje żadnego prawa, nie decyduje o jego zasięgu, a jedynie potwierdza, że takie prawo określonemu podmiotowi przysługuje i wskazuje, jaki zgodnie z przyjętymi do zasobu dokumentami jest jego zasięg. Poprzez żądanie wprowadzenia zmian w ewidencji nie można zatem dochodzić ani udowadniać swoich praw właścicielskich, czy uprawnień, do władania nieruchomością. Jeżeli istnieje spór co do prawa do nieruchomości, wyrażający się w braku zgody właścicieli działek sąsiednich co do tego, jak przebiega granica pomiędzy tymi działkami, nie jest dopuszczalne rozstrzyganie tego sporu przed organami ewidencyjnymi. Wiążące ustalenie granic nieruchomości w ewidencji gruntów może nastąpić, albo w oparciu o dokumenty, które już znajdują się w zasobie geodezyjnym i kartograficznym, albo w oparciu o dokumenty nowo wytworzone, wydane w postępowaniach zakończonych orzeczeniem rozstrzygającym spór graniczny.
Organ dodał, że w dniu w dniu 30 września 2022 r. wpłynął wniosek J. L. o ponowne ustalenie przebiegu granic działek ewidencyjnych, który podniósł że nie została zbadana, ani pierwsza, ani druga przesłanka określona w § 33 rozporządzenia z 2021 r.
Zdaniem organu brak było podstaw do ustalenia przebiegu granic według kryterium § 33 ust. 1 rozporządzenia z 2021 r., gdyż wykluczył to sporny charakter granic. Co do drugiego kryterium wskazał, że na odcinku działek ewid. nr [...] i nr [...], gdyż to na tych odcinkach spokojny stan posiadania jest niezgodny ze stanem ewidencyjnym, brak było podstaw do jego zastosowania z uwagi na drugą część brzmienia tego przepisu. Zgodnie bowiem z § 33 ust. 2, tj. w sytuacjach, gdy właściwe podmioty nie złożą do protokołu zgodnego oświadczenia o którym mowa w ust. 1, przebieg granic działek ewidencyjnych wraz z danymi dotyczącymi punktów granicznych ustala geodeta uprawniony według ostatniego spokojnego stanu posiadania, jeżeli ten stan posiadania nie jest sprzeczny z informacjami zawartymi w dostępnych dokumentach określających stan prawny gruntów w granicach tych działek (poprzednio § 39 ust. 2 rozporządzenia z 2001 r.). Zastosowanie tego kryterium na odcinkach działek ewid. nr [...] i nr [...] stało się niemożliwe z uwagi na odrębne prawa własności działek ewid. nr [...] i nr [...]. Działki ewid. nr [...] i nr [...] znajdują się w całości w użytkowaniu. J. i J. L. Ww. działki stanowią jednak przedmiot odrębnych własności objętych odpowiednio księgami wieczystymi nr [...] i nr [...]. Regulacja prawna w tym zakresie nie może się jednak odbyć w postępowaniu ewidencyjnym, lecz na drodze stosownego postępowania cywilnego. Dopiero dokumenty powstałe w wyniku tego postępowania mogłyby stanowić podstawę do stosownej aktualizacji ewidencji gruntów i budynków w tym zakresie.
Od powyższej decyzji odwołanie wniósł skarżący.
Opisaną na wstępie decyzją z dnia 27 stycznia 2023 r. organ odwoławczy utrzymał w mocy ww. decyzje organu pierwszej instancji.
Organ ustalił, że w rejestrze gruntów obrębu S. J. L. i J. L. są ujawnieni:
- jako właściciele działek nr [...], [...], [...], [...],
- jako współwłaściciele wraz z D. F. i J. F. w 1/2 części - działki nr [...];
- jako współwłaściciele wraz z A. L. i K. L. w 1/2 części działek nr [...], [...].
Z wymienionymi wyżej działkami sąsiadują:
od strony zachodniej:
• działka nr [...] - współwłaściciele: B. B., K. K., M. K., S. K., K. K.
• działka nr [...] - właściciel: P. K.
• działka nr [...] - władający: Gmina S.
od strony północnej:
• działka nr [...] - właściciele: A. C. i A. C.
- od strony południowej:
• działka nr [...] - właściciele: A. D. i J. D.
- od strony wschodniej:
• działki: nr [...], [...], [...], [...] - właściciele: A. L. i K. L.
Organ wskazał, że J. L. i J. L. wnieśli zastrzeżenia do ustalonego przebiegu granic działek stanowiących ich własność (współwłasność), wskazując dokumentację, która ich zdaniem odzwierciedla faktyczny i zgodny z dokumentami stan działek, tj. mapę zatwierdzoną i podpisaną przez kierownika Powiatowego Ośrodka Dokumentacji Geodezyjno-Kartograficznej w Nowym Targu mgr inż. E. Ł. wykonaną w skali 1:500 z dnia 17 czerwca 2005 r. o podziale nieruchomości oraz dokument - mapę z 2013 roku zatwierdzoną przez Wójta S. dotyczącą podziału nieruchomości naszej i sąsiadów Państwa L. w skali 1:500. Podnieśli, że obecne granice (po modernizacji) są przesunięte (cyt.): całość siatki granic działek jest przesunięta z zachodu na pd-wchód: o ok. 2 m na pd. i ok. 4-5 m na wschód. Wskazali na błąd, który ich zdaniem polega na wykazaniu działek nr [...], [...] i [...] w granicach ich własności - działki (...) zachodzą od strony zachodniej na działki będące naszą własnością, a działka [...] zachodzi na wydzielony z działki [...] 3m pas drogi - służebność do działki [...].
W ramach przeprowadzonej w 2020 r. modernizacji ewidencji gruntów i budynków dla obrębu S., której wyniki skompletowano w formie operatu technicznego [...], wykonawca prac, po analizie istniejących materiałów źródłowych, uznał za zasadne przeprowadzenie czynności ustalenia przebiegu granic działek będących przedmiotem zarzutów, z wyjątkiem granic podziałowych wynikających z operatu [...]. Dokumentem określającym przebieg granic przedmiotowych działek do czasu przeprowadzenia modernizacji była mapa ewidencyjna w skali 1:2880. Zdaniem organu odwoławczego, ze względu na technologię zakładania w latach 60. i 70. XX. wieku ewidencji gruntów oraz ówczesne możliwości techniczne wykonywania pomiarów geodezyjnych terenowych i kartometrycznych, a także ówczesne wymagania dokładnościowe, wykonawca prac geodezyjnych oraz organ pierwszej instancji prawidłowo ocenili, że mapa w skali 1:2880 powstała przy zakładaniu ewidencji gruntów ani w zakresie dokładności położenia punktów granicznych, ani w zakresie sposobu określenia położenia tych punktów nie spełnia wymogów rozporządzenia z 2001 r., którego przepisy obowiązywały w czasie wykonywania czynności modernizacyjnych. Zgodnie z przepisem § 47 obowiązującego aktualnie rozporządzenia z 2021 r.) do prac geodezyjnych zgłoszonych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie rozporządzenia dopuszcza się stosowanie przepisów dotychczasowych, nie dłużej jednak niż do dnia 31 grudnia 2021 r.
Zdaniem organu odwoławczego zgromadzona w państwowym zasobie geodezyjnym i kartograficznym dokumentacja geodezyjna obejmująca działki ewidencyjne będące przedmiotem niniejszej sprawy, w tym "podziałowa" - operaty [...] i [...], z wyjątkiem granic podziałowych z operatu [...], nie spełnia obowiązujących wymogów dokładnościowych. Wobec braku w państwowym zasobie geodezyjnym wiarygodnej dokumentacji źródłowej dotyczącej przebiegu granicy przedmiotowych działek, w ocenie organu odwoławczego słusznie podjęto działania zmierzające do określenia jej przebiegu. Zgodnie bowiem z regulacją zawartą w przepisie § 37 rozporządzenia z 2001 r., w razie braku dokumentacji, o której mowa w § 36, lub w przypadku, kiedy dane zawarte w tej dokumentacji nie są wiarygodne, lub nie odpowiadają standardom technicznym, dane dotyczące przebiegu granic pozyskuje się w wyniku geodezyjnych pomiarów terenowych lub fotogrametrycznych poprzedzonych ustaleniem przebiegu tych granic na gruncie, w trybie czynności, o których mowa w § 38 i 39 rozporządzenia 2001 r.
Organ wyjaśnił, że wykonanie czynności ustalenia przebiegu granic działek ewidencyjnych 20 stycznia 2020 r. przez wykonawcę modernizacji w oparciu o ortofotomapę z zastosowaniem kryterium § 39 ust. 2 rozporządzenia z 2001 r., wzbudziło wątpliwości organu pierwszej instancji, który uznał je za wadliwe
i niewystarczające. Spowodowało to powtórzenie czynności ustalania przebiegu granic przedmiotowych działek. Wykonawca prac, których wynikiem jest operat techniczny [...] stanowiący aneks nr 9 do operatu modernizacji ewidencji gruntów i budynków, dokonał ustalenia przebiegu granic 23 lipca 2021 r. Z protokołu ustalenia wynika, że przebieg granic działek stanowiących własność skarżących, tj. nr [...], [...], [...], [...] oraz stanowiących ich współwłasność, tj. nr [...], [...], [...] został ustalony w ramach kompleksu tych działek oraz z działkami sąsiednimi na podstawie § 39 ust. 3 rozporządzenia z 2001 r. Jedynie granice pomiędzy działkami nr [...] i [...] oraz [...] i [...] nie podlegały ustaleniu. Ich przebieg przyjęto bowiem z operatu podziałowego [...].
W czynnościach ustalenia brali udział: J. L. i J. L., A. L., A. C., A. D., M. K. (w imieniu swoim oraz K. K., B. B. i S. K.), K. K., A. K. -przedstawiciel Gminy S. oraz P. K. i T. K. (w imieniu P. K., lecz bez upoważnienia). Ustalonych granic nie zaakceptowali: J. L. i J. L. oraz A. L.. M. K., K. K. i A. C. podpisali protokół bez złożenia oświadczenia o akceptacji przebiegu granic. A. D. oraz przedstawiciel Gminy S. nie złożyli podpisu do protokołu. Pozostali właściciele lub współwłaściciele działek podlegających ustaleniu pomimo prawidłowego zawiadomienia nie uczestniczyli w czynnościach, ale zgodnie z § 38 ust. 2 pkt 3 rozporządzenia z 2001 r. nieusprawiedliwione niewzięcie udziału w czynnościach ustalania przebiegu granic nie stanowi przeszkody do ich przeprowadzenia.
Organ odwoławczy podkreślił, że niezaakceptowanie przez wszystkich zainteresowanych ustalonego przez wykonawcę przebiegu granic, czy to z powodu nieusprawiedliwionej nieobecności na gruncie, czy też z powodu niewyrażenia zgody na ustalony przebieg granic oraz odmowa złożenia podpisu w protokole, nie powodują, iż ustalenie przebiegu granic w trybie § 39 ust. 2 i ust. 3 rozporządzenia z 2001 r. nie może być dokonane lub jest nieskuteczne. Przepisy te stanowią bowiem, że to wykonawca ustala przebieg granic działek ewidencyjnych, a stosuje się je w przypadku, gdy właściwe podmioty nie złożą do protokołu ustalenia przebiegu granic działek ewidencyjnych zgodnego oświadczenia. Bowiem jedynie do ustalenia przebiegu granic działek ewidencyjnych w trybie przepisu § 39 ust. 1, tj. według zgodnych wskazań właścicieli działek, wymagana jest obecność wszystkich zainteresowanych i złożenie przez nich zgodnego oświadczenia do protokołu ustalenia. Przepis § 39 ust. 2 rozporządzenia z 2001 r. wskazuje natomiast, że w przypadku, gdy właściwe podmioty nie złożą do protokołu ustalenia przebiegu granic działek ewidencyjnych zgodnego oświadczenia, przebieg granic działek ewidencyjnych, ustala wykonawca według ostatniego spokojnego stanu posiadania, jeżeli stan ten nie jest sprzeczny z informacjami zawartymi w dostępnych dokumentach określających stan prawny gruntów w granicach tych działek. Z kolei, gdy spokojnego stanu posiadania nie można stwierdzić lub jest on sprzeczny z informacjami zawartymi w dostępnych dokumentach określających stan prawny gruntów, przebieg granic działek ewidencyjnych obejmujących te grunty ustala wykonawca po zbadaniu położenia znaków i śladów granicznych oraz przeprowadzeniu analizy wszelkich dostępnych dokumentów, zawierających informacje mające znaczenie w tym zakresie, w tym oświadczeń zainteresowanych podmiotów i świadków (§ 39 ust. 3 rozporządzenia z 2001 r.). Jak wynika z protokołu ustalenia przebiegu granic, wykonawca jako sposób ustalenia przebiegu dla poszczególnych granic wskazał analizę istniejących dokumentów. Ustalenie nastąpiło zatem w oparciu o przepis § 39 ust. 3 rozporządzenia z 2001 r.
W ocenie organu odwoławczego, po porównaniu przebiegu granic obecnie ujawnionego w zmodernizowanym operacie z analogową mapą w skali 1:2880 powstałą przy zakładaniu ewidencji gruntów oraz mapą katastralną, na bazie której powstała mapa ewidencyjna, granice uwidocznione w zmodernizowanym operacie zostały ustalone prawidłowo z zachowaniem reguł wskazanych w § 39 ust. 3 rozporządzenia z 2001 r. i są zgodne z tą dokumentacją. Przebieg granic działek skarżących, tj. nr [...], [...], [...], [...] oraz stanowiących ich współwłasność, tj. działek nr [...], [...], [...] nie jest sprzeczny z granicami wykazanymi na mapie ewidencyjnej w skali 1:2880 obowiązującej przed modernizacją w granicach jej dokładności.
Odnosząc się do uwag stron oraz zarzutów odwołania organ odwoławczy podał, że to przebieg granic decyduje o powierzchni, nie można natomiast dopasować przebiegu granic w celu osiągnięcia zadanej powierzchni.
Z kolei podstawą zmian w operacie ewidencyjnym nie może być tylko odmienna ocena stanu faktycznego na gruncie, ale przede wszystkim przewidziana prawem dokumentacja. Zasięg faktycznego użytkowania gruntu sam w sobie nie stanowi podstawy do zmiany przebiegu granic nieruchomości ujawnionych w ewidencji gruntów i budynków. Przepis § 39 ust. 2 rozporządzenia z 2001 r., który określa okoliczności, jakie muszą zaistnieć, by przebieg granicy ustalić według ostatniego spokojnego stanu posiadania (czyli według stanu użytkowania czyli stanu faktycznego), równocześnie wskazuje, że ten stan posiadania nie może być sprzeczny z informacjami zawartymi w dostępnych dokumentach określających stan prawny gruntów w granicach działek. Ponadto Starosta w zaskarżonej decyzji zawarł już stosowne wyjaśnienia, iż odległość pomiędzy granicą (zachodnią i wschodnią) ówczesnej działki nr [...] jest zgodna w granicach błędu i dokładności starej mapy z odległością wskazaną na mapie z kontroli klasyfikacji terenowej (karta 475). Jest to jedyny dokument odszukany przez Starostę zawierający jakiekolwiek miary. Dokumentacja z założenia ewidencji nie obejmuje żadnych szkiców pomiarowych.
Organ wyjaśnił, że to wykonawca pracy geodezyjnej decyduje o tym, które materiały zasobu geodezyjnego wykorzysta do wykonania danej pracy geodezyjnej oraz dokonuje wyboru trybu ustalenia granic, natomiast kolejność i zasady wyboru tego trybu ściśle określa § 39 rozporządzenia z 2001 r. Z kolei do kompetencji starosty jako organu właściwego w sprawach ewidencji gruntów i budynków nie należy rozstrzyganie, który dokument ma moc wiążącą, oraz który dokument wskazuje właściwy przebieg granic.
Ewidencja gruntów i budynków jest tylko specjalnie prowadzonym zbiorem informacji o gruntach, budynkach i lokalach. Zbiór ten pełni funkcje informacyjno - techniczne, nie rozstrzyga i nie może rozstrzygać sporów o prawa do gruntów, nie nadaje tych praw, nie dokonuje również znoszenia prawa współwłasności. Rejestruje jedynie stany prawne ustalone w innym trybie lub przez inne organy. Stąd też poprzez żądanie wprowadzenia zmian w ewidencji nie można ani dochodzić ani udowadniać swoich praw właścicielskich lub uprawnień do władania nieruchomością lub częścią nieruchomości. Przepisy Prawa geodezyjnego i kartograficznego nie dają staroście podstaw prawnych do kształtowania stosunków własnościowych i związanych z tymi stosunkami uprawnień i obowiązków. Również modernizacja ewidencji gruntów i budynków nie jest trybem właściwym do rozstrzygania sporów granicznych i nie może zastąpić rozgraniczenia nieruchomości.
Zdaniem organu odwoławczego nie znajduje uzasadnienia, że w niniejszej sprawie doszło do rażącego naruszenia prawa poprzez naruszenie art. 22 ust. 1 Prawa geodezyjnego i kartograficznego. Wskazanie w osnowie prawnej zaskarżonej decyzji - nieobowiązującego od 31 lipca 2020 r. przepisu art. 22 ust. 1 Prawa geodezyjnego i kartograficznego nie ma bowiem wpływu na rozstrzygnięcie sprawy.
Podobnie nie ma wpływu na rozstrzygnięcie sprawy ogłoszenie przez Starostę Nowotarskiego informacji o modernizacji po wydaniu zaskarżonej decyzji, bo dopiero 15 listopada 2022 r. Zgodnie z ugruntowanym stanowiskiem sądów administracyjnych, przewidziany w art. 24a ust. 9 termin 30 dni do wniesienia zarzutów od operatu, ma charakter terminu końcowego, po upływie którego złożone zarzuty traktowane są już jako wnioski o zmianę danych. Zatem wszelkie zastrzeżenia zgłaszane od chwili, gdy dane objęte modernizacją, zawarte w projekcie operatu opisowo-kartograficznego stały się danymi ewidencji gruntów i budynków i podlegały ujawnieniu w bazie danych ewidencji gruntów i budynków (termin wskazany w art. 24a ust. 7 Prawa geodezyjnego i kartograficznego) mogą być traktowane jak zgłoszenie zarzutów, o których mowa w art. 24a ust. 10.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakwie skarżący zarzucił organowi naruszenie przepisów:
- art. 24 a ust. 9 i 10 Prawa geodezyjnego i kartograficznego poprzez odrzucenie zarzutów zgłoszonych przez Państwa J. i J. L. pomimo, że nie było podstaw do odrzucenia zarzutów ponieważ Starosta nie dokonał ogłoszenia w dzienniku urzędowym województwa informacji o tym, że dane zawarte w projekcie operatu opisowo-kartograficznego stają się danymi ewidencji gruntów i budynków
i podlegają ujawnieniu w bazie danych ewidencji gruntów i budynków, w związku z czym nie otworzył się termin na odrzucenie zarzutów;
- art. 138 § 1 pkt 2 w zw. z art. 107 § 1 pkt 4 k.p.a. poprzez nieuchylenie decyzji w sytuacji gdy decyzja organu I instancji zawierała istotne uchybienia, takie jak brak dokonania stosownych ogłoszeń, podanie nieistniejącej podstawy prawnej i wskazanie w podstawach prawnych rozstrzygnięcia art. 22 ust. 1 ustawy z dnia 17 maja 1989 roku Prawo geodezyjne i kartograficzne, który to przepis został uchylony i nie istniał w chwili wydania orzeczenia, co miało istotny wpływ na treść rozstrzygnięcia;
- § 33 ust. 1, 2 i 3 rozporządzenia z 2021 r. oraz § 38 ust 2 rozporządzenia z 2001 r. poprzez przeprowadzenie czynności ustalenia granic niezgodnie z procedurą wynikającą z rozporządzenia i nie zbadanie przesłanki pierwszej oraz drugiej, a oparcie się jedynie na przesłance trzeciej, która winna być brana dopiero w ostatniej kolejności, co miało istotny wpływ na treść rozstrzygnięcia;
- § 33 ust. 1 i 2 rozporządzenia z 2021 r. poprzez dokonanie błędnej, zawężającej wykładni tych przepisów i dokonanie nieprawidłowej wykładni I pojęcia nie jest sprzeczny, co miało istotny wpływ na treść rozstrzygnięcia;
- art. 75 § 1 w zw. z art. 77 § 1 i 2 k.p.a.. oraz art. 78 § 1 k.p.a. poprzez nieprzeprowadzenie dowodów zawnioskowanych przez strony, tj. nieprzeprowadzenie ponownie czynności ustalenia granic, pomimo, że zostało wykazane, że poprzednio przeprowadzone czynności zostały dokonane w sposób niezgodny z przepisami, a ustalenia z nich wynikające zostały dokonane wbrew treści rozporządzenia.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko i wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:
Stosownie do treści art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2022 r., poz. 2492 ze zm.) w zw. z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r., poz. 1634, zwanej dalej w skrócie P.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, stosując środki określone w ustawie. Kontrola sądu polega na zbadaniu zgodności z prawem (legalności) zaskarżonego aktu (odpowiednio decyzji, postanowienia) z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Sąd nie jest przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, zgodnie z dyspozycją art. 134 § 1 P.p.s.a. Sąd administracyjny nie rozstrzyga więc merytorycznie, lecz ocenia zgodność decyzji z przepisami prawa.
Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie.
Sąd w składzie orzekającym w niniejszej sprawie nie stwierdził w wyniku przeprowadzonej kontroli co do zgodności z prawem, by w wydanych w postępowaniu administracyjnym decyzjach - zaskarżonej, jak poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji, tkwiły kwalifikowane wady skutkujące stwierdzeniem ich nieważności, czy wznowieniem postępowania administracyjnego. Nie dopatrzył się też takich naruszeń przez orzekające organy przepisów postępowania i prawa materialnego, które skutkowałyby uchyleniem podjętych przez nie rozstrzygnięć.
Zgodnie z art. 24a ust. 1 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2023 r. poz. 1752, zwanej dalej Prawem geodezyjnym i kartograficznym), starosta może zarządzić przeprowadzenie modernizacji ewidencji gruntów i budynków na obszarze poszczególnych obrębów ewidencyjnych.
W myśl ust. 2 art. 24a Prawa geodezyjnego i kartograficznego Starosta podaje do publicznej wiadomości informację o rozpoczęciu prac geodezyjnych oraz informuje o trybie postępowania związanego z modernizacją ewidencji gruntów i budynków, o czym informuje przez wywieszenie informacji na okres 14 dni na tablicy ogłoszeń w siedzibie starostwa powiatowego, jak to stanowi ust. 3 art. 24a. Prawa geodezyjnego i kartograficznego. Po etapie informacji o rozpoczęciu prac geodezyjnych oraz o trybie związanego z tym postępowania, Starosta, zgodnie z przepisem art. 24a ust. 4 Prawa geodezyjnego i kartograficznego wykłada na okres 15-tu dni roboczych do wglądu osób fizycznych, osób prawnych i jednostek organizacyjnych nieposiadających osobowości prawnej, w siedzibie starostwa powiatowego, projekt operatu opisowo-kartograficznego. Wyłożenie do wglądu projektu operatu opisowo-kartograficznego modernizacji, stosownie do przepisu art. 24a ust. 5 Prawa geodezyjnego i kartograficznego winno być poprzedzone wywieszeniem na tablicy ogłoszeń w siedzibie starostwa i właściwego urzędu gminy na co najmniej 14 dni przed dniem wyłożenia, informacji o terminie i miejscu wyłożenia projektu, a także ogłoszeniem tej informacji w prasie o zasięgu krajowym.
Zgodnie z przepisem art. 24a ust. 6 każdy, czyjego interesu prawnego dotyczą dane ujawnione w projekcie operatu opisowo-kartograficznego, może w okresie wyłożenia projektu do wglądu zgłaszać uwagi do tych danych.
Stosownie do art. 24a ust. 7 Prawa geodezyjnego i kartograficznego sposobem załatwienia uwag złożonych do projektu w czasie jego wyłożenia, nie jest decyzja administracyjna, lecz informacja o sposobie rozpatrzenia uwag zgłoszonych do projektu, udzielona przez upoważnionego pracownika starostwa powiatowego, posiadającego uprawnienia, o których mowa w art. 43 pkt 2 ustawy. Rozstrzygnięcie o przyjęciu lub odrzuceniu uwag następuje przy udziale wykonawcy prac geodezyjnych, kartograficznych lub taksacyjnych związanych z projektem operatu ewidencyjnego modernizacji. Upoważniony pracownik w protokole sporządza wzmiankę o treści zgłoszonych uwag i sposobie ich rozpatrzenia.
Ustawa nie określa żadnego terminu do rozpatrzenia uwag zgłoszonych w trybie art. 24a ust. 6.
W przepisie art. 24a ust. 8 Prawa geodezyjnego i kartograficznego ustawa stanowi, że po upływie terminu, o którym mowa w ust. 4 (tekst jedn.: wyłożenia projektu na okres 15 dni roboczych), projekt operatu opisowo-kartograficznego staje się operatem gruntów i budynków, a informację o tym Starosta ogłasza w dzienniku urzędowym województwa. Wzajemna relacja przepisów art. 24a ust. 6 i ust. 8 Prawa geodezyjnego i kartograficznego wskazuje zatem, że projekt operatu opisowo-kartograficznego z mocy prawa staje się operatem opisowo-kartograficznym, z chwilą upływu terminu na jaki projekt był wyłożony. Ewentualne uwagi do projektu złożone w trybie art. 24a ust. 6 oraz sposób i termin ich załatwienia nie mają wpływu na bieg terminu, po upływie którego projekt staje się z mocy prawa obowiązującym operatem ewidencji gruntów.
Zgodnie z przepisami art. 24a ust. 9 i 10 Prawa geodezyjnego i kartograficznego środkiem prawnym służącym do kwestionowania danych zawartych w ewidencji gruntów i budynków ujawnionych w operacie opisowo kartograficznym, przez osoby, których interesu prawnego dotyczą te dane, są zarzuty. O uwzględnieniu lub odrzuceniu tych zarzutów starosta rozstrzyga w drodze decyzji (ust. 10 art. 24a Prawa geodezyjnego i kartograficznego).
W myśl art. 24a ust. 12 Prawa geodezyjnego i kartograficznego zarzuty zgłoszone po upływie terminu określonego w ust. 9, tj. po upływie 30 dni od dnia ogłoszenia w dzienniku urzędowym województwa informacji, o tym, że projekt operatu stał się operatem ewidencji gruntów i budynków, traktowane są jako wnioski o zmianę danych objętych ewidencją.
W zależności więc od etapu prac modernizacji ewidencji gruntów ustawa przewiduje różne środki; uwagi do projektu, zarzuty do operatu, oraz wnioski o zmianę danych ewidencji.
Także w tej sprawie Sąd w pełni podziela więc stanowisko, wypowiedziane w przednio wydanym wyroku tut. Sądu z dnia 7 lutego 2008 r., sygn. akt III SAB/Kr 30/07, które nadal pozostaje aktualne, " (...) że za nieuzasadnione należy uznać stanowisko (...), że początkową datą powstania uprawnienia do złożenia zarzutów od projektu operatu, jest dzień ogłoszenia przez starostę informacji o tym, że stał się operatem w dzienniku urzędowym województwa. Użyte w przepisie art. 24a ust. 9 ustawy sformułowanie, że każdy.... może w terminie 30 dni od dnia ogłoszenia w dzienniku urzędowym województwa informacji, o której mowa w ust. 8, zgłaszać zarzuty do tych danych nie wyłącza skutecznego wniesienia zarzutów do operatu, o których uwzględnieniu lub odrzuceniu starosta rozstrzyga decyzją, przed obwieszczeniem powyższej informacji. Przewidziany art. 24a ust. 9 termin 30 dni do wniesienia zarzutów od operatu, ma charakter terminu końcowego, po upływie którego złożone zarzuty traktowane są już jako wnioski o zmianę danych."
Skoro w rozpatrywanej sprawie pismem z dnia 14 maja 2020 r. J. L. wniosła zarzuty do zmodernizowanych danych, zaś kolejnymi pismami z dnia 11 lipca 2020 r. (karta 147 akt administracyjnych) oraz 28 września 2020 r. (karta 158 akt administracyjnych) J. L. i skarżący J. L. sprecyzowali przedmiot zarzutów. r., to uczynili to niewątpliwie po dniu, w którym projekt operatu opisowo-kartograficznego stał się operatem ewidencji gruntów i budynków (tj. po 12 marca 2020 r.), a przed ogłoszeniem informacji o modernizacji w Dzienniku Urzędowym Województwa Małopolskiego, które nastąpiło 15 listopada 2022 r. pod poz. 7498. Trafnie więc wskazały organy, że zastrzeżenia podniesione w tych pismach, należało traktować jako zarzuty, o których mowa w art. 24a ust. 9 i 10 Prawa geodezyjnego i kartograficznego.
Podniesiony zatem w skardze zarzut w tym zakresie – naruszenia "art. 24a ust. 9 i 10 Prawa geodezyjnego i kartograficznego poprzez odrzucenie zarzutów zgłoszonych przez Państwa J. i J. L. pomimo, że nie było podstaw do odrzucenia zarzutów ponieważ Starosta nie dokonał ogłoszenia w dzienniku urzędowym województwa informacji o tym, że dane zawarte w projekcie operatu opisowo-kartograficznego stają się danymi ewidencji gruntów i budynków i podlegają ujawnieniu w bazie danych ewidencji gruntów i budynków, w związku z czym nie otworzył się termin na odrzucenie zarzutów", jest całkowicie niezasadny. Jak co dopiero Sąd wskazał przewidziany art. 24a ust. 9 termin 30 dni do wniesienia zarzutów od operatu, ma charakter terminu końcowego, po upływie którego złożone zarzuty traktowane są już jako wnioski o zmianę danych ewidencyjnych.
Racje miały więc organy orzekające, że zarzuty te podlegały merytorycznej ocenie przez organy geodezyjne.
W odniesieniu do tej kwestii, wskazać należy, że w czasie wykonywania czynności modernizacyjnych obowiązywały przepisy rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz. U. z 2019 r., poz. 393 ze zm. – zwanego dalej rozporządzeniem z 2001 r.), Zgodnie zaś z przepisem § 47 obowiązującego aktualnie rozporządzenia Ministra Rozwoju, Pracy i Technologii z dnia 27 lipca 2021 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz. U. z 2021 r., poz. 1390 ze zm. – zwanego dalej rozporządzeniem z 2021 r.) do prac geodezyjnych zgłoszonych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie rozporządzenia dopuszcza się stosowanie przepisów dotychczasowych, nie dłużej jednak niż do dnia 31 grudnia 2021 r.
Zgodnie z § 55 rozporządzenia z 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków, modernizacja ewidencji w celu: uzupełnienia bazy danych ewidencyjnych i utworzenia pełnego zakresu zbiorów danych ewidencyjnych; modyfikacji istniejących danych ewidencyjnych do wymagań określonych w rozporządzeniu, to zespół działań technicznych, organizacyjnych i administracyjnych podejmowanych przez starostę. Działania te, stosownie do § 56 pkt 2 ww. rozporządzenia, wykonuje się: 1) w sposób ciągły, w ramach bieżącej aktualizacji operatu ewidencyjnego na zasadach i w trybie, o których mowa w § 45-49; 2) kompleksowo, na zasadach i w trybie określonych przepisami rozdziału 2, z zastrzeżeniem § 82.
Jak stanowi § 45 ust. 1 rozporządzenia z 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków aktualizacja operatu ewidencyjnego następuje poprzez wprowadzenie udokumentowanych zmian do bazy danych ewidencyjnych w celu: zastąpienia danych niezgodnych ze stanem faktycznym, stanem prawnym lub obowiązującymi standardami technicznymi odpowiednimi danymi zgodnymi ze stanem faktycznym lub prawnym oraz obowiązującymi standardami technicznymi; ujawnieniu nowych danych ewidencyjnych; wyeliminowaniu danych błędnych.
Przy aktualizacji operatu ewidencyjnego przepisy § 35 i § 36 stosuje się odpowiednio (ust. 2 § 45 rozporządzenia z 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków), zaś przy sporządzeniu dokumentacji określającej przebieg granic działek ewidencyjnych na potrzeby aktualizacji operatu ewidencyjnego przepisy § 37 – 39 stosuje się odpowiednio. Użyte w co dopiero wskazanych przepisach wykonawczych sformułowania "odpowiednio" nie jest również bez znaczenia dla prawidłowej ich wykładni i zastosowania. "Odpowiednie stosowanie przepisów" oznacza bądź stosowanie odnośnych przepisów bez żadnych zmian do innego zakresu odniesienia, bądź stosowanie ich z pewnymi zmianami, bądź też niestosowanie tych przepisów do innego zakresu odniesienia(por. m.in. uchwała Sądu Najwyższego z dnia 23 sierpnia 2006 r., sygn. akt III CZP 56/06, OSNC 2007, nr 3, poz. 43)
Zgodnie z przepisami rozdziału 2 "Zakładanie ewidencji gruntów i budynków" źródłami danych ewidencyjnych niezbędnych do założenia ewidencji są: 1) materiały i informacje zgromadzone w państwowym zasobie geodezyjnym i kartograficznym, 2) wyniki pomiarów fotogrametrycznych, 3) wyniki terenowych pomiarów geodezyjnych, 4) dane zawarte w innych ewidencjach i rejestrach, prowadzonych na podstawie odrębnych przepisów przez: sądy, organy administracji publicznej oraz państwowe i samorządowe jednostki organizacyjne, 5) dane zawarte w dokumentach udostępnionych przez zainteresowane osoby, organy i jednostki organizacyjne, 6) dane zawarte w dokumentacji architektoniczno-budowlanej gromadzonej i przechowywanej przez organy administracji publicznej, 7) wyniki oględzin (§ 35 rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów i budynków).
Stosownie do § 36 rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów i budynków, przebieg granic działek ewidencyjnych wykazuje się w ewidencji na podstawie dokumentacji geodezyjnej, przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, sporządzonej: 1) w postępowaniu rozgraniczeniowym, 2) w celu podziału nieruchomości, 3) w postępowaniu scaleniowym i wymiany gruntów, 4) w postępowaniu dotyczącym scalenia i podziału nieruchomości, 5) na potrzeby postępowania sądowego lub administracyjnego, a następnie wykorzystanej do wydania prawomocnego orzeczenia sądowego lub ostatecznej decyzji administracyjnej, 6) przy zakładaniu, na podstawie poprzednio obowiązujących przepisów, katastru nieruchomości i ewidencji gruntów i budynków.
Z analizy przedstawionych regulacji wynika, że co do zasady przebieg granic działek ewidencyjnych wykonuje się w ewidencji na podstawie dokumentacji geodezyjnej, przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, sporządzonej na potrzeby postępowania sądowego lub administracyjnego.
Dokonując oceny działań organów orzekających w niniejszej sprawie Sąd nie dopatrzył się wbrew twierdzeniom skargi naruszenia "...§ 33 ust. 1, 2 i 3 rozporządzenia Ministra Rozwoju Pracy i Technologii w sprawie ewidencji gruntów i budynków z dnia 27 lipca 2021 r. oraz § 38 ust 2 poprzednio obowiązującego rozporządzenia poprzez przeprowadzenie czynności ustalenia granic niezgodnie z procedurą wynikającą z rozporządzenia, gdyż nie zbadano przesłanki pierwszej oraz drugiej, a oparto się jedynie na przesłance trzeciej, która winna być brana dopiero w ostatniej kolejności, jak i naruszenia § 33 ust. 1 i 2 rozporządzenia Ministra Rozwoju Pracy i Technologii w sprawie ewidencji gruntów i budynków z dnia 27 lipca 2021 r poprzez dokonanie błędnej, zawężającej wykładni tych przepisów i dokonanie nieprawidłowej wykładni tego pojęcia, w stopniu, który miałby istotny wpływ na treść rozstrzygnięcia.
Z okoliczności sprawy wynika, że organom nie można zasadnie postawić takiego zarzutu, zwłaszcza również i z tego względu, iż organ pierwszej instancji orzekając ponownie po wydaniu decyzji kasacyjnej (decyzja organu odwoławczego z dnia 27 maja 2022 r.), miał jeszcze obowiązek dokonania ustaleń, czy przypadkiem nie doszło w trakcie czynności modernizacyjnych i innych do zmiany zasięgu prawa własności.
Zasadna jest argumentacja organu odwoławczego, że w sytuacji, jak stanowi § 37 rozporządzenia z 2001 r., braku dokumentacji, o której mowa w § 36, lub w przypadku, kiedy dane zawarte w tej dokumentacji nie są wiarygodne, lub nie odpowiadają standardom technicznym, dane dotyczące przebiegu granic pozyskuje się w wyniku geodezyjnych pomiarów terenowych lub fotogrametrycznych poprzedzonych ustaleniem przebiegu tych granic na gruncie, w trybie czynności, o których mowa w § 38 i 39 rozporządzenia z 2001 r. Wyjątek bowiem od wskazania przebiegu granic na podstawie § 36 rozporządzenia z 2001 r. stanowią właśnie rozwiązania zawarte w § 37, § 38 i § 39 rozporządzenia z 2001 r. dopuszczające pozyskiwanie danych dotyczących przebiegu granic w wyniku terenowych pomiarów geodezyjnych poprzedzonych ustaleniem przebiegu granic na gruncie (por. m. in wyrok WSA w Krakowie z dnia 13 kwietnia 2016 r., sygn. akt III SA/Kr 1639/15; LEX nr 2038616).
Taka sytuacja miała miejsce w niniejszym przypadku. Uważne wczytanie się w argumentację organów przedstawioną w uzasadnieniach kontrolowanych decyzji pozwala na stwierdzenie, że działania organów były w świetle obowiązujących regulacji prawidłowe.
Skarżący i jego pełnomocnik zarzucają tak właściwie działającemu w imieniu organu upoważnionemu geodecie naruszenie postanowień "...§ 33 ust. 1 rozporządzenia Ministra Rozwoju Pracy i Technologii w sprawie ewidencji gruntów i budynków z dnia 27 lipca 2021 r. i poprzednio obowiązującego, poprzez to, że w pierwszej kolejności powinien on zadać stronom pytanie podczas ustalania przebiegu granic, jaki jest według nich przebieg zachodniej granicy działek P.P. L., a czego nie uczynił geodeta. W protokole brak jest odzwierciedlenia takiego badania, jak podnosi skarżący i jego pełnomocnik, a na gruncie od razu geodeta wskazywał "...jak według niego wynika to z map."
Otóż w ocenie Sądu powyższe wskazuje na niewłaściwe rozumienie postanowień tych przepisów przez skarżącego i jego pełnomocnika.
Zdaniem Sądu po pierwsze, geodeta przeprowadzając te czynności w pierwszym rzędzie powinien bowiem kierować się generalną zasadą prawdy materialnej (obiektywnej). tj., poszukiwać takiego rozwiązania, które by było oparte na faktach i okolicznościach udowodnionych na podstawie zgromadzonych dokumentów, a dopiero w przypadku ich braku na wskazaniach stron.
Po drugie, za przekonywujące uznać więc należało przedstawione przez orzekające organy wyjaśnienia w tym względzie.
Z okoliczności ustalonego stanu faktycznego wynika, że J. i J. L. kwestionują przede wszystkim przebieg granic swoich nieruchomości od strony zachodniej, tj. od działek ewid. nr [...] i nr [...]. Jak wskazały organy ww. działki znajdują się w ich użytkowaniu, jednakże stanowią one odrębne przedmioty własności. Działka ewid. nr [...] objęta jest księgą wieczystą nr [...] (współwłaściciele: B. B., K. K., M. K., S. K., K. K.), a działka ewid. nr [...] - KW [...] (własność P. K.).
Po trzecie, organy wykazały bez wątpliwości, że nie doszło do zmiany zasięgu prawa własności, ani w trakcie ustalenia przebiegu granic przeprowadzonych podczas modernizacji ewidencji gruntów i budynków (w dniu 20 stycznia 2020 r.), ani w trakcie powtórzonych przez wykonawcę prac modernizacyjnych w dniu 23 lipca 2021 r. czynności ustalenia przebiegu granic, którą to kwestię akcentował organ odwoławczy w uprzednio wydanej w niniejszej sprawie decyzji kasacyjnej.
Analiza wyżej wymienionej dokumentacji źródłowej potwierdza bowiem, że przebieg granic działek J. i J. L. jest zgodny z dokumentacją z założenia ewidencji gruntów powstałej na bazie katastru gruntowego. Zarówno w dokumentacji katastralnej jak również z założenia ewidencji gruntów nie odszukano usytuowania parcel gruntowych jak również działek ewidencyjnych w stosunku do szczegółów sytuacyjnych. Istniejące aktualnie ogrodzenie w granicach którego znajdują się działki ewid. nr [...] i nr [...] prawdopodobnie w tamtym okresie nie istniało. Nie wykazali go także wykonawcy operatów podziałowych [...] oraz [...]. Odniesienie granic w stosunku do ogrodzenia pojawia się w operacie podziałowym [...]. Zarówno ze szkicu granicznego jak i protokołu z czynności przyjęcia granic nieruchomości wchodzących w skład tego operatu wynika, że zachodnia granica nieruchomości J. i J. L. przebiega wzdłuż ogrodzenia, a następnie po jego przedłużeniu. Na szkicu granicznym z operatu [...] działki ewid. nr [...] i nr [...] znajdują się poza ogrodzeniem. Jednakże przedmiotowa dokumentacja nie obejmuje ustalenia przebiegu granic, lecz tylko przyjęcie granic.
Dalej w uzasadnieniu organ pierwszej instancji wskazał, że odszukał inną dokumentację znajdującą się w państwowym zasobie geodezyjnym i kartograficznym nr ID: [...] "Mapa do celów projektowych" wykonana dla działki nr [...] (działka z sąsiedztwa) autorstwa tego samego geodety co dokumentacja [...]. Przedmiotowe opracowanie obejmuje w swym zakres: działki ewid. nr [...], nr [...] i nr [...], które znajdują się wewnątrz ogrodzenia w sposób odmienny aniżeli w dokumentacji [...], chociaż jak wynika z adnotacji kolorem zielonym naniesiono granice wg mapy ewidencyjnej. Powyższe zdaniem organu wskazuje, że ustalenia przebiegu granic mogą występować tego typu rozbieżności w zależne jednostkowego wpasowania danej działki będącej przedmiotem opracowania. Dlatego zarówno dokumentacja [...] jak również [...] nie mogą stanowić ani podstawy do wykazania przebiegu granic (poza granicami podziałowymi), ani też sugerować naruszenia stanu prawnego. Wzbudziło to, jak wyjaśnił w tym zakresie z kolei organ odwoławczy, wątpliwości organu pierwszej instancji, który uznał je za wadliwe i niewystarczające, co w konsekwencji spowodowało właśnie z tego powodu powtórzenie czynności ustalania przebiegu granic przedmiotowych działek. Wykonawca prac, których wynikiem jest operat techniczny [...] stanowiący aneks nr 9 do operatu modernizacji ewidencji gruntów i budynków, dokonał ustalenia przebiegu granic 23 lipca 2021 r. Z protokołu ustalenia wynika, że przebieg granic działek stanowiących własność skarżących, tj. nr [...], [...], [...], [...] oraz stanowiących ich współwłasność, tj. nr [...], [...], [...] został ustalony w ramach kompleksu tych działek oraz z działkami sąsiednimi na podstawie § 39 ust. 3 rozporządzenia z 2001 r. Jedynie granice pomiędzy działkami nr [...] i [...] oraz [...] i [...] nie podlegały ustaleniu. Ich przebieg przyjęto bowiem z operatu podziałowego [...].
Powyższe powtórne przytoczenie fragmentów uzasadnienia stanowiska organu w sposób przekonywujący wskazuje i utwierdza, że prawidłowo postąpił, zdaniem Sądu, organ pierwszej instancji. Mając na względzie postanowienia wskazanego już § 47 obowiązującego aktualnie rozporządzenia z 2021 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków, który dozwalał stosowanie przepisów dotychczasowych, nie dłużej jednak niż do dnia 31 grudnia 2021 r., do prac geodezyjnych zgłoszonych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie rozporządzenia, prawidłowa wykładnia § 31 i 37 rozporządzenia z 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków nakazywała organom (tu właściwie geodecie upoważnionemu, działającemu w imieniu organu), na podjęcie ponownych czynności ustalenia przebiegu granic działek nr [...], [...], [...], [...] oraz nr [...], [...], [...], skoro nie doszło do ich ustalenia, a więc gdy zaistniała sytuacja opisana we wskazanych § 31 i 37 zwłaszcza, gdy brak jest dokumentacji, o której mowa w § 36, lub w przypadku, kiedy dane zawarte w tej dokumentacji nie są wiarygodne, lub nie odpowiadają standardom technicznym, dane dotyczące przebiegu granic pozyskuje się w wyniku geodezyjnych pomiarów terenowych
W czynnościach ustalenia brali udział: J. L. i J. L., A. L., A. C., A. D., M. K. (w imieniu swoim oraz K. K., B. B. i S. K.), K. K., A. K. -przedstawiciel Gminy S. oraz P. K. i T. K. (w imieniu P. K., lecz bez upoważnienia). Ustalonych granic nie zaakceptowali: J. L. i J. L. oraz A. L.. M. K., K. K. i A. C. podpisali protokół bez złożenia oświadczenia o akceptacji przebiegu granic. A. D. oraz przedstawiciel Gminy S. nie złożyli podpisu do protokołu. Pozostali właściciele lub współwłaściciele działek podlegających ustaleniu pomimo prawidłowego zawiadomienia nie uczestniczyli w czynnościach, ale zgodnie z § 38 ust. 2 pkt 3 rozporządzenia nieusprawiedliwione niewzięcie udziału w czynnościach ustalania przebiegu granic nie stanowi przeszkody do ich przeprowadzenia.
Za niezasadne wobec tego należało uznać zarzuty skargi, że doszło
do naruszenia w trakcie ustalania przebiegu granic "...§ 33 ust. 1 rozporządzenia....",a właściwie rzecz biorąc § 39 ust. 1 rozporządzenia z 2001 r., stanowiącego, że ustalenia przebiegu granic działek ewidencyjnych, w tym położenia wyznaczających je punktów granicznych, dokonuje wykonawca na podstawie zgodnych wskazań właścicieli lub użytkowników wieczystych tych działek albo osób władających tymi działkami na zasadach samoistnego posiadania, potwierdzonych ich zgodnym oświadczeniem złożonym do protokołu ustalenia przebiegu granic działek ewidencyjnych."
Istotnie, ustalenie granicy na podstawie zgodnego oświadczenia stron jest możliwe tylko w przypadku, gdy nie można go dokonać na podstawie zebranych dowodów bo: brak jest dowodów, dowody o tej samej wiarygodności są ze sobą sprzeczne, dowody są niewystarczające. Ponadto wszystkie strony muszą być obecne na gruncie.
W tym jednak przypadku nie można skutecznie zarzucić naruszenie tego przepisu wykonawczego, gdyż, jak wynika z adnotacji w protokole z ustalenia granic pozostali właściciele lub współwłaściciele działek podlegających ustaleniu pomimo prawidłowego zawiadomienia nie uczestniczyli w czynnościach. Z tegoż też względu nie mogło nawet dojść do przyjęcia zgodnego oświadczenia stron, czy też wskazania ustalenia przebiegu granic przez strony, a ponadto pomiędzy uczestniczącymi istnieje spór co do ich przebiegu.
Nie doszło także i do naruszenia "§ 33 ust. 2" rozporządzenia. Skarżący i jego pełnomocnik twierdzą, że "...ostatni stan posiadania jest dokładnie widoczny" "Ogrodzenie na gruncie istnieje w tym samym miejscu od kilkudziesięciu lat i nigdy
nie było na tym tle żadnych sporów".
Także i w tym przypadku zabrakło dokładnego "wczytania się" w treść postanowień § 39 ust. 2 rozporządzenia z 2001 r., który przecież stanowił, że granice ustala się według ostatniego stanu spokojnego posiadania jeżeli, tu uwaga, nie jest on sprzeczny z informacjami zawartymi w dostępnych dokumentach określających stan prawny gruntów w granicach tych działek. Skoro grunty te są jedynie w użytkowaniu P.P. L. jednakże stanowią one odrębne przedmioty własności. Działka ewid. nr [...] objęta jest księgą wieczystą nr [...], a działka ewid. nr [...] - KW [...], a dodatkowo "ustalonych granic nie zaakceptowali: J. L. i J. L.". Wobec tego nie można mówić w ogóle o "widocznym" stanie spokojnego posiadania. O ostatnim spokojnym stanie posiadania, jako kryterium ustalania przebiegu granic działek ewidencyjnych, możemy mówić przede wszystkim wówczas gdy posiadanie, jego zakres, nie jest przedmiotem sporu pomiędzy posiadaczami graniczących działek, jest stanem wzajemnie akceptowalnym i ustabilizowanym. Ostatni stan posiadania ma być aktualny, a nie stan jaki istniał w przeszłości. Nie można tym samym przyjąć, że ustawowa przesłanka ostatniego stanu posiadania jest spełniona, jeżeli pomiędzy posiadaczami graniczących działek ewidencyjnych jest spór co do zakresu posiadania i przebiegu granicy. (por. wyrok NSA z dnia 21 kwietnia 2023 r., sygn. akt I OSK 615/22; LEX nr 3574334). Zasadnie podniosły więc organy, że dokumentacja opracowana przez geodetę uprawnionego mgr inż. P. Z. [...] potwierdza sporny charakter wszystkich granic działek ewid.nr [...], nr [...], nr [...], nr [...], nr [...], nr [...] i nr [...]. Wskazuje także na rozbieżność stanu prawnego ze stanem na gruncie od strony działek ewid. nr [...] i nr [...]. Dlatego też wykonawca ustalił ich przebieg na podstawie dotychczasowych danych, tj. tych danych które zostały pozyskane już w trakcie prac modernizacyjnych. Nie są one (granice) sprzeczne z granicami wykazanymi na dotychczasowej mapie ewidencyjnej w skali 1:2880 obowiązującej do czasu wejścia w życie zmodernizowanej ewidencji gruntów i budynków, w granicach jej dokładności. Nie są także sprzeczne z operatem technicznym [...] w zakresie granic podziałowych. Wykonawca wykonał czynności ustalenia przebiegu granic na odcinkach leżących na linii podziałowej (szczegółowiej opisano powyżej przy ustaleniach poszczególnych odcinków).
Za przekonywujące należało w takim stanie rzeczy uznać wyjaśnienia organu pierwszej instancji, że było to działanie słuszne, gdyż po pierwsze ustalone odcinki leżą na linii podziałowej, po drugie konieczność ich ustalenia wynikała z faktu, że linia podziałowa z operatu [...] wyznaczona została na podstawie punktów granicznych 1, 2, 5, 3, 10 bez uwzględnienia, a tym samym wykazania współrzędnych punktów granicznych powstałych z przecięcia linii podziałowej z działkami dzielonymi. Jest to prawdopodobnie konsekwencja braku ustalenia granic przed wykonaniem podziału.
Rację ma też organ odwoławczy podnosząc, że niezaakceptowanie przez wszystkich zainteresowanych ustalonego przez wykonawcę przebiegu granic, czy to z powodu nieusprawiedliwionej nieobecności na gruncie, czy też z powodu niewyrażenia zgody na ustalony przebieg granic oraz odmowa złożenia podpisu w protokole, nie powodują, iż ustalenie przebiegu granic w trybie § 39 ust. 2 i ust. 3 rozporządzenia z 2001 r. nie może być dokonane lub jest nieskuteczne. Przepisy te stanowią bowiem, że to wykonawca ustala przebieg granic działek ewidencyjnych, a stosuje się je w przypadku, gdy właściwe podmioty nie złożą do protokołu ustalenia przebiegu granic działek ewidencyjnych zgodnego oświadczenia. Bowiem jedynie do ustalenia przebiegu granic działek ewidencyjnych w trybie przepisu § 39 ust. 1, tj. według zgodnych wskazań właścicieli działek, wymagana jest obecność wszystkich zainteresowanych i złożenie przez nich zgodnego oświadczenia do protokołu ustalenia. Przepis § 39 ust. 2 rozporządzenia z 2001 r. wskazuje natomiast, że w przypadku, gdy właściwe podmioty nie złożą do protokołu ustalenia przebiegu granic działek ewidencyjnych zgodnego oświadczenia, przebieg granic działek ewidencyjnych, ustala wykonawca według ostatniego spokojnego stanu posiadania, jeżeli stan ten nie jest sprzeczny z informacjami zawartymi w dostępnych dokumentach określających stan prawny gruntów w granicach tych działek. Z kolei, gdy spokojnego stanu posiadania nie można stwierdzić lub jest on sprzeczny z informacjami zawartymi w dostępnych dokumentach określających stan prawny gruntów, przebieg granic działek ewidencyjnych obejmujących te grunty ustala wykonawca po zbadaniu położenia znaków i śladów granicznych oraz przeprowadzeniu analizy wszelkich dostępnych dokumentów, zawierających informacje mające znaczenie w tym zakresie, w tym oświadczeń zainteresowanych podmiotów i świadków (§ 39 ust. 3 rozporządzenia z 2001 r.). Protokół ustalenia przebiegu granic potwierdza, że wykonawca jako sposób ustalenia przebiegu dla poszczególnych granic wskazał analizę istniejących dokumentów. Ustalenie nastąpiło zatem w oparciu o przepis § 39 ust. 3 rozporządzenia z 2001 r.
W ocenie organu odwoławczego, po porównaniu przebiegu granic obecnie ujawnionego w zmodernizowanym operacie z analogową mapą w skali 1:2880 powstałą przy zakładaniu ewidencji gruntów oraz mapą katastralną, na bazie której powstała mapa ewidencyjna, granice uwidocznione w zmodernizowanym operacie zostały ustalone prawidłowo z zachowaniem reguł wskazanych w § 39 ust. 3 rozporządzenia 2001 i są zgodne z tą dokumentacją. Przebieg granic działek skarżących, tj. nr [...], [...], [...], [...] oraz stanowiących ich współwłasność, tj. działek nr [...], [...], [...] nie jest sprzeczny z granicami wykazanymi na mapie ewidencyjnej w skali 1:2880 obowiązującej przed modernizacją w granicach jej dokładności.
Mając powyższe na uwadze podzielić należy stanowisko orzekających organów. W żadnej mierze nie można natomiast uznać za zasadnych zarzutów skargi, w tym również i tego, że w trakcie modernizacji nie może dojść do zmiany powierzchni działek. Otóż rację ma organ odwoławczy, że pole powierzchni działek ewidencyjnych będących przedmiotem zarzutów zostało przez wykonawcę prawidłowo obliczone. Z przebiegiem granic działki oraz położeniem punktów granicznych nierozerwalnie wiąże się pole powierzchni ewidencyjnej, gdyż to przebieg granic decyduje o powierzchni działki, a nie odwrotnie. Innymi słowy pole powierzchni działki jest funkcją przebiegu granic. Jeżeli nie zmienił się przebieg granic, nie można mówić o zmianie powierzchni działki. Jak zasadnie wskazał organ zarówno aktualne przepisy § 16 ust. 2 rozporządzenia z 2021 r. jak i obowiązujące w dacie przeprowadzania modernizacji przepisy § 62 rozporządzenia z 2001 r. traktują pole powierzchni jako wynik obliczeń dokonanych na podstawie współrzędnych punktów granicznych, opisujących przebieg granic działki. Stosownie do regulacji § 16 ust. 2 rozporządzenia z 2021 r. pole powierzchni ewidencyjnej oblicza się na podstawie współrzędnych punktów granicznych działki ewidencyjnej, uwzględniając wartość poprawki odwzorowawczej i wykazuje się w hektarach z precyzją zapisu do 0,0001 ha. Powyższe wynikało także wprost z przepisów § 61 i § 62 rozporządzenia z 2001 r, przy czym przepis § 61 wskazywał, że numerycznego opisu granic działek ewidencyjnych dokonuje się za pomocą odpowiednich zbiorów punktów granicznych, których położenie względem osnowy geodezyjnej l klasy zostało określone na podstawie geodezyjnych pomiarów sytuacyjnych z błędami średnimi nie przekraczającymi 0,30 m, w sposób zapewniający odwzorowanie położenia i kształtu tych obiektów przestrzennych oraz wzajemnego powiązania miedzy nimi. Natomiast przepis § 62 stanowił, że pole powierzchni działek ewidencyjnych oblicza się za pomocą współrzędnych prostokątnych płaskich, o których mowa w § 61 oraz określa się w hektarach z precyzją zapisu do 0,0001 ha.
Powyższe dowodzi, że mamy do czynienia nie ze zmianą pola powierzchni działek jako taką, a jedynie ze zmianą samego wyniku matematycznych obliczeń powierzchni tych działek spowodowaną bardziej dokładniejszymi i spełniającymi obowiązujące standardy dokładnościowe pomiarami powierzchni tych działek.
Nie mógł znaleźć również uzasadnienia i ten zarzut - powołania przez organ pierwszej instancji niewłaściwej podstawy prawnej - gdyż czy to powołanie błędnej, czy nawet nie powołanie podstawy w sytuacji trafnego i zgodnego z prawem rozstrzygnięcia nie może spowodować uchylenie decyzji. Decydujące znaczenie ma bowiem zgodność z prawem podjętego rozstrzygnięcia.
W żadnej mierze organ nie miał podstaw do powtarzania czynności ustalanie przebiegu granic na gruncie, nawet w sytuacji złożonego wniosku przez skarżącego, skoro okoliczności mające znaczenia dla treści rozstrzygnięcia zostały już ustalone (udowodnione). Zgodnie z postanowieniami art. 78 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2023 r., poz. 775), organ administracji publicznej może nie uwzględnić żądania (§ 1), które nie zostało zgłoszone w toku przeprowadzania dowodów lub w czasie rozprawy, jeżeli żądanie to dotyczy okoliczności już stwierdzonych innymi dowodami, chyba że mają one znaczenie dla sprawy.
Trafnie wskazał też organ odwoławczy, że nie zamyka to skarżącemu drogi do kwestionowania ustalonego przebiegu spornych granic. Po pierwsze, w drodze tego rodzaju postępowania nie można dochodzić swoich uprawnień właścicielskich, stąd słusznie organ odwoławczy podniósł, że skarżący winien tego dochodzić w odpowiednim postępowaniu cywilnym, zaś jeśli nie zgadza się z ustalonym przebiegiem granic, to winien to kwestionować w postępowaniu rozgraniczeniowym przedstawiając właściwemu organowi opracowaną przez uprawnionego geodetę stosowną dokumentację geodezyjno – kartograficzną. Same bowiem twierdzenia z odniesieniem się do dokumentów w tej kwestii nie wystarczą.
Skarga nie mogła zatem wywrzeć zamierzonego skutku skoro nie potwierdziły się podniesione w niej zarzuty naruszenia wskazanych przepisów prawa materialnego, jak i przepisów postępowania w stopniu skutkującym uchyleniem kontrolowanych decyzji.
W tym stanie rzeczy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu
przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r., poz.1634), orzekł, jak w sentencji wyroku.