III SA/Kr 393/19

III SA/Kr 393/19 - Wyrok WSA w Krakowie
Data orzeczenia
2019-06-25
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2019-04-24
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Sędziowie
Bożenna Blitek /przewodniczący/
Janusz Bociąga
Janusz Kasprzycki /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6198 Inspekcja pracy
Hasła tematyczne
Inspekcja pracy
Sygn. powiązane
III OSK 2017/21 - Wyrok NSA z 2023-04-14
Skarżony organ
Inspektor Pracy
Treść wyniku
oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2018 poz 1302
ART. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r.  Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity
Dz.U. 2018 poz 917
Art. 237  par. 2, 215, 226 pkt 1
Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bożenna Blitek Sędziowie WSA Janusz Bociąga WSA Janusz Kasprzycki (spr.) Protokolant specjalista Bernadetta Szczypka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 czerwca 2019 r. sprawy ze skargi A S.A. Oddział w T na decyzję Okręgowego Inspektora Pracy z dnia 20 lutego 2019 r. nr [...] w przedmiocie nakazu zapewnienia organizacji stanowiska pracy piły taśmowej oraz nakazu udostępnienia pracownikom do stałego korzystania instrukcji bhp obsługi piły taśmowej skargę oddala
Uzasadnienie
Zaskarżaną przez Spółkę A S.A., Odział w T (dalej skarżąca Spółka) decyzją z dnia 20 lutego 2019 r. nr [...], Okręgowy Inspektor Pracy, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t. jedn., Dz. U. z 2018 r., poz. 2096, zwanej dalej w skrócie – k.p.a.), i art. 19 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 13 kwietnia 2007 r. o Państwowej Inspekcji Pracy (Dz. U. z 2018 r., poz. 623, zwanej dalej ustawą o PIP) utrzymał w mocy w części decyzję z dnia 22 stycznia 2019 r. Państwowej Inspekcji Pracy, dotyczącą orzeczonych punktach: 1, 5 i 6 tej decyzji nakazów.
Powyższe rozstrzygnięcie zapadło w następującym stanie faktycznym i prawnym:
W czasie przeprowadzonej kontroli, zakończonej sporządzeniem protokołu z dnia 15 stycznia 2019 r., ustalono w drodze badania dokumentów i przesłuchania pięciu świadków, o których mowa w załącznikach nr 10-14 do protokołu kontroli, że w związku eksploatacją piły taśmowej MEDOC STL 480, po zaistniałych wypadkach przy pracy, nie dokonano ponownej oceny ryzyka zawodowego, nie zorganizowano stanowiska pracy zgodnie z dokumentacją i zaleceniami producenta oraz nie zapewniono instrukcji bhp do stałego korzystania.
W związku z tymi ustaleniami inspektor pracy wydał w dniu 22 stycznia 2019 r. nakaz w pierwszej instancji w którym:
• w pkt 1 zobowiązał pracodawcę – skarżącą Spółkę - do ponownego ustalenia ryzyka zawodowego na stanowisku pracy rozbieracz - wykrawacz, przy uwzględnieniu zagrożeń związanych z zaistniałymi wypadkami,
• w pkt 5 nakazał skarżącej Spółce zapewnić organizację stanowiska pracy piły taśmowej MEDOC STL 480, zgodnie z dokumentacją i zaleceniami producenta,
• w pkt 6 polecił skarżącej Spółce udostępnić pracownikom do stałego korzystania instrukcję bhp dotyczącą bezpiecznej obsługi piły taśmowej MEDOC STL 480.
Podstawą prawną wydania wskazanego nakazu stanowił art. 11 pkt 1 ustawy o PIP, art. 207 § 2 pkt 1 i 2, art. 215 pkt 1 i 216 pkt l oraz 2374 § 2 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy (Dz. U. z 2019 r., poz. 1040, zwanej dalej Kodeksem pracy) oraz §§ 39 ust. 1, 39a, 41 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 a także § 51 ust. 2 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 26 września 1997 r. w sprawie ogólnych przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy (Dz. U. z 2011 r., Nr 173, poz. 1034, zwanego dalej rozporządzeniem w sprawie ogólnych przepisów bhp). Nakazom zamieszczonym w pkt 5 i 6 nadano rygor natychmiastowej wykonalności, ze względu na potrzebę ochrony zdrowia lub życia pracowników.
Od powyższej decyzji – w części dotyczącej nakazów orzeczonych w pkt 1,5 i 6 - skarżąca Spółka złożyła odwołanie z dnia 4 lutego 2019 r., w którym zarzuciła Państwowej Inspekcji Pracy naruszenie § 39 ust. 3 i § 51 ust. 2 rozporządzenia w sprawie ogólnych przepisów bhp.
Opisaną na wstępie decyzją Okręgowy Inspektor Pracy utrzymał w mocy "decyzje nr 1, 5 i 6" nakazu pierwszoinstancyjnego.
W uzasadnieniu tak podjętego rozstrzygnięcia organ odwoławczy wskazał, że analiza całości dokumentacji świadczy o tym, iż zarówno stan faktyczny sprawy wymagał wydania nakazu, jak i decyzje zostały wydane na podstawie właściwie zastosowanych przepisów prawa materialnego zobowiązujących pracodawcę do podejmowania wszelkich środków eliminujących istniejące zagrożenia i zapewniających bezpieczne i higieniczne warunki pracy, zgodnie z art. 207 § 2 Kodeksu pracy.
W zakresie części decyzji z dnia 22 stycznia 2019 r., określonego w pkt 1 nakazu, organ podniósł, że ustalono w czasie kontroli, iż nie dokonano aktualizacji oceny ryzyka zawodowego sporządzonej w dniu 18 maja 2018 r. po zaistnieniu wypadku Ł. S. z dnia 2 września 2018 r., co potwierdzają zapisy na str. 15 protokołu kontroli z 15 stycznia 2019 r., do treści których zastrzeżeń nie złożono. Ocena ryzyka zawodowego powinna obejmować wszystkie możliwe zagrożenia związane z eksploatacją urządzenia, a więc także te, które powstają dla osób postronnych, a nie tylko dla pracownika zatrudnionego na danym stanowisku. Zarzut pracodawcy jest o tyle nieuzasadniony, że trudno a priori przesądzać o istnieniu lub nieistnieniu zagrożeń dla osób postronnych, skoro aktualizacji oceny ryzyka zawodowego nie dokonano. Nie są także zasadne zarzuty powołujące się na postanowienia § 39a rozporządzenia w sprawie ogólnych przepisów bhp, które w swej treści nie przewidują dokumentowania zagrożeń w stosunku do osób postronnych, skoro przepis ten posługuje się zwrotem: "w szczególności". Oznacza to, że wymienione w tym paragrafie przykładowe elementy dokumentacji ryzyka zawodowego nie stanowią zbioru zamkniętego.
W zakresie części decyzji z dnia 22 stycznia 2019 r., określonego w pkt 5 nakazu, organ wskazał, że w przeciwieństwie do podnoszonych przez pracodawcę argumentów, iż instrukcje obsługi i dokumentacje techniczno-ruchowe nie stanowią postanowień bezwzględnie obowiązujących, zdaniem organu odwoławczego stanowią one uszczegółowienie ogólnych przepisów bhp. Świadczy o tym wyraźny zapis § 51 ust. 2 rozporządzenia w sprawie ogólnych przepisów bhp, który nakazuje uwzględniać te instrukcje.
W zakresie części decyzji z dnia 22 stycznia 2019 r., określonego w pkt 6 nakazu, organ nie podzielił stanowiska pracodawcy, iż w sytuacji, gdy instrukcje bhp znajdują się biurze, to wyczerpuje to obowiązki wynikające z przepisów w tym zakresie. Tymczasem § 41 ust. 1 rozporządzenia w sprawie ogólnych przepisów bhp wymaga, zdaniem organu, udostępnienia instrukcji bhp do stałego korzystania. Oznacza to jej dostępność bezpośrednią, czyli przechowywanie instrukcji np. na, czy obok stanowiska pracy lub w pomieszczeniu produkcyjnym, albo innym, do którego pracownik może w każdej chwili pójść i bez pośrednictwa osób trzecich skorzystać z instrukcji. Tylko wówczas zaistnieje stała możliwość skorzystania z instrukcji, czego nie zapewnia przechowywanie jej w biurze.
Z powyższą decyzją nie zgodziła się skarżąca Spółka i wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie.
Zarzuciła w niej Okręgowemu Inspektorowi Pracy:
- naruszenie przepisów postępowania, które miało wpływ na treść wydanej decyzji - artykułów 7, 8 § 1, 77 § 1 i 80 k.p.a. - poprzez błędną ocenę materiału dowodowego, zgromadzonego w aktach sprawy, skutkującą uznaniem, że decyzja organu I instancji została wydana prawidłowo, a pracodawca nie udostępnił pracownikom do stałego korzystania instrukcji bhp dotyczącej bezpiecznej obsługi piły MEDOC STL 480, podczas gdy organ błędnie przyjął, zdaniem Spółki, że instrukcja ta znajduje się w biurze, do którego nie mają dostępu pracownicy. W odwołaniu skarżąca Spółka podnosiła, że instrukcja ta znajduje się w biurze wydziału, tj. w pomieszczeniu wydzielonym z pomieszczenia produkcji, do którego wszyscy pracownicy mają dostęp. Zdaniem skarżącej Spółki udostępnienie wskazanej instrukcji w pomieszczeniu dostępnym dla wszystkich pracowników wyczerpuje obowiązki pracodawcy w tym zakresie. Skarżąca Spółka zakwestionowała także ustalenie, że nie zapewniła odpowiedniej organizacji stanowiska pracy wskazanej piły taśmowej, podczas gdy usytuowanie piły MEDOC STL 480zapewnia jej zdaniem prawidłową organizację pracy i zapewnia pracownikom bezpieczne i higieniczne warunki pracy. Cofnięcie piły o 0,5 m od ściany, do której przylega spowoduje, że odległość pomiędzy piła a taśmą podającą w ciągu technologicznym zmniejszy się poniżej 1 m, co skutkować będzie uchybieniem § 47 rozporządzenia wykonawczego.
Zarzuciła także naruszenie przepisów prawa materialnego – art. 2374 Kodeksu pracy poprzez uznanie, że pracodawca nie udostępnił pracownikom do stałego korzystania aktualnej instrukcji obsługi bezpieczeństwa i higieny pracy dotyczącej obsługi maszyn i urządzeń technicznych, art. 207 § 2 pkt 1 Kodeksu pracy i 215 pkt 1 i 2 oraz § 51 rozporządzenia w sprawie ogólnych przepisów bhp poprzez uznanie, że skarżąca Spółka nie zapewniła prawidłowej organizacji stanowiska pracy wskazanej piły taśmowej, podczas gdy pracodawca usytuował jej, w ocenie skarżącej Spółki zgodnie z zasadami ergonomii i w sposób zapewniający bezpieczne i higieniczne warunki pracy.
Wniosła zatem o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji i o zasądzenie kosztów postępowania.
W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko, wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, i wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:
Stosownie do treści art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t. jedn., Dz. U. z 2017 r., poz. 2188) w zw. z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. jedn., Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm., dalej w skrócie P.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, stosując środki określone w ustawie. Kontrola sądu polega na zbadaniu, czy przy wydawaniu zaskarżonego aktu nie doszło do rażącego naruszenia prawa dającego podstawę do stwierdzenia nieważności, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania, naruszenia prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy oraz naruszenia przepisów postępowania administracyjnego w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sąd nie jest przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, zgodnie z dyspozycją art. 134 § 1 P.p.s.a. Sąd administracyjny nie rozstrzyga więc merytorycznie, lecz ocenia zgodność decyzji z przepisami prawa.
Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie.
Dokonując kontroli według wyżej wskazanych kryteriów wydanych w niniejszej sprawie decyzji Sąd doszedł do przekonania, że zaskarżona decyzja została wydana zgodnie z obowiązującymi przepisami.
W niniejszej sprawie skargą objęty został pkt 1, 5 i 6 decyzji Inspektora Pracy z dnia 22 stycznia 2019 r.
W odniesieniu do utrzymania w mocy zaskarżoną decyzją części decyzji organu I instancji - pkt 1 - nakazu dokonania ponownej oceny ryzyka zawodowego występującego na stanowisku pracy rozbieracz – wykrawacz - wskazać należy, że zgodnie z art. 226 pkt 1 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy (Dz. U. z 2019 r., poz. 1040, zwanej dalej Kodeksem pracy), pracodawca ocenia i dokumentuje ryzyko zawodowe związane z wykonywaną pracą oraz stosuje niezbędne środki profilaktyczne zmniejszające ryzyko. Ogólnie obowiązujące przepisy bezpieczeństwa i higieny pracy w zakładzie pracy, dotyczące m.in. procesów pracy, określa rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 26 września 1997 r. w sprawie ogólnych przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy (Dz. U. z 2011 r., Nr 173, poz. 1034, zwanego dalej rozporządzeniem w sprawie ogólnych przepisów bhp). Zgodnie z regulacjami wskazanego aktu wykonawczego, pracodawca realizuje obowiązek zapewnienia pracownikom bezpieczeństwa i higieny pracy, w szczególności przez zapobieganie zagrożeniom związanym z wykonywaną pracą, właściwą organizację pracy, stosowanie koniecznych środków profilaktycznych oraz informowanie i szkolenie pracowników (§ 39 ust. 1 rozporządzenia w sprawie ogólnych przepisów bhp). Obowiązek ten powinien być realizowany na podstawie ogólnych zasad dotyczących zapobiegania wypadkom i chorobom związanym z pracą, w szczególności przez przeprowadzanie oceny ryzyka związanego z zagrożeniami, które nie mogą być wykluczone (§ 39 ust. 2 pkt 2 rozporządzenia w sprawie ogólnych przepisów bhp). Zgodnie z § 39a ust. 1 rozporządzenia w sprawie ogólnych przepisów bhp, pracodawca ocenia ryzyko zawodowe występujące przy wykonywanych pracach, w szczególności przy doborze wyposażenia stanowisk i miejsc pracy, stosowanych substancji i preparatów chemicznych, biologicznych, rakotwórczych lub mutagennych oraz zmianie organizacji pracy. Podczas oceny ryzyka zawodowego uwzględnia się wszystkie czynniki środowiska pracy występujące przy wykonywanych pracach oraz sposoby wykonywania prac. Stosownie do art. 39a ust. 2 pkt 1 tego rozporządzenia, stosowane w następstwie oceny ryzyka zawodowego środki profilaktyczne, metody oraz organizacja pracy powinny zapewniać zwiększenie poziomu bezpieczeństwa i ochrony zdrowia pracowników. Zgodnie zaś z § 39a ust. 3 rozporządzenia w sprawie ogólnych przepisów bhp, dokument potwierdzający dokonanie oceny ryzyka zawodowego powinien uwzględniać w szczególności:
1) opis ocenianego stanowiska pracy, w tym wyszczególnienie:
a) stosowanych maszyn, narzędzi i materiałów,
b) wykonywanych zadań,
c) występujących na stanowisku niebezpiecznych, szkodliwych i uciążliwych czynników środowiska pracy,
d) stosowanych środków ochrony zbiorowej i indywidualnej,
e) osób pracujących na tym stanowisku;
2) wyniki przeprowadzonej oceny ryzyka zawodowego dla każdego z czynników środowiska pracy oraz niezbędne środki profilaktyczne zmniejszające ryzyko;
3) datę przeprowadzonej oceny oraz osoby dokonujące oceny.
Oceniając zaskarżoną decyzję w kontekście legalności wyrażonego w niej stanowiska o konieczności ponownego przeprowadzenia oceny ryzyka zawodowego występującego na wskazanym stanowisku stwierdzić należy, że trafnie podniósł organ odwoławczy, iż prawidłowa i pożądana reakcja pracodawcy na wypadek przy pracy, a taki wystąpił na tym stanowisku jak wynika z akt sprawy, powinna w szczególności zmierzać do wyeliminowania lub ograniczenia stwierdzonych zagrożeń. W konsekwencji powinno to skutkować więc przeprowadzeniem ponownej oceny ryzyka zawodowego. Okoliczność ta nie jest jedyną i determinującą wydanie w tym zakresie nakazu. Skoro z poczynionych podczas kontroli ustaleń wynika bowiem, że w przedstawionej ocenie ryzyka zawodowego na stanowisku rozbieracz - wykrawacz, dokonanej w dniu 18 maja 2018 r., uwzględniono na tym stanowisku stosowanie piły MEDOC, stosowanie osłon ustawionych właściwie do wysokości ciętego materiału, nie przycinanie małych, śliskich elementów, a brak było informacji o konieczności stosowania jednej z osłon, chroniącej pracownika przed kontaktem z pracującym ostrzem piły MEDOC STL 480 - tzw. popychacza - którego zdjęcie było przyczyną wypadku pracownika Ł. S., to dowodzi to, że dotychczasowa ocena nie spełniała wymogów stawianych przepisami prawa, choćby w zakresie ochrony środków indywidualnych, czy też niezbędnych środków profilaktycznych zmniejszających ryzyko, o których mowa w przywoływanym § 39a ust. 3 pkt 1 lit. d i ust. 3 pkt 2 rozporządzenia w sprawie ogólnych przepisów bhp. Wobec tego dawało to podstawę inspektorowi pracy do nakazania przeprowadzenia ponownej oceny ryzyka zawodowego, zwłaszcza, że przepis art. 207 Kodeksu pracy nakłada na pracodawcę obowiązek chronienia zdrowia i życia pracowników przez zapewnienie im bezpiecznych i higienicznych warunków pracy, a w szczególności organizować pracę w sposób zapewniający takie warunki (§ 2 pkt 1). Elementem tego obowiązku jest zaznajamianie pracowników z przepisami i zasadami bezpieczeństwa i higieny pracy, dotyczącymi wykonywanych przez nich prac - art. 2374 § 1 Kodeksu pracy. Oczywiście, że unikanie zagrożeń dla zdrowia i życia, jakie niesie wykonywanie określonej pracy, jest w znacznym stopniu uwarunkowane wiedzą pracowników o istnieniu tych zagrożeń oraz znajomością sposobów ich unikania. To właśnie w tym celu pracodawca zobowiązany został do oceny ryzyka zawodowego związanego z wykonywaną pracą, podejmowania profilaktyki zmniejszającej to ryzyko oraz do zapoznania pracowników z ryzykiem, które wiąże się z wykonywaną pracą (art. 226 Kodeksu pracy). Nadto pracodawca ma wynikający z ustawy obowiązek wydawania szczegółowych instrukcji i wskazówek dotyczących bezpieczeństwa i higieny pracy - art. 2374 § 2 Kodeksu pracy. Powinnością pracodawcy jest nie tylko zapoznanie pracownika z ogólnymi przepisami oraz zasadami bhp, ale zwrócenie uwagi na konkretne zagrożenia występujące na danym stanowisku pracy. Chodzi tu o zagrożenia typowe, możliwe do przewidzenia, a nie o zagrożenia wyjątkowe, mogące wystąpić tylko w bardzo nietypowych sytuacjach (zob. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 7 lipca 2010 r., sygn. akt II PK 132/09, opubl. Legalis). Prawidłowo, więc zdaniem Sądu, ocenił w tym względzie organ odwoławczy zasadność orzeczonego nakazu przez organ I instancji. Zgodnie z art. 6 ust. 3 lit a dyrektywy 89/391/EWG celem dokonywanej pracodawcę oceny zagrożeń dla bezpieczeństwa i zdrowia pracowników w miejscu pracy jest wybór odpowiednich narzędzi i środków pracy, wyposażenia miejsca pracy. To stosownie do tej oceny środki prewencyjne oraz metody produkcji i sposoby pracy stosowane przez pracodawcę powinny zapewnić pracownikom zwiększenie ich ochrony, bezpieczeństwa i higieny pracy i być zintegrowane w zakresie czynności i przedsięwzięć prowadzących przez przedsiębiorstwo.
W odniesieniu do utrzymania w mocy orzeczonego w pkt 5 decyzji pierwszoinstancyjnej nakazu wskazać należy, że w ocenie Sądu nie ulega wątpliwości zasadność argumentacji organu odwoławczego. Organizacja stanowiska pracy, na którym zainstalowana jest piła taśmowa MEDOC STL 480, wymaga zachowania minimalnych wymagań bezpieczeństwa i higieny pracy oraz ergonomii, uwzględniających instrukcje zawarte w dokumentacji techniczno – ruchowej. Myli się zatem skarżąca Spółka podnosząc, że takie usytuowanie przedmiotowej piły taśmowej, która jednym z boków jest przysunięta do ściany pomieszczenia, w którym została posadowiona, eliminuje powstanie ryzyka niebezpieczeństwa i zwiększa przestrzeń dla pracownika wokół urządzenia. Taka argumentacja jest nieprzekonywująca nawet i z tego względu, od jednej strony piły taśmowej nikt z pracowników nie ma do niej dostępu. Wprost z postanowień § 51 rozporządzenia w sprawie ogólnych przepisów bhp wynika, że miejsce i sposób zainstalowania oraz użytkowania maszyn powinny uwzględniać minimalizację ryzyka zawodowego w szczególności poprzez zapewnienie dostatecznej przestrzeni pomiędzy ruchomymi częściami maszyn lub stałymi elementami otoczenia oraz zapewniać, by wszystkie używane lub produkowane materiały bądź energia były w bezpieczny sposób dostarczane i odprowadzane ze stanowiska pracy. Skoro instrukcja obsługi technicznej przedmiotowej piły taśmowej wyraźnie wskazuje, aby zapewniony został minimalny odstęp - od każdej ze stron - 500 mm między najdalej wysuniętymi częściami piły i ścianami - a do celów konserwacji 1 m wokół maszyny - to racje ma inspekcja pracy, że nieprawidłowo zorganizowano stanowisko pracy, na którym jest ona zainstalowana. Orzeczenie więc nakazu w tym zakresie było w pełni uzasadnione. To pracodawca jest zobowiązany zapewnić, aby stosowane maszyny w miejscu pracy, na stanowisku, zapewniały bezpieczne i higieniczne warunki pracy. W szczególności, by zapewniały pracownika przed urazami, nadmiernym hałasem, działaniem drgań mechanicznych i innymi szkodliwymi czynnikami (art. 215 Kodeksu pracy). Do wyeliminowania tych czynników niewątpliwie przyczyniają się też instrukcje obsługi danej maszyny (w tym wypadku piły taśmowej). Wbrew twierdzeniom skarżącej Spółki, że stanowią one jedynie zalecenia, w żaden sposób nie mogą być pomijane i bagatelizowane. Zawarte tam wskazówki nie stanowią jedynie swego rodzaju "życzeń" producenta maszyny, czy urządzenia, lecz mają swoje uwarunkowania nie tylko w aspektach techniczno – ruchowych, ale bezpieczeństwa i higieny pracy. W końcu doświadczenie życiowe podpowiada, że przysunięcie do ściany tego rodzaju urządzenia, jak przedmiotowa piła taśmowa do krojenia części mięsa może powodować powstanie wibracji, drgań, co także może mieć wpływ nie tylko na bezpieczne jej używanie do cięcia, ale i może stwarzać zagrożenie emisją hałasu, nie mówiąc już o aspektach higienicznych związanych z zaleganiem części skrawków, czy kawałków mięsa pomiędzy urządzeniem a ścianą.
W odniesieniu natomiast do orzeczonego w pkt 6 decyzji organu I instancji nakazu stwierdzić należało, że i w tym aspekcie racje miały organy inspekcji pracy. Zgodzić się należy ze stanowiskiem organów, iż w świetle treści § 41 rozporządzenia instrukcja obsługi ma być udostępniona. Sąd w pełni podziela argumentację organu odwoławczego, że dostępność oznacza możliwość bezpośredniego sięgnięcia do treści instrukcji na stanowisku pracy lub w pomieszczeniu produkcyjnym. Przechowywanie tej instrukcji w innym pomieszczeniu, czy biurze, nie spełnia tego wymogu. Chodzi tu bowiem także o zapobieżenie ewentualnym zagrożeniom bezpieczeństwa i higieny pracy poprzez możliwość skorzystania z treści instrukcji na stanowisku pracy, by nie dopuścić do powstania zagrożeń. Brak bezpośredniego dostępu bez wątpienia stwarza takie ryzyko. Właściwa zatem realizacja tego obowiązku udostępniania do stałego korzystania instrukcji bhp nie może się ograniczać do jednorazowego wywieszenia jej na terenie zakładu pracy, w odrębnym, wydzielonym pomieszczeniu, nawet do którego mają dostęp wszyscy pracownicy dostęp. Jest rzeczą oczywistą, choć nie zawsze przestrzeganą, że muszą być one także weryfikowane przez cały czas. To z tegoż względu, że instrukcje te zawierają w szczególności informacje, które czynności należy wykonać przed rozpoczęciem danej pracy z wykorzystaniem danego urządzenia, zasady i sposoby bezpiecznego wykonywania pracy, czynności do wykonania po jej zakończeniu oraz zasady postępowania w sytuacjach awaryjnych stwarzających zagrożenia dla życia lub zdrowia pracowników, powinny być więc one bezpośrednio dostępne, nie gdzie indziej, jak na danym stanowisku pracy. Spełniają one bowiem ważną funkcję – funkcję prewencyjną.
Skarżąca Spółka powinna zdawać sobie sprawę, że odpowiedzialność pracodawcy za skutki wypadku przy pracy na zasadzie winy jest uwarunkowana wykazaniem przez pracownika, że nie dokonano wymaganych działań lub dokonano ich niewłaściwie, a więc konieczne jest stwierdzenie, że w konkretnych okolicznościach faktycznych praca została zorganizowana nieprawidłowo, co w konsekwencji miało wpływ na zaistnienie wypadku albo że realnie istniejące zagrożenia przy jej wykonywaniu nie zostały rozpoznane przez pracodawcę, wobec tego pracownik nie miał o nich wymaganej wiedzy i to naraziło go na uszczerbek na zdrowiu. Ugruntowany jest w orzecznictwie sądowym pogląd, że pracodawca ponosi odpowiedzialność na zasadzie winy - art. 415 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz. U. z 2019 r., poz. 1145) w zw. z art. 300 Kodeksu pracy za szkodę doznaną przez pracownika wskutek wypadku przy pracy, jeśli można uznać, że do zdarzenia doszło w wyniku niedopełnienia ciążących na pracodawcy obowiązków w dziedzinie bezpieczeństwa i higieny pracy (zob. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 4 listopada 2008 r., sygn. akt II PK 100/08, OSNP 2010/9-10/108).
Zdaniem więc Sądu, Okręgowy Inspektor Pracy, miał więc w pełni podstawy do utrzymania w mocy decyzji organu I instancji, w części obejmującej pkt 1, 5 i 6 tej decyzji. W ocenie Sądu nie naruszył więc art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. Zarzuty naruszenia przepisów postępowania, w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik tej sprawy nie potwierdziły się. Zgromadzony materiał dowodowy był wystarczający do podjęcia rozstrzygnięcia i został w sposób prawidłowy oceniony. Prawidłowo zinterpretowane zostały też przepisy prawa materialnego i we właściwy sposób organy je również zastosowały.
Skarga nie mogła zatem wywrzeć zamierzonego skutku.
W tym stanie rzeczy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. jedn., Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm.), orzekł jak w sentencji wyroku.