III SA/Kr 331/23

III SA/Kr 331/23 - Wyrok WSA w Krakowie
Data orzeczenia
2023-07-19
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2023-02-24
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Sędziowie
Ewa Michna /przewodniczący/
Janusz Kasprzycki /sprawozdawca/
Magdalena Gawlikowska
Symbol z opisem
6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Hasła tematyczne
Pomoc społeczna
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2023 poz 390
Art. 17  ust. 1 i art. 17 ust. 1a i 1b
Ustawa z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (t. j.)
Dz.U. 2023 poz 775
Art. 6, 7, 8, 75 , 77, 80
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t. j.)
Dz.U. 2023 poz 259
Art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Ewa Michna Sędziowie: WSA Janusz Kasprzycki (spr.) ASR WSA Magdalena Gawlikowska Protokolant: specjalista Anna Chwalibóg po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 lipca 2023 r. sprawy ze skargi I. O. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Nowym Sączu z dnia 16 stycznia 2023 r. znak: SKO-NP-4115-534/22 w przedmiocie odmowy przyznania prawa do świadczenia pielęgnacyjnego skargę oddala.
Uzasadnienie
Zaskarżoną przez I. O., zwaną dalej skarżącą, decyzją z dnia 16 stycznia 2023 r., znak: SKO-NP.-4115-534/22, wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2022 r., poz. 2000), art. 17 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. z 2022 r., poz. 615 ze zm., zwanej dalej ustawą o świadczeniach rodzinnych), Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Nowym Sączu utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta N. z dnia 14 listopada 2022 r., znak: [...], o odmowie przyznania skarżącej prawa do świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z koniecznością sprawowania opieki nad ojcem B. O.
Powyższa decyzja zapadła w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych:
Decyzją z dnia 14 listopada 2022 r., znak: [...], Prezydent Miasta N. orzekł o odmowie przyznania skarżącej prawa do świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z koniecznością sprawowania opieki nad ojcem.
W uzasadnieniu tej decyzji organ pierwszej instancji przytoczył treść art. 17 ustawy o świadczenia rodzinnych, a następnie wskazał, że osoba wymagająca opieki, tj. ojciec skarżącej pozostaje w związku małżeńskim z K. O., która legitymuje się orzeczeniem zaliczającym ją do pierwszej grupy inwalidów wydanym na stałe. Zgodnie z przepisami ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. - Kodeks rodziny i opiekuńczy (Dz. U. z 2020 r., poz. 1359 ze zm., zwanej dalej w skrócie k.r.o.) na skarżącej ciąży obowiązek alimentacyjny w stosunku do ojca. Dołączone do wniosku dokumenty potwierdzają niepodejmowanie zatrudnienia w związku z koniecznością sprawowania nad nim opieki. Fakt sprawowania opieki został potwierdzony wywiadem środowiskowym z dnia 26 października 2022 r. Zakres wykonanych czynności związanych z osobistą opieką obejmuje pomoc przy czynnościach higienicznych, nadzór nad przyjmowanymi lekami, przygotowywanie posiłków i zgodnie z oświadczeniem wnioskodawcy z dnia 10 października 2022 r. i uniemożliwia podjęcie zatrudnienia. Z przedłożonych dokumentów wynika, że zobowiązani do alimentacji na rzecz ojca są: jego żona oraz dwaj synowie. Syn K. nie wyraził zgody na przeprowadzenie wywiadu środowiskowego, natomiast drugi syn J. od 25 lat nie utrzymuje kontaktu z rodziną, nieznany jest jego adres pobytu. Wobec powyższego organ wskazał, że skarżąca jest jedyną osobą, która może zapewnić swojemu ojcu opiekę, a zakres wymaganej opieki uniemożliwia podjęcie przez nią zatrudnienia chociażby w niepełnym wymiarze godzinowym. Ojciec skarżącej został uznany za trwale niezdolnego do samodzielnej egzystencji jednakże jego niepełnosprawność istnieje od 1 grudnia 2010 r. tak więc powstała ona w momencie gdy był on w wieku 71 lat. Zgodnie z art. 17 ust. 1b ustawy o świadczeniach rodzinnych świadczenie pielęgnacyjne przysługuje, jeżeli niepełnosprawność osoby wymagającej opieki powstała nie później niż do ukończenia 18 roku życia lub w trakcie nauki w szkole lub w szkole wyższej, jednak nie później niż do ukończenia 25 roku życia. Wobec braku spełnienia przesłanek z art. 17 ust. 1b powołanej ustawy świadczenie pielęgnacyjne w związku z opieką nad ojcem, zdaniem organu, nie przysługuje. Organ - jak wskazał - zna treść wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 21 października 2014 r., sygn. akt K 38/13, lecz z uwagi na fakt, że przepisy zawarte w ustawie o świadczeniach rodzinnych nie uległy zmianie nie może go stosować.
W odwołaniu od tej decyzji skarżąca zarzuciła organowi pierwszej instancji naruszenie przepisów prawa materialnego, mające wpływ na wynik sprawy poprzez zastosowanie normy prawnej wyrażonej w art. 17 ust. 1b ustawy o świadczeniach rodzinnych poprzez nie uwzględnienie okoliczności, iż wskutek wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 21 października 2014 r., sygn. akt K 38/13, doszło do uznania niekonstytucyjności części wskazanej normy prawnej w zakresie, w jakim różnicuje prawo do świadczenia pielęgnacyjnego osób sprawujących opiekę nad osobą niepełnosprawną ze względu na datę powstania niepełnosprawności osoby wymagającej opieki, co determinuje naruszenie art. 190 ust. 1 Konstytucji RP. Na tej podstawie wniosła o uchylenie tej decyzji w całości oraz w tym zakresie orzeczenie co do istoty sprawy poprzez przyznanie prawa do przedmiotowego świadczenia, względnie o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji.
Opisaną na wstępie decyzją Samorządowe Kolegium Odwoławcze
w Nowym Sączu utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji.
Kolegium powołało treść przepisów art. 17 ust. 1 i ust. 5 ustawy świadczeniach rodzinnych.
Zdaniem Kolegium odmowa przyznania skarżącej przedmiotowego świadczenia w związku z opieką nad ojcem na tej podstawie, że nie ziściły się przesłanki z art. 17 ust. 1b ustawy o świadczeniach rodzinnych nie jest prawidłowa i wynika z błędnie przeprowadzonej wykładni przepisów ustawy o świadczeniach rodzinnych, w tym w szczególności wskazanych w art. 17 ust. 1b tej ustawy.
Kolegium wskazało więc, że Trybunał Konstytucyjny w orzeczeniu z dnia 21 października 2014 r., sygn. akt K 38/13 uznał, że w stosunku do opiekunów dorosłych osób niepełnosprawnych, których niepełnosprawność powstała nie później, niż do ukończenia 18 r. życia lub w trakcie nauki w szkole lub w szkole wyższej, jednak nie później niż do ukończenia 25 r. życia, przepis art. 17 ust. 1b ww. ustawy jest zgodny z Konstytucją i nie ma przeszkód prawnych do jego stosowania. Natomiast w stosunku do opiekunów osób wymagających opieki, których niepełnosprawność powstała później, kryterium momentu powstania niepełnosprawności, jako uniemożliwiające uzyskanie świadczenia pielęgnacyjnego, utraciło przymiot konstytucyjności. Wobec tego, w odniesieniu do tych osób oceny spełnienia przesłanek niezbędnych dla przyznania świadczenia pielęgnacyjnego należy dokonywać z pominięciem tego kryterium. Zatem w obecnej sytuacji prawnej nie jest dopuszczalne oparcie decyzji odmawiającej przyznania prawa do świadczenia pielęgnacyjnego na podstawie tej części przepisu art. 17 ust. 1b ustawy, której stanowisko prawne organu pierwszej instancji, co do treści powołanego przepisu prawa materialnego (art. 17 ust. 1b ustawy o świadczeniach rodzinnych) w kontekście skutków omawianego wyroku Trybunału nie zasługuje na akceptację, ponieważ w świetle art. 190 ust. 1 Konstytucji RP orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego mają moc powszechnie obowiązującą i są ostateczne, co oznacza, że wiążą one wszystkich adresatów bez wyjątku, a zatem winny być przez nich respektowane. Analiza przepisów Konstytucji oraz ich rozumienia przez Trybunał Konstytucyjny prowadzi do wniosku, że wykonywanie orzeczeń Trybunału jest obowiązkiem zarówno prawodawcy, jak i organów stosujących prawo. Źródłem tego obowiązku jest moc powszechnie obowiązująca orzeczeń Trybunału Konstytucyjnego (art. 190 ust. 1 Konstytucji RP) w związku z zasadami państwa prawnego (art. 2 Konstytucji RP), legalizmu (art. 7 Konstytucji RP) i nadrzędności Konstytucji (art. 8 ust. 1 Konstytucji RP).
Przekładając powyższe na stan faktyczny niniejszej sprawy Kolegium wskazało, że okoliczność, iż niepełnosprawność u osoby wymagającej opieki powstała w okresie późniejszym niż wymaga tego art. 17 ust. 1b ustawy, nie może stanowić samoistnej przesłanki do uznania, iż osobie sprawującej opiekę nie przysługuje prawo do świadczenia pielęgnacyjnego.
W sprawie niniejszej ustaleniu podlega jednak także i to, czy spełnione zostały pozostałe przesłanki do przyznania świadczenia pielęgnacyjnego i nie występują przesłanki negatywne, które uniemożliwiałyby jego przyznanie.
Kolegium podkreśliło, że istotą świadczenia pielęgnacyjnego jest zapewnienie dochodu i ubezpieczenia społecznego osobie, która sama nie może sobie tego zapewnić (zaprzestając wykonywania pracy lub jej nie podejmując), gdyż musi sprawować opiekę nad osobą niepełnosprawną w takim stopniu, który uniemożliwia jej zadbanie o własne potrzeby. Fakt, że ustawodawca w powołanym art. 17 ust. 1 ustawy nie poprzestał na uwarunkowaniu prawa do świadczenia pielęgnacyjnego wyłącznie od tego, czy osoba wymagająca opieki legitymuje się znacznym stopniem niepełnosprawności, ale również od konieczności rezygnacji lub niepodejmowania zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej przez opiekuna w celu sprawowania opieki, jest zrozumiały z tego względu, iż sytuacja zdrowotna osób legitymujących się znacznym stopniem niepełnosprawności jest różna. Tak więc w grupie tej są osoby, które z uwagi na stan zdrowia wymagają stałej, czy też natychmiastowej pomocy opiekuna, który musi wykonywać pilne, niecierpiące zwłoki czynności, a są też osoby, które nie potrzebują stałej opieki, ale będąc niezdolne do całodobowej samodzielnej egzystencji są w stanie samodzielnie funkcjonować kilka godzin dziennie umożliwiając opiekunom zarobkowanie. W przypadku tych osób czynności związane z opieką mogą być wykonywane po zakończeniu pracy przez opiekuna. Musi zatem istnieć związek przyczynowy pomiędzy koniecznością sprawowania opieki nad osobą niepełnosprawną w znacznym stopniu, a niepodejmowaniem przez /opiekuna zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej albo pracy w gospodarstwie rolnym. Z normy art. 17 ust. 1 ustawy wynika, że podstawową przesłanką, jaką musi spełnić osoba ubiegająca się o świadczenie pielęgnacyjne jest rezygnacja z pracy zarobkowej, spowodowana koniecznością sprawowania permanentnej opieki nad osobą bliską o określonym stopniu niepełnosprawności. Na równi z rezygnacją z zatrudnienia należy traktować niepodejmowanie pracy. Świadczenie pielęgnacyjne nie jest bowiem przyznawane za samą opiekę nad niepełnosprawnym członkiem rodziny, gdyż wynika ona z prawnego i moralnego obowiązku, lecz za faktyczny brak możliwości podjęcia zatrudnienia z powodu konieczności sprawowania tej opieki lub za rezygnację z zatrudnienia w celu jej sprawowania. Nie może być ono traktowane jako zastępcze źródło dochodu. Przepis art. 17 ust. 1 należy zatem stosować wyłącznie do takich stanów faktycznych, w których zakres opieki wyklucza możliwość podjęcia jakiejkolwiek pracy zarobkowej, chociażby w niepełnym wymiarze czasu pracy (por. Naczelny Sąd Administracyjny w wyrokach: z dnia 13 maja 2015 r., sygn. akt l OSK 2820/13, z dnia 5 czerwca 2012 r., sygn. akt l OSK 2454/11, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w wyroku z dnia 24 kwietnia 2018 r., sygn. akt II SA/Ol 231/18, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w wyroku z dnia 7 maja 2019 r., sygn. akt II SA/Ol 265/19, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w wyroku z dnia 25 kwietnia 2019 r., sygn. akt III SA/Gd 135/19, pub. CBOSA). Tymczasem jak wynika z ustaleń wywiadu środowiskowego jak i załączonych oświadczeń skarżącej sprawuje ona stałą i bezpośrednią opiekę nad ojcem. Pomaga ojcu we wszystkich czynnościach życia codziennego. Zajmuje się praniem, sprzątaniem, gotowaniem, podawaniem leków, umawianiem wizyt lekarskich, robieniem zakupów, załatwianiem spraw urzędowych. Ze względna zły stan zdrowia ojca konieczna jest także pomoc przy codziennej higienie m. in. mycie, golenie, zmiana pampersów. Skarżąca w związku ze sprawowaniem całodobowej opieki nad ojcem, nie jest w stanie podjąć zatrudnienia. Ojciec jest osobą niepełnosprawną, legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności. Ponadto jest osobą starszą po przebytym wylewie, ma wstawiony rozrusznik serca ze względu na chorobę serca, tj. migotanie przedsionków. Choruje na nadciśnienie, postępuje u niego także demencja. Nie jest w stanie samodzielnie się poruszać, nie jest w stanie pozostać w pozycji siedzącej, jest osobą leżącą. Raz w tygodniu odbywają się u niego wizyty pielęgniarki, natomiast raz w miesiącu wizyty lekarza.
Kolegium podniosło, że nie kwestionuje faktu sprawowania przez skarżącą opieki nad niepełnosprawnym ojcem. Niemniej jednak w ocenie Kolegium w realiach przedmiotowej sprawy brak jest związku przyczynowego pomiędzy rezygnacją zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej przez skarżącą a koniecznością sprawowania stałej opieki nad ojcem. Z załączonego do akt sprawy orzeczenia wynika, że ojciec skarżącej jest niezdolny od samodzielnej egzystencji od 2010 r. natomiast skarżąca od 2016 r. nie podejmuje zatrudnienia albowiem opiekowała się wnuczką, a z wnioskiem o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego na ojca wystąpiła dopiero w dniu 11 października 2022 r. W ocenie Kolegium wykazany przez skarżącą zakres opieki, nie ma charakteru tego rodzaju, ażeby zmuszał ją do definitywnej rezygnacji z podejmowania aktywności zawodowej choćby w niepełnym wymiarze czasu pracy, biorąc pod uwagę również to że są jeszcze inne osoby zobowiązane do współudziału w opiece nad niepełnosprawnym ojcem oraz istnieje możliwość skorzystania w tym zakresie z usług opiekuńczych świadczonych przez państwo. Kolegium podkreśliło, że czynności takie jak: pomoc w utrzymaniu higieny osobistej, podanie leków, przygotowanie posiłków, organizowanie wizyt lekarskich, robienie zakupów, czyli szeroko rozumiane prowadzenie gospodarstwa domowego są czynnościami, które nie mogą być uznane za czynności wymagające całodobowej dyspozycyjności skarżącej. Opisane wyżej czynności to typowe czynności dnia codziennego, które są wykonywane przez osoby, które na co dzień pracują zawodowo i wykonują je przed rozpoczęciem pracy i po jej zakończeniu. Z powyższego bezspornie wynika, że wykazany zakres oraz rozmiar czasowy opieki sprawowanej przez odwołującą nad niepełnosprawnym ojcem, jest do pogodzenia z jednoczesnym podjęciem zatrudnienia choćby w niepełnym wymiarze czasu pracy.
Wykładnia art. 17 ust. 1 ustawy jednoznacznie wskazuje, że zaprzestanie aktywności zawodowej przez opiekuna musi być spowodowana koniecznością sprawowania opieki nad osobą niepełnosprawną, nie zaś innymi przyczynami, głównie leżącymi po stronie osoby ubiegającej się o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego. Osoby te, decydując się na sprawowanie opieki, pozbawiają się możliwości uzyskiwania jakichkolwiek dochodów związanych z zatrudnieniem lub inną pracą zarobkową, stąd w takiej sytuacji mogą liczyć na wsparcie ze strony państwa, gdyż świadczenie pielęgnacyjne przynajmniej częściowo ma na celu zrekompensowanie utraty dochodów wskutek zaprzestania lub niepodejmowania aktywności zawodowej, jednakże powodowanych koniecznością wykonywania opieki nad niepełnosprawnym członkiem rodziny (por. wyrok NSA z dnia 7 listopada 2019 r., sygn. akt l OSK 1549/19). Zatem, brak aktywności zawodowej (lub jej zaprzestanie) jako taki (czyli będący wyborem życiowym danej osoby) nie może być automatycznie uznany za stan tożsamy z rezygnacją bądź z nie podejmowaniem zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w rozumieniu art. 17 ust. 1 ustawy. Organ odwoławczy niniejszym w pełni akceptuje pogląd zawarty w orzeczeniu WSA w Krakowie z dnia 27 stycznia 2022 r., sygn.. akt III SA/Kr 1199/21 "Trafnie organ odwoławczy wskazał, że takie czynności jak: robienie zakupów, przygotowywanie posiłków, regularne podawanie leków, pranie, sprzątanie, pomaganie w codziennej higienie, umawianie wizyt lekarskich, realizowanie recept, regulowanie opłat związanych z utrzymaniem domu, dbanie o właściwą temperaturę w pomieszczeniu oraz załatwianie wszelkich spraw urzędowych -należą do codziennych czynności wykonywanych w każdej rodzinie i nie muszą być wykonywane w sposób ciągły. Pomoc skarżącej zasadniczo sprowadza się zatem do wykonywania zwykłych czynności dnia codziennego i nie ma znamion opieki, o której mowa wart. 17 ust. 1 ustawy. (...) Niezależnie od powyższego, trzeba zauważyć, że matka skarżącej ma jeszcze troje dzieci (rodzeństwo skarżącej) - są one również obowiązane do opieki na matką; mogą czynić zadość temu obowiązkowi nie tylko przez sprawowanie opieki osobiście, ale także przez udział w pokrywaniu jej kosztów; odległość nie stanowi w tym zakresie przeszkody." (por także wyroki WSA w Krakowie które zapadły w podobnych stanach faktycznych: z dnia : 24 stycznia 2022 r., sygn. akt III SA/Kr 1222/21 oraz wyrok z dnia 25 stycznia 2022 r. sygn. akt III SA/Kr 1343/21, gdzie sąd zawarł następujący pogląd : "Stosownie do stanowiska wyrażonego przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie np. w wyroku z dnia 26 kwietnia 2021 roku, sygn. III SA/Kr 1065/20, z dnia 21 października 2021 r., sygn. III SA/Kr 588/21, z dnia 8 listopada 2021 r, sygn. III SA/Kr 809/21, z dnia 15 grudnia 2021 r, sygn. III SA/Kr 634/21 i z dnia 14 stycznia 2022 r., sygn. III SA/Kr 1056/21 (opubl. w CBOSA), w których Sąd wskazał, że jeżeli osoba wymagająca opieki ma oprócz osoby skarżącej jeszcze inne dzieci, z których część zamieszkuje w nieznacznej odległości od tej osoby, to mogą one wspomóc osobę skarżącą w opiece nad nią. Natomiast dzieci zamieszkujące w dalszej odległości, powinny wspomóc tę osobę w inny sposób, tj. finansując pomoc w opiece nad nią. Podkreślić należy bowiem, że stosownie do treści art. 129 § 2 k.r.o., krewnych w tym samym stopniu, w tym wypadku dzieci, obowiązek alimentacyjny obciąża w częściach odpowiadających ich możliwościom zarobkowym i majątkowym. Okoliczność ta ma znaczenie dla oceny czy zachodzi bezpośredni związek przyczynowy pomiędzy rezygnacją lub niepodejmowaniem zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej przez wnioskującego o świadczenie pielęgnacyjne, a sprawowaniem opieki nad osobą niepełnosprawną." Niezależnie od powyższego Kolegium podniosło, że w prowadzonym postępowaniu ustalono jaki jest krąg osób zobowiązanych do alimentacji względem osoby wymagającej opieki i z ustaleń tych wynika, że oprócz skarżącej zobowiązanymi do alimentacji wobec ojca są jeszcze jego dwaj synowie: K. oraz J. Syn K. oświadczył, że z powodu choroby żony nie jest w stanie opiekować się ojcem. Ponadto nie wyraził zgody na przeprowadzenie wywiadu środowiskowego ponieważ dokonał się zrzeczenia spadku i jednocześnie rodzice wyrazili zgodę na zrzeczenie się świadczeń alimentacyjnych. Z kolei z oświadczenia skarżącej wynika, że drugi brat J. od 25 lat nie utrzymuje kontaktu z rodziną, prawdopodobnie przebywa za granicą. Przy czym wyjaśnienia te nie zostały poparte żadnymi dowodami, które świadczyłyby o tym, że istnieją obiektywne okoliczności(np. sytuacja rodzinna, finansowa, zdrowotna) powodujące, iż rodzeństwo nie jest w stanie wspomóc siostrę w opiece i zadość uczynić obowiązkowi alimentacyjnemu wobec ojca. Kolegium wskazało zatem, że okoliczności polegającej na tym, iż osoba zobowiązana do opieki nie utrzymuje kontaktu z rodzina nie można uznać za okoliczność o charakterze obiektywnym, która pozwoliłaby na swoiste "anulowanie" obowiązku alimentacyjnego. Zawsze jest to bowiem wybór dokonywany przez osobę zobowiązaną do alimentacji. Z kolei zrzeczenie się przez syna K. prawa do spadku po rodzicach nie oznacza, że jego rodzice zrzekli się praw rodzicielskich wobec syna, co tym samym nie zwalnia go z obowiązku alimentacyjnego wobec nich. W ocenie Kolegium przyznanie skarżącej prawa do świadczenia - w sytuacji gdy istnieją inne osoby zobowiązane do alimentacji ojca - byłoby niezgodne nie tylko z przepisami prawa ale także z zasadami współżycia społecznego ponieważ de facto przerzucałoby na barki wszystkich podatników realizację obowiązku alimentacyjnego, który - z mocy prawa - w pierwszej kolejności ciąży na dzieciach B. O. W rezultacie odbywałby się to kosztem rodzin, które rzeczywiście (z racji chociażby tego, że w rodzinie jest jedno dziecko i nie ma innych osób zobowiązanych do alimentacji) muszą rezygnować z zatrudnienia po to aby zrealizować swój obowiązek alimentacyjny wobec rodziców. W przypadku skarżącej nie ma takiej konieczności, a zatem organ postąpił prawidłowo odmawiając przyznania prawa do świadczenia. Fakt posiadania przez ojca orzeczenia o znacznym stopniu niepełnosprawności i fakt sprawowania przez nią tej opieki niejako automatycznie nie powodują powstania po jej stronie uprawnienia do świadczenia pielęgnacyjnego. Stan faktyczny ustalony przez organ w niniejszej sprawie daje podstawy do odmowy przyznania prawa do wnioskowanego świadczenia - pomimo częściowo błędnego uzasadnienia prawnego.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skarżąca zarzuciła organowi naruszenie przepisów:
- art. 75, 77, 80 k.p.a. w zw. z art. 6, 7, 8 k.p.a. poprzez stwierdzenie istnienia negatywnych przesłanek do nabycia prawa na podstawie wybiórczo potraktowanego stanu faktycznego,
- art. 138 w zw. z art. 136 k.p.a. poprzez nieprzeprowadzenie postępowania i postepowania uzupełniającego zmierzającego do ponownego rozpoznania sprawy,
- art. 17 ust. 1 ustawy oświadczeniach rodzinnych poprzez uznanie, że w niniejszym przypadku nie zachodzą przesłanki do uznania, że skarżąca została zmuszona do rezygnacji z pracy zarobkowej jak również nie ma możliwości podjęcia zatrudnienia.
Mając na uwadze powyższe, skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji, przyznanie skarżącej świadczenia ewentualnie przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Nowym Sączu podtrzymało swoje dotychczasowe stanowisko i wniosło o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:
Stosownie do treści art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2022 r., poz. 2492 ze zm.) w zw. z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r., poz. 259, zwanej dalej w skrócie P.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, stosując środki określone w ustawie. Kontrola sądu polega na zbadaniu zgodności z prawem (legalności) zaskarżonego aktu (odpowiednio decyzji, postanowienia) z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Sąd nie jest przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, zgodnie z dyspozycją art. 134 § 1 P.p.s.a. Sąd administracyjny nie rozstrzyga więc merytorycznie, lecz ocenia zgodność decyzji z przepisami prawa.
Skarga nie zasługiwała jednak na uwzględnienie.
Materialnoprawną podstawę wydania kontrolowanych decyzji stanowiły przepisy ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. z 2023 r., poz. 390, zwanej dalej ustawą o świadczeniach rodzinnych), w brzmieniu obowiązującym na datę zaskarżonej decyzji.
Zgodnie z art. 17 ust. 1 ww. ustawy, świadczenie pielęgnacyjne z tytułu rezygnacji zatrudnienia:
1) matce albo ojcu,
2) opiekunowi faktycznemu dziecka,
3) osobie będącej rodziną zastępczą spokrewnioną w rozumieniu ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej,
4) innym osobom, na których zgodnie z przepisami ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy ciąży obowiązek alimentacyjny, z wyjątkiem osób o znacznym stopniu niepełnosprawności - jeżeli nie podejmują lub rezygnują z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności albo orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji.
Przy czym, stosownie do postanowień art. 17 ust. 1a ustawy o świadczeniach rodzinnych osobom, o których mowa w ust. 1 pkt 4, innym niż spokrewnionym w pierwszym stopniu z osobą wymagającą opieki przysługuje świadczenie pielęgnacyjne w przypadku, gdy łącznie spełnione są następujące warunki:
1) rodzice osoby wymagającej opieki, nie żyją, zostali pozbawieni praw rodzicielskich, są małoletni lub legitymują się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności;
2) nie ma innych osób spokrewnionych w pierwszym stopniu, są małoletnie lub legitymują się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności;
3) nie ma osób, o których mowa w ust. 1 pkt 2 i 3, lub legitymują się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności.
Z kolei, zgodnie z art. 17 ust. 1b ustawy o świadczeniach rodzinnych, świadczenie pielęgnacyjne przysługuje, jeżeli niepełnosprawność osoby wymagającej opieki powstała:
1) nie później niż do ukończenia 18. roku życia lub
2) w trakcie nauki w szkole lub w szkole wyższej, jednak nie później niż do ukończenia 25 roku życia.
Mając powyższe regulacje ustawy o świadczeniach rodzinnych na względzie nie ulega wątpliwości w niniejszej sprawie, że z wnioskiem o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego wystąpiła osoba uprawniona – córka (skarżąca), a opieka sprawowana jest nad ojcem, legitymującym się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności.
Zdaniem Sądu prawidłowo uznało Kolegium, że organ pierwszej instancji dokonał błędnej wykładni przepisu art. 17 ust. 1b ustawy o świadczeniach rodzinnych i jego zastosowania. Organ pierwszej instancji powinien wziąć pod uwagę treść i skutki płynące z wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 21 października 2014 r., sygn. akt K 38/13, którym Trybunał stwierdził niekonstytucyjność art. 17 ust. 1b ustawy o świadczeniach rodzinnych w zakresie, w jakim przepis ten różnicuje prawo do świadczenia pielęgnacyjnego osób sprawujących opiekę nad osobą niepełnosprawną po ukończeniu przez nią wieku określonego w tym przepisie ze względu na moment powstania niepełnosprawności.
Wykładnia art. 17 ust. 1b ustawy o świadczeniach rodzinnych powinna prowadzić do takiego rozumienia tego przepisu, że w stosunku do opiekunów tych dorosłych osób niepełnosprawnych, których niepełnosprawność powstała później niż w okresach wskazanych w ust. 1b pkt 1 i 2 kryterium momentu powstania niepełnosprawności, jako uniemożliwiające uzyskanie świadczenia pielęgnacyjnego, utraciło przymiot konstytucyjności. Stąd też w odniesieniu do tych osób oceny spełnienia przesłanek niezbędnych dla przyznania świadczenia pielęgnacyjnego należy dokonywać z pominięciem tego kryterium.
W ocenie Sądu, zgodzić się jednak należało ze stanowiskiem Kolegium, że ten błąd organu pierwszej instancji, który na tej podstawie odmówił przyznania żądanego przez skarżącą prawa do przedmiotowego świadczenia, nie mógł przekreślić trafności i zasadności podjętego przez ten organ rozstrzygnięcia.
Zdaniem Sądu, wbrew zarzutom skargi, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Nowym Sączu podjęło, pomimo powyższego uchybienia organu pierwszej instancji, prawidłowe jednak rozstrzygnięcie o utrzymaniu w mocy decyzji pierwszoinstancyjnej.
Zasadnie bowiem uznało, że nie zostały spełnione przesłanki do przyznania prawa do przedmiotowego świadczenia.
Trafnie w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji podniosło Kolegium, że przesłankami przyznania świadczenia pielęgnacyjnego są: sprawowanie osobistej opieki nad niepełnosprawnym członkiem rodziny, wymagającym stałej pielęgnacji i opieki oraz rezygnacja, czy też niepodejmowanie z tego powodu zatrudnienia. Celem instytucji świadczenia pielęgnacyjnego jest udzielenie materialnego wsparcia osobom, które rezygnują z aktywności zawodowej, by opiekować się osobą niepełnosprawnym członkiem rodziny, przy czym zakres i charakter sprawowanej opieki musi być tego rodzaju, że wyklucza on podjęcie jakiegokolwiek zatrudnienia. Świadczenie pielęgnacyjne ma zatem zastąpić dochód, wynikający ze świadczenia pracy, której nie może podjąć osoba pielęgnująca.
Skoro w toku trwającego postępowania administracyjnego ustalono, że wymagający opieki ojciec skarżącej pozostaje w związku małżeńskim z żoną legitymującą się orzeczeniem zaliczającym ją do pierwszej grupy inwalidzkiej, to orzeczenie takie jest zrównane z orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności, co wypełnia wymóg z art. 17 ust. 1a pkt 2 ustawy o świadczeniach rodzinnych. Nadto, jeżeli w drodze wywiadu środowiskowego oraz oświadczeń samej skarżącej z dnia 26 października 2022 r. oraz z dnia 10 października 2022 r. ustalono, że czynności opiekuńcze przy ojcu obejmują: pomoc przy wszystkich czynnościach życia codziennego, tj.. pomoc przy codziennej higienie, mycie, golenie, zmiana pampersów, nadzór nad przyjmowanymi lekami, a ponadto przygotowywanie posiłków, sprzątanie, pranie, zaopatrywanie w leki, recepty, podawanie zastrzyków, , załatwianie wizyt lekarskich i spraw, to mimo, że z ustaleń tych wynika również, że ojciec skarżącej jest osobą leżącą, w podeszłym wieku, ma założony cewnik, to za przekonywującą wobec tego należało uznać argumentację Kolegium, iż czynności takie jak: pomoc w utrzymaniu higieny osobistej, podanie leków, przygotowanie posiłków, organizowanie wizyt lekarskich, robienie zakupów, czyli szeroko rozumiane prowadzenie gospodarstwa domowego, są czynnościami, które nie mogą być uznane za czynności wymagające całodobowej dyspozycyjności skarżącej. Opisane wyżej czynności to typowe czynności dnia codziennego, które są wykonywane przez osoby, które na co dzień pracują zawodowo i wykonują je przed rozpoczęciem pracy i po jej zakończeniu. Z powyższego bezspornie wynika, że wykazany zakres oraz rozmiar czasowy opieki sprawowanej przez skarżącą nad niepełnosprawnym ojcem, jest do pogodzenia z jednoczesnym podjęciem zatrudnienia choćby w niepełnym wymiarze czasu pracy.
Ustawa o świadczeniach rodzinnych nie zawiera definicji sprawowania opieki, ale to z treści art. 17 ust. 1 tej ustawy wynika, iż aby można było mówić o opiece w jej rozumieniu musi ona być "stała" lub "długoterminowa". Określenia "stała" lub "długoterminowa" wskazują na to, że nie może to być opieka świadczona niecodziennie, a nawet jeżeli codziennie, to tylko przez część doby, zatem sporadycznie (zob. wyrok NSA z dnia 2 lutego 2017 r., sygn. akt I OSK 2201/15). Nie należy jednak rozumieć warunku "stałej" i "ciągłej" opieki, jako wykonywanie opieki "bez przerwy" i przez 24 godziny na dobę, lecz ma to być stała, w sensie trwałości, a ciągła w sensie rozciągłości w czasie, opieka nad niepełnosprawną osobą, której zakres wyznaczony jest niepełnosprawnością opiekowanej osoby, a więc koniecznością wykonywania takich, a nie innych czynności warunkujących jej egzystowanie w warunkach godności człowieka (por. wyrok WSA w Krakowie z dnia 9 grudnia 2019 r., sygn. akt III SA/Kr 1164/19; LEX nr 2763205). Przepis art. 17 ust. 1 ustawy należy zatem stosować wyłącznie do takich stanów faktycznych, w których zakres opieki wyklucza możliwość podjęcia jakiejkolwiek pracy zarobkowej (zob. wyrok NSA z dnia 5 czerwca 2012 r., sygn. akt I OSK 2454/11). Zauważyć bowiem należy, że wykonanie większości z tych czynności, nawet gdy są one niezbędne, może być tak zaplanowane, że ich realizacja może nastąpić w określonych godzinach rano i wieczorem, a pomiędzy tymi okresami jest możliwe wygospodarowanie czasu na inne niż z nimi związane cele. Mimo więc, że ojciec skarżącej jest osobą w podeszłym wieku, po wylewie, nie porusza się samodzielnie ma zaniki pamięci i jest osobą z założonym cewnikiem, to jego stan zdrowia wbrew twierdzeniom skarżącej nie wymaga całodobowej jej dyspozycyjności. Bez wątpienia wymaga on pomocy. Opieka nad ojcem z pewnością wymaga zaangażowania i poświęcenia, ale pomoc skarżącej w niektórych czynnościach związanych z codzienną egzystencją, jest do pogodzenia z jednoczesnym podjęciem zatrudnienia choćby w niepełnym wymiarze czasu pracy, gdyż nie są one aż tak absorbujące czasowo, że wykluczają jakąkolwiek pracę zawodową. Nawet kwestia założonego cewnika nie jest ku temu przeszkodą. Jak wynika opracowań medycznych zaleca się by worek był opróżniany, co najmniej dwa razy na dobę. (tak Aneta Pawlak "Pielęgnacja pacjenta z cewnikiem w pęcherzu moczowym" (w:) "Sztuka pielęgnowania" Nr 4 (8) Kwiecień 2013). Tylko zatem w przypadku wykluczenia możliwości jakiejkolwiek aktywności zawodowej spełnione zostałyby przesłanki do przyznania prawa do przedmiotowego świadczenia.
Stąd zgodzić się należało z oceną Kolegium, że taki zakres i charakter czynności opiekuńczych nie mógł być uznany za wymagający całodobowej dyspozycyjności skarżącej. Trafnie podniosło Kolegium, że sytuacja zdrowotna osób legitymujących się znacznym stopniem niepełnosprawności jest różna. W grupie tej są osoby, które z uwagi na stan zdrowia wymagają stałej, czy też natychmiastowej pomocy opiekuna, który musi wykonywać pilne, niecierpiące zwłoki czynności, a są też osoby, które nie potrzebują stałej opieki, ale będąc niezdolne do całodobowej samodzielnej egzystencji są w stanie samodzielnie funkcjonować kilka godzin dziennie, umożliwiając opiekunom zarobkowanie. W przypadku tych osób czynności związane z opieką mogą być wykonywane po zakończeniu pracy przez opiekuna.
Prawidłowe jest więc stanowisko Kolegium w tym zakresie. Zwrócić należy uwagę na okoliczność, że w czasie nieobecności skarżącej jest możliwe zorganizowanie opieki nad ojcem przy współudziale pozostałych dwóch osób zobowiązanych do jej alimentacji, czy też wykorzystaniu choćby usług opiekuńczych, co trafnie podkreśliło Kolegium. Skoro oprócz skarżącej w równym stopniu zobowiązanymi do alimentacji wobec niepełnosprawnego ojca są jeszcze dwaj bracia skarżącej, to winni oni wspomóc skarżącą w czynnościach opiekuńczych.
Stosownie do stanowiska wyrażonego przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie np. w wyrokach z dnia 26 kwietnia 2021 r., sygn. III SA/Kr 1065/20, z dnia 28 stycznia 2022 r., sygn. III SA/Kr 1386/21 i III SA/Kr 1418/21, z dnia 25 lutego 2022 r., sygn. III SA/Kr 1480/21, z dnia 29 marca 2022 r., sygn. III SA/Kr 1601/21, z dnia 3 czerwca 2022 r., sygn. III SA/Kr 372/22, z dnia 23 czerwca 2022 r., sygn. III SA/Kr 39/22 z dnia 13 września 2022 r., sygn. III SA/Kr 409/22, z dnia 14 października 2022 r., sygn. III SA/Kr 731/22, z dnia 28 października 2022 r., sygn. III SA/Kr 935/22 czy z dnia 7 grudnia 2022 r., sygn. III SA/Kr 1025/22, opubl. w CBOSA, w których Sąd wskazał, że jeżeli osoba wymagająca opieki ma oprócz osoby skarżącej jeszcze inne dzieci, z których część zamieszkuje w nieznacznej odległości od tej osoby, to realizując obowiązek alimentacyjny, w zakresie je obciążającym, mogą one wspomóc osobę skarżącą w opiece nad wymagającym opieki. Okoliczności te są także elementem istnienia bądź nieistnienia związku przyczynowo – skutkowego, który organ jest zobowiązany ustalić w tego rodzaju sprawach.
Zgodnie bowiem z art. 128 ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. Kodeks rodzinny i opiekuńczy (Dz. U. z 2020 r., poz. 1359, zwanej dalej w skrócie k.r.o.), obowiązek dostarczania środków utrzymania, a w miarę potrzeby także środków wychowania (obowiązek alimentacyjny), obciąża krewnych w linii prostej oraz rodzeństwo. Stosownie do treści art. 129 § 2 k.r.o, krewnych w tym samym stopniu, w tym wypadku dzieci, obowiązek alimentacyjny obciąża, co należy podkreślić, w częściach odpowiadających ich możliwościom zarobkowym i majątkowym. Natomiast zgodnie z art. 135 § 1 k.r.o., zakres świadczeń alimentacyjnych zależy od usprawiedliwionych potrzeb uprawnionego oraz od zarobkowych i majątkowych możliwości zobowiązanego. Z kolei stosownie do § 2 tego przepisu, wykonanie obowiązku alimentacyjnego wobec osoby niepełnosprawnej, może, ale nie musi, polegać w całości lub w części na osobistych staraniach o utrzymanie uprawnionego; w takim wypadku świadczenie alimentacyjne pozostałych zobowiązanych, polega na pokrywaniu w całości lub w części kosztów utrzymania uprawnionego. Zgodnie zaś z art. 140 § 1 k.r.o., osoba, która dostarcza drugiemu środków utrzymania, będąc zobowiązana z tego powodu, że uzyskanie na czas świadczeń alimentacyjnych od osoby zobowiązanej w tej samej kolejności, byłoby dla uprawnionego niemożliwe lub połączone z nadmiernymi trudnościami, może żądać zwrotu od osoby, która powinna była te świadczenia spełnić.
Z ustaleń Kolegium i organu pierwszej instancji wynika, że brat skarżącej K. oświadczył, iż z powodu choroby żony nie jest w stanie opiekować się ojcem. Ponadto nie wyraził zgody na przeprowadzenie wywiadu środowiskowego ponieważ dokonał się zrzeczenia spadku i jednocześnie rodzice wyrazili zgodę na zrzeczenie się świadczeń alimentacyjnych. Z kolei z oświadczenia skarżącej, co ważne wynika, że drugi brat J. od 25 lat nie utrzymuje kontaktu z rodziną, prawdopodobnie przebywa za granicą. Zasadne są więc argumenty Kolegium, że wskazane wyjaśnienia nie mogą mieć doniosłości skoro nie zostały poparte żadnymi dowodami, które świadczyłyby o tym, że istnieją obiektywne okoliczności (np. sytuacja rodzinna, finansowa, zdrowotna) powodujące, iż rodzeństwo nie jest w stanie wspomóc siostrę w opiece i zadość uczynić obowiązkowi alimentacyjnemu wobec ojca. Trafnie podniosło Kolegium, że okoliczności polegającej na tym, iż osoba zobowiązana do opieki nie utrzymuje kontaktu z rodziną nie można uznać za okoliczność o charakterze obiektywnym, która pozwoliłaby na swoiste "anulowanie" obowiązku alimentacyjnego. Zawsze jest to bowiem wybór dokonywany przez osobę zobowiązaną do alimentacji. Z kolei zrzeczenie się przez K. O. prawa do spadku po rodzicach nie oznacza, że jego rodzice zrzekli się praw rodzicielskich wobec syna, co tym samym nie zwalnia go z obowiązku alimentacyjnego wobec nich. Wobec tego prawidłowo podniosło Kolegium, że w takim stanie rzeczy przyznanie skarżącej prawa do żądanego świadczenia - w sytuacji gdy istnieją inne osoby zobowiązane do alimentacji wobec ojca - byłoby niezgodne nie tylko z przepisami prawa ale także z zasadami współżycia społecznego ponieważ de facto przerzucałoby na barki wszystkich podatników realizację obowiązku alimentacyjnego, który - z mocy prawa - w pierwszej kolejności ciąży na dzieciach ojca skarżącej. W rezultacie istotnie odbywałby się to kosztem rodzin, które rzeczywiście (z racji chociażby tego, że w rodzinie jest jedno dziecko i nie ma innych osób zobowiązanych do alimentacji) muszą rezygnować z zatrudnienia po to aby zrealizować swój obowiązek alimentacyjny wobec rodziców. W przypadku skarżącej nie ma takiej konieczności. Rację ma Kolegium, że fakt posiadania przez ojca orzeczenia o znacznym stopniu niepełnosprawności i fakt sprawowania przez nią tej opieki automatycznie nie powodują powstania po jej stronie uprawnienia do przedmiotowego świadczenia.
Zwrócić bowiem należy uwagę, że pomoc społeczna ma charakter subsydiarny, ponieważ to na rodzinie ciąży obowiązek opieki, zwłaszcza nad niepełnosprawnym jej członkiem. Pomoc państwa jest zatem możliwa jedynie wówczas, gdy wnioskujący o nią wykaże w sposób niebudzący wątpliwości, że wyczerpał wszystkie inne możliwości zapewnienia opieki osobie niezdolnej do samodzielnej egzystencji (w tym m.in. współdziałanie wszystkich dzieci w opiece, ewentualne zatrudnienie opiekuna, czy skorzystanie z usług opiekuńczych), a mimo to - ze względu na rzeczywisty zakres opieki, wynikający z potrzeb osoby niepełnosprawnej (a dokładniej, jej stanu zdrowia) – istnieje konieczność rezygnacji z zatrudnienia bądź ww. sytuacja uniemożliwia jego podjęcie (zob. np. wyroki Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 10 października 2022 r., sygn. III SA/Kr 699/22 czy z dnia 12 września 2022 r., sygn. III SA/Kr 335/22, opubl. w CBOSA). Obowiązek alimentacyjny nie musi polegać na osobistym staraniu, lecz może ograniczać się do łożenia środków finansowych na osobę uprawnioną. Stąd też, jeżeli pozostałe dzieci z subiektywnych względów nie mogą sprawować osobistej opieki nad ojcem (realizować obowiązku alimentacyjnego w ww. sposób), to nie ma przeszkód, aby opiekę taką sprawowało jedno z nich np. skarżąca zaś koszty związane z opieką (jako ekwiwalent za rezygnację przez niego z zatrudnienia lub podjęcia zatrudnienia) pokrywane były przez pozostałe dzieci wymagającej opieki (w ramach ciążącego obowiązku alimentacyjnego), które w takim samym stopniu, co skarżąca są zobowiązane do alimentacji względem ojca.
Powyższego aspektu nie sposób zatem również pominąć w kontroli legalności podjętych w sprawie przyznania prawa do świadczenia pielęgnacyjnego rozstrzygnięć organów administracji publicznej.
Nie można zatem w tym zakresie postawić Kolegium skutecznie zarzutu naruszenia art. 17 ust. 1 i art. 17 ust. 1 pkt 4 w zw. z art. 17 ust. 1a ustawy o świadczeniach rodzinnych.
Prawidłowa była zatem ocena Kolegium zakresu i charakteru czynności opiekuńczych, jak i współdziałania wszystkich dzieci niepełnosprawnej matki skarżącej w sprawowaniu opieki nad nią w kontekście istnienia związku przyczynowo – skutkowego, pomiędzy niepodejmowaniem z pracy lub innego rodzaju zatrudnienia przez skarżącą, a koniecznością sprawowania opieki nad niepełnosprawnym ojcem.
Sąd nie dostrzegł więc takich uchybień organów przepisom postępowania, które mogłyby mieć istotny wpływ na wynik sprawy poprzez niewyjaśnienie wszystkich okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy, czy dowolnej oceny zebranego materiału dowodowego. Postawiony więc w skardze zarzut naruszenia artykułów: 75, 77, 80 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2023 r., poz. 775, zwanej dalej w skrócie - k.p.a.) w zw. z art. 6, 7, 8 k.p.a. poprzez stwierdzenie istnienia negatywnych przesłanek do nabycia prawa na podstawie wybiórczo potraktowanego stanu faktycznego nie potwierdził się.
Mając powyższe na uwadze Kolegium władne było zatem, w ocenie Sądu, do skorzystania z przyznanych mu art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., kompetencji i utrzymać w mocy decyzję organu pierwszej instancji.
Skarga nie mogła więc wywrzeć zamierzonego skutku.
W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r., poz. 259), orzekł, jak w sentencji wyroku.