III SA/KR 309/06

III SA/Kr 309/06 - Wyrok WSA w Krakowie
Data orzeczenia
2007-04-04
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2006-03-30
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Sędziowie
Elżbieta Kremer /przewodniczący/
Piotr Lechowski /sprawozdawca/
Tadeusz Wołek
Symbol z opisem
6143 Sprawy kandydatów na studia i studentów
Sygn. powiązane
I OZ 1011/07 - Postanowienie NSA z 2008-01-16
I OZ 478/08 - Postanowienie NSA z 2008-07-02
Skarżony organ
Rektor Uniwersytetu/Politechniki/Akademii
Treść wyniku
Oddalono skargę
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Kremer Sędziowie NSA Piotr Lechowski (spr.) WSA Tadeusz Wołek Protokolant Monika Pilch po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 kwietnia 2007r. sprawy ze skargi M.K. na decyzję Rektora Państwowej Wyższej Szkoły Zawodowej w N. z dnia 11 stycznia 2005 r. nr [...], uzupełnioną decyzją i postanowieniem z dnia 10 lutego 2006 r. w przedmiocie skreślenia z listy studentów l. skargę oddala, II przyznaje od Skarbu Państwa - Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie na rzecz radcy prawnego M.G. - Kancelaria Radcy Prawnego K. ul. T.[...], tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu kwotę 240,- zł (słownie: dwieście czterdzieści złotych), podwyższoną o stawkę podatku od towarów i usług.
Uzasadnienie
III SA/Kr 309/06
UZASADNIENIE
Rektor Państwowej Wyższej Szkoły Zawodowej w N. po rozpatrzeniu "odwołania" M.K. od decyzji Rektora Nr [...] ( nieoznaczonej datą) w przedmiocie skreślenia z dniem 12 grudnia 2005 r. z listy studentów l roku na specjalności przyroda z matematyką decyzją Nr [...] z dnia 11 stycznia 2006 r. (z oczywiście mylną, niesprostowaną datą roku,,2005" ) uzupełnioną następnie decyzją z dnia 10 lutego 2006 r., oraz w zakresie pouczenia o sposobie zaskarżenia, postanowieniem z dnia 10 lutego 2005 r., utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję Nr [...]. W podstawie prawnej decyzji NR [...] oraz decyzji Nr [...] z 11 stycznia,, 2005 r " powołano przepis art. 190 ust.2 pkt 2 ustawy z dnia 27 lipca 2005 r. Prawo o szkolnictwie wyższym, a w podstawie decyzji uzupełniającej z dnia 10 lutego 2006 r. przepisy art.80 ustawy z dnia 26 czerwca 1997 r. o Wyższych Szkołach Zawodowych ( Dz.U. nr 96, póz. 590 z poźn.zm. ) w zw. z art. 257 ustawy z dnia 27 lipca 2005 r. Prawo o szkolnictwie wyższym (Dz.U. 164, póz. 1365), oraz art.111 kpa . Postanowienie z 10 lutego 2006 r. oparto na przepisie art. 123 kpa.
W uzasadnieniu decyzji Nr [...] z 11 stycznia 2006 r., Rektor ograniczył się do stwierdzenia, że wobec niezaliczenia semestru II w roku akademickim,, 2005/2006 " w zakreślonym normatywnie terminie, nie znajduj podstaw faktycznych i prawnych do uchylenia zaskarżonej decyzji Nr [...].
Uzasadniając ("uzupełniającą") decyzję z dnia 10 lutego 2006 r. Rektor Państwowej Wyższej Szkoły Zawodowej w N. wskazał następujące okoliczności faktyczne oraz podstawę prawną rozstrzygnięcia.
M.K. nie zaliczył II semestru studiów w Instytucie Pedagogicznym PWSZ w N., na l roku studiów na specjalności : przyroda z matematyką. Niezaliczenie semestru spowodowane było niezaliczeniem przedmiotu Fizyka II w terminie wynikającym z regulaminu studiów, ani też w dodatkowo wyznaczonym postanowieniem z 28.10. 2005 r na dzień 22 listopada 2005 r. terminie do zaliczenia ćwiczeń z tego przedmiotu. Rektor uznał, że przedkładane zaświadczenia lekarskie, nie zwalniały studenta z obowiązku zaliczenia materiału realizowanego na zajęciach podczas usprawiedliwionej nieobecności i z tych przyczyn wyznaczono dodatkowy termin zaliczenie ćwiczeń .
Wskazano, że decyzję Nr [...] (nieoznaczoną co do daty), w przedmiocie skreślenia M.K. z dniem 12 grudnia 2005 r. z listy studentów l roku studiów, podjął z powołaniem na upoważnienie Rektora, Prorektor ds. Studenckich powołując § 32 pkt 1 Regulaminu Studiów Państwowej Wyższej Szkoły Zawodowej w N. ( dalej PWSZ ). Nawiązując do zarzutów,, odwołania ", o możliwości którego pouczono w decyzji Nr [...], oraz do wniosku z dnia 25.01. 2006 r. o uzupełnienie decyzji Rektora z dnia 11 stycznia "2005" Nr [...], w uzasadnieniu decyzji,, uzupełnieniajacej " z dnia 10 lutego 2006 r. Rektor zajął stanowisko, że,, zarzut błędnego powołania w decyzji (z 11.01.,,2005") art.190 ust.2 pkt 2 ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym ma charakter czysto formalny,w istocie niezmieniający właściwości rzeczowej Rektora, bądź działającego z jego upoważnienia Prorektora ds. Studenckich".
Wskazano, że Państwowa Wyższa Szkoła Zawodowa ,,całości" stanowi podstawową jednostkę organizacyjną, o której mowa w art. 190 ust.2 ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym, co powoduje, że pod jej rządami, jak i pod rządem przepisów ustawy z 26 czerwca 1997 r. o Wyższych Szkołach Zawodowych, Rektor jest organem orzekającym w przedmiocie skreślenia z listy studentów w przypadkach określonych w regulaminie studiów.
Rektor podkreślił, że decyzja Nr [...] z dnia 12 grudnia 2005 r. została decyzją nr [...] z dnia 11 stycznia 2006 r. utrzymana w mocy, wobec ,,braków faktycznych i prawnych dla jej wnioskowanego uchylenia ".
Wskazano także, że zarzut dyskryminowania przez ,,szczególne warunki zaliczania " w odróżnieniu od reszty grupy nie znajduje uzasadnienia i pozostaje w sprzeczności z opinią nauczyciela akademickiego.
Z akt wynika, że nadto postanowieniem z dnia 10 lutego 2006 r. z powołaniem się na przepis art. 123 kpa Rektor Państwowej Wyższej Szkoły Zawodowej w N., uzupełnił decyzję Nr [...] z dnia 1 stycznia 2006 r. pouczeniem o prawie wniesienia od niej skargi do wojewódzkiego sądu administracyjnego.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na powyższą decyzję Rektora z dnia 10 lutego 2006 r. i uzupełniającą decyzję Nr [...] z dnia 11 stycznia 2006 r. tego organu, oraz na poprzedzającą ją decyzją Nr [...], a także na postanowienie z dnia 10 lutego 2006 r. .złożył M.K.
Skargę oparto na zarzucie naruszenia prawa . W odniesieniu do decyzji Rektora z dnia 10 lutego 2006 r., podniesiono, że nie odnosi się do zarzutów przedstawionych w żądaniu uzupełnienia decyzji, a opartych na tym, że decyzja Nr [...] z 11 stycznia,,2005" nie spełnia wymogów art. 107 kpa, co do ustaleń faktycznych i powołania właściwej podstawy prawnej. Zdaniem skarżącego, uzupełnienie decyzji, także w zakresie pouczenia o służących środkach zaskarżenia, winno być dokonane w formie decyzji a nie postanowienia .
Co do decyzji Nr [...] z 11 stycznia 2006 r. i utrzymanej nią w mocy decyzji Nr [...] podniesiono, że pozbawione są kompletnie uzasadnienia merytorycznego nie odnoszą się do zarzutów odwołania.
Uzasadniając skargę, skarżący obszernie przedstawił stan faktyczny, na tle którego zapadły zaskarżone rozstrzygnięcia .
Wskazał, że studia na l roku ze specjalnością : przyroda z matematyką w Instytucie Pedagogicznym, Państwowej Wyższej Szkoły Zawodowej w N., rozpoczął w roku akademickim 2004/2005.
Zdaniem skarżącego ustalając, że nie zaliczył on semestru w terminie określonym w harmonogramie roku akademickim, Rektor nie wziął pod uwagę przyczyn niezaliczenia semestru. Bezprawnie, w przekonaniu skarżącego odmówiono mu wpisu do indeksu zaliczenia ( ćwiczeń ) z przedmiotu Fizyka II, a w konsekwencji nie został dopuszczony do egzaminu.
Skarżący wskazał, że powodem niezaliczenia przedmiotu Fizyka II -ćwiczenia rachunkowe, była błędna interpretacja przez Uczelnię przepisów § 12 ust.1 oraz 23 ust.1 Regulaminu studiów PWSZ. Zdaniem skarżącego jego nieobecność na ćwiczeniach z przedmiotu Fizyka II, obligowała uczelnię do zaliczenia ćwiczeń, gdyż nieobecności nie przekraczały więcej niż 1/3 planowanych zajęć, a w myśl § 12 ust.2 dopiero nieobecność studenta na więcej niż 1/3 planowanych zajęć, może być podstawą do ich niezaliczenia.
Z tych względów, zdaniem skarżącego wyznaczenie mu przez Dyrektora Instytutu Pedagogicznego, prowadzącego przedmiot Fizyka II, dodatkowego terminu kolokwium na [...] 2005 r. było bezprawne i nie stawił się na nie. Na tle reprezentowanej przez Uczelnię wykładni regulaminu studiów formułował skarżący zarzut, iż tylko jeden nauczyciel prowadzący zajęcia, właśnie z Fizyki egzekwuje obowiązek zaliczenia materiału realizowanego podczas nieobecności i tylko względem skarżącego . Podnosił, że mimo, iż prowadzący zajęcia zezwolił na jedną nieusprawiedliwioną nieobecność w semestrze z ćwiczeń, to dodatkowe Kolokwium z ćwiczeń z przedmiotu Fizyka II, musieli by pisać wszyscy studenci l roku kierunku Przyroda z matematyką, także ci, którzy mieli więcej niż jedną nieobecność chociaż usprawiedliwioną. Niezrealizowanie tego obowiązku na innych przedmiotach i kierunkach uznał skarżący za przejaw braku równego traktowania. Skarżący podnosił, także, że po raz pierwszy termin kolokwium wyznaczono mu, po złożeniu w czerwcu 2005 r. skargi do Rektora na niezaliczenie ćwiczeń, na które się nie stawił uważając, że nie ma ono podstaw prawnych . Wskazywał, że drugi termin kolokwium został wyznaczony postanowieniem z dnia 28.10. 2005 r., po piśmie skarżącego do Ministra Edukacji Narodowej i otrzymanej odpowiedzi z dnia 27 września 2005 r.
W odpowiedzi na skargę Rektor Państwowej Wyższej Szkoły Zawodowej w N. wniósł o oddalenie skargi. Zdaniem Rektora, skarżącemu nie służy interes prawny, we wniesieniu skargi, gdyż ,,nie można skutecznie zarzucić, że interes prawny skarżącego doznał uszczerbku w wyniku skreślenia z listy studentów wskutek zawinionego naruszenia podstawowego obowiązku". Odnosząc się do zarzutów formułowanych względem poszczególnych decyzji stwierdzono, iż nie naruszają prawa w sposób mający istotny wpływ na wynik sprawy, podtrzymując ustalenia co do faktycznych i prawnych podstaw skreślenia z listy studentów.
W uzupełniającym skargę piśmie z dnia 20.10.2006 r. nawiązującym do odpowiedzi na skargę, podniósł skarżący, że początkowo żądano napisania dodatkowego kolokwium z całego semestru, a później ,,z materiału, na którym był nieobecny ". Podnosił, że w II semestrze był nieobecny 4 razy, w tym 3 nieobecności usprawiedliwił, że wszystkie sprawdziany i ćwiczenia wykonywał i był odpytany na ocenę a tylko od niego żądano dodatkowego kolokwium .
Na rozprawie w dniu 4 kwietnia 2007 r. pełnomocnik z urzędu skarżącego podniósł, że decyzja,, uzupełniająca " z dnia 10 lutego 2006 r., nie uzupełnia rozstrzygnięcia zawartego w decyzji z 11 stycznia 2006 r., lecz uzupełnia ją o uzasadnienie, a więc składnik orzeczenia, który nie może być przedmiotem uzupełnienia .Merytorycznie podtrzymał zarzut błędnej wykładni regulaminu przez Uczelnię.
W oparciu o przepis art. 106 § 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, przeprowadził Sąd dowód z Regulaminu Studiów Państwowej Wyższej Szkoły Zawodowej w N. obowiązujący od roku akademickiego 2001/2002 i według oświadczenia pełnomocnika strony przeciwnej zastąpiony Regulaminem studiów obowiązującym od roku akademickiego 2005/2006.
W drodze porównania obu regulaminów stwierdzono, że - odpowiednikiem zawartego w części 3 Prawa i obowiązki studenta - A. postanowienia ogólne Regulaminu Studiów 2005/2006 ( dalej zwanego Regulaminem,, nowym " ) § 12 stanowiącego w ust. 1, że studenta obowiązuje obecność i aktywny udział w zajęciach dydaktycznych przewidzianych w planie studiów oraz terminowe wypełnianie wszystkich obowiązków, a w ust.2, że nieobecność studenta na więcej niż na 1/3 planowanych zajęć, może być podstawą ich nie zaliczania, jest w Regulaminie studiów 2001/2002 ( zwanym dalej Regulaminem,, starym ") § 18 . Postanowienia § 18 zawartego również w części 3 - Prawa i obowiązki studenta ,,starego " Regulaminu studiów przewidują, że :
ust.1 Studenta obowiązuje obecność i aktywny udział we wszystkich zajęciach dydaktycznych przewidzianych w planie studiów oraz terminowe wypełnienie wszystkich obowiązków określonych w planie i regulaminie studiów .
ust.2 Obecność na zajęciach podlega kontrolowaniu,
ust.3 Student jest zobowiązany do niezwłocznego usprawiedliwiania nieobecności u prowadzącego zajęcia oraz uzupełnienia zaległości w sposób i w terminie przez niego uzgodnionym,
ust.4 Nieobecność studenta nawet usprawiedliwiona, na więcej niż na 1/3 zajęć może być podstawą do niezaliczenia tych zajęć. Niewykonanie ćwiczeń określonych regulaminem laboratorium uniemożliwia zaliczenie zajęć laboratoryjnych .
Odpowiednikiem zawartego w,, nowym " Regulaminie studiów, w części 4 zaliczanie okresu studiów § 23 w myśl, którego,, ust.1 ;Zaliczanie zajęć dokonywane jest na podstawie kontroli wyników nauczania w formie prac kontrolnych, sprawdzianów bieżących, projektów, ćwiczeń itp. oraz obecności na zajęciach " ; jest w,, starym " regulaminie zawarty w części 4 -zaliczenie semestru, również § 23 ust.1, w myśl którego,, podstawą do zaliczenia zajęć jest obecność i aktywność studenta na zajęciach, pozytywne wyniki bieżącej kontroli wiadomości oraz oceny prac wynikających z programu zajęć ( np. projekty, sprawozdania, prace kontrolne i.tp.)".
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył :
Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. Nr 153, póz. 1270 z późn.zm. ) - dalej ustawa p.p.s.a - Sądy administracyjne sprawują kontrolę administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie, a w myśl § 3 orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę i stosują środki określone w tych przepisach.
Stosownie do art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz.U. Nr 153, póz. 1269 ), powyższą kontrolę sprawują pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W sprawowaniu tej kontroli według przepisu art. 134 § 1 powołanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Sąd związany jest granicami danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Przepis art. 145 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi zawiera wyczerpujący katalog rozstrzygnięć jakie może podjąć Sąd administracyjny uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie a zrazem określa przesłanki tych rozstrzygnięć.
Zgodnie z przepisem art.145 §1 pkt 1 p.p.s.a sąd uchyla w całości albo w części decyzję lub postanowienie jeżeli stwierdzi:
a/ naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy,
b/ naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego,
c/ inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Przepis art.145 § 1 pkt 2 p.p.s.a. stanowi, że Sąd stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach względnie stwierdza ( art. 145 § 1 pkt 3 ) wydanie decyzji ( lub postanowienia ) z naruszeniem prawa, gdy zachodzą przyczyny określone w k.p.a lub w innych przepisach, a zatem wówczas, gdy nie można stwierdzić nieważności decyzji, mimo zaistnienia określonych podstaw nieważności ( art. 156 § 2 w zw. z 158 § 2 kpa.).
Dokonana na powyższych zasadach kontrola zaskarżonej decyzji Rektora Państwowej Wyższej Szkoły Zawodowej w N. Nr [...] z dnia 11 stycznia 2006 r., uzupełnionej " decyzją i postanowieniem z 10 lutego 2006 r., oraz utrzymanej nią w mocy decyzji Rektora Nr [...] w przedmiocie skreślenia skarżącego z listy studentów l roku studiów, prowadzi do konstatacji, że mimo licznych ( o czym niżej ) uchybień przepisom postępowania i naruszenia prawa materialnego nie zachodzą przesłanki do uchybienia zaskarżonej decyzji, ani też przesłanki do stwierdzenia jej nieważności.
Oceniając zakres naruszeń prawa wyjść należy od przypomnienia, niespornej między stronami okoliczności, że decyzja Nr [...] wydana przez Prorektora z upoważnienia Rektora Państwowej Wyższej Szkoły Zawodowej w N. i skreślająca skarżącego z listy studentów l roku z dniem 12 grudnia 2005 r., aczkolwiek nie opatrzona datą wydana została, w czasie obowiązywanie od dnia 1 września 2005 r. przepisów ustawy z dnia 27 lipca 2005 r Prawo o szkolnictwie wyższym ( Dz.U. Nr 164, póz. 1365). Ustawa ta w przepisie art.276 pkt 3 przewidywała zarazem, że traci moc ustawa z dnia 26 czerwca 1997 r o wyższych szkołach zawodowych ( Dz.U. Nr 96, póz. 590 z poźn.zm.) - dalej ustawa o w.s.z.
Jednakże zawarty w Dziale VI - zmiany w przepisach obowiązujących, przepisy przejściowe i końcowe ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym - przepis art.257 ust.2 stanowi, że do studiów rozpoczętych przed dniem wejścia w życie ustawy, z zastrzeżeniem ust. 3 i 4 stosuje się przepisy dotychczasowe .Ust. 3 tego przepisu stanowi, że studia zawodowe, prowadzone w dniu wejścia w życie ustawy, staje się studiami pierwszego stopnia w rozumieniu ustawy, a według ust.4 studenci jednolitych studiów magisterskich, którzy rozpoczęli studia przed dniem wejścia w życie ustawy, mogą je ukończyć w tym trybie albo przenieść się na odpowiednie studia pierwszego stopnia, albo po spełnieniu wymagań określonych w regulaminie studiów - na odpowiednie studia drugiego stopnia Jak z powyższego wynika, zawarte w ust. 3 i 4 art. 257 reguluje, nie mają doniosłości prawnej dla oceny, że do studiów rozpoczętych przez skarżącego przed dniem 1 września 2005 r zastosowanie miały przepisy dotychczasowe t.j. regulujące jego sytuację prawną przed tą datą.
Zarzut zatem skargi, błędnego powołania w decyzji Nr [...] przepisu art. 190 ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym, jako podstawy tej decyzji, czy przepisu art. 190 ust.2 pkt2 w decyzji Rektora Nr [...] z dnia 11 stycznia 2006 r. jest uzasadniony.
Poza sporem pozostawały w sprawie takie okoliczności jak to, że ;
- skarżący w 2004 r. został przyjęty na l rok akademicki 2004/2005, studiów dziennych w Instytucie Pedagogicznym Państwowej Wyższej Szkoły Zawodowej w N., na kierunku przyroda z matematyką,
- podstawę faktyczną skreślenia z listy studentów l roku, stanowiło niezaliczenie II semestru w roku akademickim 2004/2005 z powodu niezaliczenia ćwiczeń z przedmiotu Fizyka II.
W świetle powyższych okoliczności, zgodnie z art. 258 ust.1 ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym, prowadzone w Państwowej Wyższej Szkole Zawodowej ( dalej PWSZ ) studia dzienne, w roku akademickim 2005/2006 stawały się studiami stacjonarnymi w rozumieniu art. 2 ust.1 pkt 12 tej ustawy, a zatem studiami wyższymi, w których program studiów jest realizowany w postaci zajęć dydaktycznych wymagających bezpośredniego udziału nauczycieli akademickich i studentów w wymiarze określonym standardami kształcenia dla tej formy studiów.
Natomiast dla ustalenia właściwości organów i przesłanek zwolnienia skarżącego właściwe były przepisy ustawy z dnia 26 czerwca 1997 r o wyższych szkołach zawodowych .
Przepis art.73 ust.1 tej ustawy stanowił, że prawa i obowiązki studenta związane z tokiem studiów określa regulamin studiów i nakładał na studenta obowiązek postępowania zgodnie z treścią ślubowania i regulaminem studiów.
W myśl przepisu art.80 decyzję o skreśleniu studenta z listy studentów, w przypadkach określonych w regulaminie studiów, podejmuje rektor uczelni zawodowej.
Zarazem przepis art.85 ust.1 ustawy o wyższych szkołach zawodowych w brzmieniu obowiązującym od dnia 24.02.2005 r., a zatem jeszcze sprzed daty podjęcia decyzji stanowił w zd. l, że do decyzji podjętych przez organ uczelni zawodowej w indywidualnych sprawach studenckich oraz w sprawach nadzoru nad działalnością uczelnianych organizacji studenckich i samorządu studenckiego stosuje się odpowiednio przepisy kodeksu postępowania administracyjnego oraz przepisy o zaskarżaniu decyzji do sądu administracyjnego oraz w zd. II, że decyzje wydane przez rektora lub określony w statucie jednoosobowy organ niepaństwowej uczelni zawodowej w pierwszej instancji są ostateczne.
W świetle powyższych regulacji wydana przez Prorektora z upoważnienia Rektora PWSZ decyzja NR [...] skreślająca skarżącego z listy studentów z powodu niezaliczenia II semestru na l roku studiów miała charakter decyzji ostatecznej. Umocowanie do wydania decyzji w imieniu Rektora PWSZ mogło być oparte na przepisie art.268 a kpa.
Niewątpliwie decyzja skreślająca skarżącego z listy studentów ma charakter decyzji wydanej w indywidualnej sprawie studenckiej a zatem zastosowanie miał przepis art.85 ust. 1 ustawy. Zawarte w tym przepisie odesłanie do odpowiedniego stosowania przepisów kpa oraz przepisów o zaskarżaniu do sądu decyzji administracyjnych implikuje stanowisko, iż wyczerpanie dostępnych środków zaskarżenia przed wniesieniem skargi do sądu administracyjnego wymagane art.52 § 1 i 2 powołanej już ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, w ramach odpowiedniego stosowania przepisów k.p.a. wymagało pouczenia skarżącego, w trybie art. 127 § 3 kpa o tym, iż od ostatecznej decyzji Rektora Nr [...] nie służy odwołanie, jednakże może strona niezadowolona z decyzji zwrócić się do tego organu z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy. Do wniosku takiego stosuje się ( art. 127 § 3 in fine kpa ) odpowiednio przepisy dotyczące odwołań od decyzji.
Pouczenie zatem skarżącego, że od decyzji Rektora z Nr [...] służy ,,odwołanie do Rektora PWSZ w terminie 14 dni od otrzymania decyzji", naruszało przepis art.85 ust.1 ustawy o wsz w zw. z art. 127 §3 kpa. Jednakże naruszenie to nie miało charakteru rażącego naruszenia prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 kpa, gdyż wynikało z błędnego stosowania i to "odpowiednio " przepisów k.p.a. Należy mieć na uwadze, że dopiero przepis art.207 ust.2 obowiązującej od 1 września 2005 r., lecz nie mającej zastosowania w sprawie ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym, wyraźnie stanowi, że do ostatecznych decyzji rektora wydanych w pierwszej instancji stosuje się ( wprost ) przepis art. 127 § 3 kpa .Art. 82, zawarty w tym samym Rozdziale 1 Działu VI ustawy o w.s.z regulującego przyjęcie na studia, prawa i obowiązki studentów oraz ich odpowiedzialność dyscyplinarną, co przepis art.80, przewidywał co prawda, że w sprawach nieuregulowanych w tym rozdziale stosuje się odpowiednio przepisy ustawy o szkolnictwie wyższym. Jednakże po pierwsze kwestia charakteru decyzji rektora wydanych w indywidualnych sprawach studenckich regulowana była wspomnianym art.85 zawartym w Rozdziale 2 Działu VI, a po drugie przepis art.161 obowiązującej do 1 września 2005 r. ustawy 12 września 1990 r o szkolnictwie wyższym (Dz.U. Nr 65, póz. 385 z poźn.zm. ), zawierał treść identyczną z art.85, w odniesieniu do państwowej uczelni zawodowej.
Stosownie do otrzymanego błędnego co do treści pouczenia, skarżący złożył do Rektora Państwowej Wyższej Szkoły Zawodowej pismo z dnia 29 grudnia 2005 r., określone w treści jako,, odwołanie "od decyzji Nr 568/05,, z 12 grudnia 2005".
Pismo to winno być przy prawidłowym pouczeniu traktowane jako złożony przy odpowiednim zastosowaniu art. 127 § 3 kpa wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej ostateczną decyzją Rektora Nr [...].
Stosownie do przepisu art.112 kpa błędne pouczenie w decyzji co do prawa odwołania lub wniesienia powództwa do sądu powszechnego lub skargi do sądu administracyjnego nie może szkodzić stronie, która zastosowała się do tego pouczenia.
W konkretnej sprawie błędne pouczenie nie wywarło negatywnego skutku co do możliwości ponownego rozpatrzenia sprawy lub kwestii dopuszczalności skargi do sądu administracyjnego.
Decyzją bowiem z dnia 11 stycznia 2005 r. Nr [...], w istocie znajdującą oparcie nie w powołanym przepisie art. 190 ust.2 pkt 2 ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym lecz w przepisie art.85 ust.1 ustawy o w.z.s. oraz art. 127 § 3 kpa, Rektor Państwowej Szkoły Zawodowej w N. dał wyraz ponownemu rozpatrzeniu sprawy, przez utrzymanie mocy decyzji tego organu Nr [...].
Wojewódzki Sąd Administracyjny w obecnym składzie podziela stanowisko wyrażone w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 2002 06 05 l SA 106/02 ( Lex Nr 13 7851 ), w myśl którego odpowiednie stosowanie przepisów kpa w postępowaniu w indywidualnych sprawach studenckich ma zapewnić minimum procedury niezbędne do załatwienia sprawy i zachowania uprawnień strony, przy uwzględnieniu specyfiki szkoły wyższej - w tym przypadku państwowej wyższej szkoły zawodowej.
Skierowany przeto w skardze względem decyzji Rektora Nr [...] z dnia 11 stycznia 2006 r zarzut naruszenia art.107 § 1 kpa, przez brak zdaniem skarżącego ustaleń faktycznych i brak odniesienia się do podniesionych we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy (,, odwołaniu " ) okoliczności, musi być rozpatrzony z punktu widzenia doniosłości prawnej braku takich ustaleń dla rozstrzygnięcia sprawy, a w szczególności przez pryzmat art. 145 § 1 pkt 1 lite ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Rację ma skarga, że wydana z datą 10 lutego 2006 r przez Rektora Państwowej Wyższej Szkoły Zawodowej, decyzja,, uzupełniająca " narusza przepis art.111 § 1 kpa, przez to, że uzupełnienie polega w istocie na poszerzeniu motywów decyzji z dnia 11 stycznia 2006 r, a więc wykracza poza określoną przepisem art.111 § 1 kpa materię mogącą być- przedmiotem uzupełnienia .Zgodnie z tym przepisem strona może żądać uzupełnienia decyzji co do rozstrzygnięcia bądź co do prawa odwołania, wniesienia w stosunku do decyzji powództwa do sądu powszechnego lub skargi do sądu administracyjnego albo sprostowania zamieszczonego w decyzji pouczenia w tych sprawach.
Zarazem - należy jednak zwrócić uwagę, iż w zakresie uzupełnienia decyzji o brakujący element, jakim był brak w decyzji z dnia 11 stycznia 2006 r. Nr [...] pouczenia o prawie do skargi do sądu administracyjnego, w świetle piśmiennictwa właściwą formą jest forma postanowienia ( Por.B.Adamiak, J. Borkowski KPA - Komentarz, Wyd. C.H. Beck 2000 r, str. 468).
Wprawdzie w jednym z orzeczeń NSA ( por. wyrok z 1998 .04.20 IV SA 1176/97 - Lex Nr 45641 ) dopuszcza możliwość uzupełnienia na podstawie art.111 § 1 kpa samego uzasadnienia decyzji, ale miało to miejsce wówczas, gdy w następstwie sprostowania oczywistej omyłki zaszła potrzeba uzupełnienia motywów. Taka sytuacja w sprawie nie wystąpiła, a zatem zarzut naruszenia art.111 § 1 kpa jest uzasadniony.
Wielokrotnie w orzecznictwie Sądów administracyjnych podkreślano ( por. wyroki NSAz 2000 .11.22 II SA/Gd 1783/98-ONSA 2002/1/23, czy WSA w Warszawie z 2005 r .07.20 VII Wa 1570/04 - Lex Nr 186 593), że orzeczenie o uzupełnieniu decyzji (lub odmowie) nie ma bytu samodzielnego, pozostaje częścią aktu zaskarżonego i dzieli jego losy.
Z tych względów, doniosłość prawną ma tylko zagadnienie czy nieskutecznie uzupełniona co do uzasadnienia decyzja Rektora z dnia 11 stycznia 2006 r. NR [...] jako wydana w trybie art.127 § 3 kpa tj. po ponownym rozpatrzeniu sprawy, dotknięta jest takim uchybieniem, które mogło mieć istotny wpływ na wynik spraw, czyli na zmianę przez Rektora ponownie rozpatrującego sprawę, swego rozstrzygnięcia zawartego w decyzji Nr [...].
Na tle bezspornych istotnych dla sprawy faktów, takiego związku przyczynowego nie sposób jest się dopatrzyć. Niesporną przecież w sprawie okolicznością było, że skarżący nie przystąpił do wyznaczonego na dzień 22 listopada 2005 r. terminu zaliczenia ćwiczeń z przedmiotu Fizyka II, objętych planem i programem studiów na II semestrze l roku studiów ( wówczas dziennych ) w Instytucie Pedagogicznym PWSZ w N. na specjalności przyroda z matematyką.
Niesporne było również, że liczba nieobecności skarżącego, na ćwiczeniach z tego przedmiotu nie przekraczała 1/3 planowanych zajęć z tego przedmiotu.
Te niesporne okoliczności faktyczne stanowią w istocie podstawę faktyczną zaskarżonej decyzji Rektora z 11 stycznia 2006 r. Nr [...] i utrzymanej nią mocy decyzji tego organu Nr [...].
Natomiast, warstwę prawną stanowi sporna między stronami kwestia, czy w takich okolicznościach faktycznych, skarżący w ramach obowiązku stosowania się do regulaminu studiów mógł być poddany sprawdzianowi i zaliczeniu materiału realizowanemu na zajęciach podczas jego nieobecności, oraz czy regulamin studiów dawał Uczelni uprawnienia do domagania się od skarżącego poddania się zaliczeniu ćwiczeń.
W tym prawnym sporze rację należy przyznać Państwowej Wyższej Szkole Zawodowej.
Jak wyżej wskazano, dla oceny praw i obowiązków skarżącego miarodajne są przepisy regulaminu studiów obowiązującego go w roku akademickim 2004/2005, gdyż niespełnienie obowiązku zaliczenia ćwiczeń na II semestrze tego roku, było przyczyną skreślenia z listy studentów. Z tych względów powołanie jako podstawy prawnej dla oceny obowiązków i praw skarżącego regulaminu studiów dotyczącego roku akademickiego 2005/2006 jest błędne i stanowi naruszenie prawa materialnego.
Jednakże takie naruszenie prawa materialnego aby prowadzić do uwzględnienia skargi musiało by być dotknięte albo przesłanką nieważności z art. 156 § 1 pkt 2 kpa, albo mieć wpływ na wynik sprawy. Spełnienie się tej ostatniej z przesłanek oznacza, że zastosowanie winien mieć w tym samym stanie faktycznym inny przepis prawa materialnego, według którego rozstrzygnięcie winno być odmienne.
Żadna z tych podstaw do uwzględnienie skargi z powodu naruszenia prawa materialnego nie zachodzi. Brak powołania podstawy prawnej, czy mylne powołanej podstawy prawnej nie jest przesłanką nieważności decyzji, jeżeli w istocie istnieje przepis dający podstawę do zaskarżonego rozstrzygnięcia na tle tego samego stanu faktycznego.
Właściwą podstawę prawną dla oceny praw i obowiązków skarżącego, stosownie do przepisu art.73 ust.1 i 2 ustawy o wyższych szkołach zawodowych stanowił Regulamin studiów obowiązujący w roku akademickim 2004/2005, a więc przedłożony na rozprawie Regulamin na rok 2001/2002 zmieniony dopiero Regulaminem 2005/2006. Zarówno treść regulacji zawartych w § 23 starego jak i nowego regulaminu prowadzi do wniosku, że podstawę do zaliczania zajęć stanowią dwa elementy a to : kontrola wyników nauczania ( wiadomości wg. starego regulaminu ), oraz obecność na zajęciach . W odniesieniu do kontroli wiadomości ( kontroli wyników nauczania ), stary Regulamin ( tak jak i nowy ) posługuje się kategorią przykładowo wskazanych sposobów tej kontroli w postaci projektów i sprawozdań, prac kontrolnych, które służyć mają nie tylko kontroli wiadomości ale i ocenie prac wynikających z programu zajęć.
Mający zastosowanie w sprawie,, stary " regulamin studiów podkreślał nadto, że podstawą do zaliczenia jest nie tylko obecność ale i aktywność studenta na zajęciach To samo zawiera nowy regulamin w § 12 ust.1 .Już to uregulowanie jednakie co do zasady w obu regulaminach wskazuje, że uczestnictwo w zajęciach jest jednym z elementów branych jako podstawa zaliczenia.
Oba regulaminy ( stary w § 18 ust.4, nowy w § 12 ust.2 ) zawierają uregulowania, w myśl którego nieobecność studenta na więcej niż 1/3 planowanych zajęć, może być podstawą do ich niezaliczania. Z takiego brzmienia wyabstrahowanego od innych uregulowań, skarżący wyciąga wniosek nie tylko, że nie może być podstawą do niezaliczenia nieobecność na mniej niż 1/3 planowanych zajęć, ale nadto, że uczelnia w ogóle nie ma podstaw do żądania by wykazał się wiadomościami z tematyki zajęć, na których był nieobecny.
Jest to stanowisko nie tylko nieuprawnione na tle wzajemnej relacji postanowieni 12 ust.1 i 2 względem §23 ust.1 nowego regulaminu, ale tym bardziej w świetle postanowień § 23 ust.1 względem § 18 ust.1 i,2, 3 i 4 mającego zastosowanie w sprawie Regulamin studiów 2001/2002.
Przepis § 18 ust.1 starego regulaminu nakładał na studenta obowiązek obecności i aktywnego udziału we wszystkich zajęciach dydaktycznych przewidzianych w planie studiów, oraz terminowego wypełniania wszystkich obowiązków określonych w planie i regulaminie studiów, ust. 2 przewidywał kontrolę obecności na zajęciach, a w myśl ust.3 student był zobowiązany do niezwłocznego usprawiedliwienia nieobecności u prowadzącego zajęcia oraz uzupełnienia zaległości w sposób i w terminie z nim uzgodnionym.
W świetle powyższych uregulowań odmowa przez skarżącego poddania się sprawdzeniu wiadomości za okres nawet usprawiedliwionej nieobecności na zajęciach z ćwiczeń z przedmiotu Fizyka II nie znajdowała oparcia w regulaminie studiów.
Zgodnie z § 21 ust.5 warunkiem zaliczenia semestru było uzyskanie oceny co najmniej dostatecznej ze wszystkich przedmiotów przewidzianych w planie studiów, a konsekwencją braku uzyskania zaliczenia mogła być oparta na § 33 ust.1 w zw. z § 29 ust.1 lit a w zw. z § 34 ust.1 Regulaminu studiów decyzja Rektora o skreśleniu z listy studentów .
W świetle powyższego mimo licznych wskazanych uchybień na płaszczyźnie prawa materialnego i w zakresie postępowania, zaskarżona decyzja nie jest dotknięta wadami skutkującymi jej nieważność, uchybieniami procesowymi mającymi istotny wpływ na wynik sprawy, czy wreszcie naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy.
Z tych przyczyn na podstawie art.151 powołanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w l punkcie sentencji.
Orzeczenie w przedmiocie zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu przez wyznaczonego pełnomocnika radcę prawnego oparto na przepisach art. 250 powołanej ustawy, oraz art.22 ustawy z dnia 6 lipca 1982 r o radcach prawnych (tj. Dz.U. z 2002 r Nr 123, póz. 1059 ) oraz § 2 ust.3 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez Radcę prawnego z urzędu ( Dz. U. Nr 163, póz. 1349 z pożn.zm.).