III SA/Kr 289/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w KrakowieKraków2025-09-04
NSAAdministracyjneWysokawsa
pas drogowydrogi publicznezezwolenieprzebudowa siecisieć wodociągowazarządca drogibezpieczeństwo ruchupostępowanie administracyjneuchylenie decyzji

Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję odmawiającą zezwolenia na przebudowę sieci wodociągowej w pasie drogowym, uznając, że organy nie zbadały wystarczająco stanu faktycznego i nie uzasadniły należycie obaw o bezpieczeństwo ruchu drogowego.

Sprawa dotyczyła skargi W. Sp. z o.o. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymującą w mocy odmowę wydania zezwolenia na przebudowę sieci wodociągowej w pasie drogowym. Organy administracji odmówiły zezwolenia, powołując się na potencjalne zagrożenie dla trwałości nawierzchni i bezpieczeństwa ruchu drogowego. Sąd uchylił obie decyzje, stwierdzając, że organy nie zebrały wystarczającego materiału dowodowego, nie uzasadniły przekonująco swoich obaw i pominęły istotne przepisy proceduralne.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie rozpoznał skargę W. Sp. z o.o. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie, która utrzymała w mocy decyzję Zarządu Dróg w Chrzanowie odmawiającą zezwolenia na przebudowę sieci wodociągowej w pasie drogowym. Skarżąca spółka wniosła o wydanie zezwolenia na lokalizację urządzenia niezwiązanego z potrzebami zarządzania drogami, argumentując, że planowana inwestycja nie naruszy bezpieczeństwa ani trwałości drogi. Organy administracji odmówiły zezwolenia, wskazując na ryzyko degradacji nawierzchni drogowej w wyniku prowadzonych prac i potencjalne zagrożenie dla bezpieczeństwa ruchu drogowego, zwłaszcza na skrzyżowaniu. Sąd administracyjny uznał skargę za zasadną. W uzasadnieniu podkreślono, że decyzja o odmowie wydania zezwolenia na zajęcie pasa drogowego ma charakter uznaniowy, ale nie może być dowolna. Sąd stwierdził, że organy obu instancji nie przeprowadziły wystarczającego postępowania wyjaśniającego, nie zebrały odpowiedniego materiału dowodowego i nie uzasadniły przekonująco swoich obaw dotyczących bezpieczeństwa ruchu drogowego i trwałości nawierzchni. Organy odwołały się do własnych ocen i przekonań, nie przedstawiając dowodów potwierdzających te twierdzenia. Sąd wskazał na naruszenie przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, w szczególności art. 7 i 77 § 1 k.p.a., poprzez brak wyczerpującego wyjaśnienia stanu faktycznego. Ponadto, uzasadnienia decyzji nie spełniały wymogów art. 107 § 3 k.p.a., gdyż nie zawierały wskazania dowodów ani przyczyn odmowy wiarygodności innym dowodom. Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, nakazując organom ponowne rozpatrzenie sprawy z uwzględnieniem wskazanych uchybień proceduralnych i materialnoprawnych.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, organy administracji nie zbadały wystarczająco stanu faktycznego sprawy, nie zebrały odpowiedniego materiału dowodowego i nie uzasadniły przekonująco swoich obaw dotyczących bezpieczeństwa ruchu drogowego i trwałości nawierzchni, naruszając tym samym przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że organy administracji nie wykazały w sposób należyty, że umieszczenie sieci wodociągowej w pasie drogowym stanowi realne zagrożenie dla bezpieczeństwa ruchu drogowego lub trwałości nawierzchni. Brak wystarczającego materiału dowodowego i wadliwe uzasadnienie decyzji, które opierało się na subiektywnych przekonaniach organów, stanowiło podstawę do uchylenia zaskarżonej decyzji.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (13)

Główne

u.d.p. art. 39 § 1

Ustawa o drogach publicznych

u.d.p. art. 39 § 3

Ustawa o drogach publicznych

u.d.p. art. 39 § 3 pkt 1

Ustawa o drogach publicznych

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 77 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 80

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 107 § 3

Kodeks postępowania administracyjnego

p.p.s.a. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

u.d.p. art. 39 § 3a

Ustawa o drogach publicznych

k.p.a. art. 11

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 138 § 1 pkt 1

Kodeks postępowania administracyjnego

p.p.s.a. art. 135

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 210 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Organy nie zbadały wystarczająco stanu faktycznego sprawy. Organy nie uzasadniły przekonująco obaw o bezpieczeństwo ruchu drogowego i trwałość nawierzchni. Decyzje organów opierały się na subiektywnych przekonaniach, a nie na materiale dowodowym. Organy pominęły istotne przepisy proceduralne (art. 7, 77 § 1, 107 § 3 k.p.a.).

Godne uwagi sformułowania

Decyzja uznaniowa nie może być dowolna. Uzasadnienie decyzji musi być przekonujące i wynikać z zebranego materiału dowodowego. Zagrożenie dla bezpieczeństwa ruchu drogowego musi być realne, a nie wynikające z subiektywnego przekonania organu. Organy odwołały się wyłącznie do własnych ocen, przekonań i wiedzy, a twierdzenia te (niepoparte materiałem dowodowym), nie poddają się kontroli sądowej.

Skład orzekający

Ewa Michna

przewodniczący

Maria Zawadzka

członek

Marta Kisielowska

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących zezwoleń na zajęcie pasa drogowego, obowiązków organów administracji w postępowaniu uznaniowym, wymogów dotyczących uzasadnienia decyzji oraz konieczności oparcia rozstrzygnięć na materiale dowodowym."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji zajęcia pasa drogowego na cele niezwiązane z ruchem drogowym, ale zasady proceduralne i interpretacyjne mają szersze zastosowanie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa pokazuje, jak ważne jest rzetelne postępowanie dowodowe i przekonujące uzasadnienie decyzji administracyjnych, nawet w sprawach o charakterze uznaniowym. Ilustruje konflikt między potrzebami inwestycyjnymi a ochroną infrastruktury drogowej.

Sąd administracyjny: Uznaniowość decyzji nie usprawiedliwia dowolności i braku dowodów.

Sektor

infrastruktura

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
III SA/Kr 289/25 - Wyrok WSA w Krakowie
Data orzeczenia
2025-09-04
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2025-02-11
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Sędziowie
Ewa Michna /przewodniczący/
Maria Zawadzka
Marta Kisielowska /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6033 Zajęcie pasa drogowego (zezwolenia, opłaty, kary z tym związane)
Hasła tematyczne
Drogi publiczne
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
uchylono zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą decyzję I instancji
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 320
Art. 39
Ustawa z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (t. j.)
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Michna Sędziowie WSA Maria Zawadzka Asesor WSA Marta Kisielowska (spr.) Protokolant sekretarz sądowy Paulina Grojec po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 września 2025 r. sprawy ze skargi W. Sp. z o.o. z siedzibą w C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie z dnia 25 listopada 2024 r. nr SKO.Dr/4122/274/2024 w przedmiocie odmowy wydania zezwolenia na przebudowę sieci wodociągowej uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji.
Uzasadnienie
Zaskarżoną decyzją z 25 listopada 2024 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Krakowie orzekło o utrzymaniu w mocy decyzji Zarządu Dróg w Chrzanowie z 16 września 2014 r. w przedmiocie odmowy wydania zezwolenia na przebudowę sieci wodociągowej przy ulicy N. w Ż. w zakresie włączenia się w nawierzchnię ul. K. w Ż. w pasie drogowym drogi powiatowej DP [...]. Podstawę prawną decyzji stanowił art. 19 ust. 2 pkt 3 i art. 39 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (tj. Dz. U. z 2024 r, poz. 320, dalej: "u.d.p.") oraz uchwała nr 50/104/2007 z dnia 6 września 2007 r. Zarządu Powiatu Chrzanowskiego w przedmiocie upoważnienia Dyrektora Powiatowego Zarządu Dróg w Chrzanowie do wydawania decyzji w sprawach wynikających z ustawy o drogach publicznych oraz art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tj. Dz. U. z 2024 r., poz. 572, dalej: "k.p.a.").
Zaskarżona decyzja zapadła w następującym stanie faktycznym i prawnym.
12 sierpnia 2024 r. W. sp. z o.o. (dalej: "skarżący") wniosły o lokalizację urządzenia niezwiązanego z potrzebami zarządzania drogami lub potrzebami ruchu drogowego. Skarżący zwrócił się do Starostwa Powiatowego w Chrzanowie – Powiatowego Zarządu Dróg o wydanie zgody na wykonanie inwestycji w pasie drogowym drogi powiatowej [...] (M.-L.) w związku z planowaną przebudową sieci wodociągowej przy ulicy N. w Ż. (włączenie w ulicę K. w Ż.). Jednocześnie, skarżący wniósł o wyrażenie zgody na dysponowanie nieruchomością do celów budowlanych: dz. nr. [...] oraz [...] jednostka ewidencyjna L., obszar wiejski, obręb Ż. Wskazano, że po zrealizowaniu inwestycji teren zostanie uprzątnięty i doprowadzony do stanu poprzedniego.
Do akt dołączono notatkę służbową z oględzin w terenie z dnia 13 września 2024 r. Wskazano w niej, że na wysokości posesji [...] ulicy K. wbudowany jest wpust uliczny, występuje ograniczenie widoczności przed łukiem (wbudowano lustro drogowe przed posesją ul. N.), stan nawierzchni jest niezadowalający z licznymi spękaniami, pofałdowaniami, zaniżeniami po punktowych pracach związanych z reparacją urządzeń podziemnych, teren sołectwa jest pod wpływem odziaływań górniczych. Do akt dołączono wydruk z systemu IntraEWD, wydruk mapy, LP-Portal, mapę zasadniczą.
Decyzją z 16 września 2024 r. Powiatowy Zarząd Dróg w Chrzanowie odmówił wydania zezwolenia na przebudowę sieci wodociągowej przy ulicy N. w Ż. w zakresie włączenia się w nawierzchnię ul. K. w Ż. w pasie drogi powiatowej nr DP [...]. W uzasadnieniu organ wskazał, że zgodnie z art. 39 u.d.p. zabronione jest lokalizowanie obiektów budowlanych, umieszczanie urządzeń obcych niezwiązanych z potrzebami zarządzania drogami lub potrzebami ruchu drogowego. W szczególnie uzasadnionych wypadkach lokalizowanie w pasie drogowym urządzeń obcych i reklam może nastąpić wyłącznie za zezwoleniem właściwego zarządcy drogi. Organ wskazał, że wykonanie rozbudowy sieci kanalizacyjnej w nawierzchni tarczy skrzyżowania K. z N. poprzez wykop otwarty spowoduje naruszenie całego korpusu drogowego, a w późniejszym czasie degradację w pasie drogowym. Mając na względzie trwałość nawierzchni drogowej oraz bezpieczeństwo użytkowników drogi, Powiatowy Zarząd Dróg w Chrzanowie odmówił skarżącemu wydania zezwolenia.
W odwołaniu od decyzji skarżący wskazał, że ogólny zakaz umieszczania w pasie drogowym urządzeń niezwiązanych z potrzebami zarządzania drogami lub potrzebami ruchu drogowego nie dotyczy umieszczania urządzeń służących doprowadzaniu wody, jeżeli tylko warunki techniczne i wymogi bezpieczeństwa na to zezwalają. Zdaniem skarżącego nie przeprowadzono w sprawie postępowania dowodowego, a rozstrzygnięcie nosi cechy dowolności. Organ powołał tylko lakoniczne twierdzenia o trwałości nawierzchni, naruszeniu wymagań wynikających z odrębnych przepisów, bezpieczeństwo użytkowników drogi. Skarżący nie wie jednakże jakie przepisy mogłyby zostać naruszone, skoro urządzenie ma być zlokalizowane półtora metra pod ziemią.
Decyzją z 25 listopada 2025 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Krakowie utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję Powiatowego Zarządu Dróg w Chrzanowie. Organ II instancji wskazał, że połączenia planowanej budowy sieci z ul. N. można dokonać odcinkiem sieci wodociągowej o średnicy D 100, która zrealizowana jest poza nawierzchnią, bez ingerencji w nawierzchnię drogi. Kolegium zwróciło uwagę, że połączenie planowanej przebudowy sieci z ul. N. można dokonać odcinkiem sieci wodociągowej o średnicy D100, która jest zlokalizowana poza nawierzchnią jezdni na działce nr [...]. Organ podniósł, że wykonanie wykopu na głębokości 1,50 m celem wymiany urządzenia oraz zamontowania kolejnego zaworu w nawierzchni jezdni, w dalszym okresie czasu może prowadzić do stopniowej degradacji jezdni, spowodowanej brakiem wykonania optymalnego zagęszczenia poszczególnych warstw zasypowych w wykonanym wykopie. Taka sytuacja uszkodzenia nawierzchni drogi, stwarza realne zagrożenie dla wszystkich uczestników drogi, zwłaszcza, że znajduje się na skrzyżowaniu. Kolegium podkreśliło, że jest to sytuacja znana skarżącemu, a zatem w ocenie organu, nie jest konieczne opisywanie tego dowodu o potrzebie zachowania trwałości jezdni. Organ powołał się na wieloletnią praktykę trwałości jezdni odtworzonej, wskazując na nagminne występowanie załamań i pęknięć tych fragmentów drogi. W ocenie Kolegium, wszystkie okoliczności sprawy zostały zbadane, a zabezpieczenie drogi przed niszczeniem wymaga wydania decyzji odmownej.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skarżący zarzucił naruszenie:
- przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, a to art. 7, 77 § 1 i art. 80 k.p.a. poprzez brak wyczerpującego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy;
- art. 38 ust. 3 pkt 1 u.d.p. poprzez przyjęcie, iż zostały spełnione przesłanki do wydania decyzji odmawiającej wydanie zezwolenia na lokalizację urządzeń.
W oparciu o podniesione zarzuty skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Krakowie wniosło o jej oddalenie i potrzymało stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:
Skarga zasługiwała na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 39 ust. 1 u.d.p. zabrania się dokonywania w pasie drogowym czynności, które mogłyby powodować niszczenie lub uszkodzenie drogi i jej urządzeń albo zmniejszenie jej trwałości oraz zagrażać bezpieczeństwu ruchu drogowego. W szczególności zabrania się: 1) lokalizacji lub umieszczania urządzeń obcych, przedmiotów i materiałów niezwiązanych z potrzebami zarządzania drogami lub potrzebami ruchu drogowego.
Jak stanowi art. 39 ust. 3 pkt 1 u.d.p., w szczególnie uzasadnionych przypadkach, z wyjątkiem ust. 31, lokalizowanie w pasie drogowym urządzeń obcych oraz reklam może nastąpić wyłącznie za zezwoleniem właściwego zarządcy drogi, wydawanym w drodze decyzji administracyjnej - zezwolenie nie jest wymagane w przypadku wydania decyzji, o której mowa w ust. 7, lub w przypadku zawarcia umowy, o której mowa w ust. 7a lub w art. 22 ust. 2, 2a lub 2c. Jednakże właściwy zarządca drogi: 1) może odmówić wydania zezwolenia na umieszczenie w pasie drogowym urządzeń i infrastruktury, o których mowa w ust. 1a, wyłącznie, jeżeli ich umieszczenie spowodowałoby zagrożenie bezpieczeństwa ruchu drogowego, naruszenie wymagań wynikających z przepisów odrębnych lub miałoby doprowadzić do utraty uprawnień z tytułu gwarancji lub rękojmi w zakresie budowy, przebudowy lub remontu dróg.
Wskazać należy, że zgodnie z powołaną normą, zasadą jest zakaz lokalizowania w pasie drogowym jakichkolwiek urządzeń niezwiązanych z potrzebami drogi lub ruchu drogowego. W art. 39 ust. 3 pkt 1 u.r.d. ustawodawca przewidział wyjątek od tej zasady, zgodnie z którym właściwy zarządca drogi może zezwolić w szczególnie uzasadnionym przypadku na zlokalizowanie w pasie drogi urządzeń obcych. Może jednak odmówić wyrażenia zgody, jeżeli umieszczenie ich spowodowałoby zagrożenie bezpieczeństwa ruchu.
Podzielić należy stanowisko wyrażone w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego, w którym wskazano (por. wyrok NSA z 27 maja 2021 r., II GSK 951/18): "Innymi słowy ustawodawca dopuścił w drodze wyjątku możliwość lokalizacji w pasie drogowym tego typu obiektów, ale tylko w szczególnie uzasadnionych przypadkach i wyłącznie za zezwoleniem zarządcy drogi. Zasadą jest więc zakaz pociągający za sobą odmowę zezwolenia na zajęcie pasa drogowego, zaś zgoda na to zajęcie stanowi odstępstwo od tego zakazu. Dopuszczalność wydania zezwolenia na zajęcie pasa drogowego nie może być kształtowana dowolnie, lecz musi mieścić się w granicach przesłanki "szczególnie uzasadnionego przypadku", o jakiej mowa w art. 39 ust. 3 u.d.p., której towarzyszy brak przeciwwskazań ze względu na bezpieczeństwo ruchu drogowego. Jeżeli zagrożenie bezpieczeństwa ruchu drogowego nie występuje, to spełniona jest jedna z przesłanek udzielenia zezwolenia na zajęcie pasa drogowego, jednak nie jest ona wystarczająca w sytuacji, gdy nie zostanie wykazane zaistnienie "szczególnie uzasadnionego przypadku" zajęcia. Inaczej rzecz ujmując brak zagrożenia bezpieczeństwa w ruchu drogowym nie jest samodzielną przesłanką wydania zezwolenia przez zarządcę drogi. Podmiot ubiegający się o zezwolenie nie może więc oprzeć swojego żądania wyłącznie na nieistnieniu zagrożenia bezpieczeństwa w ruchu drogowym, lecz musi wskazać okoliczności uzasadniające przyjęcie, że zachodzi "szczególnie uzasadniony przypadek". Dalej Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że to na wnioskodawcy ciąży obowiązek wykazania, że zachodzi "szczególnie uzasadniony przypadek" pozwalający na wydanie zezwolenia. Z kolei obowiązkiem organów orzekających jest ustalenie zaistnienia wspomnianej przesłanki i jej ocena w świetle powołanych przepisów ustawy o drogach publicznych, przy uwzględnieniu zasad zawartych w art. 7 i art. 77 §1 k.p.a.". Równocześnie, Naczelny Sąd Administracyjny zwrócił uwagę, że istnienie po stronie wnioskodawcy, ubiegającego się o zezwolenie na zajęcie pasa drogowego, obowiązku wskazania organowi okoliczności świadczących o wystąpieniu "szczególnie uzasadnionego przypadku" nie jest równoznaczne z przeniesieniem na niego ciężaru dowodu. Organ nie jest w ten sposób zwolniony z obowiązku przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego i ustalenia, czy istotnie spełnione zostały przesłanki wydania zezwolenia na zajęcie pasa drogowego, o których mowa w art. 39 ust. 3 u.d.p.
Decyzja wydawana na podstawie art. 39 ust. 3 u.d.p. jest decyzją uznaniową, co jednak nie oznacza dowolności podejmowanego rozstrzygnięcia. Wydanie decyzji (zezwolenia) lub jego odmowa musi być poprzedzone wyjaśnieniem okoliczności sprawy w zakresie przesłanek wydania zezwolenia i ich analizą - z zachowaniem wymogów proceduralnych, co winno znaleźć odzwierciedlenie w uzasadnieniu rozstrzygnięcia. Dopiero w takich warunkach podjęta decyzja uznaniowa może być uznana nie za decyzję dowolną, lecz mieszczącą się w granicach uznania administracyjnego. Organ powinien rozważyć szczegółowo kwestie istnienia bądź nieistnienia w konkretnej sprawie szczególnych okoliczności uzasadniających skorzystanie z omawianej instytucji. Z kolei uzasadnienie takich decyzji, szczególnie negatywnych dla strony, powinno być przekonywująco, wyczerpująco i jasno uzasadnione, zarówno co do faktów, jak i co do prawa, tak, aby nie było wątpliwości, że wszystkie okoliczności sprawy zostały głęboko rozważone i ocenione, a ostateczne rozstrzygnięcie jest ich logiczną konsekwencją. W przypadku decyzji uznaniowej organ zobowiązany jest w sposób czytelny, umożliwiający kontrolę poszczególnych etapów rozumowania, przedstawić wszystkie przesłanki faktyczne i interpretacyjne wnioskowania (por. m. in. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 18 marca 2022 r., sygn. akt VI SA/Wa 2792/21).
Ze względu na fakt, że decyzja wydawana na podstawie art. 39 ust. 3 u.d.p. jest decyzją uznaniową, kontrola jej legalności dokonywana jest przez Sąd w ograniczonym zakresie. Polega ona na zbadaniu, czy przed podjęciem decyzji organ dysponował niezbędnym materiałem dowodowym uzasadniającym rozstrzygnięcie sprawy i czy dokonał wszechstronnej oceny okoliczności faktycznych istotnych dla takiego rozstrzygnięcia (por. wyrok NSA z 27.10.2020 r., I OSK 1011/20). Kontrolując legalność aktu, Sąd ocenia, czy w sprawie zachodziły warunki materialnoprawne uzasadniające skorzystanie przez organ administracji z przysługujących mu uprawnień oraz czy wydanie decyzji zostało poprzedzone prawidłowo przeprowadzonym postępowaniem, z zachowaniem przepisów procedury administracyjnej (tak: wyrok Naczelnego Sadu Administracyjnego z dnia 22 czerwca 2016 r., sygn. akt I OSK 2429/14).
W ocenie Sądu, w niniejszej sprawie organy administracji nie przestrzegały powyższych reguł procesowych, czego dowodem jest m.in. zebrany materiał dowodowy, na który - poza wnioskiem skarżącego - składają się: notatka służbowa, wyrysy map. Organ I, ani II instancji nie poparły zawartych w uzasadnieniu decyzji twierdzeń żadnymi dowodami.
Zaznaczyć należy, że uchybienie przez organy normom zawartym w przepisach art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a., ma miejsce wówczas, gdy wbrew obowiązkowi należytego wyjaśnienia sprawy nie ustalają one faktów czy zdarzeń, które mają znaczenie dla załatwienia sprawy, czyli mają znaczenie dla zastosowania określonej normy prawa materialnego, przyznającej stronie konkretne uprawnienie lub przewidującej jej obowiązek publicznoprawny (tak: wyrok NSA z 27.04.2020, II OSK 445/19). O dowolności oceny można w przypadku uzyskania wniosków niewynikających w sposób logiczny ze zgromadzonego materiału dowodowego lub pominięciu określonych dokumentów lub dowodów jako niezdatnych do poparcia przyjętej z góry tezy (tak wyrok NSA 16 lipca 2020 r., II OSK 837/20). Zdaniem Sądu uzasadniony jest zarzut naruszenia przez organ I i II instancji art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a., ponieważ ustalenia zawarte w decyzji dotyczące zagrożenia dla bezpieczeństwa ruchu nie znajdują oparcia w zgromadzonym materiale dowodowym sprawy.
Ponadto należy stwierdzić, że uzasadnienie zaskarżonej decyzji, jak i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji nie odpowiada wymogom art. 107 §3 k.p.a. Organ odwołuje się w nim do wiedzy organu, nie przedstawiając żadnych okoliczności potwierdzających przyjęte w decyzji twierdzenia, a nawet wskazuje, że uzasadnienie decyzji w zakresie potrzeby utrzymania trwałości jezdni, należy uznać za zbędne. Tymczasem, uzasadnienie faktyczne decyzji powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne – wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji z przytoczeniem przepisów prawa.
W szczególności decyzje odmowne (negatywne) powinny być przekonująco i jasno uzasadnione, zarówno co do faktów, jak i co do prawa, tak, aby nie było wątpliwości, że wszystkie okoliczności istotne dla sprawy zostały głęboko rozważone i ocenione, a ostateczne rozstrzygnięcie jest ich logiczną konsekwencją. Zgodnie z zasadą przekonywania wyrażoną w art. 11 k.p.a., z decyzji musi zatem wynikać między innymi, że organ nie pozostawił poza swoimi rozważaniami argumentów podnoszonych przez stronę, nie pominął istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy materiałów dowodowych lub nie dokonał oceny tych materiałów wbrew zasadom logiki lub doświadczenia życiowego (por. wyrok WSA w Warszawie z 2 grudnia 2020 r., sygn. akt VIII 665/20).
Podkreślić należy, że o odmowie wydania zezwolenia mogą zadecydować właściwości obiektu lub urządzenia powodujące niemożność ustalenia lokalizacji gwarantującej zachowanie aktualnego bezpieczeństwa użytkownikom dróg i samej drogi. Również w orzecznictwie prezentowany jest pogląd, że zagrożenie dla bezpieczeństwa ruchu drogowego lub substancji drogowej przez określony obiekt, musi być realne, a nie wynikające z subiektywnego przekonania organu (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 8 kwietnia 2024 r., sygn. akt VI SA/Wa 6005/23). Tymczasem, w zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu, uzasadniając zagrożenie dla bezpieczeństwa ruchu drogowego, organy odwołały się wyłącznie do własnych ocen, przekonań i wiedzy, a twierdzenia te (niepoparte materiałem dowodowym), nie poddają się kontroli sądowej.
Zaznaczyć należy, że ewentualne przeciwwskazania czy przesłanki negatywne umieszczenia w pasie drogowym sieci wodociągowej, wynikające z warunków technicznych i wymogów bezpieczeństwa wiążą się z "umieszczeniem" urządzeń w pasie drogowym, a nie z wykonywaniem robót w celu ich umieszczenia, w tym nie dotyczą metody przy użyciu której jest to czynione (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28 kwietnia 2016 r. sygn. akt II GSK 2399/14). Przepis ten nie odnosi się zatem do "umieszczania" w pasie drogowym urządzeń, a więc samych prac związanych z wykonaniem infrastruktury, w tym przypadku projektowanej sieci wodociągowej z przyłączami tylko do jej umieszczenia/pozostawania w pasie drogowym. Organy natomiast nie wyjaśniły w jaki sposób umieszczenie urządzeń w pasie drogi i skrzyżowania, stanowić może zagrożenie dla ruchu drogowego. Podkreślić należy, że odmowa wydania zezwolenia nie może ograniczać się do ogólnego powołania się na bezpieczeństwo, ale trzeba konkretnie wskazać na czym będzie polegało zagrożenie w ruchu drogowym, związane z takim a nie innym umieszczeniem w pasie drogowym planowanych urządzeń i infrastruktury telekomunikacyjnej (por. wyrok WSA w Białymstoku z 12 września 2019 r., II SA/Bk 510/19).
Podsumowując należy stwierdzić, że organy obu instancji nie zbadały dokładnie stanu faktycznego sprawy, nie dokonały próby ustalenia czy formułowane obawy znajdują realne uzasadnienie, czy istnieją możliwości techniczne wykonania robót, tak by nie zagrażały one bezpieczeństwu i nie powodowały kolizji z istniejącą infrastrukturą drogową. Organ pominął zupełnie regulację zawartą w art. 39 ust. 3a p.r.d., zgodnie z którą w decyzji, o której mowa w ust. 3, określa się w szczególności: rodzaj inwestycji, sposób, miejsce i warunki jej umieszczenia w pasie drogowym oraz pouczenie inwestora, że przed rozpoczęciem robót budowlanych jest zobowiązany do: 1) uzyskania pozwolenia na budowę lub zgłoszenia budowy albo wykonywania robót budowlanych; 2) uzgodnienia z zarządcą drogi, przed uzyskaniem pozwolenia na budowę, projektu zagospodarowania działki lub terenu oraz projektu architektoniczno-budowlanego urządzenia, o którym mowa w ust. 3; 3) uzyskania zezwolenia zarządcy drogi na zajęcie pasa drogowego, dotyczącego prowadzenia robót w pasie drogowym lub na umieszczenie w nim urządzenia, o którym mowa w ust. 3.
Ponownie rozpatrując sprawę, organ zgromadzi materiał dowody, dokona jego oceny oraz ustali, czy umieszczenie urządzeń w pasie drogi zgodnie z wnioskiem skarżącego, stanowi zagrożenie dla bezpieczeństwa ruchu drogowego, a podjęte rozstrzygniecie uzasadni zgodnie z art. 107 § 3 k.p.a.
Sąd nie orzekł o zwrocie kosztów postępowania, ponieważ skarżący nie złożył wniosku o ich przyznanie do czasu zamknięcia rozprawy zgodnie z art. 210 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2024 r., poz. 935 ze zm., dalej: "p.p.s.a.").
Zgodnie z art. 135 p.p.s.a. sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub pojętych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia. W ocenie Sądu, decyzja organu I instancji została również wydana z naruszeniem przepisów postępowania, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy, z tej przyczyny Sąd – mimo wniosków zawartych w skardze – uchylił również decyzję organu I instancji.
Mając na względzie powyższe, Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI