III SA/Kr 259/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie uchylił decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie, która utrzymała w mocy decyzję Burmistrza Miasta Trzebini o uznaniu świadczenia pielęgnacyjnego za nienależnie pobrane i zobowiązaniu do jego zwrotu. Podstawą decyzji organów było nowe orzeczenie o niepełnosprawności dziecka skarżącej, które stwierdzało brak konieczności stałej lub długotrwałej opieki. Skarżąca argumentowała, że odwołała się od tego orzeczenia do sądu powszechnego, a zatem sprawa nie była prawomocnie zakończona. Sąd administracyjny uznał, że organy administracji naruszyły przepisy postępowania, w szczególności art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a., poprzez brak obligatoryjnego zawieszenia postępowania administracyjnego, mimo iż rozstrzygnięcie sprawy zależało od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez sąd pracy. Dodatkowo, sąd wskazał na niewłaściwą interpretację przepisów dotyczących pouczenia o nienależnie pobranych świadczeniach. Sąd podkreślił, że po wydaniu zaskarżonej decyzji zapadł prawomocny wyrok sądu pracy, który zmienił orzeczenie o niepełnosprawności, uznając potrzebę stałej lub długotrwałej opieki. W związku z tym, uchylono obie decyzje administracyjne, wskazując, że w toku ponownego postępowania powinno dojść do umorzenia postępowania w sprawie uznania świadczenia za nienależnie pobrane.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przepisów dotyczących zawieszenia postępowania administracyjnego w przypadku toczącego się postępowania przed sądem pracy w sprawie orzeczenia o niepełnosprawności, a także zasady uznawania świadczeń za nienależnie pobrane.
Dotyczy specyficznej sytuacji związanej z świadczeniami pielęgnacyjnymi i orzeczeniami o niepełnosprawności, ale zasady proceduralne mają szersze zastosowanie.
Zagadnienia prawne (2)
Czy świadczenie pielęgnacyjne wypłacone do czasu prawomocnego rozstrzygnięcia sądu pracy o niepełnosprawności dziecka może być uznane za nienależnie pobrane?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, jeśli postępowanie administracyjne nie zostało obligatoryjnie zawieszone na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. i nie uwzględniono faktu zaskarżenia orzeczenia o niepełnosprawności do sądu powszechnego.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że organy administracji naruszyły przepisy postępowania, nie zawieszając obligatoryjnie postępowania mimo toczącego się postępowania przed sądem pracy w sprawie orzeczenia o niepełnosprawności. Brak prawomocności orzeczenia o niepełnosprawności uniemożliwia definitywne stwierdzenie utraty prawa do świadczenia.
Czy pouczenie zawarte w decyzjach administracyjnych spełniało wymogi art. 30 ust. 2 pkt 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych w kontekście uznania świadczenia za nienależnie pobrane?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, pouczenia zawarte we wskazanych przez organy decyzjach nie spełniały wymogów, aby można było przyjąć, że świadczeniobiorca miał świadomość pobierania nienależnego świadczenia.
Uzasadnienie
Sąd wskazał, że warunkiem uznania świadczenia za nienależnie pobrane jest świadomość świadczeniobiorcy o braku prawa do jego pobierania, wynikająca z odpowiedniego pouczenia. Pouczenia w analizowanych decyzjach nie spełniały tego wymogu.
Przepisy (25)
Główne
u.ś.r. art. 30 § 1
Ustawa o świadczeniach rodzinnych
u.ś.r. art. 30 § 2
Ustawa o świadczeniach rodzinnych
ustawa COVID-19 art. 15h § 1
Ustawa z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem Covid-19 i innych chorób zakaźnych oraz wywołanych innymi sytuacjami kryzysowymi
ustawa COVID-19 art. 15h § 1
Ustawa z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem Covid-19 i innych chorób zakaźnych oraz wywołanych innymi sytuacjami kryzysowymi
k.p.a. art. 145 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 145 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 97 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
p.p.s.a. art. 145 § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 135
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Pomocnicze
u.ś.r. art. 17
Ustawa o świadczeniach rodzinnych
u.ś.r. art. 2 § 2
Ustawa o świadczeniach rodzinnych
k.p.a. art. 138 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 8 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 12 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 77 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 80
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 151
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 107 § 3
Kodeks postępowania administracyjnego
P.u.s.a. art. 1
Ustawa Prawo o ustroju sądów administracyjnych
p.p.s.a. art. 3 § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 134 § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
u.r.z.s. art. 66 § 1
Ustawa o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych
u.r.z.s. art. 6c § 8
Ustawa o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych
k.p.c. art. 477 § 14
Kodeks postępowania cywilnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Naruszenie przez organy administracji przepisów postępowania, w szczególności art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. poprzez brak obligatoryjnego zawieszenia postępowania administracyjnego. • Fakt zaskarżenia orzeczenia o niepełnosprawności do sądu powszechnego, co wpływa na ostateczność i prawomocność tego orzeczenia. • Niewłaściwa interpretacja przepisów dotyczących pouczenia o nienależnie pobranych świadczeniach.
Godne uwagi sformułowania
Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. • Sąd nie ma jednak obowiązku badania tych zarzutów i wniosków, które nie mają znaczenia dla oceny legalności zaskarżonego aktu. • Organy administracji publicznej stoją na straży praworządności, z urzędu lub na wniosek stron podejmują wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. • Za nienależnie pobrane świadczenia rodzinne uważa się świadczenia rodzinne wypłacone mimo zaistnienia okoliczności powodujących ustanie, zawieszenie prawa do świadczeń rodzinnych lub zmniejszenie wysokości przysługujących świadczeń rodzinnych albo wstrzymanie wypłaty świadczeń rodzinnych w całości lub w części, jeżeli osoba pobierająca te świadczenia była pouczona o braku prawa do ich pobierania. • Warunkiem uznania na jego podstawie świadczenia za nienależnie pobrane jest świadomość świadczeniobiorcy o braku prawa do jego pobierania, która to świadomość musi wynikać z uprzedniego pouczenia. • Obowiązek zwrotu nienależnie pobranego świadczenia obciąża tylko tego, kto przyjął świadczenie w złej wierze, wiedząc, że mu się ono nie należy. • Powyższe oznacza, że czas wydania nowego orzeczenia o niepełnosprawności w rozumieniu art. 15h ust. […]
Skład orzekający
Ewelina Dziuban
sprawozdawca
Janusz Kasprzycki
przewodniczący
Tadeusz Kiełkowski
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących zawieszenia postępowania administracyjnego w przypadku toczącego się postępowania przed sądem pracy w sprawie orzeczenia o niepełnosprawności, a także zasady uznawania świadczeń za nienależnie pobrane."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji związanej z świadczeniami pielęgnacyjnymi i orzeczeniami o niepełnosprawności, ale zasady proceduralne mają szersze zastosowanie.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, jak kluczowe są procedury administracyjne i jak ważne jest uwzględnienie toczących się postępowań sądowych, nawet w sprawach o świadczenia socjalne. Pokazuje też, jak prawo pracy i prawo administracyjne mogą się przenikać.
“Sąd administracyjny uchyla decyzję o zwrocie świadczenia pielęgnacyjnego – kluczowe znaczenie ma toczące się postępowanie w sprawie niepełnosprawności dziecka.”
Dane finansowe
WPS: 10 704,2 PLN
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.