III SA/Kr 214/25

III SA/Kr 214/25 - Postanowienie WSA w Krakowie
Data orzeczenia
2025-10-15
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2025-01-29
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Sędziowie
Jakub Makuch
Katarzyna Marasek-Zybura /przewodniczący/
Magdalena Gawlikowska /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6532 Sprawy budżetowe jednostek samorządu terytorialnego
Hasła tematyczne
Inne
Skarżony organ
Burmistrz Miasta
Treść wyniku
umorzono postępowanie sądowoadministracyjne
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
art.161 par 1 pkt 3 w zw. z art. 54 par 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Katarzyna Marasek-Zybura Sędziowie: WSA Jakub Makuch Asesor WSA Magdalena Gawlikowska (spr.) Protokolant: specjalista Anna Chwalibóg po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 października 2025 r. sprawy ze skargi K. M. na czynność Burmistrza Rabki-Zdroju w przedmiocie wstrzymania wypłaty dotacji oświatowej postanawia: 1. umorzyć postępowanie sądowoadministracyjne; 2. zasądzić od Burmistrza Rabki-Zdroju na rzecz skarżącej K. M. kwotę 697 (sześćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Uzasadnienie
Pismem z 7 stycznia 2025 r. skarżąca K. M. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skargę na czynność Burmistrza Rabki-Zdroju polegającą na wstrzymaniu wypłaty na rzecz skarżącej dotacji oświatowej, za miesiące od października do grudnia 2024 r., dotyczącej prowadzonego przez nią Niepublicznego Punktu Przedszkolnego z Oddziałami Integracyjnymi "[...]" w R.
Zaskarżonej czynności skarżąca zarzuciła:
1/ naruszenie przepisów postępowania w sposób mający istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 7 k.p.a., art. 77 §. 1 k.p.a., art. 80 k.p.a., art. 16 § 1 k.p.a., art. 130 § 1 i 2 k.p.a., poprzez brak dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, brak wydania jakiejkolwiek decyzji administracyjnej w sprawie wstrzymania wypłaty rat dotacji oświatowej, brak powiadomienia skarżącej jako organu prowadzącego o wstrzymaniu wypłaty rat dotacji oświatowej wraz ze wskazaniem powodów i podstaw wstrzymania, brak udzielenia w terminie odpowiedzi na wezwanie skarżącej do wypłaty dotacji oświatowej, jak również przez wykonanie nieostatecznej decyzji administracyjnej przed terminem do wniesienia do odwołania, a nawet mimo wniesienia odwołania i brak usunięcia skutków wykonania nieostatecznej decyzji pomimo uchylenia decyzji organu I instancji przez organ II instancji - Małopolskiego Kuratora Oświaty w Krakowie;
2/ naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, tj.:
a/ art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 27 października 2017 r. o finansowaniu zadań oświatowych (t.j. Dz.U. z 2024 r. poz. 754 z późn. zm. w brzmieniu do 31.12.2024r.) [dalej "u.f.z.o."] poprzez pozbawienie dotacji prowadzonego przez skarżącą Niepublicznego Punktu Przedszkolnego Z Oddziałami Integracyjnymi "[...]" zlokalizowanego przy ul. [...] w R., będącego niepubliczną inną formą wychowania przedszkolnego, o której mowa w przytoczonym przepisie;
b/ art. 34 ust. 1 u.f.z.o. poprzez brak przekazania na rachunek bankowy innej formy wychowania przedszkolnego części dotacji oświatowej za miesiące: październik, listopad i grudzień 2024 r.;
c/ art. 37 ust. 1 i 2 u.f.z.o. poprzez wstrzymanie przekazywania dotacji oświatowej w sposób sprzeczny z ustawą, a więc bez odpowiedniego wezwania, o którym mowa w przepisie i bez wydania decyzji administracyjnej oraz pomimo braku ku temu ustawowych przesłanek.
W skardze skarżąca wniosła min. o:
1/ stwierdzenie bezskuteczności czynności Burmistrza Rabki-Zdroju polegającej na wstrzymaniu wypłaty na rzecz skarżącej dotacji oświatowej od października 2024 r. dotyczącej Niepublicznego Punktu Przedszkolnego z Oddziałami Integracyjnymi "[...]", ul. [...] w R.;
2/ uznanie obowiązku wypłaty zaległych rat dotacji od października do grudnia 2024 r. przez organ dotujący - Burmistrza Rabki-Zdroju;
3/ zasądzenie od Burmistrza Rabki-Zdroju na rzecz skarżącej kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych oraz opłaty skarbowej od pełnomocnictwa.
W uzasadnieniu skargi skarżąca zaprezentowała argumentację na poparcie stanowiska o braku podstaw prawnych do wstrzymania wypłaty przedmiotowej dotacji.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o odrzucenie skargi, umorzenie postępowania oraz nie obciążanie organu kosztami postępowania, względnie o oddalenie skargi i nie obciążanie organu kosztami postępowania. W uzasadnieniu odpowiedzi na skargę organ wskazał min., że 20 stycznia 2025 r. została wypłacona skarżącej dotacja za miesiące objęte skargą tj. październik, listopad i grudzień 2024 r. wraz z należnymi odsetkami. Na dowód powyższego przedłożono kserokopię potwierdzenia operacji bankowej odnośnie przelania na rzecz punktu przedszkolnego skarżącej dotacji za miesiące październik, listopad i grudzień 2024 r.
W replice na odpowiedź na skargę (k. 41 a.s.) skarżąca wskazała, że skarga na czynność wstrzymania wypłaty dotacji jest dopuszczalna. Nadmieniła też, że nie wpływa na konieczność rozpoznania skargi oraz jej zasadność fakt wypłacenia zaległej dotacji oświatowej w dniu 20 stycznia 2025 r. albowiem sądy administracyjne orzekają o legalności działania administracji publicznej w okresie objętym skargą. Stąd, zdaniem skarżącej, żądanie stwierdzenia przez sąd bezskuteczności czynności Burmistrza Rabki-Zdroju polegającej na wstrzymaniu wypłaty na rzecz skarżącej dotacji oświatowej za okres od października r. do grudnia 2024 r. w ustawowych terminach (odpowiednio 31 października, 30 listopada i 15 grudnia) dotyczącej Niepublicznego Punktu Przedszkolnego z Oddziałami Integracyjnymi "[...]" w R. jest niezbędne. Powyższe oznaczałoby bowiem stwierdzenie, że "nic się nie stało" i nielegalne działanie organu dotującego może pozostać bez konsekwencji, a co za tym idzie może być powtarzane. Z tych powodów skarżąca wniosła o rozpoznanie skargi i jej uwzględnienie w całości.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje.
W pierwszej kolejności Sąd wskazuje, że skarga w niniejszej sprawie była dopuszczalna i brak było podstaw do jej odrzucenia.
W tej kwestii orzekający w niniejszej sprawie Sąd w pełni podziela stanowisko wyrażone min. w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 15 listopada 2024 r., sygn. akt I GSK 1463/24, zasadne jest zatem przywołanie go w całości. Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że "(...) istota sprawy dotycząca wstrzymania wypłaty dotacji oświatowej sprowadza się do dysponowania publicznymi środkami finansowymi, co oznacza, że jest to działalność w zakresie administracji publicznej. Objęcie jednak kontrolą sądu administracyjnego tej działalności wymagałoby wykazania, że droga sądowa jest dopuszczalna. Stosownie bowiem do przepisu art. 184 Konstytucji RP, zakres kontroli działalności administracji publicznej sprawowanej przez sądy administracyjne określa ustawa. Jeżeli więc w ustawie ustawy z 27 października 2017 r. o finansowaniu zadań oświatowych nie ma przepisu, który wprost określa wniesienie skargi do sądu administracyjnego na akty lub czynności wydane lub podjęte w toku rozpoznawania wstrzymania wypłaty dotacji oświatowej, konieczne jest wykazanie, że rozstrzygnięcia w tym przedmiocie mają prawną formę aktów lub czynności, o których mowa w art. 3 § 2 p.p.s.a. Kwestia ta była już przedmiotem analizy Naczelnego Sądu Administracyjnego (vide. wyrok NSA z 19 marca 2021 r., I GSK 1730/20; wyrok NSA z 14 października 22021 r., I GSK 650/21; wyrok NSA z 17 listopada 2021 r. I GSK 1168/21 i inne).
Treść art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. stanowi o tym, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016 r. poz. 23, 868, 996 i 1579), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2015 r. poz. 613, z późn. zm.), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. poz. 1947), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw.
Z ugruntowanego stanowiska odnoszącego się do określonych przywołanym przepisem przesłanek warunkujących właściwość sądów administracyjnych w sprawach z tego rodzaju skarg wynika, że za akty lub czynności, o których mowa w 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. uznaje się te, które: 1) w rozumieniu przepisów prawa materialnego i procesowego nie są decyzją lub postanowieniem; 2) mają charakter indywidualny, co wynika z określenia ich przedmiotu, a mianowicie uprawnień lub obowiązków, których dotyczą; 3) podejmowane są na podstawie przepisów prawa, które nie wymagają ich autorytatywnej konkretyzacji, a jedynie potwierdzenia uprawnienia lub obowiązku wynikającego z przepisów powszechnie obowiązującego prawa, co oznacza również, że stanowią one przejaw wiedzy organu wykonującego administrację publiczną; 4) są podejmowane w zakresie administracji publicznej, charakteryzując się, między innymi, jednostronnością działania; 5) są podejmowane przez podmiot wykonujący administrację publiczną (zob. B. Adamiak, Z problematyki właściwości sądów administracyjnych, art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a., ZNSA 2006 nr 2, s. 18 – 19).
Zgodnie z art. 47 u.f.z.o. – czynności podejmowane przez organ dotujący, o którym mowa w art. 15-21, art. 25, art. 26, art. 28-32 i art. 40-41a, w celu ustalenia wysokości lub przekazania dotacji, o których mowa w art. 15-21, art. 25, art. 26, art. 28-32 i art. 40-41a, stanowią czynności z zakresu administracji publicznej, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Naczelny Sąd Administracyjny zauważa, że art. 47 u.f.z.o. nie stanowi, że czynnościami o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a., są wyłącznie te, które realizowane są na podstawie przepisów w nim enumeratywnie wymienionych. Przepis ten w ogóle nie odnosi się do rodzajów czynności, poprzez ich określenie w poszczególnych artykułach ustawy o finansowaniu zadań oświatowych. Zatem nie można doszukiwać się braku wymienienia czynności z art. 34 u.f.z.o. w art. 47 u.f.z.o., jako podstawy do wyłączenia kognicji sądów administracyjnych w tym przypadku. Co więcej, gdyby przyjąć, że tylko czynność określona w konkretnym artykule ustawy o finansowaniu zadań oświatowych jest czynnością o jakiej mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a, a więc może być przedmiotem skargi, przepis art. 47 u.f.z.o. określający te czynności w sposób ogólny były faktycznie zbiorem pustym. Z pewnością nie to było zamierzeniem ustawodawcy (vide. wyrok NSA z 19 marca 2021 r. sygn. akt: I GSK 1713/20). Skoro czynnością podlegającą zaskarżeniu do sądu administracyjnego jest przyznanie dotacji, to w zakres działań organu z tym związanych, wchodzi ustalenie jej wysokości oraz przekazanie dotacji na rachunek bankowy. W związku z powyższym brak jest podstaw do kwestionowania tego, że czynności polegające na ustaleniu wysokości i przekazaniu dotacji czy wstrzymaniu ich wypłaty stanowią czynności z zakresu administracji publicznej, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a., i jako takie poddane są kognicji sądów administracyjnych".
Wobec powyższego, Sąd uznał, że czynność wstrzymania wypłaty dotacji podlega kognicji sądów administracyjnych.
Sąd przyjął też, że skarga została wniesiona w terminie. Zgodnie z art. 53 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2024 r., poz. 935 ze zm.) dalej jako p.p.s.a., jeżeli ustawa nie przewiduje środków zaskarżenia w sprawie będącej przedmiotem skargi, skargę na akty lub czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4, wnosi się w terminie trzydziestu dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się o wydaniu aktu lub podjęciu innej czynności. Sąd, po wniesieniu skargi, może uznać, że uchybienie tego terminu nastąpiło bez winy skarżącego i rozpoznać skargę. Przedmiotem skargi było wstrzymanie wypłaty dotacji oświatowej za miesiące od października do grudnia 2024 r. Wypłata dotacji powinna nastąpić za październik i listopad 2024 r - do 30 - tego każdego z tych miesięcy, a za grudzień 2024 r. – do 15 - tego grudnia. Jednocześnie organ w żaden sposób nie poinformował skarżącej o wstrzymaniu wypłaty dotacji, ani też nie wydał w tym przedmiocie rozstrzygnięcia. Skarga została wniesiona 7 stycznia 2025 r. Skarżąca stale monitowała do organu o wypłatę wstrzymanej dotacji (por. pismo z 7 listopada 2024 r., k. 99 a.a., pismo z 16 grudnia 2024 r., k. 191 a.a., czy pismo z 27 grudnia 2024 r., k. 227 a.a.). Jej działania okazały się bezskuteczne w związku z czym zdecydowała się wnieść skargę do sądu administracyjnego. W tych okolicznościach sprawy, zdaniem Sądu, o ile nie ma wątpliwości, że odnośnie wstrzymania wypłaty dotacji za grudzień 2024 r. skarga została wniesiona w przepisanym terminie to w przypadku października i listopada 2024 r. Sąd uznał, uchybienie tego terminu nastąpiło bez winy skarżącej.
Stosownie do treści art. 54 § 3 p.p.s.a. organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania zaskarżono, może w zakresie swojej właściwości uwzględnić skargę w całości w terminie trzydziestu dni od dnia jej otrzymania. Zgodnie z art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania, gdy postępowanie stało się bezprzedmiotowe.
Postępowanie staje się bezprzedmiotowe m.in. wtedy, kiedy przestaje istnieć przedmiot zaskarżenia. Taka sytuacja ma miejsce wówczas, gdy organ administracji skorzysta z uprawnień autokontrolnych przewidzianych w art. 54 § 3 p.p.s.a.
W niniejszej sprawie Burmistrz Rabki-Zdroju po otrzymaniu skargi ( co nastąpiło 7 stycznia 2025 r.), 17 stycznia 2025 r. dokonał przelewu środków na rzecz punktu przedszkolnego prowadzonego przez skarżącą środków tytułem dotacji za miesiące od października do grudnia 2024 r. wraz z odsetkami. Potwierdza to znajdujący się w aktach sprawy wydruk wygenerowanego elektronicznie potwierdzenia ww. przelewu.
W tej sytuacji postępowanie sądowe stało się bezprzedmiotowe i Sąd na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 w zw. z art. 54 § 3 p.p.s.a. orzekł o umorzeniu postępowania sądowoadministracyjnego (pkt 1 postanowienia).
Stanowisko takie zostało wyrażone w orzecznictwie sądów administracyjnych, tj. postanowieniach WSA w Kielcach z 12 stycznia 2023 r., sygn. akt I SA/Ke 509/22 oraz z 4 stycznia 2023 r., sygn. akt I SA/Ke 659/22, a także w postanowieniu WSA w Gorzowie Wielkopolskim z 21 czerwca 2018 r., sygn. akt II SA/Go 308/18).
W myśl art. 201 § 1 p.p.s.a. w razie umorzenia postępowania z przyczyny określonej w art. 54 § 3 p.p.s.a. skarżącemu przysługuje od organu zwrot kosztów postępowania.
Jednocześnie zgodnie z art. 205 § 2 p.p.s.a. do niezbędnych kosztów postępowania strony reprezentowanej przez adwokata lub radcę prawnego zalicza się ich wynagrodzenie, jednak nie wyższe niż stawki opłat określone w odrębnych przepisach i wydatki jednego adwokata lub radcy prawnego, koszty sądowe oraz koszty nakazanego przez sąd osobistego stawiennictwa strony.
W związku z powyższym orzeczono jak w pkt 2 sentencji postanowienia. Na kwotę zasądzonych kosztów złożyły się: 200 zł uiszczoną tytułem wpisu sądowego od skargi, 480 zł stanowiącą wynagrodzenie pełnomocnika będącego adwokatem (§ 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie, Dz. U. z 2023 r., poz. 1964) oraz 17 zł uiszczone tytułem opłaty skarbowej od pełnomocnictwa.