III SA/Kr 200/20

Wojewódzki Sąd Administracyjny w KrakowieKraków2020-07-23
NSAAdministracyjneWysokawsa
samorząd terytorialnyprawo oświatowedyrektor szkołykonkurskomisja konkursowazarządzenienieważnośćpostępowanie administracyjneWSA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie stwierdził nieważność zarządzenia Wójta Gminy o zatwierdzeniu konkursu na stanowisko dyrektora szkoły z powodu istotnego naruszenia prawa polegającego na udziale osób nieuprawnionych w pracach komisji konkursowej.

Skarżąca W. J. zaskarżyła zarządzenie Wójta Gminy stwierdzające nierozstrzygnięcie konkursu na stanowisko dyrektora szkoły, podnosząc liczne uchybienia formalne. Wśród nich wskazała na brak jawności procedury, obecność osób nieuprawnionych (Wójta i protokolantki) w pracach komisji konkursowej oraz nieprawidłowości w procedurze głosowania. Sąd uznał zarzut dotyczący obecności Wójta i protokolantki za zasadny i istotny, co skutkowało stwierdzeniem nieważności zarządzenia. Pozostałe zarzuty skargi, w tym dotyczące głosowania i jawności, zostały przez sąd oddalone.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie rozpoznał skargę W. J. na zarządzenie Wójta Gminy z dnia 31 lipca 2019 r. stwierdzające nierozstrzygnięcie konkursu na stanowisko dyrektora Publicznej Szkoły Podstawowej im. [...]. Skarżąca zarzuciła szereg uchybień formalnych, w tym brak jawności procedury, nieopublikowanie zarządzenia o powołaniu komisji konkursowej na stronie BIP, obecność osób nieuprawnionych w pracach komisji (Wójta Gminy jako obserwatora oraz pracownika gminy jako protokolanta) oraz nieprawidłowości w procedurze głosowania. Sąd, analizując przepisy ustawy Prawo oświatowe oraz rozporządzenia wykonawczego, uznał za istotne naruszenie prawa obecność Wójta Gminy oraz protokolantki na posiedzeniu komisji konkursowej. Sąd podkreślił, że skład komisji jest zamknięty i nie przewiduje udziału obserwatorów ani protokolantów spoza jej grona. Obecność Wójta, jako organu prowadzącego, mogła również wywierać presję na członków komisji będących jego podwładnymi. W związku z tym, Sąd stwierdził nieważność zaskarżonego zarządzenia na podstawie art. 147 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 91 ust. 1 u.s.g. Sąd nie podzielił natomiast zarzutów dotyczących braku publikacji zarządzenia o składzie komisji w BIP oraz nieprawidłowości w procedurze głosowania, uznając wyjaśnienia organu za przekonujące w tym zakresie. O kosztach postępowania orzeczono na rzecz skarżącej.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Tak, obecność osób niebędących członkami komisji konkursowej, w tym wójta gminy jako obserwatora i protokolanta, stanowi istotne naruszenie prawa, ponieważ narusza zamknięty katalog składu komisji określony w art. 63 ust. 14 Prawa oświatowego i może wpływać na wynik konkursu.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że przepisy Prawa oświatowego i rozporządzenia wykonawczego precyzyjnie określają skład komisji konkursowej i nie przewidują udziału obserwatorów ani protokolantów spoza jej grona. Obecność wójta mogła również wywierać presję na członków komisji.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

stwierdzono_nieważność

Przepisy (12)

Główne

u.s.g. art. 91 § 1

Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym

p.o. art. 63 § 14

Ustawa z dnia 14 grudnia 2016 r. Prawo oświatowe

p.p.s.a. art. 147 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

u.s.g. art. 30 § 2

Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym

p.o. art. 63 § 10

Ustawa z dnia 14 grudnia 2016 r. Prawo oświatowe

p.o. art. 63 § 20

Ustawa z dnia 14 grudnia 2016 r. Prawo oświatowe

p.p.s.a. art. 3 § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 200

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 205

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z dnia 11 sierpnia 2017 r. w sprawie regulaminu konkursu na stanowisko dyrektora publicznego przedszkola, publicznej szkoły podstawowej, publicznej szkoły ponadpodstawowej lub publicznej placówki oraz trybu pracy komisji konkursowej art. 8 § 2

Rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z dnia 11 sierpnia 2017 r. w sprawie regulaminu konkursu na stanowisko dyrektora publicznego przedszkola, publicznej szkoły podstawowej, publicznej szkoły ponadpodstawowej lub publicznej placówki oraz trybu pracy komisji konkursowej art. 6

Rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z dnia 11 sierpnia 2017 r. w sprawie regulaminu konkursu na stanowisko dyrektora publicznego przedszkola, publicznej szkoły podstawowej, publicznej szkoły ponadpodstawowej lub publicznej placówki oraz trybu pracy komisji konkursowej art. 3

Argumenty

Skuteczne argumenty

Obecność Wójta Gminy oraz pracownika gminy (protokolanta) w pracach komisji konkursowej, co stanowi naruszenie art. 63 ust. 14 Prawa oświatowego.

Odrzucone argumenty

Brak publikacji zarządzenia o składzie komisji konkursowej w BIP przed konkursem. Nieprawidłowości w procedurze głosowania (niezaplombowana urna, drukowanie kart w trakcie głosowania).

Godne uwagi sformułowania

nie przewidują one możliwości udziału w tych postępowaniach innych osób, niż wymienione w art. 63 ust. 14 p.o., w tym obserwatorów biorących udział w pracach komisji konkursowej na którymkolwiek etapie postępowania konkursowego. Sama obecność Wójta, ich pracodawcy, mogła powodować u nich przymus głosowania czy zgłaszania stosownych wniosków w sposób przez pracodawcę oczekiwany lub jak im się mogło wydawać oczekiwany.

Skład orzekający

Ewa Michna

przewodniczący

Halina Jakubiec

sprawozdawca

Bożenna Blitek

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Naruszenie przepisów dotyczących składu komisji konkursowej na stanowisko dyrektora szkoły i jego wpływ na ważność postępowania."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji udziału organu prowadzącego w pracach komisji konkursowej.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnego aspektu procedury konkursowej na stanowisko dyrektora szkoły, a konkretnie wpływu obecności organu prowadzącego na pracę komisji i ważność całego procesu. Pokazuje, jak drobne uchybienia proceduralne mogą prowadzić do unieważnienia decyzji.

Wójt nie mógł być obserwatorem konkursu na dyrektora szkoły – sąd unieważnił procedurę.

Dane finansowe

WPS: 300 PLN

Sektor

edukacja

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
III SA/Kr 200/20 - Wyrok WSA w Krakowie
Data orzeczenia
2020-07-23
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2020-02-03
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Sędziowie
Bożenna Blitek
Ewa Michna /przewodniczący/
Halina Jakubiec /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6145 Sprawy dyrektorów szkół
Hasła tematyczne
Samorząd terytorialny
Sygn. powiązane
III OSK 4242/21 - Wyrok NSA z 2024-04-17
Skarżony organ
Wójt Gminy
Treść wyniku
stwierdzono nieważność zaskarżonego zarządzenia
Powołane przepisy
Dz.U. 2019 poz 506
art. 91 ust. 1
Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym - tekst jednolity
Dz.U. 2019 poz 2325
art. 147
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Dz.U. 2019 poz 1148
art. 63 ust. 14
Ustawa z dnia 14 grudnia 2016 r. Prawo oświatowe - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędziowie: SWSA Ewa Michna WSA Bożenna Blitek WSA Halina Jakubiec (spr.) po rozpoznaniu w dniu 23 lipca 2020 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi W. J. na zarządzenie Wójta Gminy z dnia 31 lipca 2019 r., Nr [...] w przedmiocie unieważnienie konkursu na stanowisko dyrektora placówki oświatowej l. stwierdza nieważność zarządzenia, II. zasądza od Wójta Gminy na rzecz W. J. kwotę 300 zł (słownie: trzysta złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Uzasadnienie
Wójt Gminy zarządzeniem nr [...] z 31 lipca 2019 r. zatwierdził konkurs na stanowisko dyrektora Publicznej Szkoły Podstawowej im. [...] w J. Zgodnie z § 1 tego zarządzenia w przedmiotowym konkursie nie wyłoniono kandydata. Zarządzenie zostało podjęte na podstawie art. 30 ust. 2 pkt 5 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2019 r., poz. 506 ze zm., dalej jako: "u.s.g.") oraz § 8 ust. 2 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 11 sierpnia 2017 r. w sprawie regulaminu konkursu na stanowisko dyrektora publicznego przedszkola, publicznej szkoły podstawowej, publicznej szkoły ponadpodstawowej lub publicznej placówki oraz trybu pracy komisji konkursowej (Dz. U. z 2017 r., poz. 1587, dalej jako: "rozporządzenie").
W. J. w skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie zaskarżyła powyższe zarządzenie w całości, wnosząc o stwierdzenie jego nieważności.
Skarżąca podała, że była wieloletnim dyrektorem tej szkoły, z 20 - letnim stażem na tym stanowisku, jak i miała za sobą zdecydowane poparcie Rodziców i Rady Pedagogicznej oraz niekwestionowane osiągnięcia w pracy poparte licznymi nagrodami i pozytywnymi ocenami pracy.
Za stwierdzeniem nieważności tego konkursu, w ocenie skarżącej, przemawiają następujące uchybienia formalne, które miały miejsce w trakcie konkursu:
Zarządzenie Nr [...]Wójta Gminy z 22 lipca 2019 r. w sprawie powołania Komisji Konkursowej do przeprowadzenia konkursu celem wyłonienia kandydata stanowisko dyrektora Publicznej Szkoły Podstawowej im. [...] w J. nie było publicznie dostępne dla kandydatów na stanowisko dyrektora ww. szkoły, tj. celowo nie zostało opublikowane na stronie BIP Urzędu Gminy, ani nie było udostępnione w Urzędzie Gminy do czasu konkursu dla uczestników ww. konkursu. Nie było dostępne dla kandydatów nawet w dniu konkursu bezpośrednio przed jego rozpoczęciem. Pracownik Urzędu Gminy wprowadził to zarządzenie na stronę BIP dopiero w następnym dniu po konkursie, razem z zarządzeniem o stwierdzeniu nierozstrzygnięcia konkursu, na co wskazuje metryczka załączenia na BIP. Zarządzenie zawiera m.in. skład osobowy komisji konkursowej. Nie została zatem zachowana jawność procedury konkursowej, co ma bardzo istotny wpływ na transparentność zachowania urzędu i przestrzeganie odpowiednich procedur. Zgodnie z Kodeksem postępowania administracyjnego i ogólnie panującymi zasadami tryb powiadomień o czynnościach administracyjnych wynosi 14 dni.
Dalej skarżącą podniosła, że ustawa - Prawo oświatowe, jak i rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 11 sierpnia 2017 r. w sprawie regulaminu konkursu precyzyjnie określają tryb i sposób przeprowadzenia konkursu na stanowisko dyrektora szkoły, w tym wskazują na zamkniętą listę osób, które są członkami komisji konkursowej. W związku z tym obecność innych osób niż wykazana w przepisach prawa jest zakazana. Z racji pełnienia funkcji wójt gminy jako przedstawiciel organu prowadzącego szkołę powołuje komisję konkursową, ale nie tylko nie może być jej członkiem (liczne wyroki WSA i NSA), ale również nie może być obecny w jej obradach jako obserwator, bo taka kategoria nie jest przewidziana w przepisach prawa. Natomiast w zaskarżanym konkursie niezgodnie z regulaminem uczestniczyły dwie osoby spoza komisji. Wójt gminy M. P. był obecny podczas całego przebiegu konkursu, a nawet zasiadał przy stole razem z komisją konkursową. Przewodniczący komisji Sekretarz Gminy P. K. nie reagował na tą sytuację jako podwładny wójta. Nie reagowali również trzej przedstawiciele Delegatury Kuratorium Oświaty w T. będący członkami komisji konkursowej. Drugą osobą obecną w sali, gdzie odbywały się przesłuchania kandydatów na stanowisko dyrektora szkoły była pełniąca rolę protokolantki B. T., pracownik gminy. Nie ulega wątpliwości skarżącej, że obecność wójta bezsprzecznie stanowi rodzaj mobbingu na pracownikach biorących udział w pracach komisji konkursowej.
Skarżąca zakwestionowała także tryb przeprowadzenia samego głosowania, który również był niezgodny z procedurami: urna była niezaplombowana i znajdowała się w sali konkursowej poza kontrolą komisji konkursowej. Każdy z członków komisji wchodził osobno i sam, niekontrolowany przez członków komisji oddawał głos. Do Sali wpuszczał głosujących przewodniczący komisji konkursowej. W trakcie głosowania brakło kart do głosowania i pracownik gminy donosił nowe wydrukowane karty, których nikt nie sprawdzał czy są czyste czy już wypełnione. Zważywszy na kontrowersyjny wynik konkursu, zadawane pytania w trakcie przebiegu konkursu, zachowania przedstawicieli Delegatury Kuratorium Oświaty w Tarnowie, można mieć poważne wątpliwości co do rzetelności działań ze strony organu prowadzącego. Podczas, gdy poszczególni członkowie Komisji wchodzili do sali by oddać głos, wójt gminy M. P. swoją obecnością na korytarzu wywierał presję na swoich pracowników.
Skarżąca wniosła o uznanie wszelkich następujących po opisanych wydarzeniach działań za obarczone wadą prawną i w związku z tym orzeczenie ich nieważności wobec ich sprzeczności z obowiązującym porządkiem prawnym.
W odpowiedzi na skargę Wójt Gminy wniósł o jej oddalenie i obciążenie kosztami postępowania skarżącej.
Odnosząc się do zarzutów skarżącej organ wyjaśnił:
Zarządzenie Nr [...] Wójta Gminy z 22 lipca 2019 r. w sprawie powołania komisji konkursowej celem wyłonienia kandydatów na stanowisko dyrektora Publicznej Szkoły Podstawowej w J. było dostępne w BiP w dniu 1 sierpnia 2019 r., co w ocenie organu nie stanowi naruszenia jawności procedury konkursowej, gdyż skład komisji konkursowej został przez Przewodniczącego odczytany z zarządzenia podczas posiedzenia komisji konkursowej w dniu 31 lipca 2019 r. Do wiadomości publicznej w dniu 4 lipca 2019 r. zostało natomiast podane Zarządzenie Nr [...] Wójta Gminy z 4 lipca 2019 r. w sprawie ogłoszenia konkursu na stanowisko dyrektora Publicznej Szkoły Podstawowej im. [...] w J., co z punktu widzenia osób kandydujących ma największe znaczenie, gdyż tam znalazły się wszelkie informacje dotyczące wymogów formalnych i terminu złożenia dokumentów. Takim dokumentem nie jest z pewnością zarządzenie o składzie komisji, która powołana została zgodnie z art. 63 ust. 14 ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. - Prawo oświatowe w składzie zgodnym z ustawą. Przewodniczący Komisji w osobie sekretarza gminy P. K. w dniu następnym, tj. 23 lipca 2019 r. wysyłał do członków komisji nie będących przedstawicielami organu prowadzącego powołanych ww. zarządzeniem pisma informujące o powołaniu oraz terminie i miejscu posiedzenia komisji konkursowej. W tym dniu Przewodniczący Komisji powiadomił również pisemnie kandydatów o terminie i miejscu posiedzenia komisji.
Odnosząc się do zarzutu udziału w pracach komisji konkursowej osób spoza komisji, a to: Wójta Gminy, który brał udział jako obserwator i B.T. – pracownika Gminnego Zespołu Obsługi Szkół i Przedszkoli w R. jako protokolanta, organ stwierdził, że nie narusza to przepisów dotyczących przeprowadzenia konkursu, gdyż osoby te nie brały udziału w ocenie formalnej ofert kandydatek, ani też w tajnym głosowaniu komisji. Wójt przyglądał się przebiegowi prac komisji konkursowej, co w znacznym stopniu umożliwiło mu również podjęcie decyzji co do zatwierdzenia konkursu, jak również jako organ prowadzący szkołę miał możliwość przysłuchania się obydwu kandydatom co do sposobu prowadzenia szkoły. Nie polega na prawdzie twierdzenie, jakoby Wójt stosował formę mobbingu wobec pracowników będących członkami komisji z ramienia organu prowadzącego. Każdy z członków komisji podejmował decyzje indywidualnie oddając głos w głosowaniu tajnym.
Jeżeli chodzi natomiast o zarzut dotyczący trybu przeprowadzenia procedury
głosowania podniesiono, że żaden z członków komisji konkursowej nie wniósł
zastrzeżeń co do przebiegu przeprowadzenia głosowania. Przewodniczący Komisji
Konkursowej otworzył urnę i sprawdził czy była pusta, rozdał karty do głosowania
sporządzone wg wzoru nr 3 do Regulaminu pracy komisji konkursowej powołanej do
przeprowadzenia konkursu celem wyłonienia kandydata na stanowisko dyrektora
szkoły podstawowej im. [...] w J. wprowadzonego
Zarządzeniem Nr [...] Wójta Gminy z dnia 30 lipca 2019 r. Następnie
Komisja Konkursowa opuściła pomieszczenie, w którym odbywał się konkurs i
pojedynczy członkowie komisji oddawali swój głos stawiając znak x obok nazwiska
kandydata bądź w kratce "żaden kandydat". Następnie cała komisja weszła na salę,
Przewodniczący komisji wyciągnął wszystkie karty z urny, przeliczył je, a następnie rozłożył je wg oddanych głosów na nazwiska kandydatów lub głos "żaden kandydat". W wyniku głosowania W. J. otrzymała 4 głosy, J. J. 0 głosów, pozycja "żaden kandydat" 8 głosów. Przy liczbie głosów nieważnych 0. W związku z faktem, że w I głosowaniu żaden kandydat nie otrzymał bezwzględnej większości głosów obecnych członków komisji stosownie do zapisów § 6 Rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 11 sierpnia 2017 r. komisja postanowiła przeprowadzić drugie głosowanie, opracowując karty do głosowania wg wzoru nr 4 do Regulaminu pracy komisji konkursowej powołanej do przeprowadzenia konkursu celem wyłonienia kandydata na stanowisko dyrektora szkoły podstawowej im. [...] w J. W związku z powyższym nie polegają na prawdzie podniesione przez skarżącą zarzuty dotyczące przebiegu głosowania. Kierownik Gminnego Zespołu Obsługi Szkół i Przedszkoli w R. jako członek komisji wyszła wydrukować karty do głosowania wg wzoru ustalonego zgodnie z regulaminem przez komisję, wpisując nazwisko kandydata, który uzyskał większość głosów w 1 głosowaniu (w tym wypadku była to skarżąca), czego nie można było wcześniej przewidzieć i przygotować gotowych kart do II głosowania. Zgodnie z wzorem każdy z członków komisji mógł oddać głos na "tak" lub na "nie". Każdy z członków komisji dostał kartę i mógł stwierdzić, że nie była zapisana. W wyniku głosowania kandydatka otrzymała następującą liczbę głosów: na "tak" - 5, na "nie" - 6, głosów nieważnych - 1. W związku z powyższym kandydatka nie uzyskała bezwzględnej większości głosów członków komisji. Przewodniczący poinformował o możliwości przeprowadzenia jeszcze jednego głosowania lub nierozstrzygnięcie konkursu. Nikt z członków komisji nie zgłosił takiego wniosku. Przewodniczący poddał pod głosowanie stwierdzenie nierozstrzygnięcia konkursu. Komisja 8 głosami "za" i 4 głosami "przeciw" stwierdziła, że postępowanie konkursowe zostaje nierozstrzygnięte. Takie postępowanie komisji zgodne jest z postanowieniami § 6 ust. 4 Rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 11 sierpnia 2017 r.
Zważywszy zatem na stan faktyczny sprawy, w ocenie organu, wydanie zarządzenia Nr [...] Wójta Gminy z 31 lipca 2019 r. w sprawie zatwierdzenia konkursu na stanowisko Dyrektora Publicznej Szkoły Podstawowej im. [...] w J. nie narusza przepisów Rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 11 sierpnia 2017 r. w sprawie regulaminu konkursu na stanowisko dyrektora publicznego przedszkola, publicznej szkoły podstawowej, publicznej szkoły ponadpodstawowej lub publicznej placówki oraz trybu pracy komisji i konkursowej.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, zważył co następuje:
Skarga zasługuje na uwzględnienie, jednakże nie wszystkie zarzuty w niej podniesione okazały się zasadne.
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2019 r., poz. 2167), sądy administracyjne kontrolują działalność administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że w postępowaniu sądowym badana jest wyłącznie legalność działania organu administracji publicznej, czyli prawidłowość zastosowania przepisów prawa do zaistniałego stanu faktycznego, jak również trafność wykładni tych przepisów oraz prawidłowość zastosowania przyjętej procedury.
Stosownie do art. 3 § 2 pkt 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325, zwanej dalej "p.p.s.a.") kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5 (tj. inne niż akty prawa miejscowego), podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej.
Przedmiotem tak rozumianej kontroli Sądu jest w niniejszej sprawie zarządzenie Wójta Gminy nr [...] z 31 lipca 2019 r. o zatwierdzeniu konkursu na stanowisko dyrektora Publicznej Szkoły Podstawowej im. [...] w J.
Na wstępie wyjaśnienia wymaga, że zgodnie z art. 91 ust. 1 i 4 u.s.g. stwierdzenie nieważności uchwały lub zarządzenia organu gminy następuje wyłącznie w przypadku istotnego naruszenia prawa. Przez sprzeczność z prawem należy przy tym rozumieć niezgodność z aktami prawa powszechnie obowiązującego, a więc z Konstytucją, ustawami, aktami wykonawczymi oraz z powszechnie obowiązującymi aktami prawa miejscowego. Powołana regulacja nie typizuje istotnych naruszeń prawa, podobnie jak nie charakteryzuje nieistotnych naruszeń prawa. Niemniej jednak w orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się, że istotne naruszenie prawa, to takiego rodzaju naruszenia prawa jak: wydanie zarządzenia przez organ niewłaściwy, brak podstawy do podjęcia zarządzenia określonej treści, niewłaściwe zastosowanie przepisu prawnego będącego podstawą wydania zarządzenia, czy też naruszenie procedury jego wydania (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 12 kwietnia 2011 r., sygn. akt II OSK 117/11 oraz z dnia 26 maja 2011 r., sygn. akt 412/11, zam. w CBOSA).
Podstawą stwierdzenia nieważności badanego zarządzenia jest stwierdzenie przez Sąd, jak i podnoszone przez skarżącą jako zarzut skargi, naruszenie art. 63 ust. 14 ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. - Prawo oświatowe (tj. Dz. U. z 2019 r. poz. 1148 z późn. zm., dalej jako "p.o.").
Tryb powierzania stanowiska dyrektora szkoły regulują przepisy art. 63 powołanej wyżej ustawy. Zgodnie z nimi stanowisko dyrektora szkoły powierza organ prowadzący szkołę lub placówkę. W szkołach prowadzonych przez jednostki samorządu terytorialnego kandydata na stanowisko dyrektora szkoły lub placówki co do zasady wyłania się w drodze konkursu, o czym mowa w art. 63 ust. 10 ww. ustawy. W tym celu organ prowadzący szkołę ogłasza i przeprowadza konkurs oraz powołuje komisję konkursową. Skład komisji konkursowej został w wyczerpujący sposób określony w art. 63 ust. 14 p.o. Natomiast szczegółowe uregulowania w zakresie przeprowadzania postępowania konkursowego określają przepisy rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 11 sierpnia 2017 r. w sprawie regulaminu konkursu na stanowisko dyrektora publicznego przedszkola, publicznej szkoły podstawowej, publicznej szkoły ponadpodstawowej lub publicznej placówki oraz trybu pracy komisji konkursowej.
Zgodnie zaś z art. 63 ust. 14 p.o. w celu przeprowadzenia konkursu organ prowadzący szkołę lub placówkę powołuje komisję konkursową w składzie:
1) po trzech przedstawicieli:
a) organu prowadzącego szkołę lub placówkę,
b) organu sprawującego nadzór pedagogiczny,
2) po dwóch przedstawicieli:
a) rady pedagogicznej,
b) rady rodziców,
3) po jednym przedstawicielu organizacji związkowych reprezentatywnych w rozumieniu ustawy o Radzie Dialogu Społecznego, wyłonionym spośród członków ich jednostek organizacyjnych albo jednostek organizacyjnych organizacji związkowych wchodzących w skład reprezentatywnych organizacji związkowych, zrzeszających nauczycieli, obejmujących swoim zakresem działania szkołę lub placówkę, w której konkurs się odbywa
- z zastrzeżeniem ust. 15, który stanowi, że łączna liczba przedstawicieli organów, o których mowa w ust. 14 pkt 1, nie może być mniejsza niż łączna liczba przedstawicieli, o których mowa w ust. 14 pkt 2 i 3 (nie dotyczy kontrolowanej sprawy).
Analizując zatem obowiązujące przepisy w zakresie organizacji i przeprowadzania postępowań konkursowych na stanowisko dyrektora szkoły należy zauważyć, że nie przewidują one możliwości udziału w tych postępowaniach innych osób, niż wymienione w art. 63 ust. 14 p.o., w tym obserwatorów biorących udział w pracach komisji konkursowej na którymkolwiek etapie postępowania konkursowego. Regulacja taka wynika bowiem stąd, że komisja konkursowa powołana przez organ prowadzący szkołę działa we własnym imieniu i ma wyłączną kompetencję do wyłonienia kandydata na stanowisko dyrektora szkoły. Z kolei jej działanie, stosownie do art. 63 ust. 20 p.o,. podlega nadzorowi organu prowadzącego szkołę, który posiada uprawnienia do: zatwierdzenia danego konkursu lub unieważnienia i ponownego jego przeprowadzenia, w razie stwierdzenia nieprawidłowości określonych przepisami § 8 ust. 2 rozporządzenia w sprawie regulaminu konkursu, tj. w razie stwierdzenia: 1) nieuzasadnionego niedopuszczenia kandydata do postępowania konkursowego, 2) przeprowadzenia przez komisję postępowania konkursowego bez wymaganego udziału 2/3 jej członków, 3) naruszenia tajności głosowania, z zastrzeżeniem § 4 ust. 1, 4) innych nieprawidłowości, które mogły mieć wpływ na wynik konkursu.
W analizowanej sprawie Wójt Gminy zarządzeniem Nr [...] r. z 22 lipca 2019 r. (które weszło w życie z dniem podpisania) powołał komisję konkursową do przeprowadzenia konkursu celem wyłonienia kandydata na stanowisko Dyrektora Publicznej Szkoły Podstawowej im. [...] w J. w następującym składzie osobowym:
1. Przedstawiciele organu prowadzącego: P. K., P. K., A.S-L.
2. Przedstawiciele organu sprawującego nadzór pedagogiczny: G. K., J. P., S. S.
3. Przedstawiciele Rady Pedagogicznej: I. C., Z. K.
4. Przedstawiciele Rady Rodziców: J. B., M.S.
5. Przedstawiciel związków zawodowych: K. D., T. H.
Przewodniczącym Komisji Konkursowej wyznaczył P. K.
Jej skład był zgodny z art. 63 ust. 14 p.o., a Przewodniczący Komisji stosownie do § 3 rozporządzenia wyznaczył termin posiedzenia komisji na 31 lipca 2019 r., o czym zawiadomił w terminie 7 dni pozostałych członków komisji oraz kandydatów (k. 42-80 akt adm.)
Jednakże jak wynika z protokołu posiedzenia Komisji konkursowej w dniu 31 lipca 2019 r. (k. 434 akt adm.) w jej pracach uczestniczył Wójt Gminy (bez prawa głosu) oraz B. T. pracownik Gminnego Zespołu Obsługi Szkół i Przedszkoli w R. jako protokolant. Wymienione osoby, zgodnie z powołanym zarządzaniem nr [...] Wójta Gminy z 22 lipca 2019 r. o powołaniu komisji konkursowej do przeprowadzenia konkursu w przedmiotowej sprawie, nie były członkami tej komisji, jak i nie mogły być w jej składzie z powodu art. 63 ust. 14 p.o. W tej sytuacji doszło niewątpliwie do naruszenia wskazanych powyżej regulacji. Przypomnienia w tym miejscu wymaga, że powołany przepis zawiera zamknięty katalog osób będących członkami komisji, a w konsekwencji nie pozwala na rozszerzenie jej składu o protokolanta, który powinien być wybrany ze składu komisji, jak i absolutnie nie dopuszcza możliwości udziału w jej pracach obserwatorów.
Sąd nie podzielił przy tym argumentacji Wójta, jakoby jego obecność w pracach komisji (bez prawa głosu) miała na celu podjęcie decyzji co do zatwierdzenia konkursu, jako całkowicie chybionej. Jak już wyżej Sąd podnosił, komisja konkursowa powołana przez organ prowadzący szkołę, w tym przypadku Wójta Gminy, działa we własnym imieniu i ma wyłączną kompetencję do wyłonienia kandydata na stanowisko dyrektora szkoły. Jej działanie natomiast podlega nadzorowi organu prowadzącego szkołę, który z kolei posiada wyłączne uprawnienia do: zatwierdzenia danego konkursu lub unieważnienia i ponownego jego przeprowadzenia, w razie stwierdzenia nieprawidłowości określonych przepisami § 8 ust. 2 rozporządzenia. Powyższe nieprawidłowości mogą jednak wynikać z protokołu posiedzenia komisji konkursowej lub zgłoszenia ich organowi nadzoru przez kandydatów czy nawet członków tej komisji, a nie naocznego ich stwierdzenia na posiedzeniu komisji przez organ nadzoru. Gdyby tak miała wyglądać procedura konkursowa, przepis ustawy p.o. stanowiłby o tym wprost. Tymczasem zawiera on zamknięty katalog składu osobowego komisji konkursowej, co nie pozwala na jego rozszerzająca wykładnię.
Podsumowując tą część rozważań, obecność Wójta Gminy, jak i B. T., na posiedzeniu komisji konkursowej w dniu 31 lipca 2019 r. była sprzeczna z przepisem art. 63 ust. 14 p.o., a naruszenie to miało charakter istotny, realnie wpływający na procedurę wyłonienia kandydata na stanowisko dyrektora Publicznej Szkoły Podstawowej im. [...] w J. Co równie istotne, obecność Wójta w pracach komisji mogła również wpływać na pracę co najmniej trzech członków tej komisji, którzy zasiadali w niej z ramienia organu prowadzącego. Sama obecność Wójta, ich pracodawcy, mogła powodować u nich przymus głosowania czy zgłaszania stosownych wniosków w sposób przez pracodawcę oczekiwany lub jak im się mogło wydawać oczekiwany.
Pozostałych zarzutów sformułowanych w skardze Sąd nie podzielił, bowiem okazały się nieuzasadnione:
Co do zarzuconej w skardze kwestii braku ogłoszenia zarządzenia nr [...] o składzie komisji konkursowej w BIP lub urzędzie gminy, Sąd stwierdził, że wystarczające było podanie do wiadomości kandydatów składu osobowego komisji konkursowej na wstępie jej posiedzenia w dniu 31 lipca 2019 r. Brak podania do wiadomości publicznej tej informacji przed konkursem nie wpłynął negatywnie na jego przebieg. Zauważyć również należy, że z przepisów rozporządzenia ws. regulaminu konkursu nie wnika obowiązek zamieszczania takiego zarządzenia w BIP lub urzędzie gminy. Tym bardziej nieistotne było przyjęcie takiego rozwiązania przez przewodniczącego komisji konkursowej, że skład tej komisji został wyznaczony zgodnie z przepisami prawa, a to art. 63 ust. 14 p.o.
Co do zarzucanych przez skarżącą nieprawidłowości co do przebiegu samego głosowania, m.in. niezaplombowanej urny, pozostawionej bez nadzoru, jak i drukowania kart w czasie głosowania, Sąd uznał w tej mierze wyjaśnienia Wójta za przekonujące, gdyż znajdują potwierdzenie w protokole z posiedzenia komisji z 31 lipca 2019 r. Skarżąca nie przedstawiła, poza własnym oświadczeniem, żadnego dowodu na zarzucane okoliczności.
Poza sporem jest, że kontrolowane zarządzenie Wójta nie podlegało obowiązkowi doręczenia w terminie określonym w art. 90 ust. 1 u.s.g. oraz że nie upłynął rok od dnia jego wydania.
Mając wszystko to na uwadze Sąd, na podstawie art. 147 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 91 ust. 1 u.s.g., stwierdził nieważność zaskarżonego zarządzenia w całości.
O kosztach, na które składał się wpis od skargi w kwocie 300 zł, Sąd orzekł na podstawie art. 200 i 205 p.p.s.a.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI