III SA/KR 1880/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie oddalił skargę rolniczki na decyzję odmawiającą przyznania płatności obszarowych za rok 2023 z powodu niezgodności zadeklarowanej powierzchni z faktycznym użytkowaniem rolniczym.
Rolniczka złożyła skargę na decyzję Dyrektora ARiMR odmawiającą przyznania płatności obszarowych za rok 2023 i nakładającą sankcje. Skarżąca kwestionowała ustalenia organów dotyczące powierzchni uprawnionej do płatności, wskazując na błędne oceny stanu działek i niewłaściwe daty kontroli. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie oddalił skargę, uznając, że stan faktyczny został prawidłowo ustalony na podstawie licznych dowodów, w tym oględzin terenowych i zdjęć satelitarnych, które wykazały brak wymaganego użytkowania rolniczego na części zadeklarowanych gruntów.
Rolniczka M. B. złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie na decyzję Dyrektora Małopolskiego Oddziału ARiMR, która utrzymała w mocy decyzję o odmowie przyznania płatności obszarowych za rok 2023 oraz nałożyła sankcje finansowe. Skarżąca zarzucała organom błędne ustalenie stanu faktycznego, niewiarygodność przeprowadzonych kontroli oraz nieuwzględnienie jej dokumentacji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, po analizie akt sprawy, uznał skargę za bezzasadną. Sąd stwierdził, że organy ARiMR prawidłowo ustaliły stan faktyczny, opierając się na szerokim materiale dowodowym, w tym oględzinach terenowych z listopada 2023 r. i kwietnia 2024 r., zdjęciach lotniczych i satelitarnych z różnych okresów, a także danych z Instytutu Uprawy Nawożenia i Gleboznawstwa. Dowody te wykazały, że znaczna część zadeklarowanej przez skarżącą powierzchni (7,25 ha) nie spełniała wymogów kwalifikujących do płatności, ze względu na obecność zakrzaczeń, zadrzewień, zachwaszczeń oraz tereny o charakterze siedliskowym lub rekultywacyjnym, co świadczyło o braku wymaganego użytkowania rolniczego. Sąd podkreślił, że ciężar dowodu w tego typu sprawach spoczywa na rolniku, a skarżąca nie przedstawiła wystarczających dowodów na poparcie swoich twierdzeń. W konsekwencji, sąd oddalił skargę, uznając decyzję organu za zgodną z prawem.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Tak, organy ARiMR prawidłowo ustaliły stan faktyczny na podstawie zgromadzonego materiału dowodowego, w tym oględzin terenowych i zdjęć satelitarnych, które wykazały brak wymaganego użytkowania rolniczego na części zadeklarowanych gruntów.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że zgromadzony materiał dowodowy, obejmujący oględziny terenowe, zdjęcia lotnicze i satelitarne, jednoznacznie wskazywał na obecność zakrzaczeń, zadrzewień i brak wymaganych zabiegów agrotechnicznych na części działek, co uniemożliwiało przyznanie płatności.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (14)
Główne
ustawa o Planie Strategicznym art. 25 § 1
Ustawa o Planie Strategicznym dla Wspólnej Polityki Rolnej na lata 2023-2027
Płatności bezpośrednie są przyznawane rolnikowi, jeżeli prowadzi działalność rolniczą, a łączna powierzchnia gruntów objętych obszarem zatwierdzonym do podstawowego wsparcia dochodów jest nie mniejsza niż 1 ha.
ustawa o Planie Strategicznym art. 26 § 1
Ustawa o Planie Strategicznym dla Wspólnej Polityki Rolnej na lata 2023-2027
Płatności bezpośrednie są przyznawane do powierzchni działki rolnej lub jednostki gruntu nierolniczego, która spełnia określone warunki kwalifikowalności.
ustawa o Planie Strategicznym art. 21 § 1
Ustawa o Planie Strategicznym dla Wspólnej Polityki Rolnej na lata 2023-2027
Działalność rolnicza polega na utrzymywaniu użytków rolnych w stanie nadającym się do wypasu lub uprawy bez konieczności podejmowania działań wykraczających poza zwykłe metody i sprzęt rolniczy.
rozporządzenie dot. płatności ONW art. 1 § 1
Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi w sprawie kryteriów uznawania użytków rolnych za pozostające w stanie, dzięki któremu nadają się one do wypasu lub uprawy
Grunty uznaje się za nadające się do wypasu lub uprawy, jeżeli przeprowadzono co najmniej jeden zabieg agrotechniczny mający na celu usunięcie lub zniszczenie niepożądanej roślinności do dnia 31 lipca roku złożenia wniosku.
rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 10 marca 2023 r. art. 1 § 1
Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi w sprawie szczegółowych warunków uznawania gruntów za kwalifikujące się hektary
Kwalifikujący się hektar to użytek rolny wykorzystywany do prowadzenia działalności rolniczej w trakcie roku kalendarzowego, na który wnioskuje się o płatności.
rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Wsparcia Wsi z dnia 10 marca 2023 r. art. 45
Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi w sprawie szczegółowych warunków i szczegółowego trybu przyznawania i wypłaty podstawowego wsparcia dochodów...
Reguluje konsekwencje zawyżenia powierzchni uprawnionej do płatności obszarowej, w tym odmowę przyznania płatności i nałożenie kar.
Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 1 § 1
Ustawa Prawo o ustroju sądów administracyjnych
Sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem.
p.p.s.a. art. 3 § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej.
p.p.s.a. art. 134 § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związanym zarzutami i wnioskami skargi.
p.p.s.a. art. 151
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
W przypadku nieuwzględnienia skargi, sąd oddala ją.
Pomocnicze
ustawa o Planie Strategicznym art. 5
Ustawa o Planie Strategicznym dla Wspólnej Polityki Rolnej na lata 2023-2027
Do postępowań w sprawach indywidualnych stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, chyba że ustawa stanowi inaczej.
ustawa o Planie Strategicznym art. 66 § 1
Ustawa o Planie Strategicznym dla Wspólnej Polityki Rolnej na lata 2023-2027
Organ stoi na straży praworządności, rozpatruje materiał dowodowy, udziela pouczeń i zapewnia czynny udział stron.
ustawa o Planie Strategicznym art. 66 § 2
Ustawa o Planie Strategicznym dla Wspólnej Polityki Rolnej na lata 2023-2027
Strony są obowiązane przedstawiać dowody i dawać wyjaśnienia zgodnie z prawdą; ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z niego wywodzi skutki prawne.
p.p.s.a. art. 106 § 3
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zakres postępowania dowodowego przed sądem administracyjnym jest ograniczony do dowodów uzupełniających z dokumentów, jeśli jest to niezbędne i nie powoduje nadmiernego przedłużenia postępowania.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Organy ARiMR prawidłowo ustaliły stan faktyczny na podstawie zgromadzonego materiału dowodowego. Ciężar dowodu w postępowaniu o przyznanie płatności obszarowych spoczywa na rolniku. Sankcje zostały nałożone zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa.
Odrzucone argumenty
Organy ARiMR bezpodstawnie zmniejszają powierzchnie uznawane za uprawnione do płatności. Odmówiono płatności do obszarów, które podlegały zabiegom agrotechnicznym. Zdjęcia lotnicze i oględziny terenowe są niewiarygodne ze względu na datę ich wykonania. Organy ARiMR nie uwzględniły materiału dowodowego przedstawionego przez skarżącą. Organy ARiMR nie uwzględniły niezawinionych przeszkód w utrzymaniu działek w odpowiednim stanie.
Godne uwagi sformułowania
sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego w sposób, który miał wpływ na wynik sprawy, bądź przepisów postępowania w stopniu, który mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z tego faktu wywodzi skutki prawne organ nie ma obowiązku podjęcia wszechstronnych czynności dowodowych w celu załatwienia sprawy, jak tego oczekuje skarżąca rolnik ma wiedzieć jaka powierzchnia kwalifikuje się do płatności i jaką może zadeklarować
Skład orzekający
Katarzyna Marasek-Zybura
przewodniczący sprawozdawca
Janusz Kasprzycki
przewodniczący
Katarzyna Marasek-Zybura
sędzia sprawozdawca
Ewelina Dziuban
asesor
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Ustalanie stanu faktycznego w sprawach o płatności obszarowe, znaczenie dowodów (oględziny, zdjęcia), rozkład ciężaru dowodu w postępowaniu administracyjnym dotyczącym płatności rolnych."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznych przepisów dotyczących płatności obszarowych w ramach Planu Strategicznego dla Wspólnej Polityki Rolnej na lata 2023-2027. Interpretacja przepisów może ewoluować wraz z nowym orzecznictwem.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy powszechnego problemu rolników ubiegających się o płatności obszarowe i pokazuje, jak ważne jest dokładne spełnienie wymogów formalnych i faktycznych. Pokazuje też, jak sądy administracyjne podchodzą do oceny dowodów w takich sprawach.
“Rolniku, uważaj na swoje działki! Sąd wyjaśnia, dlaczego ARiMR może odmówić płatności, nawet jeśli teren był koszony.”
Sektor
rolnictwo
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyIII SA/Kr 1880/24 - Wyrok WSA w Krakowie Data orzeczenia 2025-04-01 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2024-11-19 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie Sędziowie Katarzyna Marasek-Zybura /przewodniczący sprawozdawca/ Symbol z opisem 6550 Hasła tematyczne Inne Skarżony organ Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa Treść wyniku oddalono skargę Powołane przepisy Dz.U. 2019 poz 2167 Art. 1 par. 1 i 2 Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych - tekst jedn. Dz.U. 2024 poz 935 Art. 3 par. 1, art. 134 par. 1, art. 151 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.) Dz.U. 2023 poz 775 Art. 138 par. 1 pkt 1 Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t. j.) Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Janusz Kasprzycki Sędziowie Sędzia WSA Katarzyna Marasek-Zybura (spr.) Asesor WSA Ewelina Dziuban Protokolant specjalista Renata Nowak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 marca 2025 r. sprawy ze skargi M. B. na decyzję Dyrektora Małopolskiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Krakowie z dnia 24 września 2024 r., nr 441/OR06/2024 w przedmiocie odmowy przyznania płatności obszarowych za rok 2023 oddala skargę. Uzasadnienie Decyzją z dnia 24 września 2024 r. Nr 441/OR06/2024, Dyrektor Małopolskiego Oddziału Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (dalej: OR ARiMR), utrzymał w mocy decyzję wydaną przez Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia 25 czerwca 2024 r. Nr 0104-2024-013801 w przedmiocie odmowy przyznania płatności M. B. (dalej: skarżąca) dla obszarów z ograniczeniami naturalnymi lub innymi szczególnymi ograniczeniami za 2023 r. oraz nałożono sankcje 3-letnie w wysokości 1.058,64 zł Powyższe rozstrzygnięcie zapadło w następującym stanie faktycznym i prawnym: W dniu 30 czerwca 2023 r. do Biura Powiatowego ARiMR w Krakowie wpłynął wniosek skarżącej o przyznanie na 2023 r. płatności dla obszarów z ograniczeniami naturalnymi lub innymi szczególnymi ograniczeniami typ specyficzny strefa II (podgórskie). Do płatności skarżąca zadeklarowała powierzchnię 7,25 ha, na działkach ewid. położonych w woj. małopolskim, powiecie krakowskim gminie J. (dz. ewid. nr [...], [...], [...], [...]), w gm. W. (dz. [...], [...], [...], [...], [...], [...]), w woj. podkarpackim, pow: B. (dz. [...]) i p. (dz. [...]). Kierownik Biura Powiatowego ARiMR, decyzją z dnia 25 czerwca 2024 r. odmówił przyznania płatności skarżącej dla obszarów z ograniczeniami naturalnymi lub innymi szczególnymi ograniczeniami za 2023 r. oraz nałożył 3-letnie sankcje w wysokości 1.058,64 zł W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że łączną powierzchnię uprawnioną do płatności ONW ustalono na poziomie 3,24 ha w oparciu o zdjęcia lotnicze, satelitarne i oględziny w terenie. Różnice między powierzchnią zgłoszoną do płatności i uprawnioną do płatności wykryto na większości działek rolnych. W odwołaniu wniesionym od ww. decyzji, skarżąca zakwestionowała rozstrzyganie sprawy w oparciu o kontrole wykonane jesienią 2023 r. i wiosną 2024 r. Według skarżącej koszenia na zakwestionowanych działkach były wykonane w lipcu 2023 r. Stąd też kontrole wykonane kilka miesięcy później – zdaniem skarżącej - nie mogły wiarygodnie ustalić stanu sprawdzanych działek i ich użytkowania rolniczego. Skarżąca zwróciła również uwagę na kwestię odmawiania płatności nawet w sytuacji rekultywacji działek rolnych pod odpowiednie użytkowanie rolnicze w kolejnym sezonie. Ponadto organy pominęły dokumentację fotograficzną sporządzaną przez skarżącą i wykazują się brakiem zrozumienia dla jej trudnej sytuacji osobistej. Dyrektor Małopolskiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z siedzibą w Krakowie uznał wniesione odwołanie za nieuzasadnione i opisaną na wstępie decyzją orzekł o utrzymaniu w mocy decyzji organu I instancji. W uzasadnieniu organ odwoławczy streścił przebieg dotychczasowego postępowania oraz przytoczył treść przepisów mających zastosowanie w niniejszej sprawie. W motywach rozstrzygnięcia, Dyrektor OR ARiMR wyjaśnił, że organ I instancji rozpatrzył sprawę w oparciu o: - wyniki oględzin wykonanych na działkach ewid. rolnika położonych w Małopolsce w dniach 13-14 listopada 2023 r. (dot. to działek ewid. nr [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...]), - wyniki oględzin wykonanych na działkach ewid. rolnika położonych w woj. Podkarpackim w dniu 12 kwietnia 2024 r. (dot. to działek ewid. nr [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...]), - zdjęcia lotnicze z systemu elektronicznego ARiMR wykonane w dniu 3 czerwca 2022 r. (działki położone w Małopolsce o nr [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...]) i w dniu 20 czerwca 2022 r. (działki w woj. podkarpackim nr [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...]), oraz w dniu 19 maja 2022 r. (dz. ewid. Nr [...]), - zdjęcia lotnicze z programu Google Earth wykonane w dniu 3 maja 2024 r., oraz 27 czerwca 2022 r. (działki położone w Małopolsce nr [...], [...], [....] i [...] oraz [...]), w przypadku działek z woj. podkarpackiego (nr [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...]) i działek z woj. małopolskiego o nr [...], [...], [...], [...] w programie Google Earth najnowsze zdjęcia pochodzą z 2020 r., - zdjęcia lotnicze dz. ewid. nr [...] z poziomu ziemi z programu Google Earth z kwietnia 2023 r. (w przypadku pozostałych działek ewid. zdj. tego rodzaju mają min. kilka lat), - zdjęcia satelitarne z systemu informatycznego ARiMR z wiosny 2023 r. (dz. ewid. nr [...], [...], [...], [...], [...]), - zdjęcia satelitarne z portalu Sentinel (dostępne przynajmniej po kilka dla każdego miesiąca z 2023 r. dla wszystkich działek ewid.). - informacje z Instytutu Uprawy Nawożenia i Gleboznawstwa - Państwowy Instytut Badawczy (w przypadku płatności dot. retencjonowania). W ocenie organu odwoławczego wyniki oględzin dot. działek skarżącej, zostały prawidłowo uznane za najbardziej wiarygodne do oceny stanu tych działek. Było to uzasadnione cechami tych oględzin, tj.: ustaleniem wielkości powierzchni uprawnionej do płatności na podstawie pomiarów urządzeniem GPS; wykonaniem zdjęć kontrolowanych działek z poziomu ziemi, w odpowiedniej jakości i ilości; oznaczeniem miejsc i kierunków zdjęć działek wykonanych z poziomu ziemi na szkicach opartych o zdjęcia tych działek wykonane z powietrza; zawiadomieniem skarżącej o zamiarze i terminie wykonania oględzin (ostatecznie skarżąca nie uczestniczyła w pomiarach); opisaniem wyników kontroli w sformalizowanym dokumencie wysłanym skarżącej w dniu 7 marca 2024 r. Dyrektor wyjaśnił, że zgodnie z procedurami, skarżąca nie otrzymała załączników do protokołu z ww. oględzin. Dotyczy to zdjęć wykonanych na kontrolowanych działkach a także szkiców obrazujących miejsca i kierunki wykonania tych zdjęć. Materiały te były i są dostępne dla skarżącej m.in. w siedzibie organu l instancji od momentu przekazania protokołu z kontroli do tego organu. Do dnia wydania decyzji zaskarżonej, skarżąca nie wniosła zastrzeżeń dotyczących przebiegu i wyników oględzin. Całość materiałów z ww. kontroli (protokoły, szkice, zdjęcia) zostały przekazane skarżącej przy informacji o możliwości zapoznania się z aktami sprawy. W ocenie Dyrektora za wiarygodne i przydatne do oceny stanu działek skarżącej uznano zdjęcia satelitarne pochodzące z 2023 r. z systemu informatycznego ARiMR i zdjęcia satelitarne pochodzące z witryny Sentinel. W przypadku zdjęć z witryny Sentinel wynikało to z możliwości ustalenia zmian w poziomie wegetacji roślin na działkach ewid., co pozwalało na wykrycie wykonywania ew. zabiegów agrotechnicznych (np. koszeń) w 2023 r. Zdjęcia te nie były zasadniczo sprzeczne z wynikami inspekcji terenowych. Zdjęcia lotnicze z lat 2022 r. i 2024 części działek z uwagi na czas ich wykonania oceniono jako przydane, ale mniej wiarygodne dla oceny stanu działek rolnika w 2023 r. Zdjęcia te pozwoliły jednak ocenić zmiany na działkach skarżącej na przestrzeni lat 2022-2024 r. Tereny nieuprawnione do płatności ONW za 2023 r. znajdowały się na działce rolnej A, B, C, D, E, F, G, H, l, N, P, Q, R. W przypadku działek rolnych R, Q, N, F z płatności wykluczono całe ich powierzchnie. Następnie Dyrektor OR ARiMR przedstawił działki rolne odnośnie których stwierdzono zawyżenie powierzchni uprawnionej do płatności oraz informacje dot. powierzchni deklarowanej, uprawnionej na podstawie ustaleń poziomu tych powierzchni odnośnie każdej z wskazanych działek rolnych. Zdaniem Dyrektora, tereny, które organ l instancji uznał za nieuprawnione do płatności PWD i PR różniły się od obszarów uznanych za uprawnione do płatności i sąsiednich działek użytkowanych rolniczo. Te różnice polegają na obecności terenów wskazujących na braki w wymaganych zabiegach agrotechnicznych, obszarów z zakrzewieniami, zachwaszczeniami i miejscowymi zadrzewieniami. Stwierdzona roślinność dawała podstawy do uznania, że teren zakwestionowany nie kwalifikował się do wnioskowanych płatności. Takie obszary są widoczne przede wszystkim na zdjęciach z oględzin działek rolnika z jesieni 2023 r. i początku 2024 r. Przeważnie dot. to obrzeży części działek rolnych (pasów wzdłuż ich granic), ale w przypadku kilku z nich całe ich powierzchnie nie odznaczały się cechami uprawniającymi do płatności. Na części działek stwierdzono tereny mające charakter przydomowy (siedliskowy, rekreacyjny, trawnikowy) lub podlegający rekultywacji, co również uwidoczniono na zdjęciach z kontroli terenowej. Dostępne w sprawie zdjęcia satelitarne z witryny Sentinel wykonane w 2023 r. w widmie NDVI (pokazujących poziom wegetacji roślin) ukazują teren zakwestionowany jako obszar praktycznie przez cały 2023 r. ciemnozielony. To wskazuje na bujny rozwój roślin bez względu na ich charakter i brak zabiegów agrotechnicznych nakierowanych na usunięcie roślinności niepożądanej (koszeń). Brak wykoszenia oznaczał brak prowadzenia minimalnych działań nakierowanych na utrzymanie całości zadeklarowanej działki rolnej w stanie kwalifikującym się do płatności. Następnie Dyrektor uznał, że organ I instancji prawidłowo określił obszar zatwierdzony, tj. spełniający warunki przyznania wnioskowanej pomocy. Prawidłowo przyjęto, że teren zakrzewiony, zachwaszczony, niewykoszony nie jest terenem użytkowanym rolniczo w sposób uprawniający do płatności. Teren taki nie stanowił gruntów ornych, użytków zielonych lub innego rodzaju roślin uprawnionych do płatności. Zakwestionowane tereny nie były utrzymywane w odpowiedniej kulturze rolnej przez istotną dla płatności część 2023 r. Z tego powodu nie były to obszary kwalifikujące się do wnioskowanych płatności. Odmowa płatności dot. retencjonowania wody na trwałych użytkach zielonych wynikała z braku znajdowania się terenów zadeklarowanych do tej płatności w wykazie obszarów zalanych i podtopionych przekazanego do ARiMR przez Instytut Uprawy Nawożenia i Gleboznawstwa. W ocenie Dyrektora, nieprawidłowości stwierdzone w tej sprawie oznaczały naruszenie: - art. 25 ust. 1 ustawy o Planie Strategicznym [...] w zw. z § 2 rozporządzenia dot. płatności ONW z dnia 10 marca 2023 r. - poprzez zadeklarowanie do płatności terenu, na którym nie prowadzono działalności rolniczej; - art. 26 ust. 1 pkt 1 ustawy o Planie Strategicznym [...] w zw. z § 2 rozporządzenia dot. płatności ONW z dnia 10 marca 2023 r - poprzez zadeklarowanie do płatności terenu nie będącym kwalifikującym się hektarem, - art. 26 ust. 1 pkt 3 [...] w zw. z § 2 rozporządzenia dot. płatności ONW z dnia 10 marca 2023 r - poprzez zadeklarowanie do płatności terenu nie objętego maksymalnym kwalifikującym się hektarem, - § 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 9 marca 2023 r. w sprawie kryteriów uznawania użytków rolnych za pozostające w stanie, dzięki któremu nadają się one do wypasu lub uprawy (Dz. U. z 2023 r., póz. 461 z późn. zm.) w zw. z § z r rozporządzenia dot. płatności ONW z dnia 10 marca 2023 - poprzez zadeklarowanie do płatności terenu nie objętego zabiegiem agrotechnicznym mający na celu usunięcie lub zniszczenie niepożądanej roślinności. Na ostateczną wysokość płatności wpłynęła wielkość łącznej powierzchni uprawnionej do płatności i różnica między łączną powierzchnią zgłoszoną do płatności i łączną powierzchnią uznaną za uprawnioną do tych płatności. W tych okolicznościach, Dyrektor stanął na stanowisku, że zgłoszenie do płatności terenów uznanych za nieuprawnione, wskazuje na brak odpowiedniej staranności przy składaniu wniosku o te płatności. Nieprawidłowości te nie były wynikiem prawidłowo zgłoszonej siły wyższej, nie zaistniały przez oczywisty błąd, który byłby możliwy do sprostowania z urzędu, nie wynikały z błędu organów ARiMR, nie były zupełnie niezawinione przez skarżącą, nie zostały zgłoszone do ARiMR przed ich wykryciem przez pracowników organu oraz nie są na tyle nieznaczne, że mogłyby zostać pominięte. W ocenie Dyrektora, za niewiarygodne uznano twierdzenia skarżącej, jakoby zakwestionowany teren był w 2023 r. użytkowany rolniczo w sposób uprawniający do płatności. Dotyczyło to np. wykonania wykaszania tego terenu jako zabiegu zapobiegającego zachwaszczeniu do końca lipca 2023 r. Zdjęcia z 2023 r. pozyskane w sprawie wskazują na to, że w 2023 r. na zakwestionowanych gruntach takie zabiegi się nie odbyły albo były niedostateczne. Tymczasem, aby teren był uprawniony do płatności powinien takim być przez okres od złożenia wniosku do końca roku kalendarzowego, za który taki wniosek złożono. To oznacza, że zabiegi mające charakter np. koszeń, powinny być uzależnione od stanu terenu. Samo wykonanie pojedynczego koszenia może nie okazać się wystarczające do uzyskania płatności, jeżeli teren poddany temu koszeniu nie odznacza się odpowiednią kulturą rolną. Taka sytuacja miała miejsce w analizowanej sprawie. Nawet gdyby przyjąć, że na zakwestionowanych terenach wykonywano koszenia, to ich efekt (stan zakwestionowanych terenów) nie uprawniał tych terenów do płatności. Ponadto, zakwestionowany przez skarżącą, czas wykonania oględzin działek w woj. podkarpackim (wiosna 2024 r.) nie został uznany za powód do uznania wyników tych oględzin za niewiarygodne. Ponadto poza działką rolną C oględziny z 2024 r. (dot. działek w woj. podkarpackim) nie wykazały znacznych zawyżeń powierzchni uprawnionej do płatności. Z kolei oględziny wykonane jesienią 2023 r. (dot. działek w Małopolsce) odbyły się w roku, którego dot. analizowane płatności przed pierwszymi śniegami. Roślinność stwierdzona podczas tych oględzin ewidentnie wskazywała na niedostateczne zajmowanie się działkami zakwestionowanymi a zadeklarowanymi jako trwały użytek zielony. Z kolei w przypadku działki rolnej C podczas oględzin stwierdzono wyraźne ślady ciężkich prac rekultywacyjnych w postaci np. śladów gąsienic ciężkiego sprzętu. Skoro takie prace wykonywano na początku 2024 r. to oznaczało, że ich powód istniał w roku 2023. Tym powodem najprawdopodobniej było poważne zakrzewienie i zachwaszczenie oraz liczne samosiejki drzew rekultywowanej działki. Taka ocena wynika z zawartości zdjęć satelitarnych dot. działki rolnej C, które nie wskazują na wykonywanie na jej obszarze zabiegów istotnie wpływających na wegetację roślin na tej działce. Wpisy zawarte w protokole dot. działek w Małopolsce w przypadku niektórych z nich również świadczą o podejmowanych przez odwołującą się pracach rekultywacyjnych. Dyrektor OR ARiMR jak najbardziej rozumie i popiera takie działania. Jednak wnioskowane płatności przysługują do terenów znajdujących się w odpowiednim stanie, a nie dopiero doprowadzanych do tego stanu. Dodatkowo organ odwoławczy zwrócił uwagę, że skarżąca nie przekazała zdjęć geotagowanych swoich działek z drugiej połowy 2023 r., które jednoznacznie ukazywałyby sytuację na działkach rolnika w czasie istotnym dla niniejszej sprawy i które jednoznacznie pozwalałaby na ustalenie położenia sfotografowanego terenu oraz miejsc i kierunków wykonania tych zdjęć. W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skarżąca, reprezentowana przez pełnomocnika, wskazała, że zakwestionowane tereny były w odpowiednim rolniczo stanie w 2023 r. W ocenie skarżącej, organy ARiMR bezpodstawnie, stale i corocznie zmniejszają powierzchnie uznawane przez nie za uprawnione do płatności. Zdaniem skarżącej, bezpodstawnie odmówiono płatności do obszarów, które podlegały przynajmniej jednemu zabiegowi agrotechnicznemu do końca lipca 2023 r. Zdjęcia lotnicze uznane za dowód stanu działek strony zostały wykonane przed terminem zabiegów agrotechnicznych na tych działkach, co czyni te zdjęcia niewiarygodnymi w tej kwestii. Skarżąca zwróciła również uwagę, że oględziny uznane za dowód stanu działek zostały wykonanej już na długo po wykonanych koszeniach, stąd dowód ten jest niewiarygodny. Ponadto organy ARiMR nie uwzględniły materiału dowodowego, którym dysponuje skarżąca (świadkowie, zdjęcia itp.) wskazującego na użytkowanie rolnicze zakwestionowanych działek. Skarżąca wskazała również, że zgłaszała do ARiMR i instytucji zajmujących się utrzymaniem rzek, niezawinionych przeszkód w utrzymaniu zakwestionowanych działek w odpowiednim stanie, czego organy nie uwzględniły. W oparciu o powyższe, skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji, rzetelne ustalenie powierzchni przysługującego wsparcia na podstawie wizji terenowej wykonanej w okresie, w którym będzie można prawidłowo ocenić sposób użytkowania obszarów zgłoszonych do płatności, uwzględnienie przy rozpoznaniu obszarów, do których przysługuje wsparcie, którego w zaskarżonej decyzji odmówiono faktu, że w latach poprzednich tj. w 2022 r., oraz w 2021 r., te same organy uznały zdecydowanie większe powierzchnie przysługujące do płatności a zatem same sobie zaprzeczają względem rzetelności dokonywanych pomiarów, na podstawie których wydawana jest decyzja o wysokości płatności, wydanie prawidłowej decyzji płatności (ONW) w oparciu o zweryfikowanych i prawdziwy obszar jaki skarżąca użytkuje oraz uchylenie w całości nałożonych sankcji 3-letnich wysokości 1.058,64 złotych. W odpowiedzi na skargę Dyrektor podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko i wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył co następuje: Stosownie do art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1267) w zw. z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935, dalej p.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego w sposób, który miał wpływ na wynik sprawy, bądź przepisów postępowania w stopniu, który mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a także stosują środki określone w ustawie. Sąd administracyjny, zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a., rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a p.p.s.a. Zdaniem Sądu skarga nie jest uzasadniona. Określając podstawę prawną zaskarżonego rozstrzygnięcia trzeba wskazać, że zgodnie z art. 25 ust. 1 ustawy z dnia 8 lutego 2023 r. o Planie Strategicznym dla Wspólnej Polityki Rolnej na lata 2023-2027 (tj. Dz. U. z 2024 r., poz. 261, dalej: ustawa o Planie Strategicznym) płatności bezpośrednie są przyznawane rolnikowi, jeżeli prowadzi działalność rolniczą, a łączna powierzchnia gruntów objętych obszarem zatwierdzonym do podstawowego wsparcia dochodów będących w posiadaniu tego rolnika jest nie mniejsza niż 1 ha. Zgodnie natomiast z art. 26 cyt. Ustawy: płatności bezpośrednie są przyznawane do powierzchni działki rolnej lub jednostki gruntu nierolniczego: 1) położonych na gruncie stanowiącym kwalifikujący się hektar, 2) o powierzchni nie mniejszej niż 0,1 ha, 3) nie większej niż maksymalny kwalifikujący się obszar, o którym mowa w art. 2 ust. 7 lit. a rozporządzenia 2022/1172 - chyba że przepisy ustawy stanowią inaczej. Warunkiem przyznania pomocy jest prowadzenie na zadeklarowanych obszarach działalności rolniczej. Zgodnie z art. 21 ust. 1 pkt 2 ustawy o Planie Strategicznym chodzi o działalność polegającą na utrzymywaniu użytków rolnych w stanie, dzięki któremu nadają się one do wypasu lub uprawy bez konieczności podejmowania działań przygotowawczych wykraczających poza użycie zwykłych metod rolniczych i zwykłego sprzętu rolniczego. Z kolei zgodnie z § 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 9 marca 2023 r. w sprawie kryteriów uznawania użytków rolnych za pozostające w stanie, dzięki któremu nadają się one do wypasu lub uprawy (Dz. U. z 2023 r., poz. 461 z późn. zm.) grunty uznaje się za pozostające w stanie nadającym się do wypasu lub uprawy, jeżeli został na nich przeprowadzony co najmniej jeden zabieg agrotechniczny mający na celu usunięcie lub zniszczenie niepożądanej roślinności (w przypadku gruntów ornych i trwałych użytków zielonych) lub zostały na nich przeprowadzone co najmniej dwa zabiegi agrotechniczne, w tym jeden mający na celu usunięcie lub zniszczenie niepożądanej roślinności i drugi mający na celu usunięcie obumarłych drzew lub gałęzi, lub cięcie sanitarne suchych i zasychających gałęzi (w przypadku sadów), w terminie do dnia 31 lipca roku, w którym został złożony wniosek o przyznanie płatności lub w terminach wynikających z realizowanych przez rolnika zobowiązań rolno-środowiskowo-klimatycznych. Zgodnie z § 1 ust. 1 i 4 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 10 marca 2023 r. w sprawie szczegółowych warunków uznawania gruntów za kwalifikujące się hektary (Dz. U. z 2023 r., poz. 477 z późn. zm.) kwalifikujący się hektar to wszelkie użytki rolne gospodarstwa, które w trakcie roku kalendarzowego, na który wnioskuje się o płatności bezpośrednie są wykorzystywane do prowadzenia działalności rolniczej. Są to także obszary objęte zobowiązaniami rolno- środowiskowo-klimatycznymi zwolnione z wykonywania na nich standardowych zabiegów agrotechnicznych (np. pasy kwietne, cenne siedliska przyrodnicze), należące go gospodarstwa obszary z elementami krajobrazu wymagającymi zachowania w ramach norm dobrej kultury rolnej oraz elementami krajobrazu nieutrudniającymi swoją wielkością produkcji rolnej, obszary wykorzystywane do osiągnięcia minimalnego udziału powierzchni gruntów ornych przeznaczonych na obszary i elementy nieprodukcyjne (w tym grunty ugorowane), tereny objęte zobowiązaniami związanymi z ich zalesianiem przez rolników. Użytki rolne zadeklarowane do płatności bezpośrednich powinny pozostawać kwalifikującymi się hektarami od dnia złożenia wniosku o przyznanie płatności bezpośrednich do końca roku kalendarzowego za który wnioskowano o te płatności; jeżeli koniec działalności rolniczej w sezonie następuje w kolejny roku kalendarzowym to grunty, których taka sytuacja dotyczy powinny pozostawać kwalifikującymi się hektarami do dnia zakończenia wykonywania działalności rolniczej, wskazanej we wniosku o przyznanie płatności bezpośrednich, na tych użytkach. Natomiast zgodnie z art. 2 rozporządzenia delegowanego Komisji (UE) 2022/1172 z dnia 4 maja 2022 r. (Dz. U. UE L. Nr 183 z 2022.07.08, str. 12 z późn. zm.), art. 68 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2021/2116 z dnia 2 grudnia 2021 r. (Dz. U. UE. L Nr 435 z 2021.12.06, str. 187 ze zm.) i art. 9a ust. 1 i 2 ustawy z dnia 18 grudnia 2003 r. o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności (Dz. U. z 2023 r., poz. 885 z późn. zm.) maksymalny kwalifikowalny obszar, to określony dla każdej działki ewidencyjnej obszar gruntów kwalifikujących się do przyznania płatności. Wyliczeń takich powierzchni dokonują pracownicy ARiMR w oparciu o wyniki kontroli terenowych, analizę zdjęć terenu oraz dane z rejestrów dot. m.in. gruntów. Wyniki pomiarów maksymalnego kwalifikowalnego obszaru zapisywane są w prowadzonym przez ARiMR Systemie identyfikacji działek rolnych (LPIS) i mają charakter dokumentu urzędowego. Podstawą przeprowadzania przez ARiMR kontroli informatycznych nakierowanych na wykrywanie rozbieżności między deklaracjami dot. działek zawartymi we wnioskach o płatności, a wyliczeniami maksymalnej powierzchni kwalifikowanej z systemu LPIS, jest art. 29 rozporządzenia wykonawczego Komisji (UE) nr 809/2014 (Dz. Urz. UE L 227 z 2014.07.31, str. 69 z późn. zm.). Zgodnie z art. 69 rozporządzenia 2021/2116 rolnikom są udostępniane w formie elektronicznej spersonalizowane formularze wniosków o płatności i wydruki zdjęć lotniczych (ortofotomap umożliwiających wiarygodne pomiary powierzchni i odległości), na których zaznaczono granice i numery działek ewid. deklarowanych w poprzednim roku oraz tabelaryczne zestawienia maksymalnego kwalifikowanego obszaru (wyliczonego dla działek ewid. zadeklarowanych w roku poprzednim). Zgodnie z art. 16 rozporządzenia nr 809/2014 ubiegający się o płatności za dany rok jest zobowiązany do podawania danych aktualnych, tj. min. korygowania proponowanych we wniosku spersonalizowanym wartości maksymalnego kwalifikowanego obszaru, jeżeli wobec wcześniejszych lat zaszły jakieś zmiany. Bez względu na ww. obowiązek, ustalenie przez organy ARiMR powierzchni uprawnionych do płatności odbywa się w oparciu o możliwie aktualne źródła danych. Uzyskanie przez ARiMR informacji o zmianach powierzchni uprawnionej do wsparcia może skutkować ponownym rozstrzyganiem spraw (w oparciu o zaktualizowane dane), które już zostały zakończone. Konsekwencje zawyżenia (przedeklarowania) powierzchni uprawnionej do płatności obszarowej reguluje § 45 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 10 marca 2023 r. w sprawie szczegółowych warunków i szczegółowego trybu przyznawania i wypłaty podstawowego wsparcia dochodów, płatności redystrybucyjnej, płatności dla młodych rolników, płatności związanych z produkcją do powierzchni upraw i płatności związanych z produkcją do zwierząt i przejściowego wsparcia krajowego w ramach Planu Strategicznego dla Wspólnej Polityki Rolnej na lata 2023-2027 (Dz. U. z 2023 r., poz. 482 z późn. zm., dalej: rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Wsparcia Wsi z dnia 10 marca 2023 r. w sprawie szczegółowych warunków (...)) i art. 51 ustawy o Planie Strategicznym. Jeżeli różnica między powierzchnią gruntów, do których rolnik ubiega się o przyznanie płatności obszarowych (podstawowe wsparcie dochodów, płatność redystrybucyjna, płatność dla młodych rolników, płatność związana z produkcją do powierzchni upraw, uzupełniająca płatność podstawowa) a obszarem zatwierdzonym do tych płatności więcej niż 20% i nie więcej niż 50% powierzchni obszaru zatwierdzonego do danej płatności, odmawia się przyznania płatności. Istotny z punktu widzenia niniejszej sprawy jest jeszcze art. 5 ustawy o Planie Strategicznym, zgodnie z którym, z zastrzeżeniem zasad i warunków określonych w przepisach, o których mowa w art. 1 pkt 1, do postępowań w sprawach indywidualnych rozstrzyganych w drodze decyzji stosuje się przepisy ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 572, dalej k.p.a.), chyba że niniejsza ustawa stanowi inaczej. Zgodnie natomiast z art. 66 ust. 1 i 2 ustawy o Planie Strategicznym w postępowaniu w sprawie o przyznanie pomocy organ, przed którym toczy się postępowanie: 1) stoi na straży praworządności; 2) jest obowiązany w sposób wyczerpujący rozpatrzyć cały materiał dowodowy; 3) udziela stronom, na ich żądanie, niezbędnych pouczeń co do okoliczności faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania; 4) zapewnia stronom, na ich żądanie, czynny udział w każdym stadium postępowania i na ich żądanie, przed wydaniem decyzji, umożliwia im wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań; przepisów art. 79a oraz art. 81 Kodeksu postępowania administracyjnego nie stosuje się. Strony oraz inne osoby uczestniczące w postępowaniu, o którym mowa w ust. 1, są obowiązane przedstawiać dowody oraz dawać wyjaśnienia co do okoliczności sprawy zgodnie z prawdą i bez zatajania czegokolwiek. Ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z tego faktu wywodzi skutki prawne. Z przytoczonych przepisów wynika, że w postępowaniach w przedmiocie płatności bezpośrednich Kodeks postępowania administracyjnego jest stosowany w ograniczonym zakresie, a ciężar dowodu co do okoliczności mających znaczenie dla płatności ciąży na stronie składającej wniosek. W orzecznictwie ukształtowanym na gruncie uprzednio obowiązującej ustawy z dnia 5 lutego 2015 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego, które z uwagi na tożsamość cytowanej regulacji znajduje zastosowanie w niniejszej sprawie, podnosi się, że ustawodawca uczynił wyjątek od tzw. zasady prawdy materialnej wyrażonej w art. 7 k.p.a., a rozwijanej w dalszych przepisach m.in. art. 77 k.p.a., zgodnie z którą organy administracji publicznej, w toku postępowania podejmują wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego. W przypadku postępowań z wniosków o przyznanie płatności, obowiązek ten został ograniczony jedynie do wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego. Organy administracji publicznej nie mają zaś obowiązku działania z urzędu w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego tak jak tego wymaga art. 7 k.p.a. (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 27 lutego 2020 r., sygn. I SA/Ol 790/19, opubl. w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych). Ograniczeniu uległa również realizacja zasad: informowania stron i innych uczestników postępowania (art. 9 k.p.a.) oraz czynnego udziału stron w postępowaniu (art. 10 k.p.a.). W przypadku pierwszej z zasad ograniczenie to polega na zobowiązaniu organu do udzielania stronom niezbędnych pouczeń co do okoliczności faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania - i to wyłącznie na żądanie stron, a nie z urzędu. Natomiast w przypadku drugiej z zasad organ został zobligowany do zapewnienia stronom czynnego udziału w każdym stadium postępowania jedynie w sytuacji, gdy strona wyraziła takie żądanie. Takie rozłożenie ciężaru w postępowaniu dowodowym powoduje, że organ nie jest zobowiązany do podjęcia wszechstronnych czynności dowodowych w celu załatwienia sprawy, jak tego oczekuje skarżąca, ani też z własnej inicjatywy pouczania strony czy też informowania strony o przysługujących jej prawach. Obowiązująca w postępowaniu administracyjnym zasada prawdy materialnej została bowiem w postępowaniu o przyznanie płatności zredukowana do wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego (por. wyr. Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 29 marca 2019 r., sygn. I GSK 1369/18, opubl. w CBOSA). W realiach kontrolowanej sprawy strona skarżąca złożyła wiosek o przyznanie na 2023 r. płatności dla obszarów z ograniczeniami naturalnymi lub innymi szczególnymi ograniczeniami typ specyficzny strefa II (podgórskie). Do płatności skarżąca zadeklarowała powierzchnię 7,25 ha, na działkach ewid. położonych w woj. małopolskim, powiecie krakowskim gminie J. (dz. ewid. Nr [...], [...], [...], [...]), w gm. W. (dz. [...], [...], [...], [...], [...], [...]), w woj. podkarpackim, pow: B. (dz. [...]) i p. (dz. [...]). Kierownik Biura Powiatowego ARiMR, decyzją z dnia 25 czerwca 2024 r. odmówił przyznania płatności skarżącej dla obszarów z ograniczeniami naturalnymi lub innymi szczególnymi ograniczeniami za 2023 r. oraz nałożył 3-letnie sankcje w wysokości 1.058,64 zł. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że łączną powierzchnię uprawnioną do płatności ONW ustalono na poziomie 3,24 ha w oparciu o zdjęcia lotnicze, satelitarne i oględziny w terenie. Różnice między powierzchnią zgłoszoną do płatności i uprawnioną do płatności wykryto na większości działek rolnych. W ocenie Sądu stan faktyczny sprawy został ustalony w sposób prawidłowy i znajduje oparcie w dokumentacji akt sprawy. Organ szczegółowo zbadał i opisał w treści zaskarżonej decyzji każdą z działek rolnych zadeklarowanych do płatności odnośnie jej położenia i powierzchni zadeklarowanej. Określił również położenie obszarów uznanych za nieuprawnione do płatności oraz przyczynę wykluczenia. Powyższe poparto konkretnymi zdjęciami z kontroli terenowej ze wskazaniem ich numerów, obrazującymi tereny z zadrzewieniami, zakrzewieniami, zachwaszczeniami, czy też pozbawione roślinności i nieużytkowane rolniczo. Ustalając różnice między powierzchnią zadeklarowaną, a uprawnioną do płatności organ, oparł się na licznych dowodowych tj.: - wynikach oględzin wykonanych na działkach ewid. rolnika położonych w Małopolsce w dniach 13-14 listopada 2023 r. (dot. to działek ewid. nr [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...]), - wynikach oględzin wykonanych na działkach ewid. rolnika położonych w woj. Podkarpackim w dniu 12 kwietnia 2024 r. (dot. to działek ewid. nr [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...]), - zdjęciach lotniczych z systemu elektronicznego ARiMR wykonane w dniu 3 czerwca 2022 r. (działki położone w Małopolsce o nr [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...]) i w dniu 20 czerwca 2022 r. (działki w woj. podkarpackim nr [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...]), oraz w dniu 19 maja 2022 r. (dz. ewid. nr [...]), - zdjęciach lotniczych z programu Google Earth wykonane w dniu 3 maja 2024 r., oraz 27 czerwca 2022 r. (działki położone w Małopolsce nr [...], [...], [...] i [...] oraz [...]), w przypadku działek z woj. podkarpackiego (nr [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...]) i działek z woj. małopolskiego o nr [...], [...], [...], [...] w programie Google Earth najnowsze zdjęcia pochodzą z 2020 r., - zdjęciach lotniczych dz. ewid. nr [...] z poziomu ziemi z programu Google Earth z kwietnia 2023 r. (w przypadku pozostałych działek ewid. zdj. tego rodzaju mają min. kilka lat), - zdjęciach satelitarnych z systemu informatycznego ARiMR z wiosny 2023 r. (dz. ewid. Nr [...], [...], [...], [...], [...]), - zdjęciach satelitarnych z portalu Sentinel (dostępne przynajmniej po kilka dla każdego miesiąca z 2023 r. dla wszystkich działek ewid.). - informacji z Instytutu Uprawy Nawożenia i Gleboznawstwa - Państwowy Instytut Badawczy (w przypadku płatności dot. retencjonowania). Wszystkie te dowody zostały kompleksowo rozważone, czemu dano wyraz w uzasadnieniu skarżonej decyzji. Z obszaru zadeklarowanego na poziomie 7,25 ha organ ostatecznie uznał za powierzchnię uprawnioną do płatności 3,24 ha. Organ szczegółowo określił, które to były obszary obydwu działek ewidencyjnych, gdzie były umiejscowione i jaką miały powierzchnię z przywołaniem konkretnych zdjęć. Ponadto umiejscowienie fotografowanych terenów zostało dokładnie zobrazowane na szkicach graficznych. Wyniki oględzin dot. działek skarżącej, zostały prawidłowo uznane przez organy za najbardziej wiarygodne do oceny stanu tych działek. Było to uzasadnione cechami tych oględzin, tj.: ustaleniem wielkości powierzchni uprawnionej do płatności na podstawie pomiarów urządzeniem GPS; wykonaniem zdjęć kontrolowanych działek z poziomu ziemi, w odpowiedniej jakości i ilości; oznaczeniem miejsc i kierunków zdjęć działek wykonanych z poziomu ziemi na szkicach opartych o zdjęcia tych działek wykonane z powietrza; zawiadomieniem skarżącej o zamiarze i terminie wykonania oględzin (ostatecznie skarżąca nie uczestniczyła w pomiarach); opisaniem wyników kontroli w sformalizowanym dokumencie wysłanym skarżącej w dniu 7 marca 2024 r. Do dnia wydania decyzji zaskarżonej, skarżąca nie wniosła zastrzeżeń dotyczących przebiegu i wyników oględzin. Wykazane przez organy różnice polegają na obecności terenów wskazujących na braki w wymaganych zabiegach agrotechnicznych, obszarów z zakrzewieniami, zachwaszczeniami i miejscowymi zadrzewieniami. Stwierdzona roślinność zwłaszcza zakrzewienia i zadrzewienia dawała podstawy do uznania, że teren zakwestionowany nie kwalifikował się do wnioskowanych płatności. Prawidłowo przyjęto, że teren zakrzewiony, zachwaszczony, niewykoszony nie jest terenem użytkowanym rolniczo w sposób uprawniający do płatności. Teren taki nie stanowił gruntów ornych, użytków zielonych lub innego rodzaju roślin uprawnionych do płatności. Na części działek stwierdzono tereny mające charakter przydomowy (siedliskowy, rekreacyjny, trawnikowy) lub podlegający rekultywacji, który nie jest terenem użytkowanym rolniczo w sposób uprawniający do płatności, co również uwidoczniono na zdjęciach z kontroli terenowej. W tym miejscu Sąd zaznacza, że zgodnie z przywołanym wyżej art. 66 ustawy o Planie Strategicznym, to na stronie skarżącej spoczywa ciężar dowodów, z których wywodzi ona skutki prawne. Tymczasem strona skarżąca w toku całego postępowania nie zgłaszała żadnych wniosków dowodowych, w tym z opinii biegłego geodety, nie przedstawiła pomiarów, które mogłyby zakwestionować te poczynione przez organ, nie kontestowała też ustaleń dotyczących powodów wykluczenia przez organ konkretnych powierzchni w skutek zakrzaczeń, zakrzewień, czy zadrzewień. Jak to już wyżej wspomniano, w kontrolowanym postępowaniu organ nie ma obowiązku podjęcia wszechstronnych czynności dowodowych w celu załatwienia sprawy, jak tego oczekuje strona skarżąca. Ma jedynie obowiązek wszechstronnego rozpatrzenia zebranego w sprawie materiału dowodowego, czego w ocenie Sądu dokonał. W treści rozstrzygnięcia organ wskazuje wynik pomiarów i uzasadnia z jakich powodów powierzchnia ustalona podczas kontroli terenowej nie mogła być uznana za uprawnioną do płatności. W ocenie Sądu akta sprawy oraz treść zaskarżonej decyzji nie wskazują aby doszło do pominięcia jakichkolwiek danych czy dowodów. Sąd zauważa, że składając wniosek wnioskodawca potwierdza, że znane mu są zasady przyznawania płatności. Zatem to rolnik ma wiedzieć jaka powierzchnia kwalifikuje się do płatności i jaką może zadeklarować. To on wie jakie zabiegi agrotechniczne podejmuje w ciągu roku, tak aby można było uznać, że na deklarowanym gruncie jest rzeczywiście prowadzona działalność rolnicza. Sąd zauważa też – w kontekście art. 51 ust. 3 ustawy o Planie Strategicznym w zw. z art. 59 ust 5 rozporządzenia 2021/2116 - że w toku postępowania przez organami, skarżąca nie wykazywała żadnej inicjatywy aby dowieść w sposób przekonujący właściwy organ, że nie jest winna nieprawidłowości. Organ natomiast nie stwierdził aby nieprawidłowości wykryte w sprawie były wynikiem prawidłowo zgłoszonej siły wyższej, zaistniały przez oczywisty błąd, który byłby możliwy do sprostowania z urzędu, nie mogły być wnioskodawcy znane i wynikały z błędu organów ARiMR, były zupełnie niezawinione przez wnioskodawcę, zostały zgłoszone do ARiMR przed ich wykryciem przez organ, lub też są na tyle nieznaczne, że mogłyby zostać pominięte. Wobec uznania przez Sąd, że ustalenia faktyczne w sprawie zostały poczynione w sposób prawidłowy brak było podstaw do uwzględnienia zarzutu naruszenia prawa materialnego poprzez błędne jego zastosowanie, a to § 45 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Wsparcia Wsi z dnia 10 marca 2023 r. w sprawie szczegółowych warunków (...), poprzez bezpodstawne jego zastosowanie. Kary regulowane w rozporządzeniu Ministra Rolnictwa i Wsparcia Wsi z dnia 10 marca 2023 r. w sprawie szczegółowych warunków (...), na podstawie wyraźnej delegacji ustawowej zawartej w art. 70 ustawy o Polanie Strategicznym, to kary zdefiniowane w art. 2 pkt 13 ustawy o Planie Strategicznym, czyli wskazane w art. 59 ust. 1 lit. d rozporządzenia UE nr 2021/2116. Zgodnie z treścią tego przepisu państwa członkowskie przyjmują, w ramach WPR, z poszanowaniem mających zastosowanie systemów zarządzania, wszystkie przepisy ustawowe, wykonawcze i administracyjne oraz podejmują inne środki niezbędne do zapewnienia skutecznej ochrony interesów finansowych Unii, w tym skutecznego stosowania kryteriów kwalifikowalności wydatków określonych w art. 37. Te przepisy i środki odnoszą się w szczególności do: (...) nakładania skutecznych, proporcjonalnych oraz odstraszających kar zgodnie z prawem Unii, a w przypadku braku stosownych przepisów - zgodnie z prawem krajowym oraz, w razie konieczności, wszczynania w tym celu postępowań sądowych. Zgodnie z § 5 ust. 3 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Wsparcia Wsi z dnia 10 marca 2023 r. w sprawie szczegółowych warunków (...) w przypadku gdy rolnik ubiega się o przyznanie płatności ONW do powierzchni użytków rolnych, która przekracza obszar zatwierdzony do tej płatności: 1) powierzchnię obszaru zatwierdzonego do tej płatności, służącą do ustalenia wysokości tej płatności, ustala się w sposób określony w przepisach wydanych na podstawie art. 70 ustawy w zakresie podstawowego wsparcia dochodów; 2) wysokość kary oblicza się w sposób określony w przepisach wydanych na podstawie art. 70 ustawy w zakresie podstawowego wsparcia dochodów, z tym że stawkę danej płatności, o której mowa w tych przepisach, stanowi średnia płatność ONW za 1 ha użytków rolnych zatwierdzonych do płatności ONW. Stosownie do § 45 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 10 marca 2023 r. w sprawie szczegółowych warunków i szczegółowego trybu przyznawania i wypłaty podstawowego wsparcia dochodów, płatności redystrybucyjnej, płatności dla młodych rolników, płatności związanych z produkcją do powierzchni upraw i płatności związanych z produkcją do zwierząt, płatności dla małych gospodarstw i przejściowego wsparcia krajowego w ramach Planu Strategicznego dla Wspólnej Polityki Rolnej na lata 2023-2027 (Dz. U. z 2023 r., poz. 482): 1. W przypadku gdy różnica między powierzchnią gruntów, do których rolnik ubiega się o przyznanie danej płatności obszarowej, a obszarem zatwierdzonym do tej płatności wynosi: 3) więcej niż 50% powierzchni obszaru zatwierdzonego do tej płatności, odmawia się przyznania płatności. 2. W przypadku, o którym mowa w ust. 1 pkt 3, wysokość kary stanowi iloczyn stawki danej płatności obszarowej oraz powierzchni stanowiącej różnicę między powierzchnią gruntów, do których rolnik ubiega się o przyznanie tej płatności, a powierzchnią obszaru zatwierdzonego do tej płatności. Kara została obliczona zgodnie z przywołanymi przepisami. Reasumując, Sąd doszedł do przekonania, że w kontrolowanej sprawie kompleksowo rozważono zebrany w sprawie materiał dowodowy, czemu dano wyraz w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, a sposób jej uzasadnienia odpowiada wymogom z art. 107 § 3 k.p.a. i poddaje się kontroli Sądu. Do prawidłowo ustalonego stanu faktycznego właściwie również zastosowano przepisy prawa materialnego. Odnosząc się do dokumentów przedłożonych na rozprawie, należy zwrócić uwagę, że w toku postępowania administracyjnego skarżąca nie przedstawiła żadnych dowodów, które miałyby wykazywać okoliczności podnoszone na rozprawie. Tymczasem, jak wynika z art. 106 § 3 p.p.s.a., zakres postępowania dowodowego prowadzonego przed sądem administracyjnym ograniczony jest do dowodów uzupełniających z dokumentów, jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie powoduje nadmiernego przedłużenia postępowania. Przy czym celem tego postępowania dowodowego nie jest ponowne ustalenie stanu faktycznego sprawy administracyjnej, lecz ocena, czy organy ustaliły ten stan zgodnie z regułami obowiązującymi w procedurze administracyjnej, a następnie czy prawidłowo zastosowały przepisy prawa materialnego do poczynionych ustaleń. Przeprowadzenie uzupełniającego postępowania dowodowego z dokumentu przez sąd administracyjny będzie dopuszczalne wówczas, gdy postulowany bądź dopuszczony z urzędu dowód będzie pozostawał w związku z przeprowadzaną przez sąd oceną legalności działalności organu administracji publicznej. Postępowanie to nie może zatem służyć uzupełnieniu materiału dowodowego w sytuacji, gdy ciężar dowiedzenia danej okoliczności spoczywał na stronie skarżącej w toku postępowania administracyjnego. Biorąc pod uwagę zakres tez dowodowych zgłoszonych przez stronę, uwzględnienie wskazanych w skardze dowodów prowadziłoby zatem do przeprowadzenia przez Sąd samodzielnych ustaleń faktycznych. Tymczasem zakres kognicji sądu administracyjnego ogranicza się do kontroli zgodności z prawem zaskarżonego aktu, co następuje w oparciu materiału dowodowego znajdującego się w aktach sprawy administracyjnej. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 151 p.p.s.a., Sąd oddalił skargę jako bezzasadną.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI