III SA/Kr 1838/22

Wojewódzki Sąd Administracyjny w KrakowieKraków2023-04-03

NSAinnewsa

świadczenie pielęgnacyjneopieka nad niepełnosprawnymniepełnosprawnośćTrybunał KonstytucyjnyniekonstytucyjnośćKodeks postępowania administracyjnegoprawo materialneobowiązek alimentacyjnypomoc społeczna

Podsumowanie

Przejdź do pełnego tekstu

Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję odmawiającą przyznania świadczenia pielęgnacyjnego, uznając, że organy nieprawidłowo zinterpretowały przepisy po wyroku Trybunału Konstytucyjnego i nie wyjaśniły wystarczająco sytuacji innych osób zobowiązanych do alimentacji.

Skarżąca domagała się przyznania świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu opieki nad matką o znacznym stopniu niepełnosprawności. Organy odmówiły, powołując się m.in. na wiek powstania niepełnosprawności matki oraz możliwość partycypacji w opiece rodzeństwa. Sąd uchylił decyzje, wskazując na błędną wykładnię przepisów po wyroku Trybunału Konstytucyjnego (sygn. akt K 38/13) oraz niewystarczające ustalenie stanu faktycznego w zakresie możliwości pomocy ze strony innych dzieci.

Sprawa dotyczyła odmowy przyznania świadczenia pielęgnacyjnego skarżącej, która sprawowała opiekę nad swoją matką legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności. Organ pierwszej instancji oraz Samorządowe Kolegium Odwoławcze odmówiły przyznania świadczenia, wskazując m.in. na fakt, że niepełnosprawność matki powstała po ukończeniu 60. roku życia, co było niezgodne z ówczesnym brzmieniem art. 17 ust. 1b ustawy o świadczeniach rodzinnych. Dodatkowo, organy podnosiły, że pozostałe dzieci matki również są zobowiązane do alimentacji i mogą partycypować w opiece. Skarżąca wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, zarzucając naruszenie prawa materialnego i błędną wykładnię przepisów w kontekście wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 21 października 2014 r. (sygn. akt K 38/13), który uznał art. 17 ust. 1b ustawy za niezgodny z Konstytucją RP w zakresie, w jakim różnicuje prawo do świadczenia ze względu na moment powstania niepełnosprawności. Sąd uznał skargę za zasadną. Podkreślił, że wyrok Trybunału Konstytucyjnego ma bezpośredni skutek i organy nie mogą stosować przepisu w jego niekonstytucyjnym brzmieniu. Sąd wskazał również, że organy administracji nie wywiązały się z obowiązku dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, nie ustalając precyzyjnie sytuacji materialnej i możliwości opiekuńczych pozostałego rodzeństwa. W związku z tym, Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, nakazując ponowne rozpatrzenie sprawy z uwzględnieniem oceny prawnej sądu.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism

Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, Trybunał Konstytucyjny wyrokiem z dnia 21 października 2014 r. (sygn. akt K 38/13) orzekł, że przepis ten jest niezgodny z art. 32 ust. 1 Konstytucji RP w zakresie, w jakim różnicuje prawo do świadczenia pielęgnacyjnego osób sprawujących opiekę nad osobą niepełnosprawną po ukończeniu przez nią wieku określonego w tym przepisie ze względu na moment powstania niepełnosprawności.

Uzasadnienie

Trybunał Konstytucyjny uznał, że zróżnicowanie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego zależne od momentu powstania niepełnosprawności jest niezgodne z konstytucyjną zasadą równości. W związku z tym, przepis ten nie może być stosowany w swoim dotychczasowym brzmieniu, a organy powinny oceniać spełnienie przesłanek z pominięciem tego kryterium.