III SA/Kr 1805/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuPrzedmiotem sprawy była skarga T. G. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego, która utrzymała w mocy decyzję o nałożeniu kary pieniężnej w łącznej wysokości 10 800 zł. Kara została nałożona za dwa naruszenia: podłączenie do tachografu niedozwolonego urządzenia lub przedmiotu służącego do podrabiania danych (10 000 zł) oraz za brak zgłoszenia organowi licencyjnemu zmiany danych przedsiębiorcy, tj. nazwy firmy (800 zł). W toku kontroli Inspekcji Transportu Drogowego stwierdzono, że w autobusie należącym do skarżącego podłączono do tachografu urządzenie (cięgno) mające na celu zakłócanie jego prawidłowego działania, a także zamontowano wyłącznik zasilania tachografu. Kierowca przyznał, że wiedział o urządzeniu i z niego korzystał. Ponadto, ustalono, że skarżący nie zgłosił organowi licencyjnemu zmiany nazwy swojej firmy z "G. T." na "G.", co było widoczne w CEIDG. Skarżący zarzucał m.in. wadliwe ustalenie stanu faktycznego, brak przeprowadzenia dowodu z opinii biegłego, dwukrotne ukaranie za to samo zachowanie oraz przedawnienie kary. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie oddalił skargę, uznając, że organy administracji prawidłowo ustaliły stan faktyczny i zastosowały właściwe przepisy. Sąd podkreślił, że odpowiedzialność przewoźnika ma charakter obiektywny. W odniesieniu do manipulacji tachografem, sąd stwierdził, że podłączenie urządzenia w celu zakłócenia pracy tachografu wypełnia znamiona naruszenia, a sam fakt podłączenia nie wymagał opinii biegłego. Odnosząc się do braku zgłoszenia zmiany nazwy firmy, sąd wskazał, że organ odwoławczy uzyskał potwierdzenie braku takiego zgłoszenia od Starosty Wadowickiego, a ponowne ukaranie za to samo naruszenie jest dopuszczalne, jeśli zostało ono stwierdzone w kolejnej kontroli. Sąd uznał również, że termin przedawnienia nie upłynął, gdyż naruszenie zostało ujawnione w dniu kontroli.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaPotwierdzenie obiektywnego charakteru odpowiedzialności przewoźnika za naruszenia przepisów dotyczących tachografów i zgłaszania zmian danych, a także brak możliwości uwolnienia się od odpowiedzialności przez powołanie się na samowolne działanie kierowcy lub brak opinii biegłego w oczywistych przypadkach.
Orzeczenie dotyczy specyficznych przepisów ustawy o transporcie drogowym i rozporządzenia o tachografach. Interpretacja przepisów o przedawnieniu i odpowiedzialności obiektywnej może być stosowana w innych kontekstach administracyjnych.
Zagadnienia prawne (6)
Czy podłączenie do tachografu urządzenia (cięgna, wyłącznika) w celu zakłócenia jego prawidłowego działania stanowi naruszenie przepisów ustawy o transporcie drogowym, a jeśli tak, czy odpowiedzialność ponosi przedsiębiorca?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, podłączenie urządzenia w celu zakłócenia pracy tachografu stanowi naruszenie przepisów, a odpowiedzialność za to ponosi przedsiębiorca, nawet jeśli działanie to było samowolne ze strony kierowcy.
Uzasadnienie
Odpowiedzialność przewoźnika za naruszenia przepisów dotyczących tachografów ma charakter obiektywny. Samowolne działanie kierowcy nie zwalnia przedsiębiorcy od odpowiedzialności, jeśli nie wykaże on, że dołożył należytej staranności organizacyjnej i nie miał wpływu na naruszenie.
Czy brak zgłoszenia organowi licencyjnemu zmiany nazwy przedsiębiorcy, widocznej w CEIDG, stanowi odrębne naruszenie przepisów ustawy o transporcie drogowym i podlega karze pieniężnej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, brak zgłoszenia zmiany danych przedsiębiorcy, w tym jego nazwy, organowi, który udzielił licencji, stanowi naruszenie i podlega karze pieniężnej.
Uzasadnienie
Przedsiębiorca ma obowiązek zgłosić zmianę danych, w tym nazwy firmy, organowi licencyjnemu w określonym terminie. Niewywiązanie się z tego obowiązku, stwierdzone podczas kontroli drogowej, skutkuje nałożeniem kary pieniężnej.
Czy ponowne nałożenie kary za brak zgłoszenia zmiany nazwy firmy jest dopuszczalne, jeśli przedsiębiorca był już wcześniej karany za podobne naruszenie?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, ponowne nałożenie kary jest dopuszczalne, jeśli naruszenie zostało stwierdzone podczas kolejnej, odrębnej kontroli drogowej.
Uzasadnienie
Każde stwierdzenie podczas kontroli drogowej, że kierowca posługuje się dokumentem (np. wypisem z licencji) zawierającym nieaktualne dane, stanowi odrębne naruszenie, za które można nałożyć karę, niezależnie od wcześniejszych kar.
Czy w przypadku stwierdzenia manipulacji tachografem konieczne jest powołanie biegłego sądowego do ustalenia stanu faktycznego?
Odpowiedź sądu
Nie, jeśli ustalenia kontroli drogowej są jasne, poparte dokumentacją (protokół, zdjęcia) i potwierdzone przez kierowcę, a sam fakt podłączenia urządzenia jest oczywisty, powołanie biegłego nie jest konieczne.
Uzasadnienie
Funkcjonariusze ITD posiadają wiedzę specjalistyczną do oceny takich naruszeń. Ustalenia protokołu kontroli, potwierdzone dowodami, są wystarczające do nałożenia kary, jeśli nie zostały skutecznie podważone.
Czy postępowanie w sprawie nałożenia kary pieniężnej powinno zostać zawieszone do czasu rozstrzygnięcia sprawy karnej kierowcy?
Odpowiedź sądu
Nie, odpowiedzialność przedsiębiorcy za naruszenie przepisów ustawy o transporcie drogowym nie jest uzależniona od uprzedniego ukarania kierowcy przez sąd karny.
Uzasadnienie
Odpowiedzialność przedsiębiorcy ma charakter administracyjny i jest niezależna od odpowiedzialności karnej kierowcy. Wystarczy stwierdzenie faktu naruszenia obowiązków lub warunków przewozu.
Czy dwuletni termin przedawnienia nałożenia kary za brak zgłoszenia zmiany danych rozpoczął bieg od momentu wcześniejszych kontroli, w których nie stwierdzono tego naruszenia?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, termin przedawnienia liczy się od dnia ujawnienia naruszenia podczas konkretnej kontroli drogowej.
Uzasadnienie
Naruszenie polegające na posługiwaniu się dokumentem z nieaktualnymi danymi jest stwierdzane w momencie kontroli. W tym przypadku naruszenie zostało ujawnione 8 lutego 2022 r., a termin przedawnienia nie upłynął.
Przepisy (16)
Główne
u.t.d. art. 92a § 1, 3, 7
Ustawa o transporcie drogowym
Określa odpowiedzialność podmiotu wykonującego przewóz drogowy za naruszenie obowiązków lub warunków przewozu i wysokość kar pieniężnych. Odpowiedzialność ma charakter obiektywny.
u.t.d. art. 7a § 1
Ustawa o transporcie drogowym
Określa dane zawarte we wniosku o zezwolenie na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego, w tym oznaczenie przedsiębiorcy.
u.t.d. art. 8 § 1, ust. 2 pkt 1
Ustawa o transporcie drogowym
Określa dane zawarte we wniosku o licencję w zakresie przewozu osób, w tym oznaczenie przedsiębiorcy.
u.t.d. art. 14 § 1
Ustawa o transporcie drogowym
Nakłada obowiązek zgłoszenia zmian danych organowi licencyjnemu w terminie 28 dni.
rozporządzenie nr 165/2014 art. 32 § 3
Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 165/2014
Zakazuje fałszowania, ukrywania, likwidowania i niszczenia danych tachografu oraz manipulowania nim.
rozporządzenie nr 165/2014 art. 33
Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 165/2014
Określa odpowiedzialność przedsiębiorstw transportowych za szkolenie kierowców i prawidłowe użytkowanie tachografów.
p.p.s.a. art. 151
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa prawna oddalenia skargi.
Pomocnicze
u.t.d. art. 92c § 1 pkt 1, 3
Ustawa o transporcie drogowym
Określa przypadki wyłączenia odpowiedzialności przewoźnika (brak wpływu na naruszenie, przedawnienie).
k.c. art. 43[4]
Kodeks cywilny
Definiuje firmę osoby fizycznej jako imię i nazwisko, dopuszczając włączenie dodatkowych określeń.
u. CEIDG art. 5 § 1 pkt 2
Ustawa o Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej i Punkcie Informacji dla Przedsiębiorcy
Określa dane podlegające wpisowi do CEIDG, w tym dodatkowe określenia firmy.
k.p.a. art. 76 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Określa moc dowodową protokołu urzędowego.
k.p.a. art. 97 § 1 pkt 4
Kodeks postępowania administracyjnego
Dotyczy zawieszenia postępowania.
k.p.a. art. 84 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Dotyczy dowodu z opinii biegłego.
k.p.a. art. 77
Kodeks postępowania administracyjnego
Dotyczy obowiązku zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego.
k.p.a. art. 78 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Dotyczy dopuszczalności dowodu.
k.p.a. art. 80
Kodeks postępowania administracyjnego
Dotyczy oceny dowodów.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Prawidłowe ustalenie stanu faktycznego przez organy administracji. • Zastosowanie właściwych przepisów prawa materialnego i proceduralnego. • Obiektywny charakter odpowiedzialności przewoźnika za naruszenia przepisów dotyczących tachografów. • Brak wpływu samowolnego działania kierowcy na odpowiedzialność przedsiębiorcy, jeśli nie wykaże on należytej staranności organizacyjnej. • Dopuszczalność ponownego ukarania za to samo naruszenie, jeśli zostało ono stwierdzone w kolejnej kontroli. • Brak konieczności powołania biegłego w sytuacji jasnych ustaleń kontrolnych. • Niezależność odpowiedzialności administracyjnej przedsiębiorcy od odpowiedzialności karnej kierowcy. • Prawidłowe ustalenie braku zgłoszenia zmiany nazwy firmy organowi licencyjnemu. • Nieuwzględnienie zarzutu przedawnienia, gdyż naruszenie ujawniono w dacie kontroli.
Odrzucone argumenty
Wadliwe przyjęcie, że skarżący dopuścił się naruszenia określonego w lp. 6.1.3 załącznika nr 3 do ustawy. • Naruszenie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. poprzez zaniechanie zawieszenia postępowania. • Naruszenie art. 84 § 1 k.p.a. poprzez nieprzeprowadzenie dowodu z opinii biegłego. • Naruszenie art. 77 i art. 78 § 1 k.p.a. poprzez niezbadanie sprawy pod względem faktycznym i prawnym, rozpatrzenie materiału na podstawie niekompletnego materiału dowodowego w zakresie naruszenia określonego w lp. 1.5. • Dwukrotne ukaranie za to samo zachowanie naruszające przepisy prawa polegające na nałożeniu kary za niezgłoszenie zmiany danych. • Naruszenie art. 92c ust. 1 pkt 3 ustawy o transporcie drogowym poprzez ukaranie przedsiębiorcy za naruszenie określone w lp. 1.5 załącznika nr 3 do ustawy w sytuacji, gdy minął dwuletni okres przedawnienia. • Naruszenie art. 7, art. 8, art. 77 § 1, art. 80 k.p.a. poprzez brak załatwienia sprawy z uwzględnieniem interesu społecznego i słusznego interesu obywateli. • Brak jednoznacznego przesądzenia, czy tachograf został przerobiony, czy podłączono do niego niedozwolone urządzenia. • Nieprzeprowadzenie postępowania, czy skarżący zgłosił zmiany właściwemu Staroście. • Ujawnienie nieprawidłowości wpisu w licencji miało miejsce już w momencie wcześniejszych kontroli, co powoduje zaistnienie przesłanek przedawnienia.
Godne uwagi sformułowania
Odpowiedzialność określona cytowanym wyżej art. 92a ust. 1 u.t.d. ma obiektywny charakter, jest niezależna od winy podmiotu wykonującego transport drogowy, a dla jej ustalenia wystarczające jest stwierdzenie samego faktu naruszenia obowiązków i warunków przewozu drogowego. • Samowolne działanie kierowcy, którym przedsiębiorca posługuje się przy wykonywaniu działalności, w żadnym razie nie może zostać zakwalifikowane jako zdarzenie spowodowane wystąpieniem nadzwyczajnych, nieprzewidywalnych i niezależnych od przedsiębiorcy okoliczności, o których mowa w art. 92c ust. 1 pkt 1 u.t.d., a w istocie rzeczy jest ono wyłącznie skutkiem niewłaściwej organizacji pracy samego przedsiębiorstwa oraz wynikiem braku właściwych rozwiązań mających na celu zdyscyplinowanie pracownika. • Protokół kontroli drogowej jest dokumentem urzędowym (...) a zatem ma znaczenie szczególne, bowiem zostaje w nim utrwalony stan rzeczy, jaki kontrolerzy zastali podczas kontroli. • Każde stwierdzenie podczas kontroli drogowej, że przewoźnik posługuje się wypisem z licencji zawierającym niezaktualizowane dane (...) dochodzi do naruszenia określonego w Ip. 1.5 załącznika nr 3 do ustawy, za które to naruszenie odpowiedzialność ponosi przedsiębiorca, który nie wywiązał się z obowiązku wynikającego z przepisów.
Skład orzekający
Jakub Makuch
przewodniczący sprawozdawca
Tadeusz Kiełkowski
członek
Ewelina Dziuban
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Potwierdzenie obiektywnego charakteru odpowiedzialności przewoźnika za naruszenia przepisów dotyczących tachografów i zgłaszania zmian danych, a także brak możliwości uwolnienia się od odpowiedzialności przez powołanie się na samowolne działanie kierowcy lub brak opinii biegłego w oczywistych przypadkach."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznych przepisów ustawy o transporcie drogowym i rozporządzenia o tachografach. Interpretacja przepisów o przedawnieniu i odpowiedzialności obiektywnej może być stosowana w innych kontekstach administracyjnych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy powszechnego problemu manipulacji tachografami i odpowiedzialności przewoźników, co jest istotne dla branży transportowej. Wyjaśnia kluczowe kwestie prawne dotyczące odpowiedzialności obiektywnej i dowodów.
“Przewoźniku, uważaj! Nawet samowolne działanie kierowcy może Cię słono kosztować – sąd potwierdza odpowiedzialność za manipulacje tachografem.”
Dane finansowe
WPS: 10 800 PLN
Sektor
transportowe
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.