III SA/Kr 1793/22

III SA/Kr 1793/22 - Postanowienie WSA w Krakowie
Data orzeczenia
2022-12-22
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2022-11-25
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Sędziowie
Ewa Michna /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6120 Ewidencja gruntów i budynków
Hasła tematyczne
Odrzucenie skargi
Skarżony organ
Prezydent Miasta
Treść wyniku
odrzucono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2019 poz 2325
Art. 58 par. 1 pkt 6
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie Przewodniczący: sędzia WSA Ewa Michna (spr.) po rozpoznaniu w dniu 22 grudnia 2022 r. na posiedzeniu niejawnym skargi Spółdzielni [...] w K. na czynność Prezydenta Miasta Krakowa w przedmiocie nadania numeru porządkowego nieruchomości postanawia: 1. skargę odrzucić; 2. zwrócić z kasy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie stronie skarżącej – Spółdzielni [...] w K. 200 zł (dwieście złotych) tytułem nienależnie uiszczonego wpisu od skargi.
Uzasadnienie
Strona skarżąca wniosła 14 listopada 2022 r. skargę na czynność Prezydenta Miasta Krakowa z 11 maja 2020 r. nr GD-08.6624.2.61.2020 w przedmiocie ustalenia numeru porządkowego dla budynku prognozowanego do wybudowania na wskazanych w zawiadomieniu działkach. Organ ustalił dla wznoszonego budynku numer porządkowy [...] przy ul. [...] w K.
Strona skarżąca wskazała, że o ustaleniu numeru porządkowego dowiedziała się 24 października 2022 r. Z powodu trwających prac budowlanych na sąsiedniej nieruchomości, w tej dacie, pracownik strony skarżącej miał ustalić jaki numer porządkowy nadano wznoszonemu budynkowi. Na dowód swoich twierdzeń strona skarżąca przedłożyła oświadczenie pracownika. Od 24 października 2022 r. rozpoczął więc bieg 30-dniowy termin na zaskarżenie dokonanej czynności.
Zdaniem strony skarżącej ustalenie numeru porządkowego nastąpiło:
1. z naruszeniem art. 7 w zw. z art. 77 §1 w zw. z art. 80 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 2000 z późn. zm.) – dalej "k.p.a." - ponieważ prawidłowym działaniem powinno być nadanie nieruchomości numeru porządkowego przy ul. [...], albowiem przy tej ulicy miał być posadowiony budynek; tam było jego wejście i od ul. [...] miała następować obsługa komunikacyjna budynku;
2. art. 47a ust. 1 i 4 pkt 5 lit. a w zw. z art. 47a ust. 5, 6 i 9 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne (t.j. Dz. U. z 2021 r. poz. 1990 z późn. zm.) – dalej "u.p.g.i.k." w zw. z a § 6 ust. 5, 6, 11, 12 Rozporządzenia Ministra Rozwoju, Pracy i Technologii z dnia 21 lipca 2021 r. w sprawie ewidencji miejscowości, ulic i adresów (Dz. U. poz. 1368) oraz § 5 ust. 1 5, 6, 7 oraz § 6 ust. 2 rozporządzenia Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia 9 stycznia 2012 r. w sprawie ewidencji miejscowości, ulic i adresów (Dz. U. poz. 125) poprzez nadanie budynkowi numeru [...] przy ul. [...] podczas gdy prawidłowym mogło być nadanie numeru porządkowego przy ul. [...];
3. art. 140, art. 144 i art. 222 § 1 i 2 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 1360 z późn. zm.) poprzez nadanie numeru porządkowego [...] przy ul. [...], co skutkowało naruszaniem prawa własności nieruchomości skarżącej, poprzez korzystanie z chodnika przy tej ulicy stanowiącego część nieruchomości należącej do strony skarżącej; parkowaniu samochodów na terenie należącym do strony skarżącej; zastawianiu czy też blokowaniu swobodnej komunikacji wjazdu i wyjazdu z parkingu należącego do strony skarżącej.
Uzasadniając swój interes prawny w zaskarżeniu czynności nadania numeru porządkowego, strona skarżąca wskazała, że jest właścicielem sąsiedniej nieruchomości (dołączając na dowód wydruk z księgi wieczystej). Ustalenie numeru porządkowego w zaskarżonej czynności miało jej zdaniem, negatywny wpływ na prawo własności posadowionych na tej nieruchomości budynków, miejsc parkingowych oraz chodnika. Właściciel oraz użytkownicy budynku z nadanym numerem porządkowym [...] przy ul. [...] traktują bowiem tereny skarżącej jako im "przynależne" kierując się adresem, chociaż obsługa komunikacyjna budynku jest prowadzona z ul. [...].
Strona skarżąca wyjaśniła, że ul. [...] jest de facto ulicą wewnętrzną służącą do obsługi jej budynków i zamieszkujących w nim osób; mogłaby więc zostać zamknięta poprzez posadowienie szlabanu celem ograniczenia wstępu/ruchu innych osób. Skoro jednak sąsiedni budynek uzyskał numer porządkowy przy tej ulicy, to taka czynność byłaby wykluczona. Strona skarżąca podkreśliła, że o braku komunikacji z nowopowstającym budynkiem świadczy m.in. metryka (tytuł inwestycji wznoszonej przy ul. [...]), a także odmowa ustalenia warunków zabudowy w decyzji z 24 kwietnia 2019 r. właśnie z uwagi na negatywną opinię zarządcy drogi ul. [...].
Strona skarżąca wniosła więc m.in. o stwierdzenie bezskuteczności zaskarżonej czynności i zasądzenie zwrotu kosztów postępowania w tym kosztów zastępstwa procesowego i poniesionej opłaty skarbowej.
W odpowiedzi na skargę Prezydent wniósł o jej odrzucenie, względnie oddalenie.
Jako przyczynę odrzucenia skargi organ wskazał brak interesu prawnego do zaskarżenia czynności. Wskazał, że właścicielem działki [...], po której biegnie droga publiczna [...] jest Gmina Miasto Kraków. Na dowód powyższych twierdzeń organ dołączył odpisy z ewidencji gruntów i budynków, a także kserokopię z opublikowanego tekstu jednolitego uchwały nr XLIV/413/96 z dnia 20 marca 1996 r. Rady Miasta Krakowa w sprawie nazw ulic i zajadu, w której to uchwale nadano nazwę jednej z ulic położonej w Dzielnicy [...], przecznicy z ul. [...], pierwszej w prawo od ul. [...], biegnącej w kierunku południowo-wschodnim – ul. [...]. Nadto, skoro obowiązujące przepisy (w dacie nadania numeru było to rozporządzenie Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia 9 stycznia 2012 r. w sprawie ewidencji miejscowości, ulic i adresów - Dz. U. poz. 125) wymagały dołączenia do wniosku wyłącznie kopii mapy z wyróżnionym budynkiem – to strona skarżąca, jako będąca właścicielem innej nieruchomości, nie legitymowała się prawem do złożenia skargi.
Co do oddalenia skargi to organ wskazał, że nadanie numeru porządkowego nieruchomości nie należy do tej kategorii spraw, co do której miałyby zastosowanie przepisy k.p.a. Nadto wskazał, że ponieważ nowoprojektowany budynek ma wejścia zlokalizowane od ul. [...] to zgodnie z ww. rozporządzeniem nadany numer był unikalny i jednoznacznie identyfikował budynku w terenie. Organ podkreślił, że ul. [...] jest drogą ogólnodostępną i wbrew twierdzeniom skargi, nadanie budynkowi numeru: ul. [...] nie odnosi się w żaden sposób do uprawnień do korzystania z nieruchomości sąsiadujących.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył co następuje.
Skargę należało odrzucić ponieważ w tych okolicznościach faktycznych, strona skarżąca w sposób oczywisty nie miała interesu prawnego w zaskarżeniu czynności ustalenia numeru porządkowego dla budynku wznoszonego przy sąsiedniej działce. Opisane w skardze komplikacje związane z korzystaniem z chodnika czy też parkingów należących do strony skarżącej niewątpliwie wskazują na jej interes faktyczny, ale nie prawny.
Zgodnie z art. 57 § 1 pkt 3 p.p.s.a. skarga powinna czynić zadość wymaganiom pisma w postępowaniu sądowym, a ponadto zawierać określenie naruszenia prawa lub interesu prawnego. W sytuacji gdy strona skarżąca (jako właściciel sąsiedniej nieruchomości) nie była stroną postępowania dotyczącego ustalenia numeru porządkowego o możliwości zaskarżenia takiej czynności decyduje wykazanie interesu prawnego. Jak więc powszechnie podkreślają sądy administracyjne przez określenie "naruszenia prawa" lub "naruszenia interesu prawnego", o których jest mowa w art. 57 § 1 pkt 3 p.p.s.a., należy rozumieć podanie przez skarżącego przyczyny uzasadniającej - według jego oceny - wniesienie skargi do sądu administracyjnego (por. wyroki NSA z 7 października 2020 r., II OSK 3466/19; z 23 lutego 2022 r., I OSK 880/21).
Jak wskazał Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w postanowieniu z 9 października 2012 r., II SO/Bk 13/12 (odwołując się do przytoczonych poniżej orzeczeń), legitymacja do złożenia skargi została oparta na kryterium interesu prawnego, co oznacza, że ze skargą może wystąpić - co do zasady - podmiot, który wykaże związek między chronionym przez przepisy prawa materialnego interesem prawnym a aktem lub czynnością organu administracji publicznej. Kryterium "interesu prawnego" ma zatem charakter materialnoprawny. Innymi słowy interes prawny podmiotu wnoszącego skargę do sądu przejawia się, tym, że działa on bezpośrednio we własnym imieniu i ma roszczenie o przyznanie uprawnienia lub zwolnienia z nałożonego obowiązku. Akt, czynność lub bezczynność organu administracji musi dotyczyć interesu prawnego skarżącego, który musi być własny, indywidualny i oparty o konkretny przepis prawa powszechnie obowiązującego (por. wyrok NSA z 3 czerwca 1996 r., II SA 74/96 - ONSA 1997 Nr 2 poz. 89). Przypomnieć trzeba, że w orzecznictwie przyjmuje się, że mieć interes prawny to tyle, co wskazać przepis prawa uprawniający dany podmiot do wystąpienia z określonym żądaniem w stosunku do organu administracji publicznej (por. wyrok NSA z 22 lutego 1984 r., I SA 1748/83). Wprawdzie oba te orzeczenia wydane zostały na gruncie poprzednio obowiązującej ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym (Dz. U. Nr 74, poz. 368 ze zm.), niemniej jednak zachowały aktualność pod rządami obecnie obowiązującej ustawy. Aktualna regulacja nie zrywa zatem łączności między definicją strony postępowania administracyjnego a definicją uprawnionego do wniesienia skargi. Wynika to z faktu, że o możliwości żądania wszczęcia postępowania przed sądem administracyjnym decydują przesłanki zbliżone do tych, które stanowią podstawę legitymacji procesowej strony w postępowaniu administracyjnym jurysdykcyjnym. W administracyjnym postępowaniu interes prawny musi być wywodzony przede wszystkim z przepisów prawa materialnego, w postępowaniu sądowoadministracyjnym może być on oparty także o przepisy prawa procesowego lub ustrojowego. Uprawnienie do złożenia skargi uzależnione jest więc od wykazania interesu prawnego pojmowanego jako istnienie związku między strefą indywidualnych praw i obowiązków wnoszącego skargę a aktem lub czynnością organu administracji publicznej. Stąd osoba nie mająca interesu prawnego nie może poszukiwać ochrony na gruncie postępowania sądowoadministracyjnego.
Wskazane w skardze problemy w korzystaniem z parkingów (miejsc parkingowych) czy też chodnika przez użytkowników budynku, któremu organ nadał numer porządkowy w zaskarżonej czynności – w ocenie Sądu świadczą o interesie faktycznym, a nie prawnym. Co więcej, słusznie organ podkreślał w odpowiedzi na skargę, że ul. [...] jest ogólnodostępną drogą publiczną (jest własnością gminną i została wymieniona w stosownej uchwale), a więc nie należy do strony skarżącej. Nawet z dołączonej do skargi kserokopii decyzji odmawiającej ustalenia warunków zabudowy wynika, że ul. [...] znajdowała się w zarządzie Zarządu Dróg Miasta Krakowa.
Zasadniczo, żaden ze wskazanych w skardze przepisów nie daje uprawnienia właścicielowi budynku, dla którego ustalony został numer porządkowy przy wskazanej ulicy – drodze publicznej, do korzystania prywatnych dróg wewnętrznych (jeżeli w ogóle takie się znajdowały w pobliżu ul. [...]), miejsc parkingowych czy też chodników położonych na działkach będących prywatną własnością. Z kolei, fakt, że wzniesiony (czy też wznoszony) budynek posiada ustalony adres "ul. [...]" nie daje prawa jego właścicielom lub użytkownikom budynku o tym adresie, do korzystania z sąsiednich działek, chyba że będą to drogi o statusie dróg publicznych. Zgodnie bowiem z art. 1 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 1693 z późn. zm.) z drogi publicznej może korzystać każdy, zgodnie z jej przeznaczeniem, z ograniczeniami i wyjątkami określonymi w tej ustawie lub innych przepisach szczególnych.
Podkreślanie więc w skardze obowiązku właściciela nieruchomości do powstrzymywania się od działań polegających na zakłócaniu korzystania z uprawnień właścicielskich sąsiednich nieruchomości (art. 140 i 144 k.c.), co zostało skorelowane z roszczeniami: windykacyjnymi i negatoryjnym (art. 222 k.c.) nie ma związku z formalnym adresem tejże nieruchomości ustalanym w trybie art. 47 a u.p.g.i k. przez organy gminy.
Z twierdzeń strony skarżącej nie wynika, aby to jej ustalono tożsamy numer (ul. [...]), lub aby faktycznie takim numerem się posługiwała. Nie istnieje więc zbieg uprawnień do tego samego numeru adresowego w ewidencji miejscowości, ulic i adresów. Jak podkreślał Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z 5 sierpnia 2008 r., IV SA/Wa 853/08 kwestie związane z oznaczeniem działek sąsiednich, nawet położonych przy tej samej ulicy, mają wprawdzie wpływ na sytuację faktyczną innych osób ubiegających się o nadanie numeru, jednak dotyczą wyłącznie interesu prawnego właścicieli konkretnych nieruchomości, którym nadano już numery. Nie do przyjęcia jest taka wykładnia przepisów dotyczących numeracji nieruchomości, która prowadziłaby do możliwości kwestionowania przez osoby trzecie oznaczenia każdej nieruchomości, o ile miałoby to mieć faktyczny wpływ na numerację ich własnej nieruchomości. Pogląd ten podzielił Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 22 sierpnia 2019 r., I OSK 2475/17.
Zgodnie z art. art. 58 § 1 p.p.s.a. przesłankami odrzucenia skargi jest: niewłaściwość sądu (pkt 1), wniesienie skargi po terminie (pkt 2), nieuzupełnienie braków formalnych (pkt 3), zawisłość sprawy (pkt 4), brak zdolności sądowej lub procesowej (pkt 5) oraz niedopuszczalność z innych przyczyn (pkt 6). Niedopuszczalność skargi będzie miała miejsce zarówno z przyczyn przedmiotowych jak i podmiotowych. Przyczyny podmiotowe obejmują sytuacje wniesienia skargi przez podmiot, który nie jest legitymowany do jej wniesienia. Postępowanie sądowoadministracyjne, jako postępowanie bezwzględnie oparte na zasadzie skargowości, może być prowadzone tylko na podstawie skargi wniesionej przez legitymowany do tego podmiot. Ustalenie zatem zakresu tej legitymacji musi nastąpić w postępowaniu wstępnym, a oczywisty brak legitymacji skargowej jest podstawą do odrzucenia skargi.
Strona skarżąca jako właściciel sąsiedniej działki i wzniesionych na tej działce nieruchomości nie była stroną postępowania o nadanie numeru porządkowego; wskazane w skardze przepisy tez nie czyniły ją stroną takiego postępowania.
Mając powyższe na uwadze Sąd ograniczył się do badania czy skarga została wniesiona przez osobę uprawnioną a limine. Nie badał więc czy nadany numer został ustalony zgodnie z powołanymi w skardze przepisami ponieważ skoro skarga była niedopuszczalna to brak jest podstaw do badania zaskarżonego aktu.
Sąd skargę odrzucił na podstawie art. 58 §1 pkt 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 329 z późn. zm.).Sąd zasądził również zwrot zapłaconej opłaty sądowej od wniesionej skargi ponieważ zgodnie z art. 222 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie żąda się opłat od pisma, jeżeli już z niego wynika, że podlega ono odrzuceniu.