III SA/Kr 1596/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w KrakowieKrakowie2012-11-30
NSAAdministracyjneŚredniawsa
prawo pomocykoszty sądowepełnomocnik z urzęduskarżącyuchwała rady gminylokale mieszkalnezasób mieszkaniowysytuacja materialnaprawo do sądu

WSA w Krakowie umorzył postępowanie w sprawie zwolnienia od kosztów sądowych, ale ustanowił dla skarżącego radcę prawnego z uwagi na jego trudną sytuację materialną.

Skarżący złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie pełnomocnika, powołując się na niskie dochody i niepełnosprawność. Sąd umorzył postępowanie w zakresie zwolnienia od kosztów, ponieważ sprawa dotyczyła obszaru zwolnionego z mocy ustawy. Jednocześnie sąd uznał wniosek o ustanowienie radcy prawnego za zasadny, biorąc pod uwagę bardzo niski dochód skarżącego, brak majątku i stan zdrowia, co mogłoby prowadzić do pozbawienia go prawa do sądu.

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie rozpoznał wniosek A. W. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie pełnomocnika w sprawie skargi na uchwałę Rady Miasta dotyczącą zasad wynajmowania lokali mieszkalnych. Sąd umorzył postępowanie w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, ponieważ zgodnie z art. 239 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, strony skarżące w sprawach z zakresu pomocy społecznej są zwolnione z obowiązku uiszczania kosztów. Natomiast wniosek o ustanowienie radcy prawnego został uwzględniony. Sąd stwierdził, że skarżący, utrzymujący się ze świadczeń z Ośrodka Pomocy Społecznej w kwocie 522 zł, bez własnego majątku, schorowany i z orzeczonym stopniem niepełnosprawności, wykazał, że nie jest w stanie ponieść kosztów ustanowienia kwalifikowanego zastępstwa procesowego. Odmowa przyznania pomocy mogłaby pozbawić go konstytucyjnego prawa do sądu.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, postępowanie w tym zakresie zostało umorzone, ponieważ sprawy z zakresu pomocy społecznej są zwolnione z mocy ustawy z obowiązku uiszczania kosztów sądowych.

Uzasadnienie

Sąd umorzył postępowanie w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, powołując się na art. 239 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, który zwalnia z kosztów strony skarżące w sprawach dotyczących pomocy społecznej.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

umorzono

Przepisy (7)

Główne

PPSA art. 239 § pkt 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

PPSA art. 161

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

PPSA art. 243 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

PPSA art. 244 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

PPSA art. 245

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

PPSA art. 246 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

PPSA art. 258

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Trudna sytuacja materialna skarżącego (niski dochód, brak majątku). Stan zdrowia skarżącego (niepełnosprawność, leczenie psychiatryczne). Potrzeba zapewnienia dostępu do sądu.

Godne uwagi sformułowania

strona wykazała w sposób wystarczający i skuteczny, iż nie jest w stanie ponieść kosztów ustanowienia kwalifikowanego zastępstwa procesowego odmowa przyznania jej pomocy w postaci wyznaczenia adwokata czy radcy z urzędu mogłaby doprowadzić do pozbawienia jej konstytucyjnego prawa do sądu

Skład orzekający

Agnieszka Góra

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących prawa pomocy w postępowaniu administracyjnosądowym, zwłaszcza w kontekście zapewnienia dostępu do sądu dla osób w trudnej sytuacji materialnej i zdrowotnej."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji skarżącego i rodzaju sprawy (skarga na uchwałę rady gminy w przedmiocie lokali mieszkalnych), choć ogólne zasady prawa pomocy są uniwersalne.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje praktyczne zastosowanie przepisów o prawie pomocy i podkreśla znaczenie konstytucyjnego prawa do sądu, co jest istotne dla prawników praktyków.

Trudna sytuacja materialna i zdrowotna skarżącego kluczem do ustanowienia pełnomocnika z urzędu.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
III SA/Kr 1596/12 - Postanowienie WSA w Krakowie
Data orzeczenia
2012-11-30
Data wpływu
2012-10-30
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Sędziowie
Agnieszka Góra /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6219 Inne o symbolu podstawowym 621
6391 Skargi na uchwały rady gminy w przedmiocie ... (art. 100 i 101a ustawy o samorządzie gminnym)
Hasła tematyczne
Prawo pomocy
Skarżony organ
Rada Miasta
Treść wyniku
UMORZONO POSTĘPOWANIE W ZAKRESIE KOSZTÓW , USTANOWIONO RADCĘ PRAWNEGO
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
Art. 161, 243, 244, 246 w zw.  z art. 258
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Sentencja
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie – Agnieszka Góra po rozpoznaniu w dniu 30 listopada 2012r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. W. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie pełnomocnika w sprawie skargi na uchwałę Rady Miasta z dnia 24 października 2007r. Nr [...] w przedmiocie zasad wynajmowania lokali wchodzących w skład mieszkaniowego zasoby Gminy p o s t a n a w i a I. umorzyć postępowanie w sprawie zwolnienia od kosztów sądowych, II. ustanowić dla skarżącego radcę prawnego, którego wyznaczy Rada Okręgowej Izby Radców Prawnych.
Uzasadnienie
W dniu 20 listopada 2012r. A. W. złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie pełnomocnika w sprawie skargi na uchwałę Rady Miasta w przedmiocie zasad wynajmowania lokali wchodzących w skład mieszkaniowego zasobu Gminy.
Strona skarżąca domaga się zwolnienia z obowiązku ponoszenia kosztów sądowych oraz ustanowienia pełnomocnika z uwagi na bardzo niskie dochody, a co za tym idzie - brak wystarczających środków, koniecznych do uiszczenia kosztów i ustanowienia radcy bądź adwokata. Wskazuje także, iż jest osobą umiarkowanie niepełnosprawną, leczącą się psychiatrycznie.
Odnosząc się do wniosku skarżącego o zwolnienie od kosztów sądowych orzekający umorzył postępowanie w tej kwestii. Z przepisu bowiem art. 239 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ) wynika, iż nie mają obowiązku uiszczania kosztów sądowych, między innymi strony skarżące w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej, dotyczących chorób zawodowych, świadczeń leczniczych oraz świadczeń rehabilitacyjnych, dotyczących statusu bezrobotnego, zasiłków oraz innych należności i uprawnień przysługujących osobie bezrobotnej. Ponieważ przedmiotowa sprawa należy do zakresu spraw zwolnionych z mocy ustawy z obowiązku uiszczania kosztów sadowych, stąd orzekający na podstawie art. 239 pkt 1 w zw. z art. 161 cyt. ustawy – umorzył postępowanie w sprawie w tym zakresie.
Natomiast odnosząc się do wniosku strony o ustanowienie radcy prawnego bądź adwokata z urzędu uznano, iż wniosek ten zasługuje na uwzględnienie.
Z dokumentów zgromadzonych w aktach sprawy wynika, iż skarżący prowadzi gospodarstwo domowe samodzielnie. Utrzymuje się ze świadczeń z Ośrodka Pomocy Społecznej w formie zasiłku w kwocie 522 zł.
Z akt sprawy wynika, iż skarżący nie posiada na własność żadnych nieruchomości. Wskazuje jako miejsce zamieszkania mieszkanie wynajmowane przez siostrę z orzeczoną eksmisją. Nie wykazuje także we wniosku o przyznanie prawa pomocy faktu posiadania wartościowych ruchomości czy też oszczędności. Wskazuje na koszty zamieszkania – 50 zł oraz koszty zakupu leków – 155 zł.
Instytucja przyznania prawa pomocy stanowi w istocie pomoc państwa dla osób, które z uwagi na ich trudną sytuację materialną nie mogą uiścić bez wywołania uszczerbku w koniecznych kosztach utrzymania siebie i rodziny. Ubiegający się o taką pomoc winien więc w każdym wypadku poczynić oszczędności we własnych wydatkach, do granic zabezpieczenia koniecznych kosztów utrzymania siebie i rodziny. Dopiero gdyby poczynione w ten sposób oszczędności okazały się niewystarczające - może zwrócić się o pomoc państwa.
Zgodnie z art. 246 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – prawo pomocy w zakresie całkowitym może być przyznane, gdy osoba wykaże, iż nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, natomiast w zakresie częściowym – gdy wykaże, iż nie w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku w koniecznym utrzymaniu siebie i rodziny.
Użyte w art. 246 sformułowanie "gdy osoba wykaże" oznacza, iż to na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uzasadniającej przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym. Powołany przepis nie pozostawia wątpliwości co do tego, iż inicjatywa dowodowa zmierzająca do wykazania, iż zachodzą przesłanki pozytywne dla uwzględnienia wniosku spoczywa na wnioskodawcy.
Orzekający uznał, iż strona wykazała w sposób wystarczający i skuteczny, iż nie jest w stanie ponieść kosztów ustanowienia kwalifikowanego zastępstwa procesowego w sprawie. Skarżący posiada bardzo niski dochód z tytułu świadczeń z pomocy społecznej, nie jest to stały dochód tylko okresowy. Jest osobą bez pracy, schorowaną, leczącą się psychiatrycznie, z orzeczonym umiarkowanym stopniem niepełnosprawności. Nie wykazuje żadnego majątku ruchomego czy też nieruchomego ani oszczędności. Orzekający natomiast, przy uznaniu czy wnioskodawcy należy przyznać pełnomocnika z urzędu, czy też nie, bierze pod uwagę jedynie przesłanki ekonomiczne, a nie charakter czy też okoliczności sprawy , które uzasadniałyby bądź nie przyznanie kwalifikowanego zastępstwa procesowego w sprawie. Regulacje bowiem ustawy z dnia 30.08.2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w zakresie prawa pomocy nie uzależniają przyznania tej pomocy od specyfiki i problematyki sprawy oraz potrzeby udziału w niej kwalifikowanego zastępcy procesowego. W sytuacji materialno – bytowej strony odmowa przyznania jej pomocy w postaci wyznaczenia adwokata czy radcy z urzędu mogłaby doprowadzić do pozbawienia jej konstytucyjnego prawa do sądu. Nie ma natomiast znaczenia z punktu widzenia oceny przesłanek kwalifikujących do przyznania prawa pomocy fakt nieznajomości prawa przez wnioskodawcę czy procedur obowiązujących w sądach.
Mając powyższe na uwadze orzeczono jak w sentencji na podstawie art. 243 § 1, art. 244 § 1, art. 245 oraz art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ).

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI