III SA/Kr 1505/24

Wojewódzki Sąd Administracyjny w KrakowieKraków2025-02-07
NSAAdministracyjneWysokawsa
dotacje oświatowefinanse publicznewykorzystanie dotacjizwrot dotacjikontrolaplacówki oświatowefundacjapostępowanie administracyjneWSA Kraków

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie oddalił skargę Fundacji G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Tarnowie, utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta Miasta Tarnowa o zwrocie dotacji oświatowej wykorzystanej niezgodnie z przeznaczeniem, pobranej w nadmiernej wysokości lub niewykorzystanej.

Fundacja G. zaskarżyła decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Tarnowie, która utrzymała w mocy decyzję Prezydenta Miasta Tarnowa o zwrocie dotacji oświatowej w łącznej kwocie 175.857,60 zł. Dotacja została uznana za wykorzystaną niezgodnie z przeznaczeniem, pobraną w nadmiernej wysokości lub niewykorzystaną. Fundacja zarzucała naruszenie przepisów proceduralnych i materialnych, w tym błędne ustalenie stanu faktycznego oraz kumulowanie podstaw zwrotu dotacji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie oddalił skargę, uznając, że organy prawidłowo ustaliły stan faktyczny i zastosowały właściwe przepisy prawa, a zarzuty dotyczące naruszeń proceduralnych były bezzasadne.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie rozpoznał skargę Fundacji G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Tarnowie, która utrzymała w mocy decyzję Prezydenta Miasta Tarnowa dotyczącą zwrotu dotacji oświatowej. Dotacja, udzielona na prowadzenie kilku placówek oświatowych, została zakwestionowana w części dotyczącej pobrania w nadmiernej wysokości (328.885,18 zł), niewykorzystania (108.000,00 zł) oraz wykorzystania niezgodnie z przeznaczeniem (175.857,60 zł). Fundacja podnosiła liczne zarzuty, w tym dotyczące naruszenia przepisów postępowania administracyjnego (m.in. brak czynnego udziału strony, brak uzupełnienia materiału dowodowego) oraz przepisów materialnych, w szczególności ustawy o finansach publicznych. Kwestionowano sposób ustalenia liczby słuchaczy, wymogu frekwencji w okresie pandemii, zasadności wydatków na czynsz najmu, wynagrodzenia, eksploatację samochodu, usługi prawne, wyżywienie oraz psychoterapię. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, po analizie akt sprawy i argumentacji stron, oddalił skargę jako bezzasadną. Sąd uznał, że organy administracji prawidłowo ustaliły stan faktyczny i zastosowały właściwe przepisy prawa. W szczególności, Sąd zaakceptował ustalenia dotyczące pobrania dotacji w nadmiernej wysokości przez Szkołę Policealną "M." w T., wynikające z błędów w dokumentacji frekwencji słuchaczy, zwłaszcza w kontekście przepisów pandemicznych. Uznano również za prawidłowe zakwalifikowanie kwoty 108.000,00 zł jako niewykorzystanej z powodu braku udokumentowania wydatków na czynsz najmu. Sąd podzielił stanowisko organów co do wykorzystania dotacji niezgodnie z przeznaczeniem, wskazując na prywatne wykorzystanie samochodu, finansowanie usług prawnych dla innej placówki, brak udokumentowania czynności przez kierownika administracyjnego, marketingowy charakter zleconych projektów, potencjalne podwójne finansowanie wyżywienia oraz zawyżoną kwotę za usługi psychoterapii. Sąd uznał również, że zarzuty dotyczące naruszeń proceduralnych są bezzasadne, a materiał dowodowy został zebrany rzetelnie i kompleksowo. W konsekwencji, Sąd utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (7)

Odpowiedź sądu

Nie, dotacja pobrana w nadmiernej wysokości nie może być jednocześnie uznana za wykorzystaną niezgodnie z przeznaczeniem lub niewykorzystaną. W przypadku, gdy kwota dotacji pobranej w nadmiernej wysokości jest wyższa niż suma kwot dotacji wykorzystanej niezgodnie z przeznaczeniem i niewykorzystanej, zwrotowi podlega jedynie kwota dotacji pobranej w nadmiernej wysokości.

Uzasadnienie

Sąd wyjaśnił, że dotacja pobrana w nadmiernej wysokości jest odrębną kategorią niż dotacja wykorzystana niezgodnie z przeznaczeniem lub niewykorzystana. Jeśli kwota dotacji pobranej w nadmiernej wysokości jest wyższa niż pozostałe kwestionowane kwoty, to te pozostałe kwoty są 'konsumowane' przez nadwyżkę i nie podlegają zwrotowi jako odrębne kategorie.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (26)

Główne

u.f.p. art. 251 § ust. 1

Ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych

u.f.p. art. 252 § ust. 1 pkt 1 i 2 oraz ust. 5

Ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych

u.f.z.o. art. 35 § ust. 1

Ustawa z dnia 27 października 2017 r. o finansowaniu zadań oświatowych

u.f.z.o. art. 26 § ust. 2, 4, 5

Ustawa z dnia 27 października 2017 r. o finansowaniu zadań oświatowych

Pomocnicze

u.p.u.s.a. art. 1 § 1 i 2

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych

p.p.s.a. art. 3 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 134 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

u.f.p. art. 252 § ust. 6 pkt 1 i 2

Ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych

k.p.a. art. 138 § 1 pkt 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 107 § 1 pkt 5

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 6

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 75 § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 78 § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 77 § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 80

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 81a § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 10 § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 139

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego

u.f.z.o. art. 10 § ust. 1

Ustawa z dnia 27 października 2017 r. o finansowaniu zadań oświatowych

r.s.r.c.o. art. 10 § ust. 9-13

Rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z dnia 20 marca 2020 r. w sprawie szczególnych rozwiązań w okresie czasowego ograniczenia funkcjonowania jednostek systemu oświaty w związku z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19

Dz. U. z 2020 r. póz. 1604 ze zm.

Rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia 31 grudnia 2002 r. w sprawie bezpieczeństwa i higieny w publicznych i niepublicznych szkołach i placówkach

Dz. U. z 2019 r. poz. 351, 1495, 1571, 1655 i 1680 oraz z 2020 r. poz. 568 art. 4 § ust. 3 pkt 2-6

Ustawa z dnia 29 września 1994 r. o rachunkowości

Dz. U. z 2020 r. poz. 1268 i 1517 art. 83 § ust. 6

Ustawa z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami

Dz. U. z 2019 r. poz. 2215 art. 30 § ust. 3 pkt 4

Ustawa z dnia 26 stycznia 1982 r. - Karta Nauczyciela

Dz. U. z 1992 r. poz. 576 ze zm. art. 16f § ust. 3

Ustawa z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych

Argumenty

Skuteczne argumenty

Organy prawidłowo ustaliły stan faktyczny i zastosowały właściwe przepisy prawa dotyczące zwrotu dotacji. Wydatki na wynagrodzenie kierownika administracyjnego, prywatne wykorzystanie samochodu, usługi prawne dla innej placówki, marketingowy charakter projektów, podwójne finansowanie wyżywienia oraz zawyżona kwota za psychoterapię zostały prawidłowo zakwalifikowane jako wykorzystanie dotacji niezgodnie z przeznaczeniem lub pobranie w nadmiernej wysokości. Zarzuty dotyczące naruszeń proceduralnych nie miały istotnego wpływu na wynik sprawy.

Odrzucone argumenty

Naruszenie art. 252 ust. 1 pkt 1 i 2 u.f.p. poprzez jednoczesne określenie kwot dotacji podlegających zwrotowi z tytułu pobrania w nadmiernej wysokości oraz niewykorzystania lub wykorzystania niezgodnie z przeznaczeniem. Naruszenie art. 107 § 1 pkt 5 k.p.a. poprzez brak wskazania, która kwota dotacji dotyczy której jednostki oświatowej. Naruszenie art. 107 § 1 pkt 5 k.p.a. poprzez określenie zwrotu dotacji z odsetkami liczonymi jak od zaległości podatkowych. Naruszenie zasad praworządności i czynnego udziału strony poprzez brak uwzględnienia wniosków dowodowych i uniemożliwienie zapoznania się z aktami. Naruszenie art. 77 § 1, 80 k.p.a. poprzez brak podjęcia czynności niezbędnych do wyjaśnienia stanu faktycznego i prawnego. Naruszenie art. 252 ust. 1 pkt 2 u.f.p. poprzez uznanie dotacji za pobraną w nadmiernej wysokości. Naruszenie art. 252 ust. 1 pkt 1 u.f.p. poprzez uznanie dotacji za wykorzystaną niezgodnie z przeznaczeniem. Naruszenie art. 251 ust. 1 pkt 1 u.f.p. poprzez uznanie dotacji za niewykorzystaną.

Godne uwagi sformułowania

dotacja pobrana w nadmiernej wysokości nie może stanowić jednocześnie dotacji wykorzystanej niezgodnie z przeznaczeniem oraz niewykorzystanej w terminie kwota ta została w całości "skonsumowana" przez kwotę dotacji podlegającą zwrotowi z tytułu pobrania w nadmiernej wysokości nie można domagać się od niej zwrotu dotacji w większej wysokości, aniżeli została przez nią otrzymana nie można z tej dotacji ponosić wydatków pośrednio związanych z działalnością dydaktyczną, wychowawczą i opiekuńczą brak udokumentowania jakie czynności osoba ta wykonywała samochód marki [...] wykorzystywany był do celów prywatnych zasada zakazu podwójnego finansowania

Skład orzekający

Katarzyna Marasek-Zybura

przewodniczący sprawozdawca

Janusz Kasprzycki

sędzia

Magdalena Gawlikowska

asesor

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących zwrotu dotacji oświatowych, w szczególności rozróżnienie między dotacją pobraną w nadmiernej wysokości a dotacją wykorzystaną niezgodnie z przeznaczeniem lub niewykorzystaną, a także zasady finansowania wydatków z dotacji w kontekście pandemii COVID-19."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznych okoliczności faktycznych związanych z finansowaniem placówek oświatowych i stosowaniem przepisów pandemicznych. Interpretacja przepisów o finansach publicznych może być pomocna w podobnych sprawach.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy istotnych kwestii związanych z rozliczaniem dotacji oświatowych, co jest kluczowe dla wielu instytucji prowadzących placówki edukacyjne. Szczegółowa analiza wydatków i interpretacja przepisów stanowi cenne źródło informacji dla prawników i księgowych.

Fundacja musi zwrócić ponad 175 tys. zł dotacji. Sąd wyjaśnia, jak rozliczać środki publiczne w placówkach oświatowych.

Dane finansowe

WPS: 175 857,6 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
III SA/Kr 1505/24 - Wyrok WSA w Krakowie
Data orzeczenia
2025-02-07
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2024-09-23
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Sędziowie
Katarzyna Marasek-Zybura /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6532 Sprawy budżetowe jednostek samorządu terytorialnego
Hasła tematyczne
Inne
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2019 poz 2167
Art. 1  par. 1  i 2
Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych - tekst jedn.
Dz.U. 2024 poz 935
Art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Dz.U. 2023 poz 775
Art. 138 par. 1  pkt 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t. j.)
Dz.U. 2023 poz 1270
Art. 251  ust. 1, art. 252  ust. 1  pkt 1  i 2  oraz ust. 5
Ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (t. j.)
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Katarzyna Marasek-Zybura (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Janusz Kasprzycki Asesor WSA Magdalena Gawlikowska Protokolant specjalista Renata Nowak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 stycznia 2025 r. sprawy ze skargi Fundacji G. z siedzibą w T. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Tarnowie z dnia 1 sierpnia 2024 r., nr SKO.E/4106/7/2024 w przedmiocie określenia wysokości dotacji podlegającej zwrotowi oddala skargę.
Uzasadnienie
Zaskarżoną decyzją z dnia 1 sierpnia 2024 r. nr RED-24/2024, znak: SKO.E/4106/7/2024 Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Tarnowie na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 4 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 572 z późn. zm., dalej: k.p.a.) oraz art. 251 ust. 1, art. 252 ust.1 pkt 1 i 2 oraz ust. 5 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (t.j. Dz. U. z 2023 r. póz. 1270, z późn. zm., dalej: u.f.p.), utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta Tarnowa z dnia 29 maja 2024 r. znak WAK.3032.1.2023, którą określono Fundacji G. (dalej: strona skarżąca) zwrot dotacji wykorzystanej niezgodnie z przeznaczeniem, udzielonej na prowadzenie: [...] Ośrodka [...] "D." w T., [...] Szkoły Podstawowej przy O[...] w T., [...] Branżowej Szkoły [...] przy O[...] w T. oraz [...] Szkoły Policealnej "M." w T., określającej wysokość dotacji podlegającej zwrotowi w łącznej kwocie 175.857,60 zł.
Powyższa decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym i prawnym.
W 2021 r. strona skarżąca na podstawie § 4 uchwały XLVII/514/2017 Rady Miejskiej w Tarnowie z dnia 28 grudnia 2017 r. w sprawie trybu udzielania i rozliczania dotacji udzielanych publicznym i niepublicznym przedszkolom, innym formom wychowania przedszkolnego, szkołom, w tym szkołom podstawowym, w których zorganizowano oddział przedszkolny i placówkom prowadzonym na terenie Gminy Miasta Tarnowa, trybu przeprowadzania kontroli prawidłowości pobrania i wykorzystania tych dotacji oraz terminu i sposobu rozliczenia ich wykorzystania, wraz z późniejszymi zmianami (zwanej dalej uchwałą), pobrała dotację w łącznej wysokości 2.442.986,28 zł, w tym: 1.372.269,94 zł na prowadzenie [...] Ośrodka [...] "D."; 237.399,12 zł na prowadzenie [...] Szkoły Podstawowej przy O[...]; 387.511,43 zł na prowadzenie [...] Branżowej Szkoły [...] przy O[...]; 445.805,79 zł na prowadzenie [...] Szkoły Policealnej "M.", w tym dotację za tzw. efekt, zgodnie z art. 26 ust. 5 ustawy o finansowaniu zadań oświatowych w wysokości 33.914,25 zł.
W dniu 31.12.2021 r. [...] Szkoła Policealna "M." w T. dokonała zwrotu kwoty 1 360,76 zł dotacji niewykorzystanej w terminie. W toku postępowania, weryfikacji w zakresie prawidłowości pobrania i wykorzystania dotacji podlegała kwota 410. 530,78 zł.
Kontrola przeprowadzona w okresie od dnia 17 maja 2022 r. do dnia 9 listopada 2022 r. przez Prezydent Miasta Tarnowa w ww. placówkach, wykazała że dotacja pobrana przez [...] Szkołę Policealną M. została pobrana w nadmiernej wysokości oraz z naruszeniem art. 35 ust. 1 ustawy o finansowaniu zadań oświatowych w [...] Ośrodku [...] "D.", w [...] Szkole Podstawowej przy O [...], w [...] Branżowej Szkole [...] przy O [...] oraz [...] Szkole Policealnej "M.". Wyniki kontroli, zostały przedstawione w protokole kontroli znak WAK.1711.13.2022 zakończonej wystąpieniem pokontrolnym znak [...] z dnia 6 marca 2022 r.
W związku z ustalenia kontroli, Prezydent Miasta Tarnowa decyzją z dnia 29 maja 2024 r. . określił wysokość zwrotu dotacji podlegającej zwrotowi w łącznej kwocie 612.742,78 zł, w tym:
- pobranej w nadmiernej wysokości w kwocie 328 885,18 zł,
- niewykorzystanej do końca 2021 roku w kwocie 108 000,00 zł
- wykorzystanej niezgodnie z przeznaczeniem w kwocie 175 857,60 zł;
- podlegającej zwrotowi do budżetu Miasta Tarnowa w raz z odsetkami liczonymi jak od zaległości podatkowych:
- od kwoty 328 885,18 zł zgodnie z art. 252 ust. 6 pkt 2 u.f.p. tj. od dnia 13 kwietnia 2023 r. do dnia zapłaty,
- od kwoty 108 000,00 zł zgodnie z art. 251 ust. 5 u.f.p. tj. od dnia 1 lutego 2022 r. do dnia zapłaty,
- od kwoty 175 857,60 zł zgodnie z art. 252 ust. 6 pkt 1 u.f.p. tj. od dnia 16 grudnia 2021 r. do dnia zapłaty.
W motywach rozstrzygnięcia, organ I instancji stwierdził występowanie trzech rodzajów dotacji oświatowej podlegającej zwrotowi: pobranej w nadmiernej wysokości, niewykorzystanej i wykorzystanej niezgodnie z przeznaczeniem. Ta pierwsza związana jest wyłącznie z [...] Szkołą Policealną "M." w T. i wynika z tej okoliczności, że organ prowadzący, do dotacji z art. 26 u.f.z.o. zgłaszał słuchaczy, którzy w rzeczywistości w tej placówce się nie kształcili i takich, którzy nie spełnili wymogu sekwencyjnego 50% obecności na obowiązkowych zajęciach edukacyjnych. Niewykorzystana część dotacji dotyczy nieudokumentowanych co do poniesienia wydatków na czynsz najmu lokalu użytkowego w T. przy ul. O. [...]. Z kolei trzeci rodzaj dotyczy szeregu wydatków, które nie mogły zostać zakwalifikowane jako zgodne z art. 35 u.f.z.o.
W odwołaniu wniesionym od ww. decyzji, strona skarżąca zarzuciła:
1. wydanie decyzji niezgodnej z art. 252 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy o finansach publicznych, albowiem określając kwotę dotacji wykorzystanej niezgodnie z przeznaczeniem organ pominął, że uznanie nadmiernej wysokości obliguje organ dotujący do danej wartości za dotację pobraną pomniejszenia kwoty dotacji podlegającej rozliczeniu;
2. wydanie decyzji adresowanej wobec organu prowadzącego 4 jednostki oświatowej bez wskazania, która z kwot dotyczy, której z jednostek oświatowych prowadzonych przez stronę skarżącą, co czyni sentencję decyzji niezgodną z art. 107 § 1 pkt 5 k.p.a.;
3. wydanie decyzji, która narusza przepisy postępowania, a mianowicie art. 107 § 1 pkt 5 k.p.a. w zw. z art. 252 ust. 1 i 6 ustawy o finansach publicznych poprzez określenie obowiązku zwrotu kwoty dotacji wraz z odsetkami liczonymi jak od zaległości podatkowych, podczas gdy ustawie o finansach publicznych nie jest znane pojęcie "odsetek jak od zaległości podatkowych", a ustawodawca używa pojęcia odmiennego;
4. naruszenie przez wydaną decyzję art. 6 k.p.a. oraz art. 75 § 1 w związku z art. 78 § 1 k.p.a. poprzez przeprowadzenie postępowania bez poszanowania zasady praworządności, co wyrażało się w braku uwzględnienia wniosków dowodowych zgłoszonych przez stronę skarżącą, których rozpoznanie miało istotne znaczenie dla ustalenia stanu faktycznego sprawy w zakresie okoliczności istotnych dla sprawy;
5. naruszenie przez wydaną decyzję art. 77 § 1, 80 k.p.a., art. 81a § 1 k.p.a. jak również art. 10 § 1 k.p.a. poprzez brak podjęcia przez organ I instancji czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i prawnego sprawy oraz do jej załatwienia tj.:
- brak przeprowadzenia postępowania dowodowego, nieuwzględnienia wniosków odwołującego o przeprowadzenie rozprawy administracyjnej, dopuszczenie oraz przeprowadzenie dowodu z przesłuchania stron postępowania P. O.;
- oparcie decyzji wydanej przez Prezydenta Miasta Tarnowa na niedostatecznym zebraniu materiału dowodowego, jak również niedostatecznym rozważeniu już zebranego materiału dowodowego;
- poprzez dowolną, a nie swobodną ocenę materiału dowodowego w niniejszej sprawie, w szczególności poprzez dowolne i wybiórcze przeanalizowanie dokumentacji zgromadzonej w toku postępowania;
- poprzez brak zapewnienia odwołującemu czynnego udziału w sprawie m.in. nieumożliwienie wypowiedzenia się co do przeprowadzonego postępowania, niewyznaczenie rozprawy administracyjnej oraz niepoinformowanie o kwestionowanych na obecnym etapie postępowania wydatkach
6. wydanie decyzji niezgodnej z art. 252 ust. 1 pkt 2 ustawy o finansach publicznych, albowiem strona pobrała dotację w sposób prawidłowy, a kwestionowane przez organ okoliczności dotyczące prawidłowości pobrania dotacji nie są zgodne ze stanem faktycznym oraz prawnym sprawy;
7. wydanie decyzji niezgodnej z art. 252 ust. 1 pkt 1 ustawy o finansach publicznych, albowiem strona w całości wykorzystała przyznaną jej dotację oświatową w sposób prawidłowy, tym samym brak było podstaw do stwierdzenia nieprawidłowości wykorzystania dotacji w jakiejkolwiek części;
8. wydanie decyzji, która jest niezgodna z art. 251 ust. 1 pkt 1 ustawy o finansach publicznych, albowiem strona w całości wykorzystała przyznaną jej decyzję oświatową i brak było podstaw do stwierdzenia, iż jakakolwiek część dotacji została niewykorzystana.
Mając powyższe zarzuty na uwadze, strona skarżąca wniosła o uchylenie decyzji oraz umorzenie postępowania, ewentualnie o uchylenie zaskarżonej decyzji przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Tarnowie, uznało wniesione odwołanie za nieuzasadnione i opisaną na wstępie decyzją z dnia 1 sierpnia 2024 r. utrzymało w mocy decyzję organu I instancji.
Na wstępie organ odwoławczy streścił przebieg dotychczasowego postępowania oraz powołał przepisy mające zastosowanie w niniejszej sprawie m.in. art. 251 ust. 1 oraz art. 252 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych.
W motywach rozstrzygnięcia SKO podkreśliło, że niniejszej sprawie mamy do czynienia z trzema rodzajami dotacji oświatowej podlegającej zwrotowi.
Pierwsza rozpatrywana część dotyczy pobrania dotacji w nadmiernej wysokości (art. 252 ust. 1 pkt 2 u.f.p.) i związana jest wyłącznie z [...] Szkołą Policealną "M." w T. Jak wynika ze statutu ww. szkoły policealnej jest ona szkołą niepubliczną, w której nie jest realizowany obowiązek szkolny i obowiązek nauki. W 2021 r. kształciła na kierunkach: technik farmaceutyczny, terapeuta zajęciowy, technik masażysta, opiekun medyczny oraz w trybie zaocznym technik weterynarii. Podstawę przyznania dotacji szkole niepublicznej na rok 2021 stanowił przepis art. 26 u.f.z.o. Wśród zakwestionowanych, jako uprawnionych do pobierania na nich dotacji, organ l instancji wyróżnia zasadniczo dwie grupy słuchaczy. Pierwszą stanowią ci wykazywani w miesięcznych informacjach o liczbie uczniów, którzy jednak w danych miesiącach w szkole się nie kształcili - co wynika z dokumentacji dotyczącej przebiegu nauczania. Drugą natomiast uczniowie co prawda prawidłowo zapisani, natomiast niespełniający ustawowego kryterium 50% obecności na obowiązkowych zajęciach edukacyjnych. W sprawie poddano analizie księgę uczniów, dzienniki lekcyjne na rok szkolny 2020/2021 oraz 2021/2022 dla poszczególnych kierunków, dziennik lekcyjny dla słuchaczy zaocznych na kierunku weterynarii oraz miesięczne informacje o liczbie uczniów.
Konkluzje organu l instancji, które SKO w pełni zaaprobował są takie, że 9 osób nie można w ogóle uznać za słuchaczy w danych okresach 2021 r., bowiem w ich przypadku istniały rozbieżne zapisy w księdze uczniów oraz dziennikach lekcyjnych, byli niewpisani do żadnego dziennika lekcyjnego lub też zostali wcześniej wykreśleni z listy uczniów. Dotacja służy bowiem pokrywaniu części wydatków bieżących ponoszonych przez szkołę w przeliczeniu na jednego ucznia, gdzie dotacje opierają się na liczbie uczniów faktycznie kształcących się. Z kolei rolą organu prowadzącego jest takie prowadzenie dokumentacji przebiegu nauczania, żeby nie budziła ona wątpliwości.
W przypadku drugiej grupy uczniów, organ l instancji dokonał analizy uczestnictwa każdego ze słuchaczy w obowiązkowych zajęciach edukacyjnych prowadzonych w [...] Szkole Policealnej "M." w T. w 2021 r. Listy obecności - prowadzone dla każdego z kierunku z osobna, na których słuchacze potwierdzali podpisem swój udział zajęciach, zostały utrwalone na potrzeby postępowania w formie elektronicznej - na płycie CD. Przebieg nauczania dokumentowany był w dziennikach lekcyjnych obejmujących rok szkolny 2020/2021 i 2021/2022. Organ l instancji uwzględnił również przepisy obowiązujące w związku ze stanem epidemii, a konkretnie przepisy § 10 ust. 9-13 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 20 marca 2020 r. w sprawie szczególnych rozwiązań w okresie czasowego ograniczenia funkcjonowania jednostek systemu oświaty w związku z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19 (Dz. U. z 2020 r. póz. 493, dalej r.s.r.c.o.), które znajdują zastosowanie w przypadku ograniczenia funkcjonowania szkoły. Jeżeli w danym miesiącu obowiązywało ograniczenie funkcjonowania szkoły, wówczas dotację należy obliczać według zasad określonych w § 10 ust. 9-13 tego rozporządzenia. Jeżeli natomiast w danym miesiącu tego ograniczenia nie było, wówczas należy stosować zasady ogólne wynikające z art. 26 ust. 2 ustawy z 2017 r. o finansowaniu zadań oświatowych, z tym że do ustalenia frekwencji uczniów należy dodatkowo uwzględnić przepis § 10 ust. 13 cytowanego rozporządzenia.
Regulacje te mają szczególne znaczenie przy ustalaniu prawidłowości pobrania dotacji dla [...] Szkoły Policealnej "M." w T. za okres styczeń-maj 2021 r., bowiem w tym czasie występowało ograniczenie funkcjonowania szkoły. Kolegium podkreśliło, że na gruncie ww. przepisów, przekazanie informacji o liczbie uczniów w okresie styczeń-maj 2021 r. nie miało istotnego znaczenia, gdyż - zgodnie z § 10 ust. 9 r.s.r.c.o. - podstawą do naliczenia dotacji jest frekwencja, jaka była w październiku 2020 r., jako ostatnim miesiącu, w którym nauka odbywała się stacjonarnie. Konieczne jest zatem stwierdzenie, że w okresie styczeń-maj 2021 r., z jakim mamy do czynienia w przedmiotowej sprawie – punktem odniesienie będzie październik 2020 r., jako ostatni miesiąc, w którym ograniczenie funkcjonowania szkoły było krótsze niż 40 % czasu przeznaczonego w danym miesiącu na obowiązkowe zajęcia edukacyjne.
W związku z powyższym – zdaniem SKO – organ I instancji słusznie zażądał od beneficjenta dotacji list obecności za tamten miesiąc 2020 r. Jednak przekazane przez stronę skarżącą dokumenty tj. odręcznie sporządzone listy uczniów, a także dokumenty zatytułowane "Potwierdzenie obecności na zajęciach w szkole policealnej M. Rok Szkolny 2020/2021", nie dają możliwości ustalenia, czy uczniowie w ten sposób potwierdzający swoją obecność na zajęciach, spełnili ustawowe kryterium 50% frekwencji na zajęciach obowiązkowych. W konsekwencji organ I instancji prawidłowo zdyskredytował tak przedłożone dokumenty i uznał, że w takim przypadku, gdy beneficjent nie dopełnił obowiązku dokumentowania obecności uczniów/słuchaczy w prawidłowej formie (za październik 2020 r.), brak jest podstaw do uznania, że spełnili w okresie od stycznia do maja 2021 r. wymaganą do dotacji frekwencję. Do prawidłowych wniosków doszedł również organ l instancji w zakresie dotacji pobieranej przez placówkę, dokonując za okres styczeń-maj 2021 r. rozdziału słuchaczy/uczniów na tych, którzy zostali przyjęci na pierwszy semestr (obowiązywała regulacja §10 ust. 12 r.s.r.c.o. i w tym zakresie organ nie kwestionował pobrania) i na tych, dla których był to semestr kolejny (§10 ust. 11, r.s.r.c.o), gdzie spełnienie wymogu frekwencyjnego należało odnosić do stanu z października 2020 r., a skoro organ prowadzący w tamtym czasie nie prowadził prawidłowych list obecności, to należało zanegować tę część pobranej dotacji.
Następnie SKO wskazało, że po 31 maja 2021 r. uczniowie powrócili do regularnej nauki stacjonarnej i zastosowanie ponownie znalazły zasady ogólne wynikające z art. 26 ust. 2 u.f.z.o., co oznaczało, że wymóg frekwencyjny należało odnosić do bieżącego miesiąca. Z kolei jak wynika z dzienników lekcyjnych, zajęcia w [...] Szkole Policealnej "M." w T. odbywały się w czerwcu 2021 r., przy czym ani na etapie prowadzonej uprzednio kontroli, ani już w trakcie postępowania (pomimo wezwania organu l instancji w tym zakresie) beneficjent dotacji nie przedłożył list obecności obejmujących podpisy wszystkich słuchaczy. Tym samym prawidłowe było zanegowanie całości dotacji przekazanej w czerwcu 2021 r., co ma również i dalsze skutki. W ocenie SKO, skoro uchybienie w zakresie potwierdzania obecności słuchaczy na zajęciach dotyczyło czerwca 2021 r. i nie było możliwe ustalenie spełnienia progu frekwencyjnego względem żadnego ze słuchaczy w czerwcu 2021 r., to sytuacja taka musi oddziaływać również - wedle przepisu art. 26 ust. 4 u.f.z.o., na dotację pobraną w lipcu i sierpniu 2021 r., czyniąc ją w tej części pobraną w nadmiernej wysokości.
We wrześniu i październiku zajęcia w [...] Szkole Policealnej "M." w T. odbywały się stacjonarnie - co wynika z treści dzienników lekcyjnych oraz na listach obecności, co skutkowało stosowaniem zasad ogólnych z przepisu art. 26 ust. 2 u.f.z.o.
W listopadzie i grudniu 2021 r. ponownie miało miejsce czasowe ograniczenie funkcjonowania szkoły - co wynika z dzienników lekcyjnych, które obejmują zajęcia stacjonarne i zdalne. W sprawie ustalono, że wprowadzono system nauki hybrydowej z polecenia dyrektora placówki. Polecenie takie nie spełniało wymogów formalnych, bowiem do modyfikacji nauczania w tym zakresie konieczne było sprostanie wymogom Rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia 31 grudnia 2002 r. w sprawie bezpieczeństwa i higieny w publicznych i niepublicznych szkołach i placówkach (Dz. U. z 2020 r. póz. 1604 ze zm.), przy czym organ l instancji nie zanegował tej okoliczności i uznał, że zastosowanie ponownie znajdzie przepis § 10 ust, 11 r.s.r.c.o. Ograniczenie funkcjonowania szkoły kształtowało się różnie w odniesieniu do poszczególnych kierunków. Dla części słuchaczy (objętych dziennikami TF III, IV 2021/2022; TF V 2021/2022 oraz TF II, III 2021/2022) w listopadzie 2021 r. okres, w którym nie występowało ograniczenie funkcjonowania szkoły wynoszące co najmniej 40% czasu przeznaczonego na obowiązkowe zajęcia, a zatem w tym przypadku zgodnie z §10 ust. 9 r.s.r.c.o. dla ustaleń w zakresie prawidłowości pobrania dotacji przyjęto listopad 2021 r. Z kolei dla pozostałych słuchaczy (tj. tych objętych dziennikami TF III, IV 2020/2021; 2021/2022; TZ III, IV 2021/2022; TF l, II 2021/2022 oraz TZ l, II 2021/2022), z uwagi na to, że okres, w którym nie obowiązywało ich ograniczenie funkcjonowania szkoły był krótszy, niż 40% czasu przeznaczonego na obowiązkowe zajęcia, frekwencję za listopad ustalono na podstawie miesiąca wcześniejszego tj. października 2021 r. - tj. stosując przepis § 10 ust. 11 r.s.r.c.o. Wszystkie szczegółowe obliczenia, a także wykaz konkretnych słuchaczy, co do których wystąpiły okoliczności skutkujące pobraniem dotacji w nadmiernej wysokości zostały przedstawione w załącznikach nr 1-4 decyzji Prezydenta Miasta Tarnowa. Co istotne organ l instancji określając kwotę dotacji pobranej w nadmiernej wysokości, prawidłowo nie uwzględnił innej składowej przekazanej dotacji tj. tzw. dotacji "za efekt" z art. 26 ust. 5 u.f.z.o., ta część dotacji bowiem nie jest uzależniona od frekwencji.
Dalej organ odwoławczy odniósł się do sytuacji dwóch słuchaczek tj. W. K. i A. K. Pierwsza, która co prawda ukończyła szkołę policealną i przystąpiła do egzaminu zawodowego, nie spełniała jednakże wymogu frekwencyjnego - a właśnie od tego w przeciwieństwie do tzw. dotacji za efekt, uzależnione jest przyznanie dotacji na podstawie art. 26 ust. 2 u.f.z.o. Beneficjent dotacji wskazywał na "indywidualny tryb nauki", przy czym ta forma (jeśli oczywiście chodziło o indywidualny program lub tok nauki) jest sformalizowaną instytucją i nie polega wyłącznie na uznaniu dyrektora placówki. Z przedłożonych przez beneficjenta dotacji dokumentów dotyczących W. K. w żaden sposób nie wynika, aby dopełniono formalnym wymogom przyznania indywidualnego programu lub toku, a także, aby osoba ta spełniała określone ku temu przesłanki. Zatem brak jest podstaw, aby w przypadku badania prawidłowości pobrania dotacji w przeliczeniu na tę osobę, odstępować od ogólnego wymogu frekwencyjnego.
Z kolei A. K., zapisana w dniu 1 września 2020 r. na kierunek terapeuta zajęciowy, wg księgi uczniów skreślona w dniu 31 stycznia 2021 r., a wg dziennika w dniu 28 lutego 2021 r., została przez organ uznana jako słuchacz [...] Szkole Policealnej "M." w T., który uwzględnił w tym zakresie wyjaśnienia organu prowadzącego. Niemniej jednak z uwagi na brak prawidłowych list obecności za październik 2020 r. (§10 ust. 11 r.s.r.c.o.), dotacja za styczeń i luty w przeliczeniu na tego słuchacza została pobrana w nadmiernej wysokości. Szczegółowe wyliczenia odnośnie kwot i wykaz poszczególnych uczniów/słuchaczy organ l instancji zawarł w załącznikach nr 1-4 do swojej decyzji, a także w tabelach na str. 11 i 23 samej decyzji. Dane zostały przedstawione rzetelnie i dają możliwość weryfikacji ich zgodności ze stanem faktycznym.
Mając powyższe na uwadze Kolegium stwierdziło, że kwota dotacji pobranej w 2021 r. w nadmiernej wysokości przez [...] Szkołę Policealną "M." w T., której organem prowadzącym jest strona skarżąca, wynosi 328.885,18 zł i podlega zwrotowi do budżetu Miasta Tarnowa wraz z odsetkami jak dla zaległości podatkowych liczonych zgodnie z art. 252 ust. 6 pkt 2 u.f.p.
Dalej Kolegium wskazało, że kolejną sporną kwestią jest kwota 108.000,00 zł wedle rozliczeń rocznych wydana na czynsz najmu lokalu użytkowego położonego w T. przy ul. O. [...]. Zgodnie z rocznymi rozliczeniami na zapłatę za każdą z dwunastu wykazanych faktur opiewających na kwotę 15000,00 zł składało się 9000,00 zł rzekomo poniesionych z dotacji przyznanej na [...] Branżową Szkołę [...] przy [...] Ośrodku [...] "D." w T. (sumarycznie 108000,00 zł) i 6000,00 zł z dotacji przyznanej na [...] Szkołę Policealną "M." w T. (sumarycznie 72 000,00 zł). W przypadku tej drugiej placówki, Prezydent Miasta Tarnowa uznał, że z uwagi na to, że przysługująca dotacja była niższa, niż wydatki rozliczone prawidłowo oraz dokonane w terminie m.in. kwota 72000,00 zł została już skonsumowana przez kwotę dotacji podlegającej zwrotowi z tytułu pobrania w nadmiernej wysokości. Organ odwoławczy wskazał, że nie podzielił tego poglądu, niemniej z uwagi na przepis art.139 k.p.a., nie może w tym zakresie orzec na niekorzyść strony skarżącej.
Finalnie zakwestionowano zatem jedynie kwotę 108.000,00 zł deklarowaną jako wydatki na czynsz najmu nieruchomości użytkowej, a pochodzącą z dotacji przyznanej na Szkołę Branżową. Organ l instancji, z uwagi na brak wykazania poniesienia tego wydatku, sklasyfikował tę kwotę jako część dotacji niewykorzystanej do końca roku 2021 r. i nakazał jej zwrot wraz z odsetkami liczonymi zgodnie z art. 251 ust. 5 u.f.p. Podstawą zakwestionowania tych wydatków były ustalenia organu, z których wynikało, że przekazana w toku kontroli dokumentacja finansowa placówki nie odzwierciedlała dokonanych z tego tytułu wypłat. Brak finansowania ze środków dotacji przedmiotowego wynagrodzenia potwierdziła również sama strona skarżąca w złożonym w toku postępowania oświadczeniu, z którego wynikało, że nie pobierała ona z tego tytułu wynagrodzenia. Późniejsza zmiana oświadczenia, nie miała znaczenia przede wszystkim z tego powodu, że przedłożone w toku postępowania odwoławczego dowody nie zawierały opisu, który wskazywałby na to, że wynagrodzenie rzeczywiście zostało sfinansowane ze środków dotacji. Dane niezbędne do oceny prawidłowości wykorzystania dotacji powinny wynikać z dokumentacji księgowo - podatkowej, organizacyjnej czy utrwalającej przebieg nauczania, do prowadzenia której była zobowiązana wnosząca skargę.
W ocenie Kolegium, organ I instancji prawidłowo więc uznał kwotę odpowiadającą wysokości wynagrodzenia z uwagi na brak prawidłowego udokumentowania, jako niewykorzystaną w roku budżetowym 2021 r. (art. 251 ust. 1 u.f.p.)
Kolejną grupę zakwestionowanej dotacji stanowią wydatki zaklasyfikowane przez organ jako część dotacji wykorzystanej niezgodnie z przeznaczeniem. Na łączną kwotę 175 857,60 zł składają się:
- wynagrodzenie dla Z. O. wynikające z umowy zlecenia z 8 lutego 2021 r. na kwotę 1.0994,83 zł - pokrytą ze środków dotacji przekazanej w 2021 r. [...] Ośrodkowi [...] "D." w T., na kwotę 10994,83 pokrytą ze środków dotacji przekazanej w 2021 r. [...] Szkole Podstawowej [...] przy [...] Ośrodku [...] "D." w T., oraz na kwotę 10994,83 zł pokrytą ze środków dotacji przekazanej w 2021 r. [...] Branżowej Szkole [...] przy [...] Ośrodku [...] "D." w T., tj. łącznie 32 984,49 zł,
- wydatki związane z zakupem i eksploatacją samochodu marki [...] pokryte ze środków z dotacji przekazanej w 2021 r. [....] Ośrodkowi [...] "D." w T.: raty leasingowe – 101.622,57 zł, opłata składki ubezpieczenia – 2.627,00 zł, wydatki na zakup paliwa – 6.574,39 zł, łącznie 110.823,96 zł,
- wydatki na zakup paliwa do ww. samochodu pokryte ze środków z dotacji przekazanej w 2021 r. [...] Branżowej Szkole [...] przy [...] Ośrodku [...] "D." w T. w kwocie 4.681,74 zł,
- wynagrodzenia za wykonanie projektów sfinansowanych ze środków sfinansowane ze środków z dotacji przekazanej w 2021 r. [...] Ośrodkowi [...] "D." w T.: "T." w ramach umowy o dzieło z 31 marca 2021 r. na kwotę 1.800,00 zł oraz "G.» w ramach umowy o dzieło z 14 października 2021 r. na kwotę 4.300,00 zł, łącznie 6.100,00 zł,
- wynagrodzenie dla E. D. Ć. – F. w kwocie 1 700,00 zł z tytułu umowy o dzieło z 5 lipca 2021 r. sfinansowane ze środków z dotacji przekazanej w 2021 r. [...] Ośrodkowi [...] "D." w T.,
- koszt zakupu wyżywienia dla wychowanek [...] Ośrodka [...] "D." w T., sfinansowany z dotacji przekazanej w 2021 r. temu ośrodkowi, w kwocie 12.067,41 zł,
- wydatek w kwocie 6.150,00 zł za usługę prawną, konsultację i doradztwo objęty fakturą VAT Nr [...] z 27 kwietnia 2021 r. pokryty ze środków dotacji przekazanej w 2021 r. [...] Branżowej Szkole [...] przy [...] Ośrodku [...] "D." w T.
- kwota 1.350,00 zł odpowiadająca zawyżonej części wydatku na usługi psychoterapii grupowej dla podopiecznych [...] Ośrodka [...] "D." w T. i sfinansowana z dotacji przekazanej w 2021 r. temu ośrodkowi.
Odnosząc się do zakwestionowanego wynagrodzenia Z. O. wynikającego z umowy zlecenia z 8 lutego 2021 r., wątpliwości organu l instancji wzbudził brak udokumentowania jakie czynności osoba ta wykonywała - będąc zatrudniona jednocześnie we wszystkich placówkach, których dotyczy niniejsza sprawa. Zgodnie z ww. umową Z. O. zajmować miała stanowisko "Kierownika administracyjnego w placówkach podległych Fundacji". Sama umowa nie precyzuje jaki miał być zakres wykonywanych czynności. Okoliczność ta nie wynika również ze statutów tych placówek. Z miesięcznej karty czasu pracy wynika, że Z. O. na swoim stanowisku w każdym z miesięcy zajmowała się zarządzaniem pracą podległego zespołu, kontrolą dokumentów finansowych, nadzorem nad korespondencją i obiegiem dokumentów w podległych jednostkach Fundacji, koordynowaniem edukacji zdalnej w szkole M., prowadzeniem dokumentacji kwalifikacji zawodowych kadry w O.[...], Szkole Branżowej przy O[...], Szkole Podstawowej przy O[...], Szkole Policealnej M. Taki zakres zadań jaki wykonywać miała Z. O. mógłby zatem potencjalnie pokrywać się z tymi z innych stanowisk przewidzianych w szkołach i placówkach prowadzonych przez Fundację G., a samo stanowisko Kierownika Administracyjnego tak naprawdę zbędne w ustroju placówek. Rację zatem miał organ l instancji zwracając się do beneficjenta dotacji (pismem z 12 czerwca 2023 r.) o przedstawienie materiału dowodowego wskazującego, że czynności wynikające z umowy zlecenia były rzeczywiście wykonywane przez Z. O., a także - skoro wynagrodzenie pokrywane było z dotacji przeznaczonych dla różnych szkół i placówek - wskazujących na przyjętą w tym zakresie proporcję. Zdaniem organu odwoławczego same karty czasu pracy, odpowiedzi w tym zakresie nie dają. Ponadto wiarygodność dowodu w postaci kart czasu pracy podważa również pismo pełnomocnika strony z 5 kwietnia 2024 r., w którym podano, że Z. O. nie posiada wiedzy na temat funkcjonowania placówek prowadzonych przez stronę skarżącą, oraz że nie zajmuje się obsługą administracyjną i finansową dotowanych placówek oświatowych. W trakcie przesłuchania Z. O. podała, że sprawowała nadzór nad sprzątaczką, konserwatorem oraz sekretarką, kompletowała teczki pracowników, weryfikowała dane zawarte na fakturach dotyczących zakupów związanych z wykonywaniem pracy przez podległych jej pracowników. Nie pamięta jednak, aby kiedykolwiek podpisywała się pod jakimikolwiek fakturami, nie wie kto opisywał dokumenty finansowe, nie wie ile takich faktur było w ciągu miesiąca. W ocenie Kolegium, jeżeli Z. O. rzeczywiście wykonywała opisane w karcie czasu pracy czynności, to pozostawiać one musiały dalsze materialne ślady, które przedłożone potwierdziłyby prawidłowość wydatku na jej wynagrodzenie. Słusznie zatem wynagrodzenie dla Z. O. wynikające z umowy zlecenia z 8 lutego 2021 r. na kwotę 10.994,83 zł - pokrytą ze środków dotacji przekazanej w 2021 r. [...] Ośrodkowi [...] "D." w T., na kwotę 10 994,83 zł pokrytą ze środków dotacji przekazanej w 2021 r. [...] Szkole Podstawowej [...] Przy [...] Ośrodku [...] "D." w T., oraz na kwotę 10.994,83 zł pokrytą ze środków dotacji przekazanej w 2021 r. [...] Branżowej Szkole [...] przy [...] Ośrodku [...] "D." w T. (łącznie 32 984,49 zł) zakwalifikowane zostało jako część dotacji wykorzystanej niezgodnie z przeznaczeniem i podlegające zwrotowi do budżetu Miasta Tarnowa wraz z odsetkami jak dla zaległości podatkowych liczonych zgodnie z art. 252 ust. 6 pkt 1 u.f.p.
Kolejnym kwestionowanymi wydatkami są te związane z zakupem i eksploatacją samochodu marki [...]. Zdaniem Kolegium, zgromadzone w sprawie dowody wskazują, że samochód marki [...] wykorzystywany był do celów prywatnych p. O. (dojazdy do pracy, wizyty w miejscowości w woj. warmińsko-mazurskim), samochodem wykorzystywanym na rzecz szkół i placówek był inny pojazd tj. [...], a zatem wydatek ten (raty leasingu, koszt paliwa i ubezpieczenia) nie był związany z realizacją zadań w zakresie kształcenia, wychowania i opieki. W związku z powyższym, wydatki związane z zakupem i eksploatacją samochodu marki [...] pokryte ze środków z dotacji przekazanej w 2021 r. [...] Ośrodkowi [...] "D." w T. tj.: raty leasingowe - 101.622,57 zł, opłata składki ubezpieczenia - 2.627,00 zł, wydatki na zakup paliwa - 6.574,39 zł (łącznie 110.823,96 zł), a także wydatki na zakup paliwa do ww. samochodu pokryte ze środków z dotacji przekazanej w 2021 r. [...] Branżowej Szkole [...] przy [...] Ośrodku [...] "D." w T. w kwocie 4.681,74 zł, uznać należało za część dotacji wykorzystanej niezgodnie z przeznaczeniem i podlegającej zwrotowi do budżetu Miasta Tarnowa wraz z odsetkami jak dla zaległości podatkowych liczonych zgodnie z art. 252 ust. 6 pkt 1 u.f.p.
W ocenie SKO, zbiorczo potraktować można część dotacji przyznanej w 2021 r. [...] Ośrodkowi [...] "D." w T. i wykorzystanej następnie na zapłatę za wynagrodzenia za wykonanie projektów: "T." w ramach umowy o dzieło z 31 marca 2021 r. na kwotę 1.800,00 zł oraz "G.» w ramach umowy o dzieło z 14 października 2021 r. na kwotę 4.300,00 zł, a także wynagrodzenia dla E. D. Ć. – F. w kwocie 1.700,00 zł z tytułu umowy o dzieło z 5 lipca 2021 r. sfinansowanego ze środków sfinansowane ze środków z dotacji .przekazanej w 2021 r. [...] Ośrodkowi [...] "D." w T. Z poczynionych przez organ I instancji ustaleń wynika, że wykonywane projekty w ramach umowy o dzieło z 14 października 2021 r. miały charakter zewnętrzny - tj. w pierwszym przypadku nastawione były na wszystkie dzieci i młodzież placówek edukacyjnych powiatu tarnowskiego, drugim w przeważającej części na seniorów. Kontekst zlecania tych projektów wskazywał ponadto na ich marketingowy charakter - czyli chęć poprawy wizerunku szkół i placówek.
Podobnie rzecz się ma z wynagrodzeniem dla E. D. Ć.-F. w kwocie 1 700,00 zł z tytułu umowy o dzieło z dnia 5 lipca 2021 r. sfinansowanego z dotacji przekazanej w 2021 r. [...] Ośrodkowi [...] "D." w T. SKO zwróciło uwagę na braki udokumentowania tego wydatku. Beneficjent wyjaśnił że związany on był z tłumaczeniem do projektów współpracy z polską szkołą na Litwie oraz pomocą w tłumaczeniu przy rozmowach z obcojęzycznymi właścicielami nieruchomości, która miała być dzierżawiona na potrzeby MOS. Następnie jednak wskazał, że "Pani Ć.-F. wykonywała w rzeczywistości dla Fundacji G. dwa tłumaczenia. Tłumaczenie umowy najmu dla MOS od Zgromadzenia [...] oraz tłumaczenie bieżących maili związanych z negocjacjami umowy najmu". Sama umowa o dzieło z rzeczonej daty przewidywała wynagrodzenie w kwocie 2.900 zł (a nie 1.700 zł jak zadeklarowano). Z pisemnych wyjaśnień E. D. C.-F. wynika, że tłumaczenia treści do projektu współpracy ze szkołą polską na Litwie wykonała w 2020 r. Z kolei w 2021 r. tłumaczyła umowę najmu lokalu dla MOS od [...]. Do pisemnych wyjaśnień dołączono umowę najmu (oryginał i tłumaczenie) przy czym dotyczą one [...] Ośrodka [...] dla dziewcząt "D.", a nie MOSu w T. W ocenie Kolegium na podstawie zgromadzonego w aktach sprawy materiału, nie da się ustalić, czy wydatek ten w ogóle dotyczył placówki. Oznaczenie strony umowy z przedłożonej umowy najmu i jej tłumaczenia wskazuje wręcz, że usługa dotyczyła zupełnie innego podmiotu.
W przypadku wydatków na wyżywienie podopiecznych ośrodka w łącznej wysokości 12.067,41 zł, sfinansowanego z dotacji przekazanej w 2021 r. [...] Ośrodkowi [...] "D." w T., SKO zwróciło uwagę, na charakterystyczną dla środków publicznych zasadę zakazu podwójnego finansowania. W placówce zasadą jest pokrywanie tych wydatków przez rodziców bądź opiekunów. Wyjątkowo organ prowadzący mógł zwolnić z odpłatności w formie decyzji. Taka decyzja nie została jednak podjęta (a w każdym razie organ prowadzący nie przedłożył takiej dokumentacji), co oznacza, że w przypadku gdyby po stronie rodziców/opiekunów części podopiecznych powstała zaległość z tego tytułu, organ prowadzący nie zwolnił ich z tej opłaty, a wyżywienie sfinansował ze środków z dotacji, to finalnie dojść mogło do podwójnego finansowania tego samego wydatku. Tak bowiem stałoby się, gdyby organ prowadzący wyegzekwował zaległości od rodziców/opiekunów podopiecznych. Organ stosował wezwania w celu przedłożenia dowodów wskazujących na prawidłowość tego wydatku, jednak beneficjent dotacji takiego stanu rzeczy skutecznie nie wykazał. Prawidłowo zatem zakwalifikowano koszt zakupu wyżywienia dla [...] Ośrodka [...] "D." w T., sfinansowanego z dotacji przekazanej w 2021 r. temu ośrodkowi, w kwocie 12.067,41 zł, jako część dotacji wykorzystanej niezgodnie z przeznaczeniem i podlegającej zwrotowi do budżetu Miasta Tarnowa wraz z odsetkami jak dla zaległości podatkowych liczonymi zgodnie z art. 252 ust. 6 pkt 1 u.f.p.
W przypadku natomiast wydatku w kwocie 6.150,00 zł na zapłatę faktury VAT Nr [...] z 27 kwietnia 2021 r. z tytułu usługi prawnej, konsultacji i doradztwa, sfinansowanego z dotacji przyznanej w 2021 r. [...] Branżowej Szkole [...] przy [...] Ośrodku [...] "D." w T. zasadniczą okolicznością dyskwalifikującą ten wydatek jako celowy jest zapis ww. fakturze, z którego wynika, że usługa ta tak naprawdę wykonywana była na rzecz Szkoły Policealnej M., a nie Szkoły Branżowej. O ile co do zasady koszty obsługi prawnej mogłyby być finansowane z dotacji oświatowej, to niewątpliwie musi ona dotyczyć szkoły, czy placówki, na rzecz której przyznano środki. Wydatek ten zakwalifikować zatem należy jako część dotacji wykorzystanej niezgodnie z przeznaczeniem i podlegającej zwrotowi do budżetu Miasta Tarnowa wraz z odsetkami jak dla zaległości podatkowych liczonymi zgodnie z art. 252 ust. 6 pkt 1 u.f.p.
Ostatnim z zakwestionowanych wydatków jest kwota 1.350,00 zł stanowiąca różnicę pomiędzy kwotą należną za usługi psychoterapii grupowej dla podopiecznych [...] Ośrodka [...] "D." w T., a kwotą zapłaconą i poniesioną ze środków z dotacji przekazanej w 2021 r. temu ośrodkowi. Faktura za usługi wykonane w maju 2021 r. opiewała na kwotę 8.856,00 zł z kolei zgodnie z wykazem zajęcia w dniu 23 maja 2021 r. trwały 1,5h (a nie 4,5h) (18:30-20:00), co zgodnie z przyjętą stawką godzinową (450 zł) wskazuje, że za te usługi nadpłacono netto 1 350 zł (450 zł x 3). Do faktury przyjęto liczbę godzin 16, zamiast prawidłowych 13. Na marginesie tylko organ odwoławczy wskazuje, że różnica między kwotą poniesioną (i w całości zadeklarowaną jako wydatkowaną ze środków z dotacji), a należną wynosi 1.660,50 zł (8.856,00 zł – 7.195,50 zł) uwzględniając 23% podatek VAT. Przy czym z uwagi na przepis art. 139 k.p.a., nie jest możliwe orzeczenie na niekorzyść strony. O ile wydatek ten pozostaje w związku z zadaniami kształcenia, wychowania i opieki, to z pewnością skoro beneficjent za usługę zapłacił więcej, niż powinien zgodnie z ustaleniami, to dyskwalifikować musi go niespełnienie kryterium oszczędności (art. 44 ust. 3 pkt 1 u.f.p.) oraz wymogu ponoszenia wydatków w wysokości i terminach wynikających z zaciągniętych zobowiązań (art. 44 ust. ust. 3 pkt 3 u.f.p.). Kwota ta również stanowi część dotacji wykorzystanej niezgodnie z przeznaczeniem i podlega zwrotowi do budżetu Miasta Tarnowa wraz z odsetkami jak dla zaległości podatkowych liczonymi zgodnie z art. 252 ust. 6 pkt 1 u.f.p.
Końcowo organ odwoławczy odniósł się do zarzutów odwołania, uznając je za bezzasadne.
W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie strona skarżąca, zarzuciła naruszenie:
1. art. 252 ust. 1 pkt. 1 i 2 ustawy o finansach publicznych poprzez jednoczesne określenie (skumulowanie) kwot dotacji podlegających zwrotowi z tytułu przesłanki pobrania dotacji w nadmiernej wysokości oraz z tytułu przesłanek niewykorzystania dotacji lub wykorzystania jej niezgodnie z przeznaczeniem, podczas gdy uznanie danej kwoty dotacji za pobraną w nadmiernej wysokości pomniejsza kwotę dotacji podlegającej rozliczeniu
2. art. 107 § 1 pkt 5 k.p.a. w zw. z art. 138 § 1 pkt. 1 k.p.a. poprzez utrzymanie w mocy decyzji Prezydenta Miasta Tarnowa, pomimo że z decyzji organu I instancji nie wynika, jaka kwota dotacji podlegającej do zwrotu przypada w związku z prowadzeniem przez stronę skarżącą danej jednostki oświatowej, podczas gdy sentencja decyzji powinna wskazywać jasno i w sposób niebudzący żadnych wątpliwości, której z jednostek oświatowych dotyczy dana kwota dotacji, która podlega zwrotowi;
3. art. 107 § 1 pkt 5 k.p.a. w zw. z art. 252 ust. 1 i 6 ustawy o finansach publicznych w zw. z art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. poprzez utrzymanie w mocy decyzji Prezydenta Miasta Tarnowa pomimo, że organ I instancji określił obowiązek zwrotu kwoty dotacji wraz z odsetkami liczonymi jak od zaległości podatkowych, podczas gdy w ustawie o finansach publicznych nie jest znane pojęcie "odsetek jak od zaległości podatkowych", a ustawodawca używa pojęcia odmiennego;
4. art. 10 § 1 k.p.a. w zw. z art. 6 k.p.a. oraz art. 75 § 1 związku z art. 78 § 1 k.p.a., poprzez przeprowadzenie postępowania bez poszanowania zasady praworządności, co wyrażało się w braku uwzględnienia wniosków dowodowych zgłaszanych przez stronę skarżącą w odwołaniu, a których rozpoznanie miało istotne znaczenie dla ustalenia stanu faktycznego sprawy w zakresie okoliczności istotnych dla sprawy, jak również poprzez uniemożliwienie pełnomocnikowi strony zapoznania się z aktami postępowania przed organem II instancji oraz złożenia ewentualnego dalszego stanowiska w sprawie, albowiem po wpłynięciu sprawy do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Tarnowie organ II instancji nie skierował do strony lub jej pełnomocnika żadnej korespondencji w sprawie;
5. art. 77 § 1, 80 k.p.a., art. 81a § 1 k.p.a. oraz art. 10 § 1 k.p.a., jak również art. 15 k.p.a. poprzez brak podjęcia przez organ II instancji czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i prawnego sprawy oraz do jej załatwienia tj; - brak przeprowadzenia postępowania dowodowego, nieuwzględnienia wniosków o przeprowadzenie rozprawy administracyjnej, a następnie dopuszczenie oraz przeprowadzenie dowodu z przesłuchania reprezentanta strony postępowania P. O.;
- oparcie decyzji wydanej przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze na niedostatecznym zebraniu materiału dowodowego, jak również niedostatecznym rozważeniu już zebranego materiału dowodowego, organ II instancji zaniechał uzupełnienia materiału dowodowego w jakimkolwiek zakresie, w całości opierając się na materiale zgromadzonym przez Prezydenta Miasta Tarnowa, co pozostaje w sprzeczności z zasadą dwuinstancyjności postępowania administracyjnego;
- poprzez brak zapewnienia stronie skarżącej czynnego udziału w sprawie m.in. nieumożliwienie wypowiedzenia się co do przeprowadzonego postępowania, niewyznaczenie rozprawy administracyjnej oraz niepoinformowanie o kwestionowanych na obecnym etapie postępowania wydatkach;
6. art. 252 ust. 1 pkt. 2 ustawy o finansach publicznych poprzez uznanie, że strona skarżąca pobrała dotację w nadmiernej wysokości za 2021 rok, podczas gdy okoliczności faktyczne i prawne sprawy wskazują, że strona pobrała dotację w sposób prawidłowy, a kwestionowane przez organ okoliczności dotyczące prawidłowości pobrania dotacji nie są zgodne ze stanem faktycznym oraz prawnym sprawy;
7. art. 252 ust. 1 pkt. 1 ustawy o finansach publicznych poprzez uznanie, że strona skarżąca wykorzystała otrzymaną w roku 2021 dotację niezgodnie z przeznaczeniem, podczas gdy okoliczności faktyczne i prawne sprawy wskazują, że strona w całości wykorzystała przyznaną jej dotację oświatową w sposób prawidłowy, tym samym brak było podstaw do stwierdzenia nieprawidłowości wykorzystania dotacji w jakiejkolwiek części;
8. art. 251 ust. 1 pkt. 1 ustawy o finansach publicznych poprzez uznanie, że strona skarżąca nie wykorzystała całej dotacji za rok 2021, podczas gdy okoliczności faktyczne i prawne sprawy wskazują, że strona w całości wykorzystała przyznaną jej dotację oświatową w sposób prawidłowy i zgodnie z kasowym modelem jej rozliczenia.
W oparciu o powyższe zarzuty, strona skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania.
W uzasadnieniu skargi strona skarżąca obszernie rozwinęła powyższe zarzuty.
W odpowiedzi na skargę, organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zaprezentowane w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, zważył co następuje:
Stosownie do art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1267) w zw. z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935, dalej p.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego w sposób, który miał wpływ na wynik sprawy, bądź przepisów postępowania w stopniu, który mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a także stosują środki określone w ustawie. Sąd administracyjny, zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a., rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a p.p.s.a.
Zdaniem Sądu skarga nie jest uzasadniona.
Zgodnie z art. 35 ust. 1 ustawy z dnia 27 października 2017 r o finansowaniu zadań oświatowych (aktualnie t.j. Dz. U. z 2024 r., poz. 754, dalej: u.f.z.o.).- w brzmieniu obowiązującym od 1 stycznia 2021 r. dotacje, o których mowa w art. 15-21, art. 25, art. 26, art. 28-31a i art. 32, są przeznaczone na dofinansowanie realizacji zadań placówek wychowania przedszkolnego, szkół lub placówek w zakresie kształcenia, wychowania i opieki, w tym kształcenia specjalnego i profilaktyki społecznej. Dotacje mogą być wykorzystane wyłącznie na:
1) pokrycie wydatków bieżących placówki wychowania przedszkolnego, szkoły i placówki, obejmujących każdy wydatek poniesiony na cele działalności placówki wychowania przedszkolnego, szkoły lub placówki, w tym na:
a) roczne wynagrodzenie osoby fizycznej zatrudnionej na podstawie umowy o pracę w przedszkolu, innej formie wychowania przedszkolnego, szkole lub placówce w przeliczeniu na maksymalny wymiar czasu pracy - w wysokości nieprzekraczającej:
– 250% 12-krotnego średniego wynagrodzenia nauczyciela dyplomowanego, o którym mowa w art. 30 ust. 3 pkt 4 ustawy z dnia 26 stycznia 1982 r. - Karta Nauczyciela (Dz. U. z 2019 r. poz. 2215) - w przypadku publicznych przedszkoli, innych form wychowania przedszkolnego, szkół i placówek oraz niepublicznych przedszkoli, o których mowa w art. 17 ust. 1, oddziałów przedszkolnych w niepublicznych szkołach podstawowych, o których mowa w art. 19 ust. 1, i niepublicznych innych form wychowania przedszkolnego, o których mowa w art. 21 ust. 1,
– 150% 12-krotnego średniego wynagrodzenia nauczyciela dyplomowanego, o którym mowa w art. 30 ust. 3 pkt 4 ustawy z dnia 26 stycznia 1982 r. - Karta Nauczyciela - w przypadku niepublicznych przedszkoli, oddziałów przedszkolnych w niepublicznych szkołach podstawowych i niepublicznych innych form wychowania przedszkolnego niewymienionych w tiret pierwszym, oraz niepublicznych szkół i placówek,
aa) roczne wynagrodzenie osoby fizycznej zatrudnionej na podstawie umowy cywilnoprawnej w publicznym lub niepublicznym przedszkolu, innej formie wychowania przedszkolnego, szkole lub placówce oraz osoby fizycznej prowadzącej publiczne lub niepubliczne przedszkole, inną formę wychowania przedszkolnego, szkołę lub placówkę, jeżeli odpowiednio pełni funkcję dyrektora przedszkola, szkoły lub placówki albo prowadzi zajęcia w innej formie wychowania przedszkolnego - w wysokości nieprzekraczającej odpowiednio kwot określonych w lit. a,
b) sfinansowanie wydatków związanych z realizacją zadań organu prowadzącego, o których mowa w art. 10 ust. 1 ustawy - Prawo oświatowe, oraz zadania, o którym mowa w art. 83 ust. 6 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (Dz. U. z 2020 r. poz. 1268 i 1517),
2) pokrycie wydatków na zakup środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych obejmujących:
a) książki i inne zbiory biblioteczne,
b) środki dydaktyczne służące procesowi dydaktyczno-wychowawczemu realizowanemu w placówkach wychowania przedszkolnego, szkołach i placówkach,
c) sprzęt rekreacyjny i sportowy dla dzieci objętych wczesnym wspomaganiem rozwoju, uczniów, wychowanków i uczestników zajęć rewalidacyjno-wychowawczych,
d) meble,
e) pozostałe środki trwałe oraz wartości niematerialne i prawne o wartości nieprzekraczającej wielkości określonej zgodnie z art. 16f ust. 3 ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych, dla których odpisy amortyzacyjne są uznawane za koszt uzyskania przychodu w 100% ich wartości w momencie oddania do używania.
Dotacja, o której mowa w art. 15-21, art. 25, art. 26, art. 28-31a i art. 32, może być wykorzystana wyłącznie na pokrycie wydatków związanych z realizacją zadań określonych w ust. 1, poniesionych w roku budżetowym, na który dotacja została udzielona, niezależnie od tego, którego roku dotyczą te zadania (ust.3).
Stosownie do art. 10 ust. 1 u.p.o. (w brzmieniu obowiązującym w 2021 r.), organ prowadzący szkołę lub placówkę odpowiada za jej działalność. Do zadań organu prowadzącego szkołę lub placówkę należy w szczególności:
1) zapewnienie warunków działania szkoły lub placówki, w tym bezpiecznych i higienicznych warunków nauki, wychowania i opieki;
2) zapewnienie warunków umożliwiających stosowanie specjalnej organizacji nauki i metod pracy dla dzieci i młodzieży objętych kształceniem specjalnym;
3) wykonywanie remontów obiektów szkolnych oraz zadań inwestycyjnych w tym zakresie;
4) zapewnienie obsługi administracyjnej, w tym prawnej, obsługi finansowej, w tym w zakresie wykonywania czynności, o których mowa w art. 4 ust. 3 pkt 2-6 ustawy z dnia 29 września 1994 r. o rachunkowości (Dz. U. z 2019 r. poz. 351, 1495, 1571, 1655 i 1680 oraz z 2020 r. poz. 568), i obsługi organizacyjnej szkoły lub placówki;
5) wyposażenie szkoły lub placówki w pomoce dydaktyczne i sprzęt niezbędny do pełnej realizacji programów nauczania, programów wychowawczo-profilaktycznych, przeprowadzania egzaminów oraz wykonywania innych zadań statutowych;
6) wykonywanie czynności w sprawach z zakresu prawa pracy w stosunku do dyrektora szkoły lub placówki;
7) przekazanie do szkół dla dzieci i młodzieży oraz placówek, o których mowa w art. 2 pkt 7, z wyjątkiem szkół artystycznych realizujących wyłącznie kształcenie artystyczne, informacji o podmiotach wykonujących działalność leczniczą udzielających świadczeń zdrowotnych w zakresie leczenia stomatologicznego dla dzieci i młodzieży, finansowanych ze środków publicznych.
Stosownie do treści art. 252 ust. 1 u.f.p. dotacje udzielone z budżetu jednostki samorządu terytorialnego:
1) wykorzystane niezgodnie z przeznaczeniem,
2) pobrane nienależnie lub w nadmiernej wysokości
- podlegają zwrotowi do budżetu wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych, w ciągu 15 dni od dnia stwierdzenia okoliczności, o których mowa w pkt 1 lub pkt 2.
Dotacjami pobranymi w nadmiernej wysokości są dotacje otrzymane z budżetu jednostki samorządu terytorialnego w wysokości wyższej niż określona w odrębnych przepisach, umowie lub wyższej niż niezbędna na dofinansowanie lub finansowanie dotowanego zadania (ust. 3).
Zwrotowi do budżetu jednostki samorządu terytorialnego podlega ta część dotacji, która została wykorzystana niezgodnie z przeznaczeniem, nienależnie udzielona lub pobrana w nadmiernej wysokości (ust. 5).
Z ust. 6 wynika, iż odsetki od dotacji podlegających zwrotowi do budżetu jednostki samorządu terytorialnego nalicza się począwszy od dnia:
1) przekazania z budżetu jednostki samorządu terytorialnego dotacji wykorzystanych niezgodnie z przeznaczeniem;
2) następującego po upływie terminów zwrotu określonych w ust. 1 i 2 w odniesieniu do dotacji pobranej nienależnie lub w nadmiernej wysokości.
Do zwrotu dotacji pobranej w nadmiernej wysokości jest obowiązany ten, kto tę dotację otrzymał na określone zadania i dotacji nie wykorzystał, ponieważ nie zapłacił za te zadania. Zwrotowi podlega zatem w oparciu o ten przepis jedynie nadwyżka dotacji, która przekracza kwotę dotacji wynikającą z przepisów, z treści umowy, a także przekraczająca kwotę niezbędną na dofinansowanie lub sfinansowanie dotowanego zadania.
W art. 252 u.f.p. brak jest definicji legalnej "dotacji wykorzystanej niezgodnie z przeznaczeniem". W doktrynie przyjmuje się, że jest to wydatkowanie przez beneficjenta przekazanych mu środków finansowych w całości bądź w części na realizację innych zadań lub celów niż określone dla danego rodzaju dotacji w umowie dotacyjnej lub w przepisach powszechnie obowiązującego prawa (zob. M. Stawiński Ustawa o finansach publicznych. Komentarz. Wolters Kluwer Polska, 2019, komentarz do art. 252). Tym samym dotacja wykorzystana niezgodnie z przeznaczeniem to taka, która została wydatkowana na inne cele aniżeli te, na które została udzielona bądź nie służyła pokryciu wydatków, na które miała być wykorzystana. Jeżeli okaże się, że wydatki, na pokrycie których dotacja została przeznaczona nie wystąpiły, to także i taka dotacja nosi znamiona dotacji wykorzystanej niezgodnie z przeznaczeniem (zob. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 21 czerwca 2018 r., sygn. I SA/Sz 235/18, opubl. w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych).
Przedmiotowa sprawa dotyczy tzw. dotacji oświatowej, której środki beneficjent zobligowany jest spożytkować na realizację zadań określonych w art. 35 ust. 1 u.f.z.o. Zatem każdy wydatek, który pokryty został z dotacji, winien być poddany weryfikacji pod kątem jego zgodności ze wspomnianym przepisem. Brak owej zgodności uzasadnia twierdzenie o jego wydatkowaniu niezgodnie z przeznaczeniem, a w dalszej kolejności o potrzebie jego zwrotu.
Dotacje przeznaczane na realizację zadań placówek oświatowych ograniczone są do zakresu ich celowości oraz do bieżących wydatków danej placówki. Są one zatem przeznaczone na dofinansowanie realizacji jego zadań w zakresie kształcenia, wychowania i opieki przy czym mogą być wyłącznie wydatkowane na pokrycie bieżących wydatków placówki oświatowej. Dotacja oświatowa nie służy subsydiowaniu wszelkiej działalności prowadzonej przez placówkę oświatową bądź organ prowadzący taką placówkę, czy też pokrywaniu wszelkich jej wydatków.
Po stronie beneficjenta naruszeniem dyscypliny finansów publicznych jest m.in. wydatkowanie dotacji niezgodnie z przeznaczeniem określonym przez udzielającego dotację. Tym samym, środki z dotacji przekazane na konto beneficjenta nie uzyskują przymiotu wartości prywatnej, co stwarzałoby możliwość swobodnego nimi dysponowania. Beneficjent może dotację przeznaczyć tylko na cele wskazane w art. 35 ust.1 u.f.z.o. Nie można z tej dotacji ponosić wydatków pośrednio związanych z działalnością dydaktyczną, wychowawczą i opiekuńczą, ani twierdzić, że wystarczy dotacje przeznaczyć na bieżącą działalność placówki bez wskazania konkretnego celu. Podkreślenia wymaga, że to beneficjent dotacji powinien wykazać, że pokryty dotacją wydatek stanowił bieżący wydatek poniesiony na realizację zadania oświatowego.
W tym kontekście niewątpliwie uprawniona jest weryfikacja dokumentacji dotyczącej wydatkowania dotacji oraz celów, na które je przeznaczono. W sytuacji zatem, gdy strona nie jest w stanie prawidłowo udokumentować wydatku, to zasadne jest zakwestionowanie takiego "wydatku" niezależnie od tego czy służył on celom wskazanym w u.f.z.o. Dlatego też, nie wystarczy, aby beneficjent wskazał, że otrzymana kwota dofinansowania została skonsumowana na realizację preferowanych przez dotującego celów
Gdyby intencją ustawodawcy było wsparcie całokształtu działalności placówki oświatowej z racji jej statusu podmiotowego - wówczas przepis nie zawierałby ograniczenia wskazującego na określone zadania, a to w sferze "kształcenia, wychowania i opieki, w tym profilaktyki społecznej" oraz zbędne byłoby zdanie drugie tego przepisu - zastrzegające wykorzystanie dotacji jedynie na pokrycie wydatków bieżących placówki (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 10 kwietnia 2019 r., sygn. I SA/Sz 974/18, opubl. w CBOSA).
Z art. 35 ust. 3 u.f.z.o. wynika, że dotacja może być wykorzystana wyłącznie na pokrycie wydatków związanych z realizacją określonych zadań, poniesionych w roku budżetowym, na który dotacja została udzielona. Ustawodawca jasno powiązał finansowanie wydatku bieżącego z dotacji z rokiem budżetowym, na który to wsparcie finansowe zostaje przekazane. Zatem otrzymana dotacja dotycząca 2021 r. mogła być wydatkowana wyłącznie na pokrycie wydatków związanych z realizacją zadań określonych w ust. 1.
Ustawodawca sprecyzował w art. 252 ust. 6 ustawy o finansach publicznych, że odsetki od dotacji podlegających zwrotowi do budżetu jednostki samorządu terytorialnego nalicza się począwszy od dnia:
1) przekazania z budżetu jednostki samorządu terytorialnego dotacji wykorzystanych niezgodnie z przeznaczeniem;
2) następującego po upływie terminów zwrotu określonych w ust. 1 i 2 w odniesieniu do dotacji pobranej nienależnie lub w nadmiernej wysokości.
Oczywiście należy zgodzić się ze skarżącą, że nie można domagać się od niej zwrotu dotacji w większej wysokości, aniżeli została przez nią otrzymana. Sytuacja taka w rozpatrywanej sprawie jednak nie występuje.
W tym zakresie należy wskazać, że dotacje oświatowe otrzymują w istocie placówki, a nie organ je prowadzący, a jej beneficjentem są uczniowie, a nie podmiot pełniący rolę organu prowadzącego daną jednostkę. Jest to zasadne jeśli się zważy, ze tego typu podmioty nie posiadają osobowości prawnej, co oznacza, że za zobowiązania takiej jednostki odpowiada organ prowadzący. Dotacje są więc środkami publicznymi stanowiącymi należności budżetowe o charakterze publicznoprawnym, a ich celem jest wspomaganie działalności oświatowej. Środki przekazane w ramach dotacji nie wchodzą do majątku organu prowadzącego w dacie ich wypłaty, lecz są związane z tym podmiotem tylko z tego powodu, że prowadzi on działalność oświatową. Zwrot zatem dotacji także adekwatnie dotyczyć musi tego samego podmiotu.
W niniejszej sprawie w zakresie określenia należnej do zwrotu dotacji wykorzystanej niezgodnie z przeznaczeniem oraz niewykorzystanej w terminie organy prawidłowo wskazały, iż dotacja pobrana w nadmiernej wysokości nie może stanowić jednocześnie dotacji wykorzystanej niezgodnie z przeznaczeniem oraz niewykorzystanej w terminie, bowiem wykorzystać w terminie oraz niezgodnie z przeznaczeniem można jedynie dotację uprzednio pobraną w prawidłowej wysokości. Jeśli zatem beneficjent otrzymałby dotacji więcej, niż kwota prawidłowo i w terminie wydatkowana, to łącznie do zwrotu podlegać powinna tylko różnica tych wartości. W niniejszej sprawie skarżąca na prowadzenie [...] Szkoły Policealnej M. w 2021 r. winna była otrzymać dotację w wysokości 81 645,60 zł. Skarżąca przedłożyła rozliczenie na kwotę 410 530, 78 zł, z którego wynika, iż prawidłowo wykorzystana i wydatkowana w terminie została kwota w łącznej wysokości 307 035, 95 zł. Z uwagi na to, że przysługująca dotacja była niższa, niż wydatki rozliczone prawidłowo oraz dokonane w terminie, organ nie wskazał do zwrotu kwoty dotacji wykorzystanej niezgodnie z przeznaczeniem oraz niewykorzystanej w terminie wynoszącej 103 494, 83 zł. Prawidłowo wskazano bowiem, że kwota ta została w całości "skonsumowana" przez kwotę dotacji podlegającą zwrotowi z tytułu pobrania w nadmiernej wysokości, która wyniosła 328 885, 18 zł.
Zatem łączna kwota dotacji wykorzystanej niezgodnie z przeznaczeniem oraz niewykorzystanej w terminie wynosząca 103 494, 83 zł, jest zdecydowanie niższa od dotacji pobranej w nadmiernej wysokości, która wyniosła 328 885, 18 zł. Wobec określenia zwrotu dotacji pobranej w nadmiernej wysokości, skarżąca w oparciu o zaskarżoną decyzję nie miała obowiązku zwrotu dotacji wykorzystanej niezgodnie z przeznaczeniem oraz niewykorzystanej w terminie. Nie można wobec tego podzielić zarzutu naruszenia art. 252 ust. 1 u.f.p. we wskazany przez skarżącą sposób.
Mimo jednak, że sprawa dotyczy kilku placówek, to są one prowadzone przez ten sam organ prowadzący, który odpowiada za zobowiązania wszystkich placówek, nie było zatem przeszkód do określenia wysokości dotacji podlegającej zwrotowi jedną decyzją. Z uzasadnienia decyzji organów obu instancji w sposób jednoznaczny wynikają składowe kwot podlegających zwrotowi i których placówek one dotyczą.
Zgodzić należy się także z organem odwoławczym, że użycie przyimka "od" zamiast przyimka "dla" tj. określenia "jak od zaległości podatkowych" w miejsce ustawowego "jak dla zaległości podatkowej", jest naruszeniem niemającym znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy.
Organ odwoławczy w ramach prowadzonego przez siebie postępowania nie prowadził dodatkowego postępowania dowodowego, więc przed wydaniem decyzji nie pojawiły się żadne nowe dowody, z którymi skarżąca nie zapoznała się lub nie miała możliwości zapoznania się na wcześniejszym etapie sprawy, stąd Sąd uznał zarzuty skarżącej w tym zakresie za bezzasadne. Również zarzutu nieprzeprowadzenia dowodu z przesłuchania strony w postępowaniu odwoławczym Sąd nie podzielił. W niniejszej sprawie bowiem próby przeprowadzenia tego dowodu podejmował organ I instancji, a nie został on przeprowadzony z przyczyn leżących po stronie P. O., nie zaś organu. Organ I instancji przeprowadził natomiast dowód z przesłuchania drugiego członka zarządu skarżącej i poddał go ocenie.
Podnosząc natomiast zarzut naruszenia art. 252 ust. 1 pkt 2 u.f.p., strona skarżąca nie podaje żadnych konkretnych nieprawidłowości w ustaleniach orzekających w sprawie organów, które oparły się na dokumentacji placówki w zakresie liczby słuchaczy [...] Szkoły Policealnej "M." w T., a także spełnienia kryterium frekwencji, o którym mowa w art. 26 ust. 2 z uwzględnieniem obowiązujących przepisów rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 20 marca 2020 r. w sprawie szczególnych rozwiązań w okresie czasowego ograniczenia funkcjonowania jednostek systemu oświaty w związku z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19). Podobnie jak organ odwoławczy, Sąd zaakceptował rzeczowe i precyzyjne ustalenia Prezydenta Miasta Tarnowa w tym zakresie, które znajdują pełne odzwierciedlenie w zgromadzonych dokumentach tj. dziennikach zajęć i księgach uczniów.
Odnośnie zarzutu, iż część przekazanej dotacji w kwocie 108 000,00 zł została nieprawidłowo zakwalifikowana jako niewykorzystana (art. 251 ust. 1 pkt 1 u.f.p.), Sąd podzielił stanowisko organów, że skarżąca nie wykazała rzeczywistego poniesienia tego wydatku na najem lokalu przy ul. O. [...] w T. Sam fakt niewykazania rzeczywistego poniesienia spornych wydatków jest już przesądzający o kwalifikacji tej części dotacji jako niewykorzystanej (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10 marca 2022 r., sygn. I GSK 2286/18, opubl. w CBOSA). Słuszne były także wątpliwości organów dotyczące wysokości ustalonego czynszu najmu tego lokalu, który był wynajmowany przez jego właścicieli Z. O. (członkowi zarządu skarżącej fundacji), która następnie za wyższą kwotę czynszu podnajmować miała ten lokal samej fundacji.
Co do dotacji wykorzystanej niezgodnie z przeznaczeniem, Sąd podzielił stanowisko organów w pełnym zakresie.
Zgromadzone w sprawie dowody jednoznacznie wskazują, że samochód marki [...] wykorzystywany był do celów prywatnych zarządu skarżącej (dojazdy do pracy, wizyty w miejscowości w województwie warmińsko-mazurskim). Wykorzystywanym na rzecz szkół i placówek był inny pojazd, a zatem wydatki dotyczące samochodu marki [...] (raty leasingu, koszt paliwa i ubezpieczenia) nie były związane z realizacją zadań w zakresie kształcenia, wychowania i opieki.
Odnośnie usługi prawnej powodem dyskwalifikującym taki wydatek był zapis w fakturze wskazujący, że usługa została wykonana na rzecz jednego podmiotu (Szkoły Policealnej M.), a sfinansowana ze środków dotacyjnych przyznanych innemu (Szkole Branżowej). Należy zgodzić się ze skarżącą, że co do zasady koszty obsługi prawnej mogą być finansowane z dotacji oświatowej, jednak niewątpliwie musi ona dotyczyć placówki, na rzecz której przyznano środki, z których sfinansowano koszty tej obsługi.
Co do wynagrodzenia Z. O., Sąd podzielił stanowisko organów, że nie został wykazany zakres rzeczywiście wykonanej pracy. Taki brak uniemożliwia ustalenie której z placówek praca ta dotyczyła i w jakim zakresie. Prawidłowość stanowiska organu w tym zakresie potwierdza pismo pełnomocnika skarżącej z dnia 5 kwietnia 2024 r., w którym podano, że Z. O. nie posiada wiedzy na temat funkcjonowania placówek prowadzonych przez skarżącą, oraz że nie zajmuje się obsługą administracyjną i finansową dotowanych placówek oświatowych. Sama Z. O. w toku przesłuchania nie potrafiła wyjaśnić zakresu rzeczywiście wykonanej pracy. Zgodzić należało się ze stanowiskiem, że wykazała się daleko idącą niewiedzą w przedmiocie, który teoretycznie obejmować miałby jej zakres pracy. Podała, że sprawowała nadzór nad sprzątaczką, konserwatorem oraz sekretarką, kompletowała teczki pracowników, weryfikowała dane zawarte na fakturach dotyczących zakupów związanych z wykonywaniem pracy przez podległych jej pracowników. Nie pamiętała jednak, aby kiedykolwiek podpisywała się pod jakimikolwiek fakturami, które miała weryfikować, ani nie wiedziała kto opisywał dokumenty finansowe, które miała weryfikować, nie wiedziała też ile takich faktur było w ciągu miesiąca.
Sąd podzielił również stanowisko organów, że wykonywane projekty tj. "T." w ramach umowy o dzieło z dnia 31 marca 2021 r. oraz "G." w ramach umowy o dzieło z dnia 14 października 2021 r. miały charakter zewnętrzny - tj. w pierwszym przypadku nastawione były na wszystkie dzieci i młodzież placówek edukacyjnych powiatu tarnowskiego, natomiast w drugim w przeważającej części na seniorów, a nie słuchaczy. Kontekst zlecania tych projektów wskazywał ponadto na ich marketingowy charakter - czyli chęć poprawy wizerunku szkół i placówek, a nie ich bieżące funkcjonowanie.
W przypadku wydatków na wyżywienie podopiecznych ośrodka organy prawidłowo wskazały, że w placówce zasadą jest pokrywanie tych wydatków przez rodziców bądź opiekunów. Wyjątkowo organ prowadzący mógł zwolnić z odpłatności w formie decyzji. Takie decyzje nie zostały jednak podjęte, a w każdym razie skarżąca nie przedłożyła takiej dokumentacji, a zatem okoliczności tej nie wykazała. Oznacza to, że jeżeli po stronie rodziców/opiekunów części podopiecznych powstała zaległość z tego tytułu, a organ prowadzący nie zwolnił ich z tej opłaty, to finalnie dojść mogło do podwójnego finansowania tego samego wydatku, gdyby organ prowadzący wyegzekwował zaległości od rodziców/opiekunów podopiecznych.
Podnoszona natomiast przez skarżącą kwestia podnajmu lokali nie wpłynęła na wysokość określanej należności. Organ wskazał bowiem, że przyjmując koncepcję “konsumowania" dotacji wykorzystanej niezgodnie z przeznaczeniem przez dotację pobraną w nadmiernej wysokości, wydatek ten pominął.
Reasumując, w przedmiotowej sprawie nie doszło do naruszenia powoływanych w skardze przepisów prawa materialnego. Prawidłowo wskazano kwoty do zwrotu i wyjaśniono kwestię odsetek. Nieuzasadnione są także zarzuty dotyczące naruszenia przepisów postępowania. Z akt sprawy wynika jednoznacznie, że materiał dowodowy został zebrany przez organy w sposób rzetelny i skrupulatny. Był on przy tym kompletny i wystarczający dla podjęcia rozstrzygnięcia, a jego spójna, logiczna i kompleksowa ocena nie naruszyła granic swobodnej oceny dowodów. Organy poddały analizie całość zebranego materiału dowodowego. Lektura uzasadnień decyzji prowadzi do wniosku, iż organy w wystarczający sposób ustosunkowały się do zarzutów podnoszonych przez skarżącą i przedstawiły stanowisko w kwestii zasadności zwrotu dotacji.
Zarzuty dotyczące wadliwej oceny dowodów są natomiast jedynie wówczas słuszne, gdy zasadność ocen i wniosków, wyprowadzonych przez organ wydający rozstrzygnięcie, nie odpowiada wymogom logicznego rozumowania i doświadczenia życiowego tj. gdy wyprowadzone ze zgromadzonych dowodów wnioski naruszają swobodną ocenę dowodów. Zarzut ten nie może jednak sprowadzać się do samej tylko polemiki z ustaleniami poczynionymi w uzasadnieniu rozstrzygnięcia organu, czy do odmiennej oceny materiału dowodowego, lecz winien polegać na wykazaniu, jakich uchybień w świetle norm prawnych, wskazań wiedzy i doświadczenia życiowego, dopuściły się organy. Sam fakt, iż materiał dowodowy został przez organy oceniony odmiennie niż oczekiwała tego skarżąca, nie świadczy o naruszeniu zasad postępowania. Określenie wobec skarżącej obowiązku zwrotu dotacji jest bowiem efektem szeregu prawidłowych ustaleń, czynionych zgodnie z wymogami prawa i odpowiada wysokości kwot stanowiących dotację pobraną w nadmiernej wysokości, wykorzystaną niezgodnie z przeznaczeniem oraz niewykorzystaną w terminie.
Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 151 p.p.s.a., Sąd oddalił skargę jako bezzasadną.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI