III SA/Kr 1487/23

III SA/Kr 1487/23 - Wyrok WSA w Krakowie
Data orzeczenia
2024-01-26
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2023-09-25
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Sędziowie
Ewelina Dziuban
Jakub Makuch /sprawozdawca/
Tadeusz Kiełkowski /przewodniczący/
Symbol z opisem
6200 Choroby zawodowe
Hasła tematyczne
Inspekcja sanitarna
Sygn. powiązane
II GSK 2609/24 - Wyrok NSA z 2025-06-17
Skarżony organ
Inspektor Sanitarny
Treść wyniku
oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2023 poz 775
Art. 61a par. 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t. j.)
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Tadeusz Kiełkowski Sędzia WSA Jakub Makuch (spr.) Asesor WSA Ewelina Dziuban po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 26 stycznia 2024 r. sprawy ze skargi T. B. na postanowienie Małopolskiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia 21 lipca 2023 r., NP.9081.2.42.2023 w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie choroby zawodowej oddala skargę.
Uzasadnienie
Przedmiotem skargi T. B. (dalej "skarżący") jest postanowienie Małopolskiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Krakowie z 21 lipca 2023 r. (znak NP.9081.2.42.2023) utrzymujące w mocy postanowienie Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Krakowie z 18 maja 2023 r. (znak: HP.9081.1.54.2023) o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie choroby zawodowej wymienionej w pozycji 1. wykazu chorób zawodowych ("zatrucia ostre albo przewlekłe lub ich następstwa wywołane przez substancje chemiczne").
Stan faktyczny i prawny tej sprawy był następujący:
1. Zgłoszeniem z 16 maja 2023 r. skarżący poinformował Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Krakowie (dalej PPIS) o podejrzeniu choroby zawodowej w postaci zatrucia ostrego albo przewlekłego lub ich następstw wywołanych przez substancje chemiczne wymienionej w pozycji 1 wykazu chorób zawodowych. W piśmie tym skarżący wskazał, że był zatrudniony w stołówce P. nr [...] w K. na stanowisku kucharza, a praca ta odbywała się w kuchni zasilanej gazem. Jako czynniki narażenia zawodowego skarżący podał czynniki chemiczne – tlenek węgla, a okres narażenia zawodowego trwał od 1972 r. do 1997 r. Uzasadniając podejrzenie choroby zawodowej wskazał na zawał serca w przebiegu zatrucia tlenkiem węgla, przewlekły zespół wieńcowy, migotanie przedsionków oraz nadciśnienie tętnicze.
2. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Krakowie postanowieniem z 18 maja 2023 r. (znak: HP.9081.1.54.2023) wydanym na podstawie art. 61a par. 1 k.p.a. - odmówił wszczęcia postępowania w sprawie zainicjowanej zgłoszeniem skarżącego z 16 maja 2023 r. tj. choroby zawodowej zatrucia ostrego albo przewlekłego lub ich następstw wywołanych przez substancje chemiczne. Organ ustalił, że decyzją z 20 kwietnia 2015 r. (znak: HP-PG-450-14/14/15/059, nr 059/2015) stwierdzono już brak podstaw do rozpoznania u skarżącego choroby zawodowej w postaci: zatrucia ostre albo przewlekłe lub ich następstwa wywołane przez substancje chemiczne, wymienionej w pozycji 1. wykazu chorób zawodowych określonego w przepisach w sprawie chorób zawodowych, wydanych na podstawie art. 237 § 1 pkt. 3-6 i § 11 Kodeksu pracy. Podał, że od wskazanej decyzji skarżący wniósł odwołanie do Małopolskiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Krakowie (dalej MPWIS w Krakowie), który decyzją z 26 sierpnia 2016 r. (znak: NP.2332.2.18.2015) utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. Ta natomiast decyzja została zaskarżona do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, który wyrokiem z 31 stycznia 2017 r. (sygn. akt: III SA/Kr 1513/16) uchylił tę decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji. Od powyższego wyroku MPWIS złożył skargę kasacyjną do Naczelnego Sądu Administracyjnego, który wyrokiem z 30 stycznia 2018 r. (sygn. akt: II OSK 1536/17) uchylił zaskarżony wyrok i oddalił skargę. W ocenie PPIS, przedstawione uwarunkowania wskazują, iż zaszły - określone art. 61a par. 1 k.p.a. - przesłanki odmowy wszczęcia postępowania, gdyż sprawa choroby zawodowej skarżącego została już rozstrzygnięta decyzją administracyjną, a wyrok NSA wydany w tej sprawie jest prawomocny.
3. W zażaleniu na opisane postanowienie skarżący zarzucił nieprawidłowe zastosowanie art. 61a § 1 k.p.a. W ocenie skarżącego, nie można się zgodzić z twierdzeniem, iż skoro w sprawie zapadło prawomocne rozstrzygnięcie, to stanowi ono uzasadnioną przeszkodę uniemożliwiającą wszczęcie postępowania. Skarżący wskazał na podstawę prawną wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a.) i podniósł, iż: "Nie jest prawdą, że żądanie wniesiono po upływie terminu określonego dla dochodzenia określonych praw. Terminu do poz. 1 wykazu chorób zawodowych zatrucia tlenkiem węgla nie określa się. Stwierdzenie, iż w tym przypadku zachodzą przesłanki określone w art. 61a § 1 k.p.a. dotyczące odmowy wszczęcia postępowania, w związku z tym, że sprawa została już rozstrzygnięta decyzją administracyjną nie ma uzasadnienia i jest to stwierdzenie sprzeczne z art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. (...) Wydając postanowienie organ nie dokonał rozpoznania i oceny zgłaszanych wykazanych i nowych występujących następstw zatrucia CO i okoliczności faktycznych. Stan zdrowia uległ zmianie, a przepisy do poz. 1. zatrucia CO okresu nie określają."
4. W dniu 11 lipca 2023 r. skarżący złożył pismo wraz z dokumentacją medyczną zawierającą: karty informacyjne po pobycie w Szpitalu Specjalistycznym [...] w K. w okresach: grudzień 2017 r., marzec-kwiecień 2023 r. oraz kartę informacyjną ze Szpitala [...] w C. z dnia 8 grudnia 2003 r. i zapisy EKG z 24 września 1998 r. oraz 24 lutego 2023 r.
W piśmie tym skarżący podniósł m.in., iż zgromadzony materiał dowodowy w sprawie uważa za niepełny. Przyczynę jego schorzenia wadliwie oceniono, w sprzeczności z dokumentacją medyczną i stanem faktycznym. Podkreślił, że nie może się zgodzić z postępowaniem i wyrokiem NSA, który nie uwzględnia dokumentacji medycznej i wyników badań. Dalej nawiązał skarżący do dowodów przeprowadzonych we wcześniej prowadzonym w sprawie postępowaniu (z lat 1981-1996 oraz opinii lekarskiej z 2005 r. i badań z 2014 r.). Podał, że po pobycie szpitalnym w marcu-kwietniu 2023 r. wykryte zostały nowe dowody, a w całym uprzednio prowadzonym postępowaniu nie badano stężenia troponiny, do czego także nie odniósł się NSA w wydanym w sprawie wyroku. Przyjęty przez organy zestaw badań nie został w pełni wykonany i nieprawidłowo został oceniony i na czym niezasadnie oparto się w wyroku NSA. Występujące objawy i następstwa narażenia zawodowego na tlenek węgla zostały rozpoznane w czasie wykonywania pracy zawodowej i trwają przewlekle nadal do chwili obecnej, co – w ocenie skarżącego – potwierdza dostarczona dokumentacja medyczna. Skarżący podtrzymał zgłoszenie podejrzenia choroby zawodowej.
5. Małopolski Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w Krakowie postanowieniem z 21 lipca 2023 r. utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji. Podał, że w sprawie zachodzą przesłanki określone w art. 61a § 1 k.p.a. do odmowy wszczęcia postępowania w związku z tym, że sprawa choroby zawodowej skarżącego wymienionej w poz. 1 wykazu chorób zawodowych została już rozstrzygnięta decyzją administracyjną, zaś wyrok NSA jest prawomocny. Organ odwoławczy podał, że odmowę wszczęcia postępowania aktualnie przewidują również przepisy rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych (Dz.U. z 2022 r. poz. 1836). Zgodnie z § 4 ust. 1 zd. 2 tego rozporządzenia, w przypadku gdy zgłoszenie podejrzenia choroby zawodowej jest w sposób oczywisty bezzasadne, właściwy państwowy inspektor sanitarny, który otrzymał zgłoszenie, wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania, o którym mowa w zdaniu pierwszym. W rozpatrywanej sprawie skarżący 16 maja 2023 r. złożył zgłoszenie dotyczące tej samej choroby zawodowej, tj. zatrucia ostre albo przewlekłe lub ich następstwa wywołane przez substancje chemiczne, wymienionej w poz. 1 wykazu chorób zawodowych - która była uprzednio prawomocnie rozstrzygnięta. W przypadku, gdy organ dopuszcza wydanie postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania z uwagi na istniejący stan res iudicata, warunkiem koniecznym wydania postanowienia na podstawie art. 61a § 1 k.p.a. jest stwierdzenie tożsamości stosunku administracyjnoprawnego występującego pomiędzy sprawą zakończoną wydaniem ostatecznej decyzji oraz powtórnym podaniem o wszczęcie postępowania administracyjnego. Tożsamość ta będzie istniała wówczas, gdy występują te same podmioty, gdy dotyczy ona tego samego przedmiotu i tego samego stanu prawnego, a do tego w niezmienionym stanie faktycznym sprawy (wyr. NSA z 28.12.2018 r., I OSK 1948/18).
Odnosząc się do twierdzenia skarżącego, iż jego stan zdrowia uległ pogorszeniu, a przepisy nie określają okresu upoważnienia do rozpoznania choroby zawodowej w przypadku zatruć tlenkiem węgla, organ odwoławczy wskazał na wykaz chorób zawodowych, stanowiący załącznik do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych - gdzie w poz. 1 dotyczącej zatrucia ostre albo przewlekłe lub ich następstwa wywołane przez substancje chemiczne widnieje: w przypadku zatruć ostrych - 3 dni, a w przypadku zatruć przewlekłych - w zależności od rodzaju substancji. Podkreślił, że w trakcie długotrwałego postępowania w przedmiocie ww. choroby zawodowej skarżący poddany został kilkakrotnie badaniu w trzech jednostkach orzeczniczych uprawnionych do orzekania w zakresie chorób zawodowych w rozumieniu § 5 ust. 1 i 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych, tj.: w Małopolskim Ośrodku Medycyny Pracy w Krakowie oraz w Instytutach Medycyny Pracy w Sosnowcu i Łodzi. Wydane przez te jednostki orzeczenia lekarskie poprzedzone zostały przeprowadzeniem u pacjenta szeregu specjalistycznych badań, polegających na oznaczeniu toksykologicznym, konsultacjach: neurologicznej, kardiologicznej, psychiatrycznej i psychologicznej, badaniach: fizykalnym, czynnościowym układu oddechowego, spirometrycznym oraz gazów krwi kapilarnej (arterializowanej). Orzeczenie lekarskie IMPiZŚ w Sosnowcu poprzedzone zostało obserwacją kliniczną, a z dołączonych do karty wypisowej wyników ważniejszych badań wykonanych w klinice wynika, że przeprowadzono także morfologię krwi, RTG klatki piersiowej, EKG i EEG. Treść orzeczenia z 4 września 2014 r. wydanego przez IMP w Łodzi oraz pismo z 2 marca 2015 r. wskazuje na to, że skarżący był hospitalizowany także w tej jednostce medycznej w okresie od 31 sierpnia 2014 r. do 4 września 2014 r. i ponownie wykonano u niego zestaw wszystkich wymienionych wyżej badań. W wydanych orzeczeniach lekarskich zarówno MOMP w Krakowie, jak i IMPiZŚ w Sosnowcu oraz IMP w Łodzi nie stwierdziły u badanego choroby zawodowej wymienionej pod poz. 1 załącznika do rozporządzenia w sprawie chorób zawodowych, tj. zatrucia ostrego albo przewlekłego lub ich następstw wywołanych przez substancje chemiczne, w tym przypadku - tlenek węgla.
Ponadto, organ II instancji wskazał, że w piśmie z 8 lutego 2016 r. MOMP w Krakowie wyjaśnił, że "Tlenek węgla jest gazem, który nie podlega kumulacji. Powtarzające się incydenty niedotlenienia powinny skutkować utrwalonymi zmianami patologicznymi w zakresie narządów szczególnie wrażliwych na niedotlenienie (ośrodkowy układ nerwowy, obwodowy układ nerwowy, mięsień sercowy, układ krwiotwórczy). Istotne z punktu widzenia orzeczniczego, prócz wskazania utrwalonych zmian w zakresie układów/narządów wrażliwych na niedotlenienie byłoby udokumentowanie przebytych epizodów zawodowego zatrucia tlenkiem węgla potwierdzone obecnością we krwi karboksyhemoglobiny (hemoglobina tlenkowęglowa) w stężeniu powyżej 10%".
Odnosząc się w tym zakresie do dokumentacji medycznej złożonej przez skarżącego w dniu 11 lipca 2023 r. dotyczącej schorzenia układu krwionośnego, organ odwoławczy podkreślił, iż z akt sprawy wynika jednoznacznie, że badania, w tym zapisy EKG przeprowadzone kilkakrotnie w trakcie procesu diagnostyczno-orzeczniczego nie wykazały utrwalonych zmian patologicznych w mięśniu sercowym, które mogłyby skutkować stwierdzeniem występowania u badanego choroby zawodowej opisanej w poz. 1 załącznika do rozporządzenia w sprawie chorób zawodowych. Podkreślił organ odwoławczy, iż według Małopolskiego Ośrodka Medycyny Pracy w Krakowie tlenek węgla należy do gazów, które nie podlegają kumulacji w organizmie. Zatem wykonanie badań po wielu latach od ustania narażenia na tlenek węgla (które dla skarżącego ustało w 1997 r.) z całą pewnością, nie będą pozostawały w związku przyczynowo - skutkowym z narażeniem w przeszłości na tlenek węgla.
Uwzględniając powyższe realia, w ocenie organu II instancji, mamy do czynienia z tożsamością spraw: tej prawomocnie osądzonej i tej, której dotyczy ponowne zgłoszenie w dniu 16 maja 2023 r. podejrzenia choroby zawodowej wymienionej w poz. 1 wykazu chorób zawodowych. W obydwu bowiem przypadkach występują te same podmioty, dotyczą one tego samego przedmiotu i tego samego stanu prawnego w niezmienionym stanie faktycznym.
Natomiast, odnosząc się do art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., który skarżący wskazał w zażaleniu jako podstawę prawną wznowienia postępowania, to treść tego przepisu ma zastosowanie wówczas, gdy wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nieznane organowi, który wydał decyzję. MPIS w Krakowie podkreślił, ani w treści złożonego zgłoszenia w dniu 16 maja 2023 r., ani również w treści zażalenia nie wskazał na takie dowody, czy okoliczności, a te, które przedłożył przy piśmie z dnia 11 lipca 2023 r. eliminuje sama data, w której zostały utworzone, lub dotyczą zakresu badań (układ nerwowy, mięsień sercowy oraz układ krwiotwórczy), do których m.in. odniósł się Naczelny Sąd Administracyjny w wydanym w sprawie wyroku z dnia 30 stycznia 2018 r. (sygn. akt II OSK 1536/17) wskazując, iż żadna z jednostek orzeczniczych nie stwierdziła utrwalonych zmian patologicznych w zakresie ww. układów szczególnie wrażliwych na niedotlenienie.
Wobec powyższego, Małopolski Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny nie znalazł podstaw do zmiany postanowienia organu I instancji o odmowie wszczęcia postępowania i orzekł jak w sentencji.
6. W skardze na opisane wyżej postanowienie skarżący podał, iż z wnioskiem o wszczęcie postępowania wystąpił w oparciu o art. 145 par. 1 pkt 5 k.p.a. W ocenie skarżącego, nie jest prawdziwe twierdzenie organu, że nie dostarczył dokumentów, bowiem przedłożył pismo z 11.07.2023 r., które na dzień wysłania przedmiotowej informacji, tj. na 30.0.2023 r., nie było znane organowi. Za nieuprawnione uważa skarżący stwierdzenie, że przedłożone przez niego dowody eliminuje data ich utworzenia, konieczne bowiem było wskazanie przepisu, który tak stanowi. W ocenie skarżącego, w sprawie nie zachodzi tożsamość między sprawą zakończoną decyzją ostateczną, a sprawą, którą aktualnie wszczął. Obecne postępowanie dotyczy "podstawy prawnej informowanej pismem z 11.07.2023 r. – art. 79a par. 1 i par. 2 k.p.a.". Ponownie podkreślił, że w całym postępowaniu nie wykonano badania na stężenie poziomu troponiny, która jest istotna w diagnozie uszkodzenia mięśnia serca będącego następstwem zatrucia tlenkiem węgla. Badanie skarżącego w tym kierunku było ważne, a zaniechanie tego badania, mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:
Skarga podlegała oddaleniu.
Podstawą prawną rozstrzygnięć organów administracji publicznej zapadłych w kontrolowanej sprawie był art. 61a § 1 k.p.a. Zgodnie z tym przepisem, gdy żądanie wszczęcia postępowania zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z innych uzasadnionych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte, organ administracji publicznej wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania. Do takich "innych uzasadnionych przyczyn" należą sytuacje, które w sposób oczywisty stanowią przeszkodę do wszczęcia postępowania. Dotyczy to m.in. przypadku, gdy w tej samej sprawie postępowanie administracyjne już się toczy albo w sprawie takiej zapadło uprzednio rozstrzygnięcie. Ocena tożsamości spraw (rozstrzygniętej decyzją administracyjną i inicjowanej nowym wnioskiem strony) odbywa się na płaszczyźnie podmiotowej oraz przedmiotowej. Tożsamość podmiotowa będzie miała miejsce wtedy, gdy w sprawie występują te same strony, zaś tożsamość zakresie przedmiotu sprawy, wyznacza tożsamość podstawy prawnej, faktycznej i treści żądania strony. Ustalenie zatem tożsamości zachodzącej – w rozumieniu wyżej wskazanym – między sprawą rozstrzygniętą i nową sprawą zainicjowaną kolejnym wnioskiem strony, stanowi przeszkodę do wydania merytorycznego rozstrzygnięcia w nowej sprawie i uzasadnia odmowę wszczęcia postępowania w oparciu o przywołany na wstępie art. 61a par. 1 k.p.a. (por. wyrok NSA z 28 listopada 2018 r. sygn. akt I OSK 2503/18, wyrok z 21 czerwca 2018 r. sygn. akt II OSK 1832/16).
Oceniając kontrolowaną sprawę Sąd podzielił zapatrywania orzekających organów administracji, które przyjęły, że złożone przez skarżącego do Powiatowego Państwowego Inspektora Sanitarnego w Krakowie pismo z dnia 16 maja 2023 r. (k. 27 a.a.) – dotyczące zgłoszenia podejrzenia choroby zawodowej – odnosiło się do sprawy, w której zapadła już uprzednio ostateczna i prawomocna decyzja, rozstrzygająca tę sprawę co do istoty. Dostrzec bowiem należy, iż z wniosku skarżącego wynikało, że zgłoszone podejrzenie choroby zawodowej – odnosiło się do "zatrucia ostrego albo przewlekłego lub ich następstw wywołanych przez substancje chemiczne". W przedmiotowym piśmie z 16 maja 2023 r. skarżący naprowadzał, że czynnikiem narażenia zawodowego mającym stanowić przyczynę sygnalizowanej choroby zawodowej, były czynniki chemiczne, tj. tlenek węgla (punkt 11 zgłoszenia), co miało odpowiadać pozycji nr 1 wykazu chorób zawodowych określonego w przepisach w sprawie chorób zawodowych, wydanych na podstawie art. 237 § 1 pkt. 3-6 i § 11 Kodeksu pracy (punkt 10 zgłoszenia). W kontrolowanej sprawie nie ulegało przy tym wątpliwości to, że sprawa choroby zawodowej skarżącego w postaci właśnie przewlekłego zatrucia tlenkiem węgla i następstw wywołanych działaniem tlenku węgla, wymienionej w punkcie 1 wykazu chorób zawodowych – była już przedmiotem ocen organów inspekcji sanitarnej. Małopolski Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w Krakowie decyzją z dnia 26 sierpnia 2016 r. (nr NP.2332.2.18.2015) utrzymał bowiem w mocy decyzję Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Krakowie z dnia 20 kwietnia 2015 r. o braku podstaw do stwierdzenia u skarżącego tej konkretnej choroby zawodowej. Choć w wyniku kontroli sądowej orzeczenia te zostały pierwotnie uchylone (wyrok WSA w Krakowie z 31 stycznia 2017 r., sygn. akt III SA/Kr 1513/16), to jednak przywołany wyżej wyrok sądu I instancji został uchylony przez NSA wyrokiem z 30 stycznia 2018 r. (sygn. akt II OSK 1536/17), a skarga została oddalona. Uchylenie przez NSA wyroku sądu I instancji i jednoczesne oddalenie skargi wywiedzionej przez skarżącego na decyzje o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej (tj. ostrego lub przewlekłego zatrucia lub ich następstw wywołanych przez substancje chemiczne wymienione w poz. 1 wykazu chorób zawodowych) oznaczało, że rozstrzygnięcia organów administracji wydane w sprawie skarżącego, w wyniku sądowej ich kontroli - uznane zostały za nienaruszające prawa. Konsekwencją powyższego jest funkcjonowanie tych aktów w obrocie prawnym (wywierają one skutki prawne). To zaś oznacza niemożność ponownego wydania decyzji w tym samym przedmiocie, albowiem aktualizowałoby to wystąpienie przesłanki nieważnościowej (art. 156 par. 1 pkt 3 k.p.a.). Ponowne więc merytoryczne prowadzenie postępowania i badanie sprawy z kolejnego wniosku skarżącego o stwierdzenie tej samej choroby zawodowej (co uprzednio objętą decyzją mającą walor ostateczności i prawomocności), nie było dopuszczalne i uzasadniało wydanie postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania. W tej sprawie nie ulegało żadnych wątpliwości to, że wniosek skarżącego z 16 maja 2023 r. obejmował właśnie zgłoszenie podejrzenia tej samej choroby zawodowej, która została wcześniej zgłoszona, a sprawa z tego wcześniejszego wniosku została już ostatecznie (i prawomocnie) rozstrzygnięta decyzją organu odwoławczego z 26 sierpnia 2016 r. W tych okolicznościach zasadne było stanowisko organów administracji o tożsamości spraw, w rozumieniu wcześniej zaprezentowanym, a zatem niewadliwe było zastosowanie art. 61a par. 1 k.p.a.
Zajmując stanowisko względem zarzutów skargi, a w szczególności naruszenia art. 145 par. 1 pkt 5 k.p.a. stwierdzić trzeba, że zakres i tryb działania organów administracji w tej sprawie wyznaczył złożony przez skarżącego wniosek, tj. skierowane do Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Krakowie zgłoszenie z 16 maja 2023 r. dotyczące podejrzenia, opisanej wyżej, choroby zawodowej. Stosownie do par. 4 rozporządzenia Rady Ministrów z 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych (Dz. U. 2022 r., poz. 1836) właściwy państwowy inspektor sanitarny, który otrzymał zgłoszenie podejrzenia choroby zawodowej, wszczyna postępowanie w przedmiocie stwierdzenia choroby zawodowej. Jest to postępowanie zwyczajne, które w żadnym razie nie może ingerować w treść już wydanych ostatecznych decyzji administracyjnych (por. sygnalizowany już wyżej art. 156 par. 1 pkt 3 k.p.a.). W stosunku właśnie do takiego, zwyczajnego postępowania, organ I instancji wydał postanowienie o odmowie jego wszczęcia na podstawie art. 61 a § 1 k.p.a. Dostrzec przy tym trzeba, że złożony przez skarżącego wniosek nie prezentował żadnych okoliczności, faktów ani podstaw naprowadzających na to, że wniosek ten stanowić może żądanie wznowienia postępowania w sprawie zakończonej ostateczną decyzją. W takiej więc sytuacji, organ administracji nie miał podstaw, aby wdrożyć nadzwyczajny tryb weryfikacji ostatecznych decyzji administracyjnych, tj. oceniać przywołane wyżej pismo skarżącego z perspektywy przesłanek warunkujących uruchomienie trybu wznowienia postępowania. Wskazanie zaś dopiero w zażaleniu na wydane przez organ I instancji postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania - przepisu art. 145 par. 1 pkt 5 k.p.a. - nie pozwalało organowi odwoławczemu na przejście z trybu zwyczajnego na tryb nadzwyczajny, bowiem w ocenianym przypadku, organ ten rozpatrywał sprawę, tak w przedmiocie jak i w zakresie określonym w I-ej instancji, tj. wyznaczonym niebudzącym wątpliwości żądaniem strony (pismem z 16 maja 2023 r.). Załatwienie zaś przez organ odwoławczy tej sprawy w innym niż procedowanym trybie, stanowiłoby rażące naruszenie zasady dwuinstancyjności postępowania administracyjnego (por. na gruncie analogicznego przypadku wyrok WSA w Gliwicach z 23 lutego 2016 r., sygn. akt IV SA/Gl 849/15). W rezultacie, trafnie organ odwoławczy rozpoznał zażalenie skarżącego wywiedzione od rozstrzygnięcia pierwszoinstancyjnego, i choć w ramach tego postępowania organ nie miał podstaw, aby oceniać kwestie wznowieniowe – to jednak, informacyjnie do tego zagadnienia także się ustosunkował (por. k. 6 decyzji). O przyjętym zaś kierunku rozstrzygnięcia sprawy zdecydowała trafna konstatacja o występującej tożsamości spraw: już rozstrzygniętej (decyzją organu odwoławczego z 26 sierpnia 2016 r. ) i wywołanej wnioskiem z 16 maja 2023 r. Treść skargi akcentująca błędy popełnione przez jednostki orzecznicze (medyczne) badające skarżącego w ramach prowadzonego wcześniej postępowania, nie mogła wpłynąć na zmianę przyjętego przez organy administracji kierunku rozstrzygnięcia tej sprawy, skoro wydane w sprawie skarżącego orzeczenia funkcjonują w obrocie prawnym i wywierają skutki prawne, a nadto – uznane zostały za zgodne z prawem w wyniku ich sądowej kontroli (wyrok NSA z 30 stycznia 2018 r, sygn. akt II OSK 1536/17). Rozważania zawarte w przywołanym wyroku NSA jednoznacznie przy tym wskazują, iż skarżący – w toku postępowania diagnostycznego – poddany został kompleksowym, wszechstronnym, wieloetapowym badaniom w wyspecjalizowanych placówkach medycyny pracy, które to badania jednoznacznie dowiodły braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej wymienionej w poz. 1 wykazu chorób zawodowych. NSA przesądził, że podstawą zdiagnozowania choroby zawodowej wykazanej pod poz. 1 załącznika do rozporządzenia, jest stwierdzenie utrwalonych zmian patologicznych w zakresie narządów szczególnie wrażliwych na niedotlenienie (ośrodkowy układ nerwowy, obwodowy układ nerwowy, mięsień sercowy i układ krwiotwórczy), a tego rodzaju utrwalonych zmian, żadna z jednostek orzeczniczych nie stwierdziła u skarżącego. Choć skarżący odmiennie niż NSA postrzega kwestię poprawności przeprowadzonych badań, akcentując uchybienia których dopuściły się jednostki orzecznicze w jego sprawie – to polemika ta, z uwagi na związanie wydanym wyrokiem, nie mogła aktualnie wpłynąć, na odmienną ocenę tej sprawy, a przez to nie mogła wpłynąć na odmienne zapatrywanie w kwestii legalności kontrolowanego aktu.
Nawiązując przy tym do argumentów skarżącego prezentowanych w postępowaniu, a zwracających uwagę na to, że pkt 1 załącznika do rozporządzenia w sprawie chorób zawodowych nie określa terminu, w którym wystąpić mają udokumentowane objawy chorobowe (a precyzyjniej mówiąc wskazuje, że okres ten zależy od rodzaju substancji powodujących zatrucie lub jego następstwa) podkreślić trzeba, iż treść tego przepisu nie oznacza prawnej dopuszczalności skutecznego ubiegania się o stwierdzenie choroby zawodowej w warunkach ostatecznego i prawomocnego rozstrzygnięcia wydanego już w tej sprawie (tj. w tożsamym przedmiocie).
Z tych względów, na podstawie art. 151 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2023 r., poz. 1634), orzeczono jak w sentencji.