III SA/KR 1415/21
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuPrzedmiotem skargi J. K. była decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie, utrzymująca w mocy decyzję Burmistrza Miasta i Gminy Wieliczka, przyznającą skarżącej zasiłek celowy na zakup żywności w kwocie 150 zł miesięcznie (5 zł dziennie) na okres od listopada do grudnia 2021 r. Skarżąca wniosła o przyznanie wyższej kwoty, zarzucając organom naruszenie przepisów KPA, błąd w ustaleniach faktycznych oraz podanie nieprawdziwych informacji dotyczących wysokości przyznanej pomocy. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję organu I instancji, wskazując na uznaniowy charakter decyzji oraz możliwości finansowe gminy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie oddalił skargę, podkreślając, że art. 39 ustawy o pomocy społecznej, stanowiący podstawę prawną decyzji, przyznaje zasiłek celowy w celu zaspokojenia niezbędnej potrzeby bytowej, ale jego przyznanie i wysokość zależą od uznania administracyjnego organu. Sąd zaznaczył, że celem pomocy społecznej nie jest systematyczne zaspokajanie wszystkich potrzeb beneficjentów, a jedynie pomoc w przezwyciężaniu trudnych sytuacji życiowych. Sąd uznał, że organy prawidłowo zebrały materiał dowodowy, oceniły sytuację skarżącej, uwzględniły jej dochody i sytuację zdrowotną, a także ograniczone możliwości finansowe organu. Kwota zasiłku została ustalona zgodnie z przyjętą przez organ polityką przyznawania świadczeń w ramach programu "Posiłek w szkole i w domu", która przewiduje dzienną kwotę 5 zł na zakup żywności dla osób samotnie gospodarujących, których dochód nie przekracza 100% kryterium dochodowego. Sąd stwierdził, że decyzje organów nie były arbitralne i zostały podjęte z poszanowaniem przepisów prawa.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaUznaniowy charakter decyzji w sprawach świadczeń z pomocy społecznej, ograniczone możliwości finansowe organów pomocy społecznej, cel i zakres pomocy społecznej.
Orzeczenie dotyczy konkretnej sytuacji faktycznej i interpretacji przepisów w kontekście programu "Posiłek w szkole i w domu" oraz lokalnych uchwał.
Zagadnienia prawne (3)
Czy przyznany zasiłek celowy na zakup żywności w kwocie 150 zł miesięcznie (5 zł dziennie) jest wystarczający do zaspokojenia podstawowych potrzeb życiowych skarżącej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, przyznana kwota zasiłku celowego nie musi zaspokajać wszystkich potrzeb skarżącej, a jej wysokość zależy od uznania administracyjnego organu, jego możliwości finansowych oraz potrzeb innych beneficjentów.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że pomoc społeczna ma charakter doraźny i nie ma na celu systematycznego zaspokajania wszystkich potrzeb beneficjentów. Wysokość zasiłku celowego jest ustalana uznaniowo, z uwzględnieniem sytuacji materialnej strony, możliwości finansowych organu oraz konieczności udzielenia pomocy jak największej liczbie osób.
Czy organy administracji prawidłowo przeprowadziły postępowanie i oceniły materiał dowodowy przy wydawaniu decyzji o przyznaniu zasiłku celowego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, organy prawidłowo zebrały materiał dowodowy, oceniły sytuację skarżącej, uwzględniły jej dochody i sytuację zdrowotną, a także ograniczone możliwości finansowe organu.
Uzasadnienie
Sąd stwierdził, że czynności organów były ukierunkowane na pozyskanie wiedzy o istotnych okolicznościach sprawy, a uzasadnienia decyzji wyjaśniały sposób rozumowania i kryteria przyznania zasiłku. Organy uwzględniły również fakt, że skarżąca systematycznie korzysta z innych świadczeń z pomocy społecznej.
Czy organ administracji ma obowiązek przyznać zasiłek celowy w wysokości oczekiwanej przez wnioskodawcę?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, przyznanie zasiłku celowego nie jest obowiązkiem organu administracji i nie rodzi roszczenia o jego przyznanie w oczekiwanej wysokości.
Uzasadnienie
Sąd powołał się na orzecznictwo NSA, zgodnie z którym przyznanie zasiłków celowych nie jest prawnym obowiązkiem organu i nie rodzi obowiązku jego przyznania w wysokości przez wnioskodawcę oczekiwanej, gdyż celem pomocy społecznej nie jest zapewnienie świadczeniobiorcy pomocy w takiej wysokości.
Przepisy (11)
Główne
u.p.s. art. 39 § 1
Ustawa o pomocy społecznej
W celu zaspokojenia niezbędnej potrzeby bytowej może być przyznany zasiłek celowy. Może być przyznany w szczególności na pokrycie części lub całości kosztów zakupu żywności, leków i leczenia, opału, odzieży, niezbędnych przedmiotów użytku domowego, drobnych remontów i napraw w mieszkaniu, a także kosztów pogrzebu.
u.p.s. art. 8 § 1
Ustawa o pomocy społecznej
Przyznanie zasiłku celowego uzależnione jest od dochodu uzyskiwanego przez wnioskodawcę.
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 151
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd oddala skargę, jeżeli brak jest podstaw do uwzględnienia jej z innych przyczyn.
p.p.s.a. art. 210 § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd nie orzeka w przedmiocie wynagrodzenia pełnomocnika ustanowionego z urzędu, jeśli nie złożono wniosku w tym przedmiocie.
k.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
Organy obowiązane są podejmować wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy.
k.p.a. art. 77 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Organ obowiązany jest wyczerpująco zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy.
k.p.a. art. 80
Kodeks postępowania administracyjnego
Organ ocenia na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy okoliczności faktyczne uzasadniają przyznanie świadczenia.
k.p.a. art. 11
Kodeks postępowania administracyjnego
Organy wyjaśniają stronom zasadność przesłanek, którymi kierują się przy załatwianiu sprawy.
k.p.a. art. 8
Kodeks postępowania administracyjnego
Organy powinny działać w sposób budzący zaufanie obywateli do organów państwa.
k.p.a. art. 10
Kodeks postępowania administracyjnego
Strony mają prawo brać czynny udział w każdym stadium postępowania.
k.p.a. art. 107 § 3
Kodeks postępowania administracyjnego
Uzasadnienie decyzji powinno zawierać wskazanie podstawy prawnej decyzji, rozważania prawne i faktyczne.
Argumenty
Odrzucone argumenty
Naruszenie art. 7, 77, 80 KPA poprzez brak dogłębnego zbadania całokształtu sprawy i uwzględnienia możliwości majątkowych skarżącej. • Naruszenie art. 8 KPA poprzez naruszenie zasady pogłębiania zaufania obywateli do organów administracji publicznej. • Naruszenie art. 10 KPA poprzez brak informacji o zakończeniu postępowania i uniemożliwienie czynnego udziału w sprawie. • Błąd w ustaleniach faktycznych polegający na przyjęciu, że zasiłek w przyznanej kwocie będzie wystarczający. • Podanie nieprawdziwej informacji co do (zawyżonej) kwoty pomocy. • Naruszenie art. 11 KPA poprzez zaniechanie wyjaśnienia zasadności przesłanek. • Kwota 5 zł dziennie jest zbyt mała i nie spełnia celu przyznanej pomocy. • W poprzednich decyzjach przyznano wyższe kwoty zasiłku (8 zł dziennie).
Godne uwagi sformułowania
Celem pomocy społecznej nie jest systematyczne zaspokajanie wszystkich potrzeb, w tym pełnych, całomiesięcznych wydatków osoby objętej pomocą, lecz ma charakter pomocy doraźnej, ukierunkowanej na konkretny cel. • Nawet spełnienie ustawowych kryteriów uzyskania pomocy na dożywianie, nie przesądza jeszcze o tym, że pomoc taka zostanie przyznana, a także że zostanie przyznana w oczekiwanej przez wnioskodawczynię wysokości. • Po stronie wnioskodawcy ubiegającego się o wnioskowaną pomoc, nie istnieje bowiem roszczenie o przyznanie tegoż świadczenia, w tym także w żądanej wysokości. • Organy pomocy społecznej są upoważnione do limitowania rozmiaru przyznawanych świadczeń z uwagi na ograniczone środki finansowe. • Organy dokonały więc ważenia słusznego interesu strony oraz interesu społecznego, w szczególności polegającego na udzielaniu pomocy społecznej jak największej ilości osób uprawnionych do korzystania z pomocy społecznej.
Skład orzekający
Elżbieta Czarny-Drożdżejko
przewodniczący
Jakub Makuch
sprawozdawca
Katarzyna Marasek-Zybura
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Uznaniowy charakter decyzji w sprawach świadczeń z pomocy społecznej, ograniczone możliwości finansowe organów pomocy społecznej, cel i zakres pomocy społecznej."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy konkretnej sytuacji faktycznej i interpretacji przepisów w kontekście programu "Posiłek w szkole i w domu" oraz lokalnych uchwał.
Wartość merytoryczna
Ocena: 4/10
Sprawa dotyczy rutynowej interpretacji przepisów o pomocy społecznej i uznaniowego charakteru decyzji, co jest mało interesujące dla szerokiej publiczności, ale może być istotne dla prawników zajmujących się prawem socjalnym.
Dane finansowe
WPS: 150 PLN
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.