III SA/Kr 1329/21
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję o nałożeniu kary pieniężnej za naruszenie obostrzeń sanitarnych, uznając rozporządzenie wprowadzające te obostrzenia za niezgodne z Konstytucją.
Spółka została ukarana karą pieniężną za prowadzenie działalności gastronomicznej w sposób niezgodny z obostrzeniami wprowadzonymi w związku z pandemią COVID-19. Spółka odwołała się, zarzucając m.in. naruszenie Konstytucji i przekroczenie upoważnienia ustawowego przez Radę Ministrów przy wydawaniu rozporządzenia. Sąd administracyjny przychylił się do argumentacji spółki, stwierdzając, że rozporządzenie wprowadzające ograniczenia wykraczało poza zakres ustawowego upoważnienia, co czyniło nałożenie kary bezprawnym. W konsekwencji sąd uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji.
Sprawa dotyczyła nałożenia administracyjnej kary pieniężnej w wysokości 10 000 zł na spółkę A Sp. z o.o. w likwidacji Sp. k. przez Powiatowego Inspektora Sanitarnego za naruszenie § 10 ust. 9 Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 21 grudnia 2020 r. w sprawie ustanowienia określonych ograniczeń, nakazów i zakazów w związku z wystąpieniem stanu epidemii. Kontrola sanitarna wykazała, że w lokalu prowadzona była działalność gastronomiczna polegająca na serwowaniu posiłków gościom siedzącym przy stolikach, co było niezgodne z przepisami nakazującymi ograniczenie działalności do sprzedaży na wynos lub dostawy. Wojewódzki Inspektor Sanitarny utrzymał decyzję w mocy. Spółka wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, zarzucając m.in. naruszenie Konstytucji RP poprzez wydanie rozporządzenia z przekroczeniem upoważnienia ustawowego, naruszenie swobody prowadzenia działalności gospodarczej oraz zasady proporcjonalności. Sąd administracyjny uznał skargę za zasadną. W uzasadnieniu wskazał, powołując się na orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego i Trybunału Konstytucyjnego, że rozporządzenie wprowadzające ograniczenia w zakresie działalności gospodarczej wykraczało poza zakres ustawowego upoważnienia, naruszając tym samym art. 92 ust. 1 Konstytucji RP. Sąd podkreślił, że ograniczenia konstytucyjnych wolności i praw mogą być wprowadzane wyłącznie w drodze ustawy, a rozporządzenia wykonawcze nie mogą uzupełniać ani modyfikować upoważnienia ustawowego. W związku z brakiem materialnoprawnej podstawy do nałożenia kary, sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz decyzję organu I instancji i umorzył postępowanie administracyjne.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Tak, rozporządzenie wykraczało poza zakres ustawowego upoważnienia, naruszając tym samym art. 92 ust. 1 Konstytucji RP, co czyniło nałożenie kary pieniężnej bezpodstawnym.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że ograniczenia konstytucyjnych wolności i praw mogą być wprowadzane wyłącznie w drodze ustawy, a rozporządzenia wykonawcze nie mogą uzupełniać ani modyfikować upoważnienia ustawowego. Brak precyzyjnego określenia zakresu upoważnienia delegacji ustawowej doprowadził do sytuacji, w której akt podrzędny ustawie zawierał możliwość nieograniczonej regulacji tych ograniczeń, łamiąc zasadę określoności ustawowej.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylono_decyzję
Przepisy (15)
Główne
u.z.z.c.z.l. art. 48a § 1 pkt 3
Ustawa o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi
u.z.z.c.z.l. art. 46a
Ustawa o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi
u.z.z.c.z.l. art. 46b
Ustawa o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi
Rozporządzenie art. 10 § 9
Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 21 grudnia 2020 r. w sprawie ustanowienia określonych ograniczeń, nakazów i zakazów w związku z wystąpieniem stanu epidemii
p.p.s.a. art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 135
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 119 § 2
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 145 § 3
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 200
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 205 § 2
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Konstytucja RP art. 92 § 1
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja RP art. 31 § 3
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja RP art. 22
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Pomocnicze
u.p.p.
Ustawa Prawo przedsiębiorców
k.p.a.
Kodeks postępowania administracyjnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Rozporządzenie Rady Ministrów zostało wydane z przekroczeniem upoważnienia ustawowego. Rozporządzenie narusza Konstytucję RP, w szczególności art. 92 ust. 1 i art. 31 ust. 3. Ograniczenia wprowadzane w drodze rozporządzenia naruszają konstytucyjną swobodę działalności gospodarczej. Brak materialnoprawnej podstawy do nałożenia kary pieniężnej.
Godne uwagi sformułowania
rozporządzenie wykonawcze wyznaczyło kompletny zakres wprowadzonych nim nakazów (zakazów), których naruszenie podlegało penalizacji brak zachowania ustawowej formy dla ograniczeń wolności i praw człowieka i obywatela [...] musi prowadzić do dyskwalifikacji danego unormowania, jako sprzecznego z normą art. 31 ust. 3 Konstytucji ograniczenia te nie mogą jednocześnie naruszać istoty danej wolności lub prawa podmiotowego stan epidemii [...] nie jest stanem klęski żywiołowej, a w związku z tym, że nie jest stanem nadzwyczajnym w rozumieniu art. 228 ust. 1 Konstytucji, nie może prowadzić wraz z wprowadzanymi na jego podstawie ograniczeniami do naruszania podstawowych praw i wolności organy mają nakaz działania jedynie na podstawie i w granicach obowiązującego prawa rozporządzenie, będące podstawą zaskarżonej decyzji, wykraczało poza zakres ustawowego upoważnienia nie mieściło się, bowiem ani w ramach podmiotowych, ani przedmiotowych delegacji ustawowej, która nie zawiera jakichkolwiek wytycznych rozporządzenie to nie wykonuje więc ustawowego upoważnienia, lecz w istocie uzupełnia jego treść o postanowienia, których w ustawie nie ma podjęta w tym zakresie samoistna działalność prawotwórcza doprowadziła do objęcia regulacjami rozporządzenia materii ustawowej i naruszenia szeregu podstawowych wolności i praw jednostki
Skład orzekający
Renata Czeluśniak
przewodniczący sprawozdawca
Tadeusz Kiełkowski
sędzia
Marta Kisielowska
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Podstawę prawną nakładania kar pieniężnych w stanie epidemii oraz zgodność rozporządzeń z Konstytucją i ustawami."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji pandemii i sposobu wprowadzania ograniczeń przez Radę Ministrów.
Wartość merytoryczna
Ocena: 8/10
Sprawa dotyczy kluczowych kwestii konstytucyjnych związanych z ograniczeniem wolności gospodarczej w czasie pandemii i stanowi ważny precedens dla oceny legalności rozporządzeń wykonawczych.
“Sąd Administracyjny: Rozporządzenie covidowe niezgodne z Konstytucją! Kara nałożona bezprawnie.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyIII SA/Kr 1329/21 - Wyrok WSA w Krakowie Data orzeczenia 2022-03-31 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2021-10-06 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie Sędziowie Marta Kisielowska Renata Czeluśniak /przewodniczący sprawozdawca/ Tadeusz Kiełkowski Symbol z opisem 6205 Nadzór sanitarny Hasła tematyczne Inne Skarżony organ Inspektor Sanitarny Treść wyniku uchylono zaskarżoną decyzję i poprzedzającą decyzję I instancji Powołane przepisy Dz.U. 2020 poz 1845 Art. 48a, art. 46b Ustawa z dnia 5 grudnia 2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi - t.j. Dz.U. 2022 poz 329 Art. 145 par. 1 pkt 1 lit. a i c , art. 145 par. 3 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j. Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Renata Czeluśniak (spr.) Sędziowie WSA Tadeusz Kiełkowski ASR WSA Marta Kisielowska po rozpoznaniu w dniu 31 marca 2022 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi A Sp. z o.o. w likwidacji Sp. k. w R na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia 9 sierpnia 2021 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji; II. umarza postępowanie administracyjne; III. zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego na rzecz strony skarżącej A Sp. z o.o. w likwidacji Sp. k. w R kwotę 2217 (dwa tysiące siedemnaście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Uzasadnienie Powiatowy Inspektor Sanitarny decyzją z dnia [...] 2021 r. Nr [...] wymierzył stronie skarżącej A spółka z ograniczoną odpowiedzialnością spółka komandytowa w R administracyjną karę pieniężną w kwocie 10 000 zł. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że przeprowadzona w dniu 23 stycznia 2021 r. w Karczmie "B" kontrola sanitarna wykazała, iż w obiekcie prowadzona jest działalność polegającą na przygotowywaniu, serwowaniu posiłków i napojów gościom dokonującym wyboru potraw z wystawionego menu, spożywanych na miejscu. W kontroli sanitarnej uczestniczyli funkcjonariusze Komendy Powiatowej Policji. Kontrola została przeprowadzona w obecności M. Ł. - Prezesa Zarządu Spółki. W obiekcie zapewniono środki do dezynfekcji rąk dla personelu i gości, płyny do dezynfekcji powierzchni. Obsługa kelnerska pracowała w maseczkach, personel kuchni pracował w przyłbicach. M. Ł. okazał dokumentację o przeprowadzonym szkoleniu pracowników w związku z pracą w czasie pandemii. Na drzwiach wejściowych do obiektu znajdowała się informacja o obowiązku zakładania maseczek, przed wejściem do karczmy goście mierzyli temperaturę. Jak oświadczył M. Ł., goście przybywający do restauracji zawierają z A Sp. z o.o., sp. komandytowa "umowę o dzieło", w ramach której dokonują badania jakości i smaku posiłków oraz wypełniają ankietę. Ponadto, goście wypełniają "oświadczenie" dotyczące stanu zdrowia w związku z pandemią SARS-CoV-2. Stoły na sali konsumpcyjnej przegrodzone są pleksą, rozmieszczone są w sposób zapewniający bezpieczeństwo tzn. goście zajmują co drugi stolik. W dniu kontroli w obiekcie przebywało ok. 100 gości. W notatce urzędowej Komendy Powiatowej Policji ustalono m.in., że podczas interwencji w dniu 23 stycznia 2021 r. w Karczmie "B" ul. K podawane są do konsumpcji posiłki i napoje gościom siedzącym przy stolikach. Ponadto, M. Ł. oświadczył, że pomimo przeprowadzonej kontroli w dalszym ciągu prowadzona będzie działalność w Karczmie na obecnych zasadach. Powyższe okoliczności znajdują odzwierciedlenie w protokole kontroli sanitarnej nr [...] z dnia 23 stycznia 2021 r., który został podpisany przez obecnego przy kontroli sanitarnej właściciela restauracji. Zdaniem PIS, opisany stan faktyczny naruszał obowiązujący w dniu kontroli przepis § 10 ust. 9 Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 21 grudnia 2020 r. w sprawie ustanowienia określonych ograniczeń, nakazów i zakazów w związku z wystąpieniem stanu epidemii (Dz.U. z 2020 r. poz. 2316 z późn. zm.) i nałożona kara w wysokości 10 000 zł jest adekwatna do wagi naruszenia, sposobu naruszenia i okoliczności naruszenia prawa. Miarkując wysokość nałożonej kary pieniężnej, organ podkreślił, że wziął pod uwagę fakt, iż strona prowadząc działalność żywnościowo-żywieniową w sposób sprzeczny z obowiązującym ww. przepisem § 10 ust. 9 Rozporządzenia stworzyła zagrożenie rozprzestrzeniania się wirusa SARS-CoV-2 poprzez udostępnienie klientom miejsc na sali konsumpcyjnej. W odwołaniu Spółka wniosła o uchylenie decyzji w całości oraz umorzenie postępowania administracyjnego, zarzucając naruszenie: - art. 10 ust. 1 k.p.a. w zw. z art. 8 § 1 k.p.a. poprzez brak zapewnienia, bez winy spółki, czynnego udziału w postępowaniu oraz możliwości wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań, a tym samym - naruszenie zasady zaufania do władzy publicznej; - art. 7 oraz art. 11 k.p.a. poprzez brak rozpatrzenia wszystkich istotnych elementów stanu faktycznego sprawy, rzutujących na możliwość wydania przedmiotowej decyzji, z uwzględnieniem stosownej subsumcji obowiązujących przepisów prawa. - art. 7a k.p.a. poprzez wydanie decyzji kształtującej obowiązek, a co za tym idzie, brak rozstrzygnięcia istniejących wątpliwości co do treści normy prawnej na korzyść skarżącej; - art. 77 k.p.a. i art. 81 k.p.a. polegające na dowolnej i niewyczerpującej ocenie zgromadzonego materiału dowodowego oraz poprzez pozbawienie strony wypowiedzenia się co do ustaleń będących podstawą decyzji (zdaniem skarżącej ustalenia te nie zostały poparte dowodami i nie mogą stanowić podstawy decyzji); - art. 92 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej w zw. z § 10 ust. 9 rozporządzenia w zw. z art. 46a oraz w zw. z art. 46b pkt 2 ustawy o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi, polegające na wydaniu decyzji w oparciu o stwierdzenie naruszenia przez nią zakazu, który został ustanowiony w § 10 ust. 9 rozporządzenia z przekroczeniem upoważnienia ustawowego, a zatem z naruszeniem art. 92 ust. 1 Konstytucji RP; - art. 22 i 31 w zw. z art. 228 Konstytucji RP poprzez naruszenie swobody prowadzenia działalności gospodarczej oraz zasady proporcjonalności wskutek wprowadzenia ograniczeń w zakresie prowadzenia działalności gospodarczej, przemieszczenia, zakazu opuszczenia miejsca odbywania kwarantanny, które to zakazy zostały wprowadzone na mocy rozporządzenia, co przekracza delegację ustawową w sytuacji gdy mechanizmy konstytucyjne przewidują stosowne procedury (stan nadzwyczajny) na wypadek zaistniałych okoliczności; - art. 37 ust 1 Konstytucji RP poprzez odmowę uznania przez organ decyzyjny praw i wolności skarżącej, zapewnionych w Konstytucji, w tym prawa do prowadzenia działalności gospodarczej; - art. 75 § 1 k.p.a. poprzez wydanie decyzji w oparciu o notatkę służbową policji, w sytuacji, gdy nie istnieje podstawa prawna do udostępnienia przez policję takiej notatki na rzecz PIS, co więcej Policja nie ma też prawa do gromadzenia i przetwarzania danych o obywatelach do wykorzystania w takich postępowaniach administracyjnych. Tym samym zaś oparcie rozstrzygnięcia w przedmiotowej sprawie na dowodzie uzyskanym z naruszeniem prawa; - art. 189a § 1 i § 2 pkt 2 i art. 189d k.p.a. oraz art. 6 i art. 8 § 1 k.p.a., wymierzając bowiem karę pieniężną w wysokości 10.000 zł organy nie rozważyły w ogóle sprawy na gruncie art. 189a k.p.a., w szczególności możliwości odstąpienia od nałożenia kary pieniężnej (189a § 2 pkt 2), a także przesłanek z art. 189d k.p.a. Wojewódzki Inspektor Sanitarny decyzją z dnia 9 sierpnia 2021 r. nr [...] utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Zdaniem WIS, organ I instancji słusznie ocenił materiał dowodowy, z którego bezspornie wynikało, że pomimo zawartych w Rozporządzeniu ograniczeń, w Karczmie "B" ul. K w Z miała miejsce konsumpcja posiłków i napojów przez gości siedzących przy stolikach. Skarżący nie przestrzegał zatem obowiązujących w dniu kontroli sanitarnej przepisów Rozporządzenia, co jednoznacznie wynika z protokołu kontroli sanitarnej przeprowadzonej w dniu 23 stycznia 2021 r. W dniu kontroli bowiem zgodnie z § 10 ust. 9 Rozporządzenia, ustawodawca ograniczył prowadzenie przez przedsiębiorców, w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 6 marca 2018 r. - Prawo przedsiębiorców, działalność do realizacji usług polegających na przygotowywaniu i podawaniu żywności na wynos lub jej przygotowywaniu i dostarczaniu. M. Ł. jako przedsiębiorca powinien stosować się do przedmiotowego Rozporządzenia. Skarżący natomiast - wbrew ustanowionym ograniczeniom - podawał napoje i posiłki gościom przy stolikach. Oświadczył także, że dalej będzie prowadził działalność w taki sposób. Inspektor podkreślił przy tym, że § 10 ust. 9 Rozporządzenia nie przewiduje wyłączeń, czy szczególnych rozwiązań, w tym dla osób "testujących żywność". Tym samym brak przestrzegania ww. przepisu prawa winno skutkować podjęciem stosownych działań w odniesieniu do przedsiębiorcy. W ocenie WIS "badanie jakości i smaku produktu" przez klientów, którzy przed zajęciem miejsca przy stoliku podpisują umowę o dzieło w ww. zakresie, jest próbą obejścia przepisu dotyczącego zakazu spożywania posiłku na miejscu, w salach konsumpcyjnych lokali gastronomicznych. Organ odwoławczy podzielił stanowisko PIS, że działanie strony skarżącej stwarzało realne zagrożenie dla zdrowia i życia ludzi, gdyż w lokalu panowały warunki do rozprzestrzeniania się wirusa SARS-CoV-2. Pomimo, iż zapewniła ona środki ochrony dla klientów i pracowników, tj. maseczki i płyny do dezynfekcji, to goście w dużej ilości (100 osób) przebywali w zamkniętym pomieszczeniu, co zwiększa ryzyko szybkiego rozprzestrzeniania się wirusa, a w rezultacie prowadzi do zakażeń dużej grupy ludzi. Zdaniem organu, wprowadzony przez prawodawcę w treści § 10 ust. 9 Rozporządzenia w stosunku do przedsiębiorców w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 6 marca 2018 r. - Prawo przedsiębiorców - nakaz realizacji usług polegających na przygotowywaniu i podawaniu żywności na wynos lub jej przygotowywaniu i dostarczaniu, jest rozwiązaniem prawnym mającym na celu ograniczenie nawiązywania bezpośredniego kontaktu między ludźmi i tym samym przerwanie potencjalnych dróg szerzenia się zakażenia wirusa SARS-CoV-2. W konsekwencji, PIS wydając decyzję z dnia [...] 2021 r. działał zgodnie z obowiązującym prawem, mając na względzie ochronę najważniejszej wartości jaką jest życie i zdrowie ludzkie oraz ochronę interesu społecznego związanego ze zwalczaniem epidemii SARS-CoV-2. Odnosząc się do zarzutów odwołania, organ II instancji podkreślił, że nie dopatrzył się w sprawie naruszenia przepisów prawa materialnego, ani też naruszenia reguł postępowania, w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Zebrany w sprawie materiał dowodowy, tj. protokół kontroli sanitarnej z dnia 23 stycznia 2021 r. stanowi wystarczający materiał wskazujący na naruszenie przez stronę obowiązujących przepisów prawa wynikających z § 10 ust. 9 Rozporządzenia i stanowi podstawę faktyczną wydania decyzji Nr [...] z dnia [...] 2021 r. Niezasadnym jest także zarzut naruszenia przepisu art. 7a k.p.a. W niniejszej sprawie nie sposób dopatrzyć się jakichkolwiek wątpliwości co do treści normy prawnej. Jest ona jasna i precyzyjna. Reasumując Inspektor wskazał, że skarżący swoim zachowaniem stworzył wysokie ryzyko rozprzestrzeniania choroby zakaźnej spowodowanej wirusem SARS-CoV-2 wśród wielu osób. Co więcej, po kontroli w dniu 23 stycznia 2021 r. nie zaprzestał działalności żywnościowo-żywieniowej w Karczmie "B", w sposób określony wprowadzonymi ograniczeniami, przyczyniając się tym samym do powstania naruszenia prawa. M. Ł., jako uprawniony do reprezentacji spółki zarówno w trakcie kontroli sanitarnej w dniu 23 stycznia 2021 r., jak i w dniu 31 stycznia 2021 r. oświadczył, że działalność żywnościowo-żywieniowa nadal będzie prowadzona w Karczmie "B" mimo obowiązujących nakazów, zakazów i ograniczeń wynikających z obowiązujących przepisów prawa. Z uwagi na powyższe, kara w wysokości 10 000 zł jest, zdaniem organu II instancji, adekwatna do wagi naruszenia, sposobu naruszenia i okoliczności naruszenia prawa. Przy czym organ ustalając wysokość kary w dolnej granicy ustawowej, uwzględnił trudną sytuację przedsiębiorcy dotkniętego skutkami epidemii SARS-CoV-2. W skardze do WSA w Krakowie A spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w likwidacji spółka komandytowa w R zarzuciła utrzymanie w mocy decyzji Powiatowego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] 2021 r., mimo jej wydania z rażący naruszeniem prawa, co stanowi przesłankę stwierdzenia nieważności, zgodnie z treścią art. 156 § 1 pkt. 2 k.p.a. W sytuacji natomiast gdyby najdalej idący zarzut nieważności okazał się niezasadny, zarzuciła naruszenie: - art. 92 ust. 1 Konstytucji w zw. z § 10 ust 9 Rozporządzenia w zw. z art. 46a oraz art. 46b pkt 2 ustawy o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi, polegające na utrzymaniu w mocy decyzji organu I instancji - stwierdzającej naruszenie przez skarżącą zakazu, ustanowionego w § 10 ust. 9 Rozporządzenia, który to akt został wydany z przekroczeniem upoważnienia ustawowego, a zatem z naruszeniem art. 92 ust 1 Konstytucji. - art. 22 i 31 Konstytucji w zw. z art. 2 ustawy Prawo przedsiębiorców oraz w zw. z art. 228 Konstytucji RP poprzez utrzymanie w mocy decyzji PIS, naruszającej swobodę prowadzenia działalności gospodarczej (gwarantowanej konstytucyjnie), a co za tym idzie naruszenie zasady proporcjonalności poprzez utrzymanie w mocy decyzji, nakładającej karę pieniężną za realizację konstytucyjnego prawa do prowadzenia działalności gospodarczej przez skarżącą, w sytuacji gdy Rozporządzenie będące podstawą rozstrzygnięcia organu I instancji, przekracza delegację ustawową. Ponadto naruszenie swobody prowadzenia działalności gospodarczej, poprzez utrzymanie w mocy decyzji, wydanej w oparciu o Rozporządzenie, przekraczające delegację ustawową, w sytuacji gdy w Konstytucji przewidziany jest specjalny mechanizm (stan nadzwyczajny), umożliwiający wprowadzenie ograniczeń na wypadek szczególnych zagrożeń; - art. 37 ust. 1 Konstytucji RP poprzez utrzymanie w mocy decyzji organu I instancji naruszającej konstytucyjną swobodę prowadzenia działalności gospodarczej a tym samym odmowę uznania przez organ decyzyjny praw i wolności zapewnionych w Konstytucji jako nadrzędnym akcie normatywnym. Ponadto zaś nieuzasadnione przyjęcie, iż Rada Ministrów może w drodze regulacyjnej, wkraczać w kompetencje władzy ustawodawczej, która to władza jest jedynym podmiotem, uprawnionym do ingerowania w sferę swobody prowadzenia działalności gospodarczej na terytorium RP, zgodnie z treścią Konstytucji; - art. 107 § 1 k.p.a., art. 112 k.p.a. w zw. z art. 9 k.p.a. poprzez wydanie decyzji nie spełniającej podstawowych wymogów przewidzianych dla tego typu aktu administracyjnego, w szczególności wydanie decyzji, bez odniesienia się do wszystkich zarzutów podnoszonych w treści odwołania, co stanowi również naruszenie zasady pogłębiania zaufania obywateli oraz zasady informowania stron; - art. 189c k.p.a. poprzez jego niezastosowanie a w konsekwencji brak zastosowania przepisów względniejszych (aktualnie obowiązujących norm tj. § 9 ust. 15 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 6 maja 2021 r. w sprawie ustanowienia określonych ograniczeń nakazów i zakazów w związku z wystąpieniem stanu epidemii - które to przepisy pozostają względniejsze mimo faktu, iż w dalszym ciągu pozostaje do rozstrzygnięcia kwestia ich zgodności z obowiązującą Konstytucją); - art. 135 k.p.a. w zw. z art. 108 § 1 k.p.a. poprzez odmowę wstrzymania natychmiastowego wykonania decyzji organu I instancji w sytuacji, gdy istniały szczególne okoliczności (w szczególności poważne zastrzeżenia co do zgodności z Konstytucją przepisów Rozporządzenia) które to okoliczności zostały przedstawione przez skarżącą spółką, a ponadto z uwagi na fakt, iż organ I instancji nigdy nie wykazał, że nadanie rygoru natychmiastowej wykonalności było niezbędne ze względu na ochronę zdrowia lub życia ludzkiego. PIS wskazał jedynie, na potencjalne ryzyko zakażenia COVID 19 nie popierając jednak żadnymi dowodami/badaniami swoich twierdzeń; - art. 77 w związku z art. 80 k.p.a., w szczególności z uwagi na brak zebrania i rozpatrzenia całokształtu materiału dowodowego i w tym zakresie utrzymanie w mocy decyzji jedynie w oparciu o przedstawione przez organ I instancji dokumenty; - art. 7 oraz art. 11 k.p.a. w szczególności wobec braku rozpatrzenia wszystkich, istotnych elementów stanu faktycznego sprawy oraz brak wystarczającego wyjaśnienia zasadności przesłanek, którymi kierował się organ przy wydaniu zaskarżonej decyzji. Mając na uwadze powyższe, skarżąca spółka wniosła o stwierdzenie nieważności skarżonej decyzji, poprzedzającej ją decyzji organu I instancji oraz o umorzenie postępowania administracyjnego w całości. Ewentualnie w sytuacji gdyby Sąd nie podzielił argumentacji przemawiającej za koniecznością stwierdzenia nieważności decyzji oraz umorzenia postępowania administracyjnego wniosła o uchylenie w całości skarżonej decyzji, poprzedzającej ją decyzji organu I instancji oraz umorzenie postępowania administracyjnego w całości. Wniosła też o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalanie. W piśmie procesowymi z dnia 21 października 2021 r. skarżąca spółka podtrzymała w całości stanowisko oraz wnioski wyrażone w skardze. Podkreśliła, że skarżona decyzja zawiera szereg uchybień i błędów przemawiających za wyeliminowaniem jej z obrotu prawnego. Wyłączenie przez prawodawcę praw i wolności obywatelskich (w tym swobody prowadzenia działalności gospodarczej), gwarantowanej między innymi w art. 22 Konstytucji, nie w ustawie ale w rozporządzeniu, powoduje niezgodność takiego aktu prawnego z Konstytucją, co wprost prowadzi do wniosku, że rozporządzenie takie w zakresie, w jakim ogranicza prawa i wolności konstytucyjne, nie powinno być uznane za skuteczną i poprawną podstawę prawną decyzji władczej organu administracji publicznej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Podstawowa zasada polskiego sądownictwa administracyjnego została określona w art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2021 r., poz. 137), zgodnie z którym sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m.in. przez kontrolę legalności działalności administracji publicznej. Zasada, że sądy administracyjne dokonują kontroli działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie, została również wyartykułowana w art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2022 r., poz. 329) dalej p.p.s.a. Zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a., Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Niezwiązanie zarzutami i wnioskami skargi oznacza, że sąd administracyjny bada w pełnym zakresie zgodność z prawem zaskarżonego aktu, czynności, czy bezczynności organu administracji publicznej. W świetle art. 134 § 1 p.p.s.a., Sąd nie ma obowiązku, do badania tych zarzutów i wniosków, które nie mają znaczenia dla oceny legalności zaskarżonego aktu (tak NSA w wyroku z dnia 11 października 2005 r., sygn. akt: FSK 2326/04). Orzekanie - w myśl art. 135 p.p.s.a. - następuje w granicach sprawy będącej przedmiotem kontrolowanego postępowania, w której został wydany zaskarżony akt lub czynność i odbywa się z uwzględnieniem wówczas obowiązujących przepisów prawa. Z istoty bowiem kontroli wynika, że zasadność zaskarżonej decyzji podlega ocenie przy uwzględnieniu stanu faktycznego i prawnego istniejącego w dacie podejmowania zaskarżonego rozstrzygnięcia. Wady skutkujące koniecznością uchylenia aktu, stwierdzenia jego nieważności bądź wydania z naruszeniem prawa, przewidziane są w art. 145 § 1 p.p.s.a. Zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Sąd, uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie, uchyla ten akt w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W przypadku nieuwzględnienia skargi sąd ją oddala - art. 151 p.p.s.a. Dokonując kontroli legalności zaskarżonej decyzji w granicach kompetencji przysługujących sądowi administracyjnemu, na podstawie wyżej wymienionych ustaw, Sąd uznał, że skarga jest zasadna. Przedmiotem oceny jest decyzja Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia 9 sierpnia 2021 r. nr [...], utrzymująca w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] 2021 r. Nr [...] wymierzającą stronie skarżącej administracyjną karę pieniężną w kwocie 10 000 zł. Materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji stanowiły m.in. przepisy ustawy z dnia 5 grudnia 2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi (Dz. U. z 2020 r., poz. 1845 ze zm. ) - dalej ustawą. Zgodnie z art. 48a ust. 1 pkt 3 ustawy, kto w stanie zagrożenia epidemicznego lub w stanie epidemii nie stosuje się do ustanowionych na podstawie art. 46 lub art. 46b nakazów, zakazów lub ograniczeń, o których mowa w art. 46 ust. 4 pkt 3-5 lub w art. 46b pkt 2 i 8, podlega karze pieniężnej w wysokości od 10 000 zł do 30 000 zł. W myśl art. 46a ustawy, w przypadku wystąpienia stanu epidemii lub stanu zagrożenia epidemicznego o charakterze i w rozmiarach przekraczających możliwości działania właściwych organów administracji rządowej i organów jednostek samorządu terytorialnego, Rada Ministrów może określić, w drodze rozporządzenia, na podstawie danych przekazanych przez ministra właściwego do spraw zdrowia, ministra właściwego do spraw wewnętrznych, ministra właściwego do spraw administracji publicznej, Głównego Inspektora Sanitarnego oraz wojewodów: 1) zagrożony obszar wraz ze wskazaniem rodzaju strefy, na którym wystąpił stan epidemii lub stan zagrożenia epidemicznego, 2) rodzaj stosowanych rozwiązań – w zakresie określonym w art. 46b. Stosowne natomiast do art. 46b ustawy, w rozporządzeniu, o którym mowa w art. 46a, można ustanowić: 1) ograniczenia, obowiązki i nakazy, o których mowa w art. 46 ust. 4; 2) czasowe ograniczenie określonych zakresów działalności przedsiębiorców; 3) czasową reglamentację zaopatrzenia w określonego rodzaju artykuły; 4) obowiązek poddania się badaniom lekarskim przez osoby chore i podejrzane o zachorowanie; 4a) obowiązek stosowania określonych środków profilaktycznych i zabiegów; 5) obowiązek poddania się kwarantannie; 6) miejsce kwarantanny; 7) (uchylony); 8) czasowe ograniczenie korzystania z lokali lub terenów oraz obowiązek ich zabezpieczenia; 9) nakaz ewakuacji w ustalonym czasie z określonych miejsc, terenów i obiektów; 10) nakaz lub zakaz przebywania w określonych miejscach i obiektach oraz na określonych obszarach; 11) zakaz opuszczania strefy zero przez osoby chore i podejrzane o zachorowanie; 12) nakaz określonego sposobu przemieszczania się; 13) nakaz zakrywania ust. i nosa, w określonych okolicznościach, miejscach i obiektach oraz na określonych obszarach, wraz ze sposobem realizacji tego nakazu. Na podstawie art. 46a i art. 46b pkt 1 - 6 i 8 - 13 ww. ustawy z dnia 5 grudnia 2008 r., zostało wydane rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 21 grudnia 2020 r. w sprawie ustanowienia określonych ograniczeń, nakazów i zakazów w związku z wystąpieniem stanu epidemii (Dz.U. z 2020, poz. 2316 ze zm.) – dalej rozporządzenie. Zgodnie z § 10 ust. 9 rozporządzenia, do dnia 28 lutego 2021 r. prowadzenie przez przedsiębiorców w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 6 marca 2018 r. - Prawo przedsiębiorców oraz przez inne podmioty działalności polegającej na przygotowywaniu i podawaniu posiłków i napojów gościom siedzącym przy stołach lub gościom dokonującym własnego wyboru potraw z wystawionego menu, spożywanych na miejscu (ujętej w Polskiej Klasyfikacji Działalności w podklasie 56.10. A) oraz związanej z konsumpcją i podawaniem napojów (ujętej w Polskiej Klasyfikacji Działalności w podklasie 56.30.Z) jest dopuszczalne wyłącznie w przypadku realizacji usług polegających na przygotowywaniu i podawaniu żywności na wynos lub jej przygotowywaniu i dostarczaniu oraz w przypadku działalności polegającej na przygotowywaniu i podawaniu posiłków lub napojów przeznaczonych do spożycia przez pasażerów po zajęciu miejsca siedzącego w pociągach objętych obowiązkową rezerwacją miejsc. W okolicznościach przedmiotowej sprawy, nałożenie na stronę skarżącą kary pieniężnej w wysokości 10 000 zł stanowiło następstwo kontroli sanitarnej przeprowadzonej w Karczmie "B" w Z w dniu 23 stycznia 2021 r. i stwierdzenia w jej trakcie naruszenia § 10 ust. 9 rozporządzenia. Jak podkreślił bowiem organ, "Skarżący – wbrew ustanowionym ograniczeniem - podawał napoje i posiłki gościom przy stolikach." Powinien natomiast ograniczyć się do przygotowywania i podawania żywności na wynos lub jej przygotowywania i dostarczania. Istota sporu sprawdza się zatem do oceny, czy w stanie fatycznym i prawnym organy obu instancji zasadnie nałożyły na stronę skarżącą przedmiotową karę pieniężną. Odnosząc się do powyższego, wyjaśnić należy, że jak wskazuje się w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego, zastosowany na gruncie sankcjonującego przepisu art. 48a ust. 1 ustawy zabieg odesłania do wskazanych w nim przepisów upoważniających (kompetencyjnych) doprowadził do tego, że wbrew zasadzie bezwzględnej wyłączności ustawy w dziedzinie przepisów (regulacji) o charakterze represyjnym (sankcjonująco-dyscyplinującym), właściwie wszystkie istotne podmiotowe i przedmiotowe znamiona deliktów, o których mowa powyżej, zostały określone nie w ustawie, lecz w rozporządzeniu wykonawczym. Tak więc, to rozporządzenie wykonawcze wyznaczyło kompletny zakres wprowadzonych nim nakazów (zakazów), których naruszenie podlegało penalizacji. Brak zachowania ustawowej formy dla ograniczeń wolności i praw człowieka i obywatela w relacji do jednoczesnego wykluczenia w tej sferze dopuszczalności subdelegacji, tj. przekazania kompetencji normodawczej innemu organowi, analogicznie do wykluczenia takiej możliwości w odniesieniu do rozporządzeń wykonawczych względem ustaw, musi prowadzić do dyskwalifikacji danego unormowania, jako sprzecznego z normą art. 31 ust. 3 Konstytucji, albowiem ustanowione nią wymogi muszą się ziścić łącznie (zob. wyrok TK w sprawie U 5/97) – nie można zaakceptować rozwiązania polegającego na podjęciu interwencji prawodawczej w konstytucyjną zasadę swobody działalności gospodarczej w tej formie tworzenia prawa, która nie jest ustawą (zob. wyrok NSA z dnia 28 października 2021 r., sygn. akt II GSK 1382/21, podob. NSA w wyrokach z dnia 28 października 2021 r., sygn. akt II GSK 996/21, sygn. akt II GSK 1032/21, sygn. akt II GSK 1206/21, sygn. akt II GSK 1448/21, sygn. akt II GSK 1544/21, sygn. akt II GSK 1545/21, sygn. akt II GSK 1546/21, sygn. akt II GSK 1622/21, wyrok NSA z dnia 5 kwietnia 2022 r. sygn. akt II GSK 246/22). Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 28 października 2021 r. sygn. akt II GSK 1382/21 wskazał, że w świetle art. 20 w związku z art. 22 Konstytucji RP nie ulega wątpliwości, że wolność działalności gospodarczej – stanowiąc składową część gospodarki rynkowej – jest równocześnie publicznym prawem podmiotowym. Jakkolwiek wolność ta nie ma absolutnego charakteru, co wynika z art. 22 ustawy zasadniczej, to jednak zgodnie z wolą ustrojodawcy może podlegać ograniczeniom określonym – tylko i wyłącznie – w ustawie, co znajduje swoje potwierdzenie również w art. 31 ust. 3 Konstytucji RP, z którego ponadto wynika, że niezależnie od wskazanego formalnego kryterium wprowadzania ograniczeń w zakresie korzystania z konstytucyjnych wolności, ograniczenia te nie mogą jednocześnie naruszać istoty danej wolności lub prawa podmiotowego (zob. wyroki Trybunału Konstytucyjnego z: 12 stycznia 1999 r., P 2/98; 25 maja 1999 r., SK 9/98; 10 kwietnia 2002 r., K 26/00), a ich wprowadzenie może być uzasadnione – a co za tym idzie dopuszczalne i zarazem akceptowalne – jeżeli jednocześnie jest to konieczne w demokratycznym państwie dla jego bezpieczeństwa lub porządku publicznego, bądź dla ochrony środowiska, zdrowia i moralności publicznej, albo wolności i praw innych osób. Za wyrokiem tym powtórzyć należy, że w kontekście znaczenia oraz przyjmowanego rozumienia art. 31 ust. 3 Konstytucji RP, w orzecznictwie TK podkreśla się, że "W odniesieniu do sfery wolności i praw człowieka zastrzeżenie wyłącznie ustawowej rangi unormowania ich ograniczeń należy pojmować dosłownie, z wykluczeniem dopuszczalności subdelegacji, tj. przekazania kompetencji normodawczej innemu organowi, analogicznie do wykluczenia takiej możliwości w odniesieniu do rozporządzeń wykonawczych względem ustaw. [...] w tej specyficznej materii, którą stanowi unormowanie wolności i praw człowieka i obywatela, przewidziane konieczne lub choćby tylko dozwolone przez konstytucję unormowanie ustawowe cechować musi zupełność. W żadnym wypadku, w sytuacji sporu pomiędzy jednostką a organem władzy publicznej o zakres czy sposób korzystania z wolności i praw, podstawa prawna rozstrzygnięcia tego sporu nie może być oderwana od unormowania konstytucyjnego, ani mieć rangi niższej od ustawy" (zob. wyrok z 19 maja 1998 r., U 5/97, zob. również np. wyroki TK z dnia: 28 czerwca 2000 r., K 34/99; 6 marca 2000 r., P 10/99; 7 listopada 2000 r., K 16/00; 19 lipca 2011 r., P 9/09). NSA zwrócił uwagę, że TK już w wyroku z 25 maja 1998 r., U 19/97, odwołując się do dotychczasowego orzecznictwa wyjaśnił, że "Wymaganie umieszczenia bezpośrednio w tekście ustawy wszystkich zasadniczych elementów regulacji prawnej musi być stosowane ze szczególnym rygoryzmem, gdy regulacja ta dotyczy władczych form działania organów administracji publicznej wobec obywateli, praw i obowiązków organu administracji i obywatela w ramach stosunku publicznoprawnego lub korzystania przez obywateli z ich praw i wolności [...]". NSA podkreślił, że wprowadzanie ograniczeń w zakresie korzystania z konstytucyjnych wolności i praw człowieka i obywatela, polegające na ustanowieniu powszechnych nakazów i zakazów ingerujących w te wolności i prawa, jest zasadniczo możliwe i zarazem dopuszczalne w sytuacjach szczególnych zagrożeń, które tworzą możliwość wprowadzenia – jeżeli, co trzeba podkreślić, zwykłe środki konstytucyjne są niewystarczające, co oznacza, że chodzi o środki, których stosowanie koresponduje z ustawą zasadniczą, i które są osadzone na jej gruncie, a nie o jakiekolwiek środki – odpowiedniego stanu nadzwyczajnego, a mianowicie stanu wojennego, stanu wyjątkowego lub stanu klęski żywiołowej (art. 228 ust. 1), co powoduje, że zasady działania organów władzy publicznej oraz zakres, w jakim mogą zostać ograniczone wolności i prawa człowieka i obywatela w czasie poszczególnych stanów nadzwyczajnych, określa ustawa. NSA podniósł przy tym, że stan epidemii, poprzedzony stanem zagrożenia epidemiologicznego, nie jest stanem klęski żywiołowej, a w związku z tym, że nie jest stanem nadzwyczajnym w rozumieniu art. 228 ust. 1 Konstytucji, nie może prowadzić wraz z wprowadzanymi na jego podstawie ograniczeniami do naruszania podstawowych praw i wolności (zob. wyrok SN z 16 marca 2021 r., II KK 64/21, OSNK 2021/4/18), w tym w zakresie wynikającym ze zmian obowiązującego stanu prawnego, które miały stanowić odpowiedź na zagrożenia COVID-19, a zwłaszcza w formie, w jakiej to nastąpiło. Zasadą dotyczącą każdego postępowania administracyjnego, jest legalizm działań podejmowanych przez organy rozstrzygające daną sprawę. Zasada ta ma swoje silne umocowanie zarówno w art. 6 K.p.a., ale przede wszystkim w Konstytucji RP – art. 7. Organy mają nakaz działania jedynie na podstawie i w granicach obowiązującego prawa, przy czym odnosi się to zarówno do stosowania prawa w procesie orzeczniczym, jak i w szerszym ujęciu - w ramach stanowienia prawa w drodze rozporządzeń, których wydawanie umocowane jest w ustawie. Wymagania, jakim musi odpowiadać upoważnienie, formułuje art. 92 Konstytucji RP, wg którego rozporządzenia są wydawane przez organy wskazane w Konstytucji na podstawie szczegółowego upoważnienia zawartego w ustawie i w celu jej wykonania. Upoważnienie powinno określać organ właściwy do wydania rozporządzenia i zakres spraw przekazanych do uregulowania oraz wytyczne dotyczące treści aktu (ust. 1). Organ upoważniony do wydania rozporządzenia nie może przekazać swoich kompetencji, o których mowa w ust. 1, innemu organowi (ust. 2). Dla oceny zgodności sformułowania określonego przepisu prawa z wymaganiami poprawnej legislacji istotne są przy tym trzy założenia: 1) każdy przepis ograniczający konstytucyjne wolności lub prawa winien być sformułowany w sposób pozwalający jednoznacznie ustalić, kto i w jakiej sytuacji podlega ograniczeniom; 2) przepis ten powinien być na tyle precyzyjny, aby zapewniona była jego jednolita wykładnia i stosowanie; 3) przepis taki powinien być tak ujęty, aby zakres jego zastosowania obejmował tylko te sytuacje, w których działający racjonalnie ustawodawca istotnie zamierzał wprowadzić regulację ograniczającą korzystanie z konstytucyjnych wolności i praw (vide: Komentarz do art. 2, [w:] L. Garlicki, M. Zubik (red.), Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej. Komentarz. Tom II, Warszawa 2016; wyrok Trybunału Konstytucyjnego z 30 października 2001 r., sygn. akt K 33/00, publ. OTK 2001/7/217) (zob. wyrok NSA z dnia 8 września 2021 r., sygn. akt II GSK 602/21). Z orzecznictwa Trybunału Konstytucyjnego wynika, że w rozporządzeniu powinny być zatem zamieszczane jedynie przepisy o charakterze technicznym, nie mające zasadniczego znaczenia z punktu widzenia praw lub wolności jednostki. Dominujący i ugruntowany jest również pogląd, zgodnie z którym rozporządzenie - jako wydane na podstawie ściśle określonego upoważnienia ustawowego - nie może dowolnie modyfikować ani uzupełniać upoważnienia. Odstępstwa od treści upoważnienia nie mogą być usprawiedliwione względami praktycznymi ani potrzebami związanymi z rozstrzyganiem konkretnych problemów prawnych. Zdaniem Sądu, rozporządzenie, będące podstawą zaskarżonej decyzji, wykraczało poza zakres ustawowego upoważnienia. Nie mieściło się, bowiem ani w ramach podmiotowych, ani przedmiotowych delegacji ustawowej, która nie zawiera jakichkolwiek wytycznych. Niewątpliwie w upoważnieniu zawartym w art. 46a i 46b pkt 1-6 i 8-13 ustawy, brak jest wytycznych w zakresie regulowania nakazów, zakazów, ograniczeń i obowiązków. Ogólne i nieprecyzyjne sformułowania wskazujące na to, że wydając rozporządzenie Rada Ministrów powinna mieć "na względzie zakres stosowanych rozwiązań" i "bieżące możliwości budżetu państwa oraz budżetów jednostek samorządu terytorialnego" nie spełniają wymogu konstytucyjnego wynikającego z treści art. 92 ust. 1 Konstytucji RP. Upoważnienie, o którym mowa w art. 46a ustawy zawiera wyłącznie odesłanie do ograniczeń, obowiązków i nakazów określonych w art. 46 ust. 4, a więc jedynie do określonego zakresu tego przepisu. Nie obejmuje warunków wprowadzenia tych ograniczeń, obowiązków i nakazów (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 26 stycznia 2021 r., sygn. akt VII SA/Wa 1479/20, wyrok WSA w Szczecinie z dnia 11 grudnia 2020 r., sygn. akt II SA/Sz 765/20, wyrok WSA w Opolu z dnia 27 października 2020 r., sygn. akt II SA/Op 219/20, wyrok NSA z dnia 8 września 2021 r., sygn. akt II GSK 427/21, sygn. akt II GSK 602/21 , sygn. akt II GSK 781/21, sygn. akt II GSK 1010/21, z dnia 19 października 2021 r., sygn. akt II GSK 663/21, sygn. akt II GSK 1137/21, sygn. akt II GSK 1224/21). Rozporządzenie to nie wykonuje więc ustawowego upoważnienia, lecz w istocie uzupełnia jego treść o postanowienia, których w ustawie nie ma. Ingeruje tym samym w istotę konstytucyjnych praw i wolności. Rozporządzenie staje się aktem samoistnym, a więc pozbawionym jego stricte wykonawczego charakteru w relacji do ustawy (por. wyrok NSA z dnia 23 września 2021 r., sygn. akt II GSK 876/21). Podjęta w tym zakresie samoistna działalność prawotwórcza doprowadziła do objęcia regulacjami rozporządzenia materii ustawowej i naruszenia szeregu podstawowych wolności i praw jednostki, w tym wolności działalności gospodarczej, o której mowa w art. 22 Konstytucji RP. Zgodnie z tym przepisem ograniczenie wolności działalności gospodarczej jest dopuszczalne tylko w drodze ustawy i tylko ze względu na ważny interes publiczny. Niewątpliwie konieczność zwalczania epidemii mieści się w kategorii ważnego interesu publicznego, uzasadniającego w drodze ustawy ograniczenie wolności działalności gospodarczej. Można przyjąć, że takie ograniczenie jest dopuszczalne do wprowadzenia przy zastosowaniu odpowiednich upoważnień ustawowych, których nie zawiera ustawa o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi. Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 25 lipca 2006 r., sygn. akt P 24/05, wyraźnie wskazał, że użyte sformułowanie "w drodze ustawy" oznacza, że do ograniczenia może dojść przy wykorzystaniu ustawy, bez której konstruowanie ograniczenia nie może nastąpić. Jednocześnie otwiera to drogę ograniczeniom dokonanym na podstawie ustawy w rozporządzeniu. Z kolei sformułowanie "tylko w ustawie" wyklucza możliwości, które daje użyta w art. 22 Konstytucji formuła "w drodze ustawy". W zakresie regulowania wolności działalności gospodarczej Konstytucja nie nakazuje kompletności regulacji ustawowej. W tej właśnie sferze dopuszczalne jest "odsyłanie pewnych unormowań do rozporządzenia, byle nie dotyczyło to elementów o «zasadniczym» (podstawowym) charakterze". Jednakże przy regulowaniu wolności działalności gospodarczej zakres materii pozostawionych do unormowania w rozporządzeniu musi być węższy niż zakres ogólnie dozwolony na tle art. 92 ust. 1 Konstytucji, a unormowanie ustawowe powinno odpowiadać zasadzie określoności (por. wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 10 kwietnia 2001 r., sygn. akt U. 7/00). Niedopuszczalne jest natomiast przyjmowanie w ustawie uregulowań blankietowych, pozostawiających organom władzy wykonawczej swobodę normowania ostatecznego kształtu owych ograniczeń, a w szczególności wyznaczania zakresu tych ograniczeń (por. wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 12 stycznia 2000 r., sygn. akt P 11/98). Art. 31 ust. 3 Konstytucji wyraża ogólną regulację, która odnosi się do wszelkich konstytucyjnie gwarantowanych wolności i praw jednostki, niezależnie od ich ujęcia w systematyce konstytucji (por. L. Garlicki, M. Zubik, Konstytucja RP. Komentarz, t. I, Wydawnictwo Sejmowe 2016 s. 574). Trybunał Konstytucyjny orzekając w pełnym składzie w wyroku z dnia 13 października 2010 r., sygn. akt k.p. 1/09, stwierdził, że w zakresie maksymalnego ograniczenia wolności działalności gospodarczej, aktualny pozostaje zakaz naruszania istoty tej wolności wynikający z art. 31 ust. 3 Konstytucji. Naruszenie istoty wolności konstytucyjnej następuje wówczas, gdy wprowadzone ograniczenia dotyczą podstawowych uprawnień składających się na treść danej wolności i uniemożliwiają realizację przez tę wolność funkcji, jakie ma ona spełniać w porządku prawnym opartym na założeniach konstytucyjnych (por. wyrok Trybunału Konstytucyjnego z 12 stycznia 1999 r., sygn. akt P 2/98). Istotę wolności działalności gospodarczej stanowi treść zawarta w art. 2 ustawy z dnia 6 marca 2018 r. - Prawo przedsiębiorców (Dz. U. z 2021 r. poz. 162), zgodnie z którym podejmowanie, wykonywanie i zakończenie działalności gospodarczej jest wolne dla każdego na równych prawach. Istota wolności działalności gospodarczej obejmuje w związku z tym jej podejmowanie, wykonywanie i zakończenie. Prawodawca może ingerować w ową istotę konstytucyjnej wolności działalności gospodarczej, jednak, aby to było możliwe musi działać przy użyciu środków przewidzianych przez Konstytucję RP. Podkreślić należy, że przepis ustawowy, do którego odwoływało się rozporządzenie, tj. art. 46b pkt 2 ustawy, przewiduje jedynie ogólną możliwość ustanawiania w rozporządzeniu czasowego ograniczenie określonych zakresów działalności przedsiębiorców. Wskazany przepis nie zawiera jakichkolwiek wytycznych co do zakresu (w jakich okolicznościach, jakiego typu działalności gospodarczej itp.) w jakim takie ograniczenie mogłoby być wprowadzone w rozporządzeniu wykonawczym (por. wyrok WSA w Krakowie z dnia 12 kwietnia 2021 r., sygn. akt III SA/Kr 1306/20 oraz z dnia 15 grudnia 2021 r. sygn. akt III SA/Kr 1000/21). W związku z powyższym o ile oceniane zakazy, nakazy i ograniczenia były, w ocenie Sądu, uzasadnione, o tyle tryb ich wprowadzenia, doprowadził do naruszenia podstawowych standardów konstytucyjnych i praw w zakresie wolności działalności gospodarczej. Powyższe prowadzi do wniosku, że wobec braku precyzyjnego określenia zakresu upoważnienia delegacji ustawowej dla tworzenia norm podrzędnych ustawie doprowadzono de facto do sytuacji, że w akcie podrzędnym ustawie istniała możliwość nieograniczonej, poza czasowością, regulacji tych ograniczeń. Doszło w ten sposób do złamania zasady określoności ustawowej. W tym stanie rzeczy, Sąd stwierdził, że orzekające w niniejszej sprawie organy inspekcji sanitarnej nie miały materialnoprawnej podstawy do nałożenia w drodze decyzji na stronę skarżącą kary pieniężnej za sprzeniewierzenie się obowiązkowi czasowego ograniczenia określonych zakresów działalności przedsiębiorców. W związku z powyższym Wojewódzki Sąd Administracyjny Krakowie, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c w zw. z art. 135 oraz art. 119 pkt 2 p.p.s.a. uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, o czym orzeczono, jak w pkt I sentencji wyroku. Odnośnie pkt II sentencji wyroku Sąd wyjaśnia, że zgodnie z art. 145 § 3 p.p.s.a., w przypadku, o którym mowa w § 1 pkt 1 i 2, sąd stwierdzając podstawę do umorzenia postępowania administracyjnego, umarza jednocześnie to postępowanie. Wyjaśnić bowiem należy, że Sąd administracyjny posiada kompetencję do kontroli zgodności przepisów rozporządzeń z przepisami zawartymi w aktach hierarchicznie nadrzędnych. Zawiera się w tym prawo sądu do oceny, czy przepis rozporządzenia, który został zastosowany przez organ administracji, jest zgodny z Konstytucją RP i z przepisem upoważniającym do wydania tego rozporządzenia. Ustalenie przez sąd, że decyzja administracyjna została wydana na podstawie przepisu rozporządzenia, które jest niezgodne z Konstytucją RP lub ustawowym upoważnieniem do jego wydania, obliguje Sąd do uchylenia takiej decyzji (por. np. wyrok NSA z 16 stycznia 2006 r., I OPS 4/05, LEX nr 180233; wyrok NSA z 18 czerwca 2014 r., II GSK 633/13, LEX nr 1519163; wyrok WSA w Łodzi z 12 maja 2020 r., I SA/Łd 151/20, LEX nr 3025477, wyrok WSA w Łodzi z 6 października 2020 r., I SA/Łd 346/20, LEX nr 3068453). Skoro zatem Sąd stwierdziwszy wadę niezgodności rozporządzenia z Konstytucją jest uprawniony do uchylenia decyzji, analogicznie jest także upoważniony do umorzenia postępowania administracyjnego, które ją poprzedza. O kosztach postępowania orzeczono w pkt III sentencji wyroku, na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 p.p.s.a.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI