III SA/Kr 1270/23

III SA/Kr 1270/23 - Wyrok WSA w Krakowie
Data orzeczenia
2024-03-14
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2023-08-11
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Sędziowie
Marta Kisielowska /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6143 Sprawy kandydatów na studia i studentów
Hasła tematyczne
Szkolnictwo wyższe
Skarżony organ
Rektor Uniwersytetu/Politechniki/Akademii
Treść wyniku
uchylono zaskarżona decyzję oraz poprzedzającą decyzję tego samego organu
Powołane przepisy
Dz.U. 2023 poz 742
Art. 203  ust. 2  pkt 1  i 2  i ust. 3 w zw. z art. 207  ust. 1  i ust. 2
Ustawa z dnia 20 lipca 2018 r. Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce (t. j.)
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Jakub Makuch Sędziowie: WSA Tadeusz Kiełkowski Asesor WSA Marta Kisielowska (spr.) Protokolant: specjalista Anna Chwalibóg po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 marca 2024 r. sprawy ze skargi B. F. na decyzję Rektora Akademii Górniczo - Hutniczej im. Stanisława Staszica w Krakowie z dnia 5 czerwca 2023 r. nr Rb-zor/N.510-4/23 w przedmiocie skreślenia z listy doktorantów I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję tego samego organu; II. zasądza od Rektora Akademii Górniczo - Hutniczej im. Stanisława Staszica w Krakowie na rzecz B. F. 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Uzasadnienie
Zaskarżoną decyzją nr RB-zor/N.510-4/23 z dnia 5 czerwca 2023 r. Rektor Akademii Górniczo-Hutniczej im. Stanisława Staszica w Krakowie orzekł o utrzymaniu w mocy decyzji Rektora AGH z dnia 17 marca 2023 r. o skreśleniu B. F. (dalej: "skarżący") z listy doktorantów Szkoły Doktorskiej Akademii Górniczo-Hutniczej im. Stanisława Staszica w Krakowie. Podstawę prawną decyzji stanowił art. 203 ust. 2 pkt 1 i 2 i ust. 3 w zw. z art. 207 ust. 1 i ust. 2 ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce (Dz. U. z 2023 r., poz. 742 ze zm., dalej: "p.s.w.n."), art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tj. Dz. U. z 2023 r., poz. 775, dalej: "k.p.a.") oraz § 29 ust. 2 pkt 1 i 2 Regulaminu Szkoły Doktorskiej (uchwała Senatu nr 30/2022 z dnia 30 marca 2022 r. w sprawie Regulaminu Szkoły Doktorskiej AGH, dalej: "regulamin").
Zaskarżona decyzja zapadła w następującym stanie faktycznym i prawnym.
9 września 2021 r. skarżący rozpoczął studia w Szkole Doktorskiej Akademii Górniczo-Hutniczej w roku akademickim 2021/2022.
Z zaświadczenia z dnia 14 grudnia 2021 r. wynika, że brak jest przeciwskazań zdrowotnych do wykonywania i pobierania przez skarżącego studiów doktoranckich.
Pismem z dnia 1 marca 2022 r. skarżący został zawiadomiony o wszczęciu postępowania w sprawie skreślenia z listy doktorantów z powodu niewywiązania się w terminie z obowiązku wynikającego z indywidualnego planu kształcenia, tj. niezaliczenia przedmiotu z modułu Warsztat Badacza Copyright law and intellectual property protection. Skarżący został zawiadomiony o możliwości wyjaśnienia sytuacji w terminie 7 dni od daty zawiadomienia.
Pismem z dnia 10 marca 2022 r. skarżący zwrócił się do Dyrektora Szkoły Doktorskiej o przeniesienie niezrealizowanych przedmiotów z semestru zimowego 2021/2022 na semestr zimowy roku 2022/2023, ewentualnie semestr letni 2021/2022. Skarżący wyjaśnił, że brak zaliczenia przedmiotów wynikał z faktu, że bliska skarżącemu osoba zachorowała na nowotwór złośliwy, jego firma miała problemy, a ponadto prowadził zajęcia ze studentami. W wyniku zbiegu tych sytuacji nie był w stanie zaliczyć przedmiotów semestru zimowego. Podkreślił, że w czasie studiów nie zdarzyło się, aby nie zaliczył jakiegoś przedmiotu. Uzyskiwał oceny bardzo dobre z przedmiotów, których obecnie nie zaliczył.
Skarżący wystąpił również z wnioskiem o zaliczenie przedmiotu Warsztat badacza na podstawie zaliczenia uzyskanego w Szkole Doktorskiej w latach 2019 -2021. Dyrektor Szkoły Doktorskiej wyraził zgodę na zaliczenie przedmiotu. Skarżący zwrócił się również o zaliczenie szkolenia BHP, które odbył w latach 2019 do 2021 r. Dyrektor Szkoły Doktorskiej wyraził zgodę.
Ze sprawozdania z postępów doktoranta wynika, że promotorzy ocenili pracę doktoranta na 40.
Pismem z dnia 20 lutego 2023 r. skarżący zwrócił się z prośbą o wydłużenie zaliczenia lub przeniesienie przedmiotu na inny semestr. Wyjaśnił, że ze względu na konflikt czasowy pomiędzy obowiązkami w firmie a zajęciami nie był w stanie uczęszczać i uczestniczyć w zajęciach. W styczniu 2023 r. przebywał służbowo w Stanach Zjednoczonych przez miesiąc. Skarżący podkreślił, że posiadana wiedza i doświadczenie zawodowe pozwolą mu niewątpliwie na zaliczenie przedmiotu.
Prowadzący przedmiot Ekologiczne źródła energii – odmówił zgody na przeniesienie przedmiotu, z uwagi na fakt, że skarżący nie pojawił się na żadnym ze spotkań online.
Skarżący zwrócił się z wnioskiem o zaliczenie przedmiotu Ekonomia, który zaliczył w latach 2019-2021 r. w ramach Szkoły Doktorskiej na ocenę dobrą. Prowadząca przedmiot wyraziła zgodę na zaliczenie.
Skarżący pismem z dnia 20 lutego 2023 r. zwrócił się z wnioskiem o wpisanie na listę osób uczęszczających na przedmiot Renewable Energy Sources – dyrektor Szkoły Doktorskiej odmówił powołując się na wszczętą procedurę skreślenia z listy doktorantów.
Pismem z dnia 1 marca 2023 r. skarżący został zawiadomiony o wszczęciu postępowania w sprawie skreślenia z listy doktorantów z powodu niezaliczenia przedmiotów: Ekologiczne Źródła Energii, Ekonomia oraz kursu Doskonalenie Dydaktyczne wraz z częścią praktyczną.
Pismem z dnia 7 marca 2023 r. skarżący wskazał, że przedmiot Ekonomia zaliczył w czasie studiów w latach 2019-2022. Przedmiot został zakończony egzaminem zaliczonym na ocenę dobrą. Prowadzący oraz dyrektor Szkoły Doktorskiej wyrazili zgodę na jego przepisanie. Skarżący wskazał, że zrealizował godziny dydaktyczne – w ramach przedmiotu Mechanika Płynów I (ćwiczenia laboratoryjne) oraz Mechanika Płynów II (ćwiczenia audytoryjne), dodatkowo brał udział w przygotowaniu materiału filmowego dla studentów w czasie pandemii COVID-19. Wskazał, że przedmiotu Ekologiczne Źródła Energii nie zaliczył ze względu na problemy ze zdrowiem oraz obowiązki wynikające z zatrudnienia i prowadzenia działalności. Skarżący zachorował w listopadzie na choroby górnych dróg oddechowych, które zakończyły się pobytem w szpitalu oraz niezdolnością do pracy od połowy listopada 2022 r. do 20 grudnia 2022 r. Skarżący przedłożył zaświadczenie o odmowie przyjęcia do szpitala z dnia 5 grudnia 2022 r. oraz zaświadczenie NZOZ w N. o chorowaniu w warunkach domowych od 4 listopada do 30 listopada 2022 r.
Z pisma z dnia 16 marca 2023 r. prof. dr hab. E. F. wynika, że wnosi o skreślenie skarżącego z listy doktorantów z uwagi na niewywiązywanie się z obowiązków wynikających z regulaminu Szkoły Doktorskiej, Programu Kształcenia oraz Indywidualnego Planu Badawczego, a także z uwagi brak inicjatywy w zakresie pracy badawczej. Promotor wskazała, że skarżący zlecane zadania wykonywał na nieakceptowalnym poziomie naukowym, modelowania prezentowane w ramach wewnętrznych seminariów były niepoprawne naukowo, nie realizował planu naukowego mimo zapewnień, ponieważ zajmował się inną działalnością. Nie przedstawił obliczeń do kolejnych etapów harmonogramu prac badawczych. W sposób nieetyczny informował promotora, że prace są realizowane zgodnie z harmonogramem, tymczasem okazało się do nieprawdą. W ocenie promotora niewystarczające są dotychczasowe postępy naukowe doktoranta, nie rokują terminowym złożeniem pracy doktorskiej. A postępowanie doktoranta promotor uznaje za nieetyczne.
Decyzją z dnia 17 marca 2023 r. Rektor AGH skreślił skarżącego z listy doktorantów Szkoły Doktorskiej AGH z dniem 17 marca 2023 r. z powodu niezadowalającego postępu rozprawy doktorskiej oraz niewywiązywania się w terminie z obowiązków wynikających z Regulaminu Szkoły Doktorskiej, Programu Kształcenia i Indywidualnego Planu Badawczego. W uzasadnieniu organ wskazał, że skarżący nie zaliczył przedmiotów: Ekonomia, Ekologiczne Źródła Energii w semestrze zimowym 2022/2023, a niezadowalający postęp pracy doktorskiej został potwierdzony przez promotora w pisemnej opinii.
We wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy skarżący wniósł o uchylenie decyzji o skreśleniu z listy doktorantów. Wskazał, że w roku akademickim 2022/2023 nie zaliczył przedmiotu Ekologiczne Źródła Energii. Wynikało to z problemów zdrowotnych skarżącego, który chorował przewlekle na anginę, zapalenie górnych dróg oddechowych, a następnie zapalenie mięśni międzyżebrowych, stan ten trwał do stycznia 2023 r. Następnie obowiązki związane z rozwojem firmy i ekspansją na zagraniczne rynki, zmusiły skarżącego do wyjazdu za granicę na okres 2,5 tygodnia. Skarżący zwrócił się z prośbą o możliwość zaliczenia przedmiotu, uzyskał odpowiedź odmowną, jednakże prowadząca ostatecznie zgodziła się na zaliczenie przedmiotu w późniejszym terminie. Skarżący podkreślił, że zawodowo zajmuje się odnawialnymi źródłami energii, a jego wiedza w tym zakresie jest niewątpliwie wystarczająca do zaliczenia przedmiotu. Skarżący podniósł, że opinia promotora jest dla niego niezrozumiała i krzywdząca. W ocenie skarżącego zachowanie promotora, który negatywnie komentował postępy i pomysły skarżącego na forum grupy, uznaje za przejaw mobbingu. Skarżący podkreślił, że nie jest prawdą, aby nie wywiązywał się ze swoich obowiązków jako doktoranta – nie zaliczył bowiem jedynie jednego przedmiotu. Skarżący podniósł, że opinia promotora została wydana w marcu, a czwarty semestr wciąż był w toku, więc było zbyt wcześnie na formułowanie takich ocen. Skarżący przedstawił istniejący konflikt z promotorem. Dołączył prośbę o zaliczenie przedmiotu Ekonomia wraz ze zgodą. Przedłożył również opinię promotora z września 2022 r., z której wynika, że skarżący realizuje plan badawczy zgodnie z planem.
Decyzją z dnia 5 czerwca 2023 r. Rektor AGH utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Po ponownym rozpatrzeniu sprawy stwierdził, że z powodu niezadowalających postępów w przygotowaniu rozprawy doktorskiej i niewywiązywania się z Indywidualnego Planu Badawczego, należało stwierdzić, że zasadnie pozbawiono skarżącego statusu doktoranta. Potwierdza to aktualna opinia promotora z dnia 16 marca 2023 r., która daje podstawę do stwierdzenia, że skarżący nie realizuje obowiązków doktoranta. Rektor wskazał, że niezadowalający postęp pracy doktorskiej oraz niewywiązywanie się przez doktoranta z postanowień regulaminu Szkoły Doktorskiej AGH stanowią podstawę skreślenia z listy doktorantów. Organ podniósł, że we wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy skarżący nie przedstawił żadnych dodatkowych argumentów, ani dowodów na ich potwierdzenie, z których mogłoby wynikać, ze skarżący nie był w stanie wywiązać się z obowiązków doktoranta. Nie zmienia tego opinia promotora z września 2022 r., ponieważ z aktualnej opinii promotora wynika, że skarżący nie wywiązuje się z obowiązków. W ocenie organu zachodzą przesłanki skreślenia skarżącego z listy doktorantów.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skarżący zarzucił:
- naruszenie przepisów prawa procesowego, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy:
- art. 7, art. 61 § 1 w zw. z § 4, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. polegające na niewyczerpującym rozpatrzeniu materiału dowodowego oraz na jego dowolnej ocenie, wyrażającej się zwłaszcza w całkowitym pominięciu: opinii promotora z 14 września 2022 r., oceny pracy skarżącego przeprowadzonej przez Ministerstwo w maju 2023 r., w której uzyskał maksymalny wynik (100 pkt /100) dotyczącej w szczególności jego postępów w zakresie pracy naukowej;
- art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. polegające na niewyczerpującym zebraniu i rozpatrzeniu całego materiału dowodowego i niepodjęciu kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, w tym niewyjaśnieniu czy skarżący faktycznie kumulatywnie nie wywiązywał się z obowiązków wynikających z Regulaminu Szkoły Doktorskiej AGH, Programu Kształcenia i Indywidualnego Planu Badawczego, a jeżeli tak, to w jakim zakresie i z jakich przyczyn;
- art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. polegające na niewyczerpującym zebraniu i rozpatrzeniu całego materiału dowodowego poprzez nieuwzględnienie wniosków skarżącego w zakresie przesłuchania osób najbliższych na okoliczność złego stanu zdrowia i braku możliwości samodzielnego funkcjonowania bez pomocy osób trzecich zgłoszonych w odwołaniu;
- art. 8 i art. 107 § 3 k.p.a. przez nienależyte uzasadnienie zaskarżonej decyzji, z uwagi na zawarcie w nim zbyt ogólnych stwierdzeń, niewskazanie wszystkich dowodów zgromadzonych w toku prowadzonego postępowania oraz przyczyn, dla których niektórym dowodom odmówiono przymiotu wiarygodności, co uniemożliwia realizację zasady pogłębiania zaufania obywateli do organów publicznych, poznanie motywów wydania zaskarżonej decyzji oraz uniemożliwia dokonanie jej kontroli;
- art. 10 k.p.a. przez uniemożliwienie udziału stronie w prowadzonym postępowaniu, nieinformowanie strony o podejmowanych czynnościach oraz niepoinformowanie o zakończeniu postępowania i możliwości zapoznania się z aktami sprawy, co uniemożliwiło wzięcie czynnego udziału w sprawie i naruszyło prawo do czynnego uczestnictwa w każdym stadium postępowania i wypowiedzenie się co do zgromadzonego materiału dowodowego;
- naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, tj. art. 203 ust. 2 pkt 1 i 2 u.p.s.w. poprzez jego błędne zastosowanie wyrażające się w nieuzasadnionym przyjęciu niezadowalającego postępu skarżącego w przygotowaniu rozprawy doktorskiej i niewywiązywania się z obowiązków, o których mowa w art. 207 u.p.s.w.
W oparciu o podniesione zarzuty skarżący wniósł o: przeprowadzenie dowodu z oceny pracy skarżącego przeprowadzonej przez Ministerstwo w maju 2023 r., dotyczącej w szczególności jego postępów w zakresie pracy naukowej, pisma promotora z dnia 7 marca 2023 r. obejmującego prośbę do Dyrektora Szkoły Doktorskiej AGH o umożliwienie realizacji skarżącemu niezaliczonego przedmiotu: Ekologiczne źródła energii oraz wstrzymanie procedury skreślenia go z listy doktorantów, wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz poprzedzającej ją decyzji tego organu, zasądzenie na rzecz skarżącego kosztów postępowania według norm przepisanych. Do skargi skarżący dołączył pismo promotora z dnia 7 marca 2023 r oraz ocenę pracy doktorskiej skarżącego oraz jej postępów, z której wynika, że skarżący uzyskał 100 punktów na 100 punktów możliwych do uzyskania.
W odpowiedzi na skargę Rektor Akademii Górniczo-Hutniczej w Krakowie wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.
Na rozprawie przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Krakowie skarżący zwrócił uwagę, że opinia promotora w sposób diametralny odbiega od opinii wydanej we wrześniu 2022 r. oraz od opinii ministerialnej. Pełnomocnik Rektora AGH podniósł, że skarżący decydując się na studia doktoranckie zobowiązuje się do przestrzegania regulaminu oraz realizacji obowiązków doktoranta. Niedopuszczalne jest stanowisko skarżącego, w świetle którego jego ocena własnej wiedzy, zwalnia go z obowiązku zaliczenia przedmiotu objętego programem studiów doktoranckich.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył co następuje:
Skarga zasługiwała na uwzględnienie.
Materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji stanowił art. 203 ust. 2 p.s.w.n., zgodnie z którym doktorant może być skreślony z listy doktorantów w przypadku: 1) niezadowalającego postępu w przygotowaniu rozprawy doktorskiej; 2) niewywiązywania się z obowiązków, o których mowa w art. 207. Skreślenie z listy doktorantów następuje w drodze decyzji administracyjnej. Od decyzji przysługuje wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy (ust. 3). Art. 207 u.p.s.w. doktorant jest zobowiązany postępować zgodnie z regulaminem szkoły doktorskiej (ust. 1) oraz do realizacji programu kształcenia i indywidualnego planu badawczego (ust. 2).
Zgodnie z powołanym w podstawie prawnej zaskarżonej decyzji § 29 ust. 2 regulaminu doktoranta można skreślić z listy doktorantów w przypadku: 1) niezadowalającego postępu w przygotowaniu rozprawy doktorskiej; 2) niewywiązywania się z obowiązków wynikających z Regulaminu szkoły Doktorskiej, Programu Kształcenia i Indywidualnego Planu Badawczego.
Jak stanowi art. 202 ust. 1 u.p.s.w. doktorant, w uzgodnieniu z promotorem lub promotorami, opracowuje indywidualny plan badawczy zawierający w szczególności harmonogram przygotowania rozprawy doktorskiej i przedstawia go podmiotowi prowadzącemu szkołę doktorską w terminie 12 miesięcy od dnia rozpoczęcia kształcenia. W przypadku wyznaczenia promotora pomocniczego plan jest przedstawiany po zaopiniowaniu przez tego promotora. Realizacja planu podlega ocenie śródokresowej w połowie okresu kształcenia określonego w programie kształcenia, a w przypadku kształcenia trwającego 6 semestrów - w trakcie czwartego semestru (ust. 2). Ocena śródokresowa kończy się wynikiem pozytywnym albo negatywnym. Wynik oceny wraz z uzasadnieniem jest jawny (ust. 3). Ocena śródokresowa jest przeprowadzana przez komisję, w skład której wchodzą 3 osoby, w tym co najmniej 1 osoba posiadająca stopień doktora habilitowanego albo tytuł profesora w dyscyplinie, w której jest przygotowywana rozprawa doktorska, zatrudniona poza podmiotem prowadzącym szkołę doktorską albo osoba, o której mowa w art. 190 ust. 5. Promotor i promotor pomocniczy nie mogą być członkami komisji (ust. 4).
Zgodnie z § 24 ust. 1 regulaminu moduły zajęć rozliczane są rocznie. Warunkiem zaliczenia roku kształcenia w Szkole Doktorskiej jest uzyskanie pozytywnych ocen końcowych ze wszystkich modułów realizowanych w danym roku zgodnie z Indywidualnym Planem Kształcenia oraz uzyskanie pozytywnej opinii promotora lub promotorów z przebiegu realizacji Indywidualnego Programu Kształcenia oraz z rezultatów (ust. 2). Zgodnie z § 27 ust. 1 regulaminu indywidualny plan badawczy doktoranta określa w szczególności: 1) harmonogram przygotowania rozprawy doktorskiej; 2) termin złożenia rozprawy doktorskiej; 3) termin oddania do druku co najmniej jednego artykułu naukowego, termin uczestnictwa w co najmniej jednej konferencji naukowej krajowej lub międzynarodowej. Zgodnie z ust. 2 indywidualny plan badawczy może zawierać: plany przygotowania i złożenia wniosku grantowego; plany udziału w projektach badawczych; plany udziału we współorganizowanej konferencji naukowej krajowej lub międzynarodowej; plany obycia co najmniej miesięcznego stażu naukowego w jednostce krajowej lub zagranicznej; plany wyjazdu studyjnego trwającego co najmniej dwa tygodnie do jednostki krajowej lub zagranicznej; plan przygotowania recenzji publikacji naukowej; plan upowszechnienia wyników B+R na zasadach otwartego dostępu. Doktorant może przedstawić aktualizację planu badawczego za każdym razem, gdy składa roczne sprawozdanie z postępów doktoranta lub po zakończeniu okresu zawieszenia kształcenia w Szkole Doktorskiej.
Decyzja wydawana na podstawie art. 203 ust. 2 u.p.s.w. jest decyzją uznaniową, a zatem jej kontrola przez Sąd dokonywana jest w ograniczonym zakresie. W toku kontroli Sąd weryfikuje, czy organy dokonały wszechstronnych ustaleń dotyczących stanu faktycznego sprawy, a także czy rozważyły wszystkie okoliczności istotne dla rozstrzygnięcia, dokonały ważenia interesu skarżącego oraz interesu publicznego. Jak słusznie wskazuje Naczelny Sąd Administracyjny, polega ona na zbadaniu, czy przed podjęciem decyzji organ dysponował niezbędnym materiałem dowodowym uzasadniającym rozstrzygnięcie sprawy i czy dokonał wszechstronnej oceny okoliczności faktycznych istotnych dla takiego rozstrzygnięcia (por. wyrok NSA z 27.10.2020 r., I OSK 1011/20). Kontrolując legalność aktu, Sąd ocenia, czy w sprawie zachodziły warunki materialnoprawne, uzasadniające skorzystanie przez organ administracji z przysługujących mu uprawnień oraz, czy wydanie decyzji zostało poprzedzone prawidłowo przeprowadzonym postępowaniem, z zachowaniem przepisów procedury administracyjnej (tak: wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 czerwca 2016 r., sygn. akt I OSK 2429/14, CBOSA).
Podkreślić należy, że decyzja wydawana na podstawie art. 203 ust. 2 p.s.w.n. (jak każda decyzja uznaniowa) nie może mieć cech dowolności, ale musi wynikać z wszechstronnego i dogłębnego rozważenia wszystkich okoliczności faktycznych sprawy oraz w należyty sposób wyważać interes społeczny i słuszny interes obywateli (art. 7 k.p.a.). Sąd administracyjny weryfikuje, czy zaskarżona decyzja nie nosi cech dowolności, czy organ wybrał prawnie dopuszczalny sposób rozstrzygnięcia i czy wyboru tego rozstrzygnięcia dokonał po ustaleniu i należytym rozważeniu wszystkich istotnych dla sprawy okoliczności (por. wyrok WSA w Łodzi z dnia 27 września 2023 r., III SA/Łd 363/23). Z uzasadnienia decyzji uznaniowej powinno bowiem wynikać, że wszystkie okoliczności istotne dla sprawy zostały rozważone i ocenione, a ostateczne rozstrzygnięcie jest ich logiczną konsekwencją. Niedopuszczalne jest uchylanie się od oceny zarzutów podnoszonych przez stronę, natomiast organ w przypadku rozstrzygnięcia negatywnego dla strony powinien wykazać, że nie mógł inaczej orzec z uwagi na konkretne okoliczności prawne lub faktyczne. W przeciwnym wypadku organ naraża się na skuteczny zarzut naruszenia zasady prawdy obiektywnej i obowiązku wszechstronnego rozważenia materiału dowodowego (art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a.) oraz wadliwie sporządzonego uzasadnienia (art. 107 § 3 k.p.a.), a zatem dowolności (arbitralności) rozstrzygnięcia (WSA w Łodzi jw.).
Dopiero w sytuacji, gdy Sąd dojdzie do przekonania, że organy oparły wydane rozstrzygnięcie na wszechstronnie rozważonym stanie faktycznym sprawy – uwzględniły i rozważyły wszystkie okoliczności podnoszone przez skarżącego, w prawidłowo ustalonym i zastosowanym stanie prawnym sprawy, nie może kontrolować decyzji organu dotyczącej wyboru rozstrzygnięcia mieszczącego się w ramach uznania administracyjnego.
W ocenie Sądu zaskarżona decyzja Rektora AGH oraz poprzedzającą ją decyzja tego organu zostały wydane z naruszeniem przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Organ nie dokonał wszechstronnej oceny zebranego w sprawie materiały dowodowego, wszechstronnego rozważenia okoliczności faktycznych sprawy- w tym podnoszonych przez skarżącego nieścisłości w opinii promotora, treści opinii ministerialnej, treści plany badawczego, a także wskazanych w odwołaniu i pismach w toku postępowania, problemów zdrowotnych skarżącego, zgody prowadzącego na zaliczenie przedmiotu Odnawialne źródła energii w późniejszym terminie. Organ oparł ustalenia na jednym z dowodów w sprawie, tj. opinii promotora, co czyni zasadnym zarzut dowolnych ustaleń przyjętych za podstawę decyzji.
Zdaniem Sądu z zaskarżonej decyzji, ani z poprzedzającej ją decyzji Rektora AGH nie wynika jaki stan faktyczny sprawy ustalił organ, jakich obowiązków wynikających z regulaminu, Programu Kształcenia, Indywidualnego Planu Badawczego skarżący nie wypełnił, nie wskazano również, na jakiej podstawie organ przyjął, że skarżący był zobowiązany do zaliczenia przedmiotu Ekologiczne źródła energii oraz na jakiej podstawie doszedł do przekonania, że możliwe jest skreślenie skarżącego z listy doktorantów w czasie trwania roku akademickiego, w sytuacji gdy z postanowień regulaminu wynika, że rozliczenie przedmiotów jest dokonywane rocznie, a nie semestralnie (por. § 24 regulaminu). W decyzji nie wskazano także w jakim terminie skarżący powinien zakończyć prace doktorską oraz na podstawie jakich okoliczności organ ustalił, że postęp prac jest niezadowalający. W toku postępowania nie wskazano dokładnie obowiązków doktoranta, ani ich naruszenia przez skarżącego. Organ w żaden sposób nie odniósł się do podnoszonych przez skarżącego problemów zdrowotnych, które zgodnie z § 13 regulaminu mogą stanowić podstawę przedłużenia terminy złożenia rozprawy doktorskiej. Podkreślić należy, że w orzecznictwie sądów administracyjnych zwraca się uwagę, że podnoszenie przez doktoranta okoliczności uniemożliwiających mu zaliczenie określonych obowiązków, powinno zostać ocenione przez organ z punktu widzenia zastosowania art. 203 u.p.s.w.n. (por. wyrok WSA w Białymstoku z dnia 30 marca 2023 r., II SA/Bk 75/23).
Zdaniem Sądu zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja Rektora AGH zostały oparte wyłącznie na opinii promotora skarżącego, której wydanie (w czasie trwania roku akademickiego) nie znajduje podstaw prawnych w regulaminie, ani ustawie. Opinia ta może zatem stanowić jeden z dowodów, które mogą być podstawą ustalenia stanu faktycznego przez organ, jednakże jak każdy inny dowód, powinna zostać poddana ocenie i odniesiona do pozostałych dowodów zebranych w sprawie, w tym w szczególności do pisma promotora z dnia 6 marca 2023 r. o wstrzymanie procedury skreślenia skarżącego z listy doktorantów. Tymczasem, z treści zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Rektora AGH wynika, że organ przyjął bez jakiejkolwiek weryfikacji za prawdziwe twierdzenia w zawarte opinii promotora z dnia 16 marca 2023 r. Zauważyć należy, że przedłożona przez promotora opinia zawiera nieuzasadnione w pełni stwierdzenia dotyczące braku realizacji przez skarżącego planu badawczego oraz braku satysfakcjonującego postępu w zakresie realizacji pracy doktorskiej. W opinii promotor posłużył się ogólnymi stwierdzeniami dotyczącymi oceny pracy skarżącego. Z uwagi na stopień ogólności twierdzeń w niej zawartych utrudniona jest niewątpliwie ocena i weryfikacja opinii.
W rezultacie, w ocenie Sądu organ oceniając, czy w sprawie zostały spełnione przesłanki skreślenia skarżącego z listy studentów, powinien uwzględnić całokształt materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie – w tym opinię promotora, ocenę propozycji doktoratu skarżącego i postępu prac dokonaną przez komisję ministerialną, oświadczenie promotora z dnia 6 marca 2023 r., a także zaświadczenia dotyczące stanu zdrowia skarżącego. W ocenie Sądu zaskarżone decyzje cechuje dowolność oceny materiału dowodowego, zostały one wydane z naruszeniem art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. O dowolności oceny można bowiem mówić w przypadku uzyskania wniosków niewynikających w sposób logiczny ze zgromadzonego materiału dowodowego lub pominięciu określonych dokumentów lub dowodów jako niezdatnych do poparcia przyjętej z góry tezy (tak wyrok NSA 16 lipca 2020 r., II OSK 837/20). Zdaniem Sądu powielenie w zaskarżonych decyzjach twierdzeń zawartych w opinii promotora bez jakiejkolwiek oceny i odniesienia ich do pozostałych dowodów, czyni zasadnym zarzut naruszenia przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy.
W ocenie Sądu organ uchybił również normom zawartym w przepisach art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a., ponieważ wbrew obowiązkowi należytego wyjaśnienia sprawy nie ustalił faktów, które mają znaczenie dla załatwienia sprawy, czyli mają znaczenie dla zastosowania określonej normy prawa materialnego, przyznającej stronie konkretne uprawnienie lub przewidującej jej obowiązek publicznoprawny (tak: wyrok NSA z 27.04.2020, II OSK 445/19). W zaskarżonych decyzjach brak jest bowiem dokładnych ustaleń co do treści obowiązków skarżącego i jednoznacznego wskazania ich naruszenia.
Równocześnie, Sąd podziela stanowisko organu, że sama ocena skarżącego dotycząca zakresu posiadanej przez niego wiedzy, nie stanowi podstawy do zwolnienia go z egzaminu z przedmiotu objętego programem studiów doktoranckich. Co więcej, rację ma organ że skarżący decydując się na studia w szkole doktorskiej ma obowiązek realizować nałożone na niego obowiązki, a prowadzenie przez doktoranta działalności zawodowej nie stanowi okoliczności zwalniającej z tych obowiązków.
Ponownie rozpatrując sprawę organ ustali stan faktyczny sprawy z uwzględnieniem istotnych dla rozstrzygnięcia okoliczności: ustali szczegółowe obowiązki doktoranta wynikające z regulaminu, Indywidualnego Planu Badawczego, Programu Kształcenia, termin oddania pracy doktorskiej, dokona oceny zaistnienia w sprawie przesłanek określonych w art. 203 ust. 2 u.p.s.w.n. z uwzględnieniem zebranego w sprawie materiału dowodowego, tj. opinii promotora, pisma promotora z dnia 7 marca 2023 r., opinii ministerialnej, zaświadczeń lekarskich oraz wszystkich innych dowodów, które organ uzna za zasadne, a następnie na podstawie całokształtu okoliczności sprawy – z uwzględnieniem obowiązków doktoranta – wyda rozstrzygnięcie, dokonując ważenia interesu publicznego oraz indywidualnego skarżącego, a podjętą decyzję uzasadni zgodnie z art. 107 § 3 k.p.a.
O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2023 r., poz. 1634, dalej: "p.p.s.a.").
Mając na względzie powyższe, Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. orzekł jak w punkcie pierwszym wyroku.