III SA/Kr 1237/10

III SA/Kr 1237/10 - Wyrok WSA w Krakowie
Data orzeczenia
2011-11-15
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2010-11-02
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Sędziowie
Bożenna Blitek
Maria Zawadzka
Tadeusz Wołek /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Hasła tematyczne
Administracyjne postępowanie
Sygn. powiązane
I OSK 1408/12 - Wyrok NSA z 2013-01-31
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
Art. 16, art. 105 par. 1, art. 38 par. 1 pkt 2
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
Dz.U. 1964 nr 16 poz 93
Art. 922, art. 925
Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny.
Dz.U. 2006 nr 139 poz 992
Art. 3 pkt 2, art. 16, art. 20, art. 24 ust. 1, art. 26 ust. 1, art. 28
Ustawa z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych - tekst jednolity.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tadeusz Wołek (spr.) Sędziowie WSA Bożenna Blitek WSA Maria Zawadzka Protokolant Honorata Kuźmicka-Wełna po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 listopada 2011 r. sprawy ze skargi L. C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 15 września 2010 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania pierwszej instancji skargę oddala
Uzasadnienie
Prezydent Miasta decyzją z dnia [...] 2010r. znak: [...] odmówił L. C. wypłaty zasiłku pielęgnacyjnego należnego M. C. (zmarłej matce) na podstawie art. 20 w zw. z art. 3 pkt 11, art. 16, art. 26 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych i art. 104, art. 107 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego.
W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że przepisy ustawy o świadczeniach rodzinnych nie przewidują możliwości wypłaty świadczeń nie podjętych z powodu zgonu świadczeniobiorcy. Z tych względów orzeczono o odmowie wypłaty świadczeń.
L. C. wniósł odwołanie od powyższej decyzji.
Podniósł, że po otrzymaniu postanowienia Sądu Rejonowego z dnia 31 marca 2010 r. o nabyciu spadku po mamie – M. C. - zwrócił się o wypłacenie zaległego zasiłku pielęgnacyjnego za marzec 2009 r., nie doręczonego z powodu przebywania jego adresatki w szpitalu. W związku z nieskutecznym doręczeniem zasiłku, które powinno było dotrzeć do zainteresowanej przed jej śmiercią i którym mogłaby swobodnie dysponować, nie ma zastosowania art. 922 § 2 Kodeksu cywilnego.
Do śmierci M. C. zamieszkiwali razem i prowadzili wspólne gospodarstwo domowe, z powodu niedołężności pozostawała pod jego faktyczną opieką. Łączyło to się również z wydatkami finansowymi, związanymi z zakupem środków medycznych i specjalistycznych lekarstw. Ustawa nie wyklucza możliwości ubiegania się przez opiekuna o wypłacenie niedoręczonego świadczenia, nie zajmując w tej kwestii stanowiska i nie przesądzając o możliwości pozytywnego rozpatrzenia takiego wniosku.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia 15 września 2010 r. znak: [...] uchyliło zaskarżoną decyzję i umorzyło postępowanie pierwszej instancji na podstawie art. 105 i art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a.
W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wskazał, że M. C. była uprawniona do zasiłku pielęgnacyjnego na mocy decyzji Prezydenta Miasta z dnia [...] 2005 r., [...], zmienionej następnie decyzją z dnia [...] 2006 r., [...]. W dniu 25 marca 2009 r. zmarła. W związku z tym w decyzji Prezydenta Miasta z dnia [...] 2009 r., [...], stwierdzono wygaśnięcie decyzji z dnia [...] 2005 r.
Pismem z dnia 14 maja 2010 r. L. C., syn uprawnionej, zwrócił się do Prezydenta Miasta o wypłacenie zasiłku za miesiąc marzec 2009 r. W odpowiedzi poinformowano go pismem z dnia 20 maja 2010 r., iż zgodnie z art. 922 Kodeksu cywilnego w skład spadku nie wchodzą prawa i obowiązki zmarłego ściśle związane z jego osobą. Takim świadczeniem jest zasiłek pielęgnacyjny. W związku z tym nie ma podstaw prawnych do wypłaty zasiłku pielęgnacyjnego przyznanego zmarłej. W kolejnym piśmie z dnia 28 czerwca 2010 r. L. C. zwrócił się ponownie do Prezydenta Miasta o spowodowanie wypłacenia nie wypłaconego zasiłku za marzec 2009 r., obszernie je uzasadniając.
Zasiłek pielęgnacyjny przyznaje się w celu częściowego pokrycia wydatków wynikających z konieczności zapewnienia opieki i pomocy innej osoby w związku z niezdolnością do samodzielnej egzystencji (art. 16 ust. 1 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych).
Zasiłek ten przysługuje (art. 16 ust. 2): niepełnosprawnemu dziecku, osobie niepełnosprawnej w wieku powyżej 16 roku życia, jeżeli legitymuje się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności, osobie, która ukończyła 75 lat, osobie niepełnosprawnej w wieku powyżej 16 roku życia legitymującej się orzeczeniem o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności, jeżeli niepełnosprawność powstała w wieku do ukończenia 21 roku życia (art. 16 ust. 3).
Zasiłek pielęgnacyjny jest świadczeniem ściśle związanym z osobą uprawnioną. Zatem śmierć tej osoby nie rodzi żadnych przekształceń podmiotowych, lecz prawo do tego zasiłku wygasa z mocy prawa z chwilą śmierci uprawnionego (wyrok WSA w Gliwicach z dnia 17 lutego 2009 r., sygn. IV SA/Gl 556/08). Prawo do zasiłku nie przechodzi, zatem na spadkobierców i nie mogą oni domagać się żadnych świadczeń z tego tytułu po śmierci uprawnionego. Nie mają tutaj znaczenia stosunki, jakie utrzymywali spadkobiercy z osobą zmarłą (opieka nad nią, wspólne gospodarowanie, itd.).
Wypłata zasiłku pielęgnacyjnego stanowi czynność materialno-techniczną (wyrok WSA w Gliwicach z dnia 21 lipca 2009 r., sygn. IV SA/Gl 930/08). W związku z tym nie wydaje się decyzji administracyjnej w przedmiocie wypłaty i nie można domagać się wydania takiej decyzji od organu administracji publicznej. Brak było, zatem podstaw do wydania decyzji administracyjnej w przedmiocie odmowy wypłacenia zaległego zasiłku pielęgnacyjnego.
W przypadku nie podjęcia przekazanych uprawnionemu do wypłaty świadczeń rodzinnych, tylko uprawniony może zwrócić się o ponowną wypłatę świadczenia.
Zgodnie z art. 28 ust. 3 ustawy o świadczeniach rodzinnych, wstrzymuje się wypłatę świadczeń rodzinnych, jeżeli osoba, o której mowa w art. 23 ust. 1 (w sprawie taką osobą była M. C.), nie podejmuje świadczeń rodzinnych przez trzy kolejne miesiące kalendarzowe. W przypadku zgłoszenia się osoby, (o której mowa powyżej) po upływie trzech miesięcy, wypłaca się jej świadczenia za cały okres wstrzymania, jeżeli osoba spełnia warunki określone w ustawie (ust. 4). Jeżeli wznowienie wypłaty wstrzymanych świadczeń rodzinnych nie nastąpi do końca okresu zasiłkowego, prawo do świadczeń rodzinnych wygasa (ust. 5).
Z powyższego wynika, iż bezprzedmiotowe było wszczynanie postępowania na wniosek syna uprawnionej do zasiłku pielęgnacyjnego M. C., który jest jej spadkobiercą. Przepisy nie przewidują orzekania w drodze decyzji administracyjnej w przedmiocie wypłaty świadczenia, a jednocześnie Wnioskodawca nie jest osobą uprawnioną do zwrócenia się o wypłatę niepodjętego za życia przez uprawnioną do świadczenia.
Konsekwencją powyższego jest konieczność umorzenia postępowania w sprawie, gdyż nie było podstaw do wszczęcia postępowania w sprawie.
L. C. wniósł skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, w której podtrzymał stanowisko, zawarte w odwołaniu od decyzji organu I instancji.
Wskazał, że ustawa o świadczeniach rodzinnych w art. 16 ustawy stanowi, że zasiłek pielęgnacyjny przyznaje się w celu częściowego pokrycia wydatków wynikających z konieczności zapewnienia osobie niepełnosprawnej opieki i pomocy innej osoby w związku z niezdolnością do samodzielnej egzystencji. To ma w pełni zastosowanie do ówczesnej sytuacji życiowej M. C. i skarżącego albowiem razem zamieszkiwali i prowadzili wspólne gospodarstwo domowe, a w okresie poprzedzającej zgon, hospitalizacji, koniecznym okazało się bezpośrednie wsparcie finansowe skarżącego, związane z koniecznością zapewnienia chorej odpowiednich leków i środków medycznych, którymi nie dysponował szpital, lub których nie zapewniał pacjentom i wymagał ich dostarczenia we własnym zakresie.
Nie zachodziły też przesłanki z art. 17 ustawy.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze, wniosło o jej oddalenie i podtrzymało stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny W Krakowie zważył, co następuje.
Stosownie do art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2002 r., nr 153, poz.1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że przedmiotem kontroli Sądu jest zgodność z prawem zaskarżonej decyzji, przy czym w sprawowaniu tej kontroli nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną rozstrzygając w granicach danej sprawy (art. 134 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. z 2002 r., nr 153, poz.1270 ze zm.). Usunięcie z obrotu prawnego decyzji może nastąpić tylko wtedy, gdy postępowanie sądowe dostarczy podstaw do uznania, że przy wydawaniu zaskarżonej decyzji organy administracji publicznej naruszyły prawo w zakresie wskazanym w art. 145 § 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Istotą sporu w sprawie poddanej kontroli Sądu było to, czy skarżący, jako faktyczny opiekun i spadkobierca M. C. zasadnie domagał się wypłacenia zaległego zasiłku pielęgnacyjnego za marzec 2009 r., nie doręczonego z powodu przebywania jego adresatki w szpitalu, czy prawidłowo organ odwoławczy uchylił decyzję organu I instancji o odmowie wypłaty przedmiotowego świadczenia i umorzył postępowanie pierwszej instancji.
Zasiłek pielęgnacyjny przyznaje się w celu częściowego pokrycia wydatków wynikających z konieczności zapewnienia opieki i pomocy innej osoby w związku z niezdolnością do samodzielnej egzystencji (art. 16 ust. 1 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych, tj. Dz.U. z 2006 r., nr 139, poz. 992, ze zm.). Zasiłek pielęgnacyjny przysługuje osobie, która ukończyła 75 lat życia (art. 16 ust. 2 pkt 3 ustawy). Zasiłek pielęgnacyjny jest świadczeniem rodzinnym (art. 3 pkt 2 ustawy). Ustalenie prawa do świadczeń rodzinnych oraz ich wypłata następują odpowiednio na wniosek małżonków, jednego z małżonków, rodziców, jednego z rodziców, opiekuna faktycznego dziecka, opiekuna prawnego dziecka, osoby uczącej się, pełnoletniej osoby niepełnosprawnej lub innej osoby upoważnionej do reprezentowania dziecka lub pełnoletniej osoby niepełnosprawnej (art. 23 ust. 1 ustawy).
M. C. miała ustalone prawo do zasiłku pielęgnacyjnego na mocy decyzji Prezydenta Miasta z dnia [...] 2005 r., [...], zmienionej następnie decyzją z dnia [...] 2006 r., [...]. W szczególności wskazana decyzja Prezydenta Miasta z dnia [...] 2005 r., ustalała M. C. prawo do zasiłku pielęgnacyjnego, o jakim mowa w art. 16 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych - z tytułu ukończenia 75 roku życia. W decyzji tej określono, że zasiłek pielęgnacyjny będzie wypłacany do ostatniego dnia każdego miesiąca, za który przysługuje. Powyższa decyzja została zmieniona następnie decyzją Prezydenta Miasta z dnia [...] 2006 r., wyłącznie w zakresie wysokości zasiłku.
M. C. w dniu 25 marca 2009 r. zmarła.
Prezydent Miasta decyzją z dnia [...] 2009 r., [...], stwierdził wygaśnięcie decyzji Prezydenta Miasta z dnia [...] 2005 r. [...] w związku ze zgonem M. C. - na podstawie art. 20 w zw. z art. 3 pkt 11, art. 16 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych, art. 104 i art. 162 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego.
Skarżący jest spadkobiercą M. C.
Następstwo prawne skarżącego zostało stwierdzone prawomocnym postanowieniem Sądu Rejonowego z dnia 31 marca 2010 r. sygn. akt [...]. Jak wynika z treści postanowienia spadek po M. C. nabył na podstawie ustawy wprost jej syn L. C.
Zasady następstwa prawnego zostały określone w księdze czwartej "Spadki" ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz.U. z 1964 r., nr 16, poz. 93 ze zm.).
Zgodnie z art. 922 § 1 k.c.: Prawa i obowiązki majątkowe zmarłego przechodzą z chwilą jego śmierci na jedną lub kilka osób stosownie do przepisów księgi niniejszej.
§ 2. Nie należą do spadku prawa i obowiązki zmarłego ściśle związane z jego osobą, jak również prawa, które z chwilą jego śmierci przechodzą na oznaczone osoby niezależnie od tego, czy są one spadkobiercami.
Powyższa regulacja ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych, jak i ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny w odniesieniu do sprawy wskazuje, że prawo do zasiłku pielęgnacyjnego jest przyznawane i przysługuje tylko osobie, która spełniła ustawowe przesłanki do jego uzyskania - w tym przypadku - ukończyła 75 rok życia. Zasadnie organ odwoławczy wskazał, że zasiłek pielęgnacyjny jest świadczeniem ściśle związanym z osobą uprawnioną. Zatem śmierć tej osoby nie rodzi żadnych przekształceń podmiotowych, lecz prawo do tego zasiłku wygasa z chwilą śmierci uprawnionego, co skutkuje jak w sprawie niniejszej, wydaniem decyzji o jego wygaśnięciu z chwilą śmierci uprawnionego.
Wygaśnięcie decyzji oznacza utratę jej mocy obowiązującej z chwilą zaistnienia pewnego zdarzenia prawnego, którym w tym przypadku jest data zgonu osoby uprawnionej do zasiłku pielęgnacyjnego. Decyzja stwierdzająca wygaśnięcie decyzji ma charakter aktu deklaratoryjnego, wywołując skutki prawne ex tunc, czyli wstecz, od dnia, w którym powstały przesłanki wygaśnięcia decyzji.
Decyzja Prezydenta Miasta z dnia [...] 2009 r., [...], wywołała, więc skutek prawny od dnia 25 marca 2009 r. kiedy to M. C. zmarła. Zatem do dnia 25 marca 2009 r. M. C. miała ustalone prawo do zasiłku pielęgnacyjnego.
Sprecyzowane przez skarżącego żądanie nie dotyczyło prawa do świadczenia a jedynie wypłaty - zdaniem skarżącego - należnego spadkodawcy M. C. świadczenia z tego prawa wynikającego za miesiąc marzec 2009 r.
Czym innym jest jednak prawo do świadczenia, które wygasło z chwilą śmierci spadkodawcy, a czym innym jest żądanie wypłaty świadczenia wywodzące się z tego prawa.
Treść przytoczonych powyżej przepisów art. 16, art. 23 ust. 1 ustawy jednoznacznie wskazuje, że z ustalonego prawa do świadczenia wynika obowiązek wypłaty zasiłku pielęgnacyjnego przez właściwy organ na rzecz osoby uprawnionej oraz uprawnienie do podjęcia tego zasiłku przez osobę uprawnioną, o którym mowa w art. 28 ust. 3 ustawy o świadczeniach rodzinnych.
Niewątpliwie trafnie Kolegium wskazało, że sama wypłata zasiłku pielęgnacyjnego stanowi czynność materialno-techniczną. W związku z tym nie wydaje się decyzji administracyjnej w przedmiocie wypłaty i nie można domagać się wydania takiej decyzji od organu administracji publicznej.
Trafnie również organ odwoławczy wskazał, iż w przypadku nie podjęcia przekazanych uprawnionemu do wypłaty świadczeń rodzinnych, tylko uprawniony może zwrócić się o ponowną wypłatę świadczenia.
Zgodnie, bowiem z art. 28 ust. 3 ustawy o świadczeniach rodzinnych, wstrzymuje się wypłatę świadczeń rodzinnych, jeżeli osoba, o której mowa w art. 23 ust. 1 (w niniejszej sprawie taką osobą była M. C.), nie podejmuje świadczeń rodzinnych przez trzy kolejne miesiące kalendarzowe. W przypadku zgłoszenia się osoby (o której mowa powyżej) po upływie trzech miesięcy, wypłaca się jej świadczenia za cały okres wstrzymania, jeżeli osoba spełnia warunki określone w ustawie (ust. 4). Jeżeli wznowienie wypłaty wstrzymanych świadczeń rodzinnych nie nastąpi do końca okresu zasiłkowego, prawo do świadczeń rodzinnych wygasa (ust. 5). W sprawie nie nastąpiło wstrzymanie wypłaty świadczenia ani też nie miało miejsca wygaśnięcie prawa do świadczeń z przyczyn w tym przepisie wskazanych.
Przesłanką wstrzymania świadczenia jest, zatem to, że osoba uprawniona nie podejmuje świadczenia przez trzy kolejne miesiące kalendarzowe, co może wynikać z wielu różnych okoliczności jak np. z powodu przebywania w szpitalu. To jednak nie pozbawia osoby uprawnionej do otrzymania tego świadczenia po zgłoszeniu się do organu, za cały okres wstrzymania. M. C. bezspornie nie podjęła świadczenia za miesiąc marzec 2009 r., jednakże nie mogła zgłosić się z żądaniem wypłaty nie podjętego świadczenia skoro zmarła.
M. C. przysługiwało uprawnienie do podjęcia tego świadczenia za miesiąc marzec 2009 r. Organ dokonał czynności wypłaty przekazem pocztowym, jednakże M. C. nie podjęła tego świadczenia, które zostało zwrócone organowi. W konsekwencji w dyspozycji organu pozostaje kwota nie podjętego przez M. C. świadczenia za miesiąc marzec 2009 r.
Uprawnienie do otrzymania świadczenia przez M. C. za miesiąc marzec 2009 r. wynika z tego, że zgodnie z art. 24 ust. 1 ustawy oświadczeniach rodzinnych prawo do świadczeń rodzinnych ustala się na okres zasiłkowy, z wyjątkiem świadczeń, o których mowa w art. 9 i art. 14-17. Prawo do zasiłku pielęgnacyjnego, o którym mowa w art. 16 ustawy, nie jest ustalane z określoną datą końcową tego świadczenia rodzinnego. Świadczenia rodzinne wypłaca się nie później niż do ostatniego dnia miesiąca, za który przyznane zostało świadczenie rodzinne (art. 26 ust. 1 ustawy). Zasiłek pielęgnacyjny jest, zatem wypłacany w okresach miesięcznych nie później niż do ostatniego dnia miesiąca.
Prawo do zasiłku pielęgnacyjnego, o którym mowa w art. 16 ustawy nie jest ustalane z określoną datą końcową tego świadczenia, to miesięczna cykliczność wypłaty świadczenia wskazuje na istnienie ukształtowanego decyzją obowiązku wypłaty zasiłku za miesiąc, w którym osoba uprawniona zmarła. Dopiero, bowiem ta okoliczność spowodowała i to z datą śmierci osoby uprawnionej, wygaśnięcie prawa do zasiłku.
Reasumując, jeżeli osoba, która miała ustalone prawo do zasiłku pielęgnacyjnego o którym mowa w art. 16 ust. 2 pkt 3 ustawy o świadczeniach rodzinnych, dożyła pierwszego dnia miesiąca następnego po miesiącu, w którym wypłacono jej świadczenie, obowiązkiem organu jest wypłacenie świadczenia za ten kolejny miesiąc - nie ma przy tym znaczenia, że osoba uprawniona zmarła w tym miesiącu, skoro dopiero z datą jej śmierci prawo do zasiłku wygasło.
Zasiłek pielęgnacyjny, bowiem przyznaje się w celu częściowego pokrycia wydatków wynikających z konieczności zapewnienia opieki i pomocy innej osoby w związku z niezdolnością do samodzielnej egzystencji (art. 16 ust. 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych). To przesądza o możliwości przeznaczenia zasiłku na wskazany w ustawie cel przez osobę uprawnioną przez cały okres miesiąca aż do chwili zgonu- w całości albo w części. Niewątpliwie z punktu widzenia osoby uprawnionej, korzystnym jest, aby wypłata świadczenia następowała jak najwcześniej. Jednakże możliwość wypłaty świadczenia przez organ do ostatniego dnia miesiąca nie przekreśla wydatków wynikających z konieczności zapewnienia opieki i pomocy innej osoby w związku z niezdolnością do samodzielnej egzystencji poniesionych bądź przez osobę uprawnioną, bądź przez osobę sprawującą faktyczną opiekę nad osobą uprawnioną- jak to miało miejsce w sprawie. To na ten cel zasiłek został przyznany.
Powstaje jednak kwestia czy następcy prawni osoby, która miała ustalone prawo do zasiłku pielęgnacyjnego nie mogą -jak twierdzą organy- domagać się wypłaty tego świadczenia za miesiąc, w którym osoba uprawniona nie podjęła świadczenia a następnie zmarła, czy też takie żądanie jest zasadne- jak podnosi skarżący.
Niewątpliwie trafnie skarżący wskazywał, że ustawa o świadczeniach rodzinnych nie wyklucza możliwości ubiegania się przez opiekuna o wypłacenie niedoręczonego świadczenia. Brak takiej regulacji nie może jednak stanowić podstawy do uznania możliwości prowadzenia postępowania administracyjnego i wydania decyzji administracyjnej w tym przedmiocie.
Trafnie Kolegium wskazało, że w przepisach prawa administracyjnego, tj. w ustawie o świadczeniach rodzinnych brak jest, bowiem przepisu, który mógłby stanowić podstawę prawną rozstrzygnięcia w przedmiocie wypłacenia spadkobiercy czy opiekunowi faktycznemu osoby uprawnionej, zaległego zasiłku pielęgnacyjnego za marzec 2009 r., nie doręczonego z powodu przebywania jego adresatki w szpitalu. Spadkobiercy osoby uprawnionej nie mogą domagać się żadnych świadczeń z tego tytułu po śmierci uprawnionego w oparciu o przepisy prawa administracyjnego. Nie mają tutaj znaczenia stosunki, jakie utrzymywali spadkobiercy z osobą zmarłą (opieka nad nią, wspólne gospodarowanie, itd.).
Skoro, zatem żądanie strony nie dotyczy sprawy podlegającej rozstrzygnięciu, co do istoty przez organ administracji, postępowanie wszczęte takim żądaniem, jako bezprzedmiotowe, podlega umorzeniu (art. 105 § 1 k.p.a.). W przypadku, jeżeli organ pierwszej instancji, nie dostrzegając zaistnienia przesłanki umorzenia postępowania, wypowie się w sprawie merytorycznie (uznając - jak w przedmiotowej sprawie, że brak jest podstaw do wypłaty, a nie - że brak jest podstaw do rozstrzygania o wypłacie), organ odwoławczy winien działać w oparciu o art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a., który przewiduje możliwość uchylenia decyzji organu pierwszej instancji i umorzenia postępowania pierwszej instancji. Brak było, zatem podstaw do wydania decyzji administracyjnej w przedmiocie odmowy wypłacenia zaległego zdaniem skarżącego, zasiłku pielęgnacyjnego.
Z powyższego wynika, zatem, iż bezprzedmiotowe było wszczynanie postępowania na wniosek syna uprawnionej do zasiłku pielęgnacyjnego M. C., który jest jej spadkobiercą. Przepisy nie przewidują orzekania w drodze decyzji administracyjnej w przedmiocie wypłaty świadczenia, a jednocześnie skarżący nie jest osobą uprawnioną do zwrócenia się o wypłatę niepodjętego za życia świadczenia przez osobę uprawnioną. Konsekwencją jest uznanie, że prawidłowo organ odwoławczy dostrzegł konieczność uchylenia zaskarżonej decyzji organu I instancji i umorzenia postępowania postępowanie pierwszej instancji. Prawidłowo, więc zastosował art. 105 i art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a., gdyż nie było podstaw do wszczęcia postępowania w sprawie.
Skarga nie może być uwzględniona, ponieważ wyniki oceny przeprowadzonego postępowania i stanowisko organów nie dają podstawy do uchylenia zaskarżonej decyzji. Sąd uchyla zaskarżoną decyzję na podstawie art.145 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – tylko w razie zaistnienia istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu, jeżeli mogły one mieć wpływ na wynik sprawy lub naruszenia przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy. W rozpatrywanej sprawie Sąd nie stwierdził takich wad i uchybień, dlatego należało orzec jak w sentencji na podstawie art. 151 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Na marginesie należy zauważyć, że powyższe nie przesądza tego czy skarżący, jako następca prawny M. C. może występować z roszczeniem dotyczącym kwoty odpowiadającej wysokości zasiłku pielęgnacyjnego należnego M. C. za miesiąc marzec 2009 r. a nie pobranego w związku z jej pobytem w szpitalu a następnie śmierci. Jak już powyżej wskazano takie roszczenie nie może zostać rozstrzygnięte w oparciu o przepisy prawa administracyjnego. Zatem przy braku przepisu w systemie prawa administracyjnego pozwalającego na wydanie w tym przedmiocie decyzji administracyjnej orzekającej o istocie tego roszczenia, należy jednoznacznie podkreślić, że wyrok niniejszy tej kwestii nie przesądza albowiem do rozpoznania spraw cywilnych powołane są sądy powszechne a nie administracyjne. Kwestia ta wymaga ustalenia czy nie podjęta kwota zasiłku wchodzi w skład spadku.