III SA/Kr 1207/20

Wojewódzki Sąd Administracyjny w KrakowieKraków2021-05-10
NSAAdministracyjneŚredniawsa
prawo jazdycofnięcie uprawnieńprzestępstwo drogowewarunkowe umorzenieprawo o ruchu drogowymsądy administracyjnekodeks karnybezpieczeństwo ruchu drogowego

Podsumowanie

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie oddalił skargę na decyzję o cofnięciu uprawnień do kierowania pojazdami, uznając, że warunkowe umorzenie postępowania karnego za przestępstwo drogowe jest podstawą do cofnięcia prawa jazdy, a przepis prawny pozwalający na to był wciąż obowiązujący.

Skarżąca M.K. wniosła skargę na decyzję o cofnięciu jej uprawnień do kierowania pojazdami, argumentując, że warunkowe umorzenie postępowania karnego za przestępstwo drogowe nie jest równoznaczne ze skazaniem i że przepis Prawa o ruchu drogowym, na podstawie którego cofnięto uprawnienia, stracił moc obowiązującą. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie oddalił skargę, stwierdzając, że warunkowe umorzenie postępowania karnego jest prawomocnym rozstrzygnięciem stwierdzającym popełnienie przestępstwa, a przepis art. 140 Prawa o ruchu drogowym był wciąż obowiązujący do czasu wdrożenia nowych rozwiązań technicznych.

Sprawa dotyczyła skargi M.K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, która utrzymała w mocy decyzję Starosty o cofnięciu skarżącej uprawnień do kierowania pojazdami. Cofnięcie nastąpiło w związku z popełnieniem przez skarżącą przestępstwa z art. 177 § 1 Kodeksu karnego, co zostało stwierdzone prawomocnym wyrokiem warunkowo umarzającym postępowanie karne. Skarżąca podnosiła, że warunkowe umorzenie nie jest równoznaczne ze skazaniem i że przepis Prawa o ruchu drogowym (art. 140) pozwalający na cofnięcie uprawnień stracił moc obowiązującą. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie oddalił skargę. Sąd uznał, że warunkowe umorzenie postępowania karnego jest prawomocnym rozstrzygnięciem stwierdzającym popełnienie przestępstwa, a zatem spełnia przesłankę z art. 140 ust. 1 pkt 3a lit. a Prawa o ruchu drogowym. Ponadto, Sąd wyjaśnił, że mimo uchylenia art. 140 Prawa o ruchu drogowym, przepis ten nadal obowiązywał do czasu wdrożenia nowych rozwiązań technicznych, co potwierdzały przepisy przejściowe. W związku z tym, cofnięcie uprawnień było zasadne, a decyzje w tym zakresie nie miały charakteru uznaniowego.

Potrzebujesz głębszej analizy? Agent AI przeanalizuje tę sprawę na tle orzecznictwa i odpowiedniego stanu prawnego.

Sprawdź

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, warunkowe umorzenie postępowania karnego jest prawomocnym rozstrzygnięciem stwierdzającym popełnienie przestępstwa, co stanowi podstawę do cofnięcia uprawnień do kierowania pojazdami na podstawie art. 140 ust. 1 pkt 3a lit. a Prawa o ruchu drogowym.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że warunkowe umorzenie postępowania karnego, zgodnie z art. 66 § 1 Kodeksu karnego, stwierdza winę i popełnienie czynu, co jest wystarczające do zastosowania sankcji administracyjnej w postaci cofnięcia uprawnień, nawet jeśli nie doszło do prawomocnego skazania.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (16)

Główne

u.p.r.d. art. 140 § 1 pkt 3a lit. a

Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym

Stanowi podstawę do wydania decyzji o cofnięciu uprawnień do kierowania pojazdem silnikowym w razie stwierdzenia, na podstawie prawomocnych rozstrzygnięć, że kierujący pojazdem silnikowym w okresie 2 lat od dnia wydania mu po raz pierwszy prawa jazdy popełnił przestępstwo przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 1 § 1 i 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 134

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

u.p.r.d. art. 140

Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym

Przepis ten został uchylony, ale nadal obowiązywał do czasu wdrożenia nowych rozwiązań technicznych.

k.k. art. 177 § 1

Kodeks karny

k.k. art. 66 § 1

Kodeks karny

Sąd może warunkowo umorzyć postępowanie karne, jeżeli wina i społeczna szkodliwość czynu nie są znaczne, okoliczności jego popełnienia nie budzą wątpliwości, a postawa sprawcy niekaranego za przestępstwo umyślne, jego właściwości i warunki osobiste oraz dotychczasowy sposób życia uzasadniają przypuszczenie, że pomimo umorzenia postępowania będzie przestrzegał porządku prawnego, w szczególności nie popełni przestępstwa.

u.k.p. art. 125 § pkt 16

Ustawa z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami

u.k.p. art. 139 § pkt 3

Ustawa z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami

Dz.U. 2018 poz. 957 art. 14 § 1 i 2

Ustawa z dnia 9 maja 2018 r. o zmianie ustawy - Prawo o ruchu drogowym oraz niektórych innych ustaw

Do czasu wdrożenia rozwiązań technicznych umożliwiających przekazywanie danych, przepisy art. 140 i 140a Prawa o ruchu drogowym nadal obowiązują.

k.p.a. art. 108 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 105 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 77

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 80

Kodeks postępowania administracyjnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Warunkowe umorzenie postępowania karnego jest prawomocnym rozstrzygnięciem stwierdzającym popełnienie przestępstwa. Przepis art. 140 Prawa o ruchu drogowym, mimo uchylenia, nadal obowiązywał do czasu wdrożenia nowych rozwiązań technicznych.

Odrzucone argumenty

Warunkowe umorzenie postępowania karnego nie jest równoznaczne ze skazaniem za przestępstwo. Przepis art. 140 Prawa o ruchu drogowym stracił moc obowiązującą i nie może być podstawą wydania decyzji. Postępowanie należało umorzyć jako bezprzedmiotowe. Nienależyta ocena dowodów, w szczególności wyroku warunkowo umarzającego postępowanie karne. Błędne nadanie decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności.

Godne uwagi sformułowania

warunkowe umorzenie postępowania karnego jest równoznaczne w skutkach prawnych ze skazaniem za przestępstwo przepis ten stracił moc obowiązującą i nie może być podstawą nakładania jakichkolwiek obowiązków na stronę warunkowe umorzenie postępowania stwierdza winę osoby oskarżonej i jest ono stosowane jedynie w wypadku, gdy okoliczności popełnienia czynu są niewątpliwe do czasu wdrożenia rozwiązań technicznych [...] przepisów art. 125 pkt 16 [...] nie stosuje się prawomocny wyrok warunkowo umarzający postępowanie jest prawomocnym rozstrzygnięciem stwierdzającym fakt popełnienia takiego przestępstwa cofnięcie uprawnień do prowadzenia pojazdów jest sankcją administracyjną za określone w przepisach prawa zachowania

Skład orzekający

Maria Zawadzka

przewodniczący sprawozdawca

Hanna Knysiak-Sudyka

sędzia

Marta Kisielowska

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów przejściowych dotyczących obowiązywania uchylonych przepisów prawa administracyjnego oraz statusu warunkowego umorzenia postępowania karnego jako podstawy do cofnięcia uprawnień administracyjnych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z okresem przejściowym między uchyleniem a wejściem w życie nowych przepisów oraz specyfiki warunkowego umorzenia.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia praktycznego dla kierowców – konsekwencji warunkowego umorzenia postępowania karnego dla posiadania prawa jazdy. Wyjaśnia również zawiłości prawne związane z obowiązywaniem przepisów w okresach przejściowych.

Czy warunkowe umorzenie kary za przestępstwo drogowe oznacza utratę prawa jazdy? WSA wyjaśnia.

Agent AI dla prawników

Masz pytanie dotyczące tej sprawy?

Zapytaj AI Research — przeanalizuje to orzeczenie w kontekście ponad 1,4 mln innych spraw i aktualnych przepisów.

Wyszukiwanie w 1,4 mln orzeczeń SN, NSA i sądów powszechnych
Dogłębna analiza z powołaniem na źródła
Zadawaj pytania uzupełniające — jak rozmowa z ekspertem

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

III SA/Kr 1207/20 - Wyrok WSA w Krakowie
Data orzeczenia
2021-05-10
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2020-11-02
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Sędziowie
Hanna Knysiak-Sudyka
Maria Zawadzka /przewodniczący sprawozdawca/
Marta Kisielowska
Symbol z opisem
6031 Uprawnienia do kierowania pojazdami
Hasła tematyczne
Ruch drogowy
Sygn. powiązane
II GSK 2014/21 - Wyrok NSA z 2025-03-13
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2019 poz 2325
Art. 3, art. 134, art. 145, art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Dz.U. 2020 poz 110
Art. 140
Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maria Zawadzka (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Hanna Knysiak - Sudyka Sędzia ASR WSA Marta Kisielowska po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 10 maja 2021 r. sprawy ze skargi M. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 17 sierpnia 2020 r. sygn. akt [...] w sprawie cofnięcia uprawnień do kierowania pojazdami skargę oddala.
Uzasadnienie
Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia 17 sierpnia 2020 r. znak [...] po rozpatrzeniu odwołania skarżącej M. K. utrzymało w mocy decyzję Starosty z dnia [...] 2020 r. Nr [...] orzekającej o cofnięciu skarżącej uprawnienia do kierowania pojazdami - prawo jazdy kat. AM, B 1, B, Nr [...] wydane na druku R0361863 w dniu 4 maja 2016 roku przez Starostę.
Powyższe decyzje zostały wydane w następującym stanie faktycznym i prawnym:
W dniu 17 września 2019 r. do Urzędu wpłynął wniosek Komendanta Wojewódzkiego Policji z dnia 18 czerwca 2019 r. [...], o cofnięcie skarżącej uprawnienia do kierowania pojazdami, w związku z popełnieniem przez nią w okresie dwóch lat od dnia wydania po raz pierwszy uprawnienia do kierowania pojazdami, tj. 4 maja 2016 r. przestępstwa drogowego z art. 177 kodeksu karnego, co zostało stwierdzone prawomocnym wyrokiem Sądu Rejonowego sygn. akt [...]. W dalszej części uzasadnienia opisano przebieg postępowania w sprawie oraz powołano treść art. 7 ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 20 marca 2015 r. o zmianie ustawy - Kodeks karny oraz niektórych innych ustaw, art. 140 ust. 1 pkt 3 a lit. a Prawa o ruchu drogowym, art. 14 ust. 1 ustawy z dnia 9 maja 2018 r. o zmianie ustawy - Prawo o ruchu drogowym oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2018 r. poz. 957). Wyjaśniono skarżącej, że uzyskanie przez nią uprawnień będzie możliwe po ponownym spełnieniu wszystkich wymagań stawianych osobie po raz pierwszy ubiegającej się o uprawnienie do kierowania pojazdami. Wskazano również, że warunkowe umorzenie postępowania wiąże się ze stwierdzeniem popełnienia przestępstwa i wynika jednoznacznie z treści przepisu art. 66 § 1 Kodeksu karnego. Decyzji nadano rygor natychmiastowej wykonalności na podstawie art. 108 § 1 k.p.a., ponieważ popełnione przez skarżącą przestępstwo drogowe stanowiło poważne i bezpośrednie zagrożenie bezpieczeństwa dla innych użytkowników dróg oraz rodziło poważne wątpliwości co do posiadania przez kierowcę niezbędnych kwalifikacji do kierowania pojazdami mechanicznymi.
W odwołaniu skarżąca zarzuciła zaskarżonej decyzji naruszenie przepisów prawa materialnego, tj.
- art. 140 ustawy Prawo o ruchu drogowym, poprzez jego zastosowanie jako podstawy wydania decyzji w sytuacji, gdy przepis ten stracił moc obowiązującą i nie może być podstawą nakładania jakichkolwiek obowiązków na stronę, zaś podanych w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji przepisów nie stosuje się;
art. 66 § 1 Kodeksu karnego w zw. z art. 140 ustawy Prawo o ruchu drogowym, poprzez błędną ich wykładnię polegającą na przyjęciu, że warunkowe umorzenie postępowania karnego jest równoznaczne w skutkach prawnych ze skazaniem za przestępstwo, co w konsekwencji doprowadziło do nadmiernego rygoryzmu i formalizmu i koliduje z zasadą dobrej administracji;
a także naruszenie przepisów postępowania, przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj.
- art. 105 § 1 k.p.a. poprzez jego niezastosowanie i wydanie decyzji o charakterze merytorycznym w sytuacji, gdy ze względu na bezprzedmiotowość postępowania, należało je umorzyć;
art. 7, art. 77 i art. 80 k.p.a., poprzez nienależytą ocenę zgromadzonych dowodów w sprawie, a w szczególności poprzez błędną ocenę treści i mocy dowodowej dokumentu urzędowego w postaci wyroku sądu warunkowo umarzającego postępowanie karne;
- art. 108 § 1 k.p.a., poprzez nadanie decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności w sytuacji, gdy nie wystąpiła żadna okoliczność stanowiąca przesłankę
jego nadania.
Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i umorzenie postępowania przed organem I instancji w całości. Zdaniem skarżącej niezasadne było również nałożenie rygoru natychmiastowej wykonalności, gdyż organ nie wykazał przesłanek z art. 108 k.p.a., jak również nie wziął pod uwagę, że wystarczającą dolegliwością dla skarżącej są obowiązki orzeczone w wyroku umarzającym postępowanie. Organ nie wykazał, w jaki sposób brak wydania decyzji zagraża wymienionym w art. 108 k.p.a. wartościom i zupełnie pominął rolę i funkcję okresu próby.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia 17 sierpnia 2020 r. utrzymało w mocy decyzję organu I instancji W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ odwoławczy powołał treść art. 140 ust. 1 pkt 3a lit. a ustawy - Prawo o ruchu drogowym oraz wskazał, że w niniejszej sprawie pismem z dnia 18 czerwca 2018 r. Komendant Wojewódzki Policji wniósł o cofnięcie uprawnień skarżącej. W uzasadnieniu wniosku wskazał, że w okresie dwóch lat od wydania po raz pierwszy uprawnień do kierowania pojazdami skarżąca popełniła przestępstwo w ruchu drogowym i prawomocnym wyrokiem Sądu Rejonowego II Wydział Karny z dnia 6 kwietnia 2018 roku sygn. akt [...] wobec oskarżonej o przestępstwo z art. 177 § 1 k.k. M. K. postępowanie karne warunkowo umorzono ustalając okres próby na 2 lata.
Odnosząc się do zarzutu, że Sąd Rejonowy warunkowo umorzył postępowanie wobec skarżącej, Kolegium wskazało, iż warunkowe umorzenie postępowania stwierdza winę osoby oskarżonej i jest ono stosowane jedynie w wypadku, gdy okoliczności popełnienia czynu są niewątpliwe. (66 § 1 k.k.). Zatem nie ulega wątpliwości, że skarżąca popełniła czyn stanowiący przestępstwo z art. 177 § 1 k.k. Organ odwoławczy podkreślił, że skarżącej wydano po raz pierwszy uprawnienia do kierowania pojazdami w dniu 4 maja 2016 roku, a przestępstwo zostało popełnione w dniu 21 listopada 2017 r., a więc po wejściu w życie zmian w ustawie - Prawo o ruchu drogowym (18 maja 2015 r.) i przed upływem dwóch lat od wydania skarżącej po raz pierwszy prawa jazdy. Nie ulega więc wątpliwości, że spełnione zostały przesłanki przewidziane w art. 140 ust. 1 pkt 3a lit. a powołanej wyżej ustawy.
Odnosząc się do zarzutu, że powołany artykuł ustawy - Prawo o ruchu drogowym został uchylony, Kolegium wyjaśniło, że art. 140 został uchylony przez art. 125 pkt 16 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. (Dz.U.2011.30.151) zmieniającej nin. ustawę z dniem 4 czerwca 2018 r., jednak zgodnie art. 14 ust. 1 ustawy z dnia 9 maja 2018 r. o zmianie ustawy Prawo o ruchu drogowym oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2018 r. poz. 957) do czasu wdrożenia rozwiązań technicznych umożliwiających przekazywanie danych na zasadach określonych w art. 100 aa- 100aq ustawy zmienianej w art. 1, w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą, przepisów art. 13 ust. 1 pkt 1 lit, b, art. 43 ust. 2 pkt 4, art. 44 ust. 3 pkt 2, art. 67 ust. 2 pkt 2, art. 82 ust. 1 pkt 4 lit, c. art. 98. art. 99 ust. 1 pkt 3 lit, c i pkt 4 oraz ust. 2 pkt 1 lit, b i ust. 3. art. 102 ust. 1 b, art. 103 ust. 1 pkt 2 i 3 i ust. 2, art. 124 ust. 7. art. 125 pkt 10 lit, g i pkt 16 oraz przepisów rozdziału 14 ("okres próby") ustawy zmienianej w art. 2 nie stosuje się. (Art. 14 ust. 2 tejże ustawy wskazuje, iż Minister właściwy do spraw informatyzacji ogłasza w swoim dzienniku urzędowym oraz na stronie podmiotowej Biuletynu Informacji Publicznej komunikat określający termin wdrożenia rozwiązań technicznych, o których mowa w ust. 1. Komunikat ogłasza się w terminie co najmniej 3 miesięcy przed dniem wdrożenia rozwiązań technicznych określonym w tym komunikacie). Zatem artykuł 140 ust. 1 pkt 3 a lit. a ustawy Prawo o ruchu drogowym dalej ma zastosowanie.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skarżąca zaskarżonej decyzji zarzuciła, podobnie jak w odwołaniu;
I. naruszenie przepisów prawa materialnego, tj.
- art. 66 § 1 Kodeksu karnego w zw. z art. 140 ustawy Prawo o ruchu drogowym, poprzez błędną ich wykładnię polegającą na przyjęciu, że warunkowe umorzenie postępowania karnego jest równoznaczne w skutkach prawnych ze skazaniem za przestępstwo, co w konsekwencji doprowadziło do nadmiernego rygoryzmu i formalizmu oraz koliduje z zasadą dobrej administracji;
- art. 140 ustawy Prawo o ruchu drogowym, poprzez jego zastosowanie jako podstawy wydania decyzji w sytuacji, gdy przepis ten stracił moc obowiązującą i nie może być podstawą nakładania jakichkolwiek obowiązków na stronę;
II. naruszenie przepisów postępowania, przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj.
- art. 7, 77 i 80 k.p.a., poprzez nienależytą ocenę zgromadzonych dowodów w sprawie, a w szczególności poprzez błędną ocenę treści i mocy dowodowej dokumentu urzędowego w postaci wyroku sądu warunkowo umarzającego postępowanie karne;
- art. 7, 77 i 80 k.p.a. w zw. z art. 108 § 1 k.p.a., poprzez całkowity brak odniesienia się do zarzutu błędnego nadania decyzji organu I instancji oraz brak zweryfikowania przesłanek nadania rygoru natychmiastowej wykonalności, co przełożyło się na utrzymanie w mocy decyzji wykonalnej pomimo braku spełnienia przesłanek nadania rygoru natychmiastowej wykonalności, co jest dodatkową dolegliwością dla skarżącej;
- art. 105 § 1 k.p.a., poprzez jego niezastosowanie i wydanie decyzji o charakterze merytorycznym w sytuacji, gdy ze względu na bezprzedmiotowość postępowania, należało je umorzyć oraz poprzez brak zweryfikowania przesłanek umorzenia postępowania.
Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz poprzedzającej ją decyzji organu I Instancji. Zdaniem skarżącej pierwsza - zasadnicza i pierwotna - grupa błędów zaskarżonej decyzji koncentruje się wokół niewłaściwego rozumienia pojęć "popełnienia przestępstwa". Skoro skarżąca nie została skazana za przestępstwo, dlatego nie sposób obarczać jej dodatkowymi, nie - karnymi sankcjami za czyn, za który nie ponosi odpowiedzialności karnej, a nie ulega wątpliwości, że funkcja nałożenia zakazu jest ściśle powiązana z ponoszeniem odpowiedzialności karnej. W tym kontekście, organ odwoławczy powielił również błędy organu I Instancji w ocenie dowodów, w szczególności w zakresie treści wyroku warunkowo umarzającego postępowanie karne - aprobując błędne wnioski i nie odnosząc się szczegółowo do zarzutów odwołania. Organ II instancji de facto powielił zapatrywanie, że skarżąca stworzyła poważne niebezpieczeństwo w ruchu drogowym. Gdyby skarżąca stworzyła poważne niebezpieczeństwo w ruchu drogowym, to zostałaby skazana za przestępstwo. Żadne tego rodzaju niebezpieczeństwo nie zaszło, ponieważ jego brak stwierdził już sąd karny orzekając, iż spełnione są przesłanki warunkowego umorzenia postępowania, a organ winien respektować wyrok karny, jako dokument urzędowy - co koreluje z orzecznictwem w przedmiocie wykładni funkcjonalnej art. 140 Prawa o ruchu drogowym. W tym kontekście, skarżąca podniosła, że sprawuje się wzorowo w okresie próby i nie ma żadnych podstaw do nakładania dodatkowych sankcji, zwłaszcza cofania uprawnienia do kierowania pojazdami, zwłaszcza, że przepisy prawa administracyjnego, które ingerują w prawa i wolności jednostki należy intepretować ściśle. Cofnięcie uprawnień nie zależy od swobodnego uznania organu, ale nie może być też oderwane od funkcji przepisu, który przyznaje organowi tę kompetencję. Organ odwoławczy odniósł się do tych kwestii albo lakonicznie albo wcale, co naprowadza na automatyzm i schematyzm zaskarżonej decyzji.
Zdaniem skarżącej nie zachodzą żadne przesłanki cofnięcia uprawnienia do kierowania pojazdami zgodnie z art. 103 Ustawy o kierujących pojazdami. Niezasadne jest również nałożenie rygoru natychmiastowej wykonalności. Skarżąca podkreśliła, że art. 140 Ustawy prawo o ruchu drogowym został uchylony ustawą z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (dalej: "u.k.p."), która weszła w tym zakresie w życie w dniu 4 czerwca 2018 r. (a to na mocy przepisu intertemporalnego, tj. art. 139 pkt 3) u.k.p. W niniejszej sprawie, postępowanie zostało wszczęte po utracie mocy obowiązującej przez art. 140 ustawy Prawo o ruchu drogowym, a zatem przepis ten nie może być materialnoprawną przesłanką wydania decyzji. W tym kontekście, postępowanie należało już w punkcie wyjścia uznać za bezprzedmiotowe i jako takie należało umorzyć w całości.
Przedmiotowy przepis został uchylony na mocy art. 125 pkt 16 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami. Zgodnie z art. 139 pkt 3 tej ustawy uchylenie to nastąpiło ostatecznie z dniem 4 czerwca 2018 r., co skarżąca konsekwentnie podkreśla. Ponadto, organ odwoławczy nie zweryfikował obowiązywania tego przepisu, zwłaszcza, że stosowny komunikat już się ukazał się na stronie Ministerstwa Cyfryzacji w dniu 28 czerwca 2018 r., a termin wdrożenia rozwiązań technicznych, o których mowa w ustawie nowelizującej ustanowiono na dzień 1 października 2018 r. Oznacza to, że stosowany przepis nie może być podstawa nakładania zakazów oraz obowiązków na stronę. Powyższe oznacza, że ewentualne nałożenie cofnięcia uprawnień do kierowania pojazdami należało rozpatrywać przez pryzmat art. 103 ustawy o kierujących pojazdami, jednak jak podkreślono powyżej - nie ma ku temu przesłanek.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w całości podtrzymało swoje dotychczasowe stanowisko i wniosło o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:
Przepis art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2021.137) stanowi, że sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle powołanego przepisu ustawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżony akt administracyjny według kryterium zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie jego wydania. Zgodnie z treścią art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2019.2325) zwanej dalej p.p.s.a. sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie, nie będąc przy tym związanymi granicami skargi (art. 134 ustawy).
Z brzmienia art. 145 § 1 p.p.s.a. wynika natomiast, że w przypadku, gdy Sąd stwierdzi bądź to naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź to naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź wreszcie inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, wówczas - w zależności od rodzaju naruszenia - uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, albo stwierdza ich nieważność bądź niezgodność z prawem. Cytowana regulacja prawna nie pozostawia zatem wątpliwości co do tego, że zaskarżona decyzja lub postanowienie mogą ulec uchyleniu tylko wtedy, gdy organom administracji publicznej można postawić uzasadniony zarzut naruszenia prawa, czy to materialnego, czy to procesowego, jeżeli naruszenie to miało, bądź mogło mieć wpływ na wynik sprawy.
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Przedmiotem kontroli Sądu w obecnie rozpoznawanej sprawie jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 17 sierpnia 2020 r. utrzymująca w mocy decyzję Starosty z dnia [...] 2020 r. orzekającej o cofnięciu skarżącej uprawnienia do kierowania pojazdami - prawo jazdy kat. AM, B1, B.
Stan faktyczny niniejszej sprawy jest bezsporny. Skarżąca uprawnienie do kierowania pojazdami uzyskała w dniu 4 maja 2016 r. W dniu 21 listopada 2017 r. popełniła czyn z art. 177 § 1 K.k., zagrożony karą pozbawienia wolności do lat 3 tj. przestępstwo w rozumieniu art. 7 K.k., który to fakt stwierdzony został prawomocnym wyrokiem Sądu Rejonowego sygn. akt [...].
Spór w niniejszej sprawie sprowadza się do rozstrzygnięcia, czy warunkowe umorzenie postępowania karnego jest równoznaczne w skutkach ze skazaniem za przestępstwo w świetle ustawy Prawo o ruchu drogowym oraz czy podstawę wydanej decyzji mógł stanowić art. 140 ustawy Prawo o ruchu drogowym, w sytuacji gdy, jak twierdzi skarżąca stracił on moc obowiązująca.
Podkreślić należy, że podstawę wydanej w sprawie decyzji stanowił art. 140 ust. 1 pkt 3a lit. a ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2020 r., poz. 110 ze zm.), obowiązujący od 18 maja 2015 r., zgodnie z którym decyzję o cofnięciu uprawnienia do kierowania pojazdem silnikowym wydaje starosta w razie stwierdzenia, na podstawie prawomocnych rozstrzygnięć, że kierujący pojazdem silnikowym w okresie 2 lat od dnia wydania mu po raz pierwszy prawa jazdy popełnił przestępstwo przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji - przy czym decyzja o cofnięciu uprawnienia jest wydawana na wniosek Komendanta Wojewódzkiego Policji.
Przepis powyższy został uchylony przez art. 125 pkt 16 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (Dz. U. z 201.30.151), zmieniającej ustawę Prawo o ruchu drogowym z dniem 4 czerwca 2018 r. Równocześnie jednak (tj. z dniem 4 czerwca 2018 r.) weszła w życie nowelizacja dokonana ustawą z dnia 9 maja 2018 r. o zmianie ustawy - Prawo o ruchu drogowym oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2018 r. poz. 957), w której postanowiono, że do czasu wdrożenia rozwiązań technicznych umożliwiających przekazywanie danych na zasadach określonych w art. 100aa-100aq ustawy zmienianej w art. 1 (a więc Prawa o ruchu drogowym), w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą, m.in. przepisów art.125 pkt 16 nie stosuje się (art. 14 ust. 1 ustawy z 9 maja 2018 r.). W art. 14 ust. 2 ustawy nowelizującej przewidziano, że "minister właściwy do spraw informatyzacji ogłasza w swoim dzienniku urzędowym oraz na stronie podmiotowej Biuletynu Informacji Publicznej komunikat określający termin wdrożenia rozwiązań technicznych, o których mowa w ust. 1. Komunikat ogłasza się w terminie co najmniej 3 miesięcy przed dniem wdrożenia rozwiązań technicznych określonym w tym komunikacie".
Z powyższego wynika, że do dnia wdrożenia rozwiązań technicznych, o których mowa w art. 14 ust. 1 ustawy nowelizującej, przepis art. 140 i art. 140a Prawa o ruchu drogowym nadal obowiązuje.
Ponieważ do daty wydania zaskarżonej decyzji w niniejszej sprawie, na stronie Ministerstwa Cyfryzacji nie ukazał się komunikat, o jakim mowa w ww. art. 14 ust. 2 przepis art. 140 ust. 1 pkt 3a lit.a Prawa o ruchu drogowym miał zastosowanie i mógł stanowić podstawę prawną decyzji o cofnięciu uprawnień do kierowania pojazdami.
Nie ulega również wątpliwości, że wydany w stosunku do skarżącej wyrok Sądu Rejonowego, sygn. akt [...], warunkowo umarzający postępowanie karne, jest "prawomocnym rozstrzygnięciem stwierdzającym popełnienie przestępstwa przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji", o którym mowa w art. 140 ust. 1 pkt 3a lit. a ustawy Prawo o ruchu drogowym.
Zgodnie z art. 66 § 1 Kodeksu karnego, sąd może warunkowo umorzyć postępowanie karne, jeżeli wina i społeczna szkodliwość czynu nie są znaczne, okoliczności jego popełnienia nie budzą wątpliwości, a postawa sprawcy niekaranego za przestępstwo umyślne, jego właściwości i warunki osobiste oraz dotychczasowy sposób życia uzasadniają przypuszczenie, że pomimo umorzenia postępowania będzie przestrzegał porządku prawnego, w szczególności nie popełni przestępstwa. Treść zacytowanego przepisu wskazuje zatem na to, że osoba oskarżona o przestępstwo (w sytuacji skarżącej o przestępstwo z art. 177 § 1 Kodeksu karnego), wobec której warunkowo umarza się postępowanie karne, jest osobą która to przestępstwo popełniła, zaś prawomocny wyrok warunkowo umarzający postępowanie jest prawomocnym rozstrzygnięciem stwierdzającym fakt popełnienia takiego przestępstwa.
Podkreślić należy, że cofnięcie uprawnień do prowadzenia pojazdów jest sankcją administracyjną za określone w przepisach prawa zachowania, w tym m.in. za popełnienie przestępstwa przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji.
Oczywistym jest, że - co do zasady - niedopuszczalne jest nałożenie sankcji, jeżeli nie była ona przewidziana w przepisach obowiązujących w dacie określonego naruszenia prawa. W niniejszej sprawie do naruszenia prawa, czyli zachowania (zdarzenia) skutkującego określoną sankcją administracyjną w postaci cofnięcia uprawnień do kierowania pojazdami doszło w dniu 21 listopada 2017 r., a więc w dacie obowiązywania art. 140 ust. 1 pkt 3a lit. a Prawa o ruchu drogowym. Również w dniu wydania decyzji przez SKO tj. w dniu 17 sierpnia 2020 r. art. 140 ust. 1 pkt 3a lit. a Prawa o ruchu drogowym z uwagi na fakt, iż wskazane wdrożenia nie zostały wprowadzone był artykułem obowiązującym.
W związku z powyższym, skoro do popełnienia przestępstwa przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji doszło w czasie obowiązywania art. 140 ust. 1 pkt 3a lit.a Prawa o ruchu drogowym, to tym samym przepis ten znajdował zastosowanie wobec skarżącej.
Podkreślić jednocześnie należy, że decyzje podejmowane na podstawie art. 140 ust. 1 pkt 3a ustawy Prawo o ruchu drogowym nie mają charakteru uznaniowego, co oznacza, że organ nie może odstąpić od rozstrzygnięcia nakazanego tym przepisem w razie zaistnienia przewidzianych w nim okoliczności. Nie są zatem zasadne wskazane w skardze zarzuty naruszenia prawa materialnego oraz prawa procesowego sprowadzające się do podważenia merytorycznej prawidłowości zaskarżonej decyzji.
Z powyższych względów Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.

Nie znalazłeś odpowiedzi?

Zadaj pytanie naszemu agentowi AI — przeszuka orzecznictwo i przepisy za Ciebie.

Rozpocznij analizę