III SA/Kr 1183/25
Podsumowanie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzje odmawiające policjantce wyrównania ekwiwalentu za niewykorzystane urlopy, uznając błędną wykładnię przepisów przez organy.
Policjantka domagała się wyrównania ekwiwalentu za niewykorzystane urlopy wypoczynkowe, powołując się na wyrok Trybunału Konstytucyjnego z 2018 r. kwestionujący dotychczasowy sposób obliczania ekwiwalentu. Organy policji odmówiły, argumentując, że przepisy przejściowe nie przyznają takiego prawa policjantom zwolnionym przed datą wyroku TK. Sąd administracyjny uznał tę interpretację za błędną, stwierdzając, że wyrok TK powinien być uwzględniony przy ponownym przeliczeniu ekwiwalentu.
Przedmiotem sprawy była skarga J. W. na decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji w Krakowie, utrzymującą w mocy decyzję organu pierwszej instancji odmawiającą wypłaty wyrównania ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystane urlopy wypoczynkowe i dodatkowe. Skarżąca powołała się na wyrok Trybunału Konstytucyjnego z 2018 r. (sygn. akt K 7/15), który uznał za niezgodny z Konstytucją art. 115a ustawy o Policji w zakresie, w jakim ustalał ekwiwalent za 1 dzień urlopu w wysokości 1/30 miesięcznego uposażenia. Organy policji argumentowały, że nowelizacja ustawy z 2020 r. oraz przepisy przejściowe nie przyznają prawa do wyrównania policjantom zwolnionym przed datą wyroku TK, a wypłacony im ekwiwalent był zgodny z ówcześnie obowiązującymi przepisami. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie uchylił zaskarżone decyzje, uznając wykładnię organów za błędną. Sąd podkreślił, że wyrok TK ma moc powszechnie obowiązującą i powinien być uwzględniony przy ponownym przeliczeniu ekwiwalentu, zgodnie z zasadami wynikającymi z ustawy o Policji, ale w sposób zgodny z Konstytucją i orzecznictwem TK. Sąd wskazał, że ekwiwalent powinien być obliczany jako równowartość niewykorzystanych urlopów, a więc wynagrodzenie za 1 dzień roboczy na dzień zwolnienia ze służby. Kwestię odsetek sąd uznał za należącą do drogi sądowej cywilnej.
Potrzebujesz głębszej analizy? Agent AI przeanalizuje tę sprawę na tle orzecznictwa i odpowiedniego stanu prawnego.
SprawdźZagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Tak, policjant zwolniony ze służby przed datą wyroku TK ma prawo do wyrównania ekwiwalentu, który powinien być obliczony zgodnie z zasadami wynikającymi z ustawy o Policji, ale uwzględniając orzeczenie TK, co oznacza wyliczenie go jako równowartości wynagrodzenia za 1 dzień roboczy.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że wyrok TK ma moc powszechnie obowiązującą i powinien być uwzględniony przy ponownym przeliczeniu ekwiwalentu, nawet jeśli przepisy przejściowe nowelizacji ustawy z 2020 r. sugerują inaczej. Wykładnia organów prowadziłaby do tzw. wtórnej niekonstytucyjności.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylono_decyzję
Przepisy (7)
Główne
u.o.P. art. 115a
Ustawa o Policji
Przepis w zakresie, w jakim ustala wysokość ekwiwalentu pieniężnego za 1 dzień niewykorzystanego urlopu wypoczynkowego lub dodatkowego w wymiarze 1/30 części miesięcznego uposażenia, jest niezgodny z Konstytucją RP. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy należy uwzględnić wyrok TK i obliczyć ekwiwalent jako równowartość wynagrodzenia za 1 dzień roboczy.
u.o.P. art. 114 § ust. 1 pkt 2
Ustawa o Policji
Policjant zwalniany ze służby za niewykorzystane urlopy wypoczynkowe lub dodatkowe otrzymuje ekwiwalent pieniężny.
Konstytucja RP art. 66 § ust. 2
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Gwarantuje prawo do określonych w ustawie dni wolnych od pracy i corocznych płatnych urlopów.
Pomocnicze
u.o.P. art. 121 § ust. 1
Ustawa o Policji
Ustala wysokość uposażenia przysługującego policjantowi w razie wykorzystania urlopu, co wspiera interpretację ekwiwalentu jako równowartości świadczenia w naturze.
Ustawa z dnia 14 sierpnia 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach dotyczących wsparcia służb mundurowych nadzorowanych przez ministra właściwego do spraw wewnętrznych, o zmianie ustawy o Służbie Więziennej oraz niektórych innych ustaw art. 9 § ust. 1
Przepis ten reguluje stosowanie art. 115a u.o.P. po nowelizacji, ale jego wykładnia musi uwzględniać wyrok TK, aby uniknąć wtórnej niekonstytucyjności.
Konstytucja RP art. 31 § ust. 3 zdanie drugie
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja RP art. 190 § ust. 1
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Moc powszechnie obowiązująca wyroków Trybunału Konstytucyjnego.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Wyrok Trybunału Konstytucyjnego K 7/15 ma moc wsteczną i obejmuje policjantów zwolnionych przed jego wydaniem. Przepisy przejściowe ustawy nowelizującej art. 115a u.o.P. nie mogą powtarzać niekonstytucyjnych rozwiązań (wtórna niekonstytucyjność). Ekwiwalent za niewykorzystany urlop powinien być obliczany jako równowartość wynagrodzenia za 1 dzień roboczy na dzień zwolnienia ze służby, zgodnie z uzasadnieniem wyroku TK.
Odrzucone argumenty
Organy policji argumentowały, że przepisy przejściowe ustawy z 2020 r. nie przyznają prawa do wyrównania ekwiwalentu policjantom zwolnionym przed 06.11.2018 r. Organy policji twierdziły, że wypłacony ekwiwalent był zgodny z przepisami obowiązującymi w dniu zwolnienia ze służby (przelicznik 1/30).
Godne uwagi sformułowania
zjawisko tzw. "wtórnej niekonstytucyjności" ekwiwalent będący substytutem urlopu powinien więc odpowiadać wartości tego świadczenia w naturze prawo do ekwiwalentu wynika wprost z ustawy o Policji i jego realizacja następuje w drodze czynności materialno-technicznej, a odmowa jego wypłacenia – w drodze decyzji administracyjnej
Skład orzekający
Jakub Makuch
sprawozdawca
Janusz Kasprzycki
przewodniczący
Katarzyna Marasek-Zybura
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących ekwiwalentu za niewykorzystane urlopy dla funkcjonariuszy służb mundurowych w kontekście wyroków Trybunału Konstytucyjnego i przepisów przejściowych."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji policjantów zwolnionych ze służby przed datą wyroku TK K 7/15 oraz interpretacji przepisów przejściowych ustawy z 2020 r.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia rekompensaty za niewykorzystany urlop dla funkcjonariuszy służb mundurowych, z silnym odniesieniem do orzecznictwa Trybunału Konstytucyjnego i potencjalnie kontrowersyjnej wykładni przepisów przez organy administracji.
“Policjanci walczą o wyrównanie ekwiwalentu za urlop. Czy wyrok TK z 2018 r. nadal obowiązuje?”
Sektor
służby mundurowe
Masz pytanie dotyczące tej sprawy?
Zapytaj AI Research — przeanalizuje to orzeczenie w kontekście ponad 1,4 mln innych spraw i aktualnych przepisów.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
III SA/Kr 1183/25 - Wyrok WSA w Krakowie Data orzeczenia 2026-01-20 orzeczenie nieprawomocne Data wpływu 2025-08-28 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie Sędziowie Jakub Makuch /sprawozdawca/ Janusz Kasprzycki /przewodniczący/ Katarzyna Marasek-Zybura Symbol z opisem 6192 Funkcjonariusze Policji Hasła tematyczne Policja Skarżony organ Komendant Policji Treść wyniku uchylono zaskarżoną decyzję i poprzedzającą decyzję I instancji Powołane przepisy Dz.U. 2025 poz 636 Art. 114 ust. 1 pkt 2, art. 115a Ustawa z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (t. j.) Dz.U. 2020 poz 1610 Art. 9 ust. 1 Ustawa z dnia 14 sierpnia 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach dotyczących wsparcia służb mundurowych nadzorowanych przez ministra właściwego do spraw wewnętrznych, o zmianie ustawy o Służbie Więziennej oraz niektórych innych ustaw. Sentencja Dnia 20 stycznia 2026 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Janusz Kasprzycki Sędzia WSA Jakub Makuch (spr.) Sędzia WSA Katarzyna Marasek-Zybura po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 20 stycznia 2026 r. sprawy ze skargi J. W. na decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji w Krakowie z dnia 15 lipca 2025 r.; nr 17/EU-O/2025 w przedmiocie odmowy wypłaty ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystane urlopy uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu l instancji. Uzasadnienie Przedmiotem skargi J. W. (dalej "skarżąca") była decyzja Komendanta Wojewódzkiego Policji w Krakowie z 15.07.2025 r. (nr 17/EU-O/2025) utrzymująca w mocy decyzję Komendanta Miejskiego Policji w N. z 02.06.2025 r. (nr NAB.1241.65.40.2018) w przedmiocie odmowy wypłaty wyrównania ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystane urlopy wypoczynkowe lub dodatkowe w związku ze zwolnieniem ze służby oraz niewykorzystany czas wolny od służby w Policji. Powyższa decyzja zapadła w następującym stanie faktycznym i prawnym: 1. Pismem z 30.11.2018 r. skarżąca zwróciła się do Komendanta Miejskiego Policji w N. z żądaniem wypłacenia wyrównania ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany urlop wypoczynkowy i dodatkowy wraz z odsetkami w związku ze zwolnieniem ze służby w Policji oraz niewykorzystany czas wolny od służby w Policji.. Uzasadniając swoje żądanie powołała się na wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 30.10.2018 r. sygn. akt K 7/15, opublikowany w dniu 06.11. 2018 r. (Dz. U. z 2018 roku, poz. 2102), zgodnie z którym, art. 115a ustawy z 06.04.1990 r. o Policji (aktualny publikator Dz.U. 2025 r., poz. 636, dalej: u.o.P) w zakresie, w jakim ustala wysokość ekwiwalentu pieniężnego za 1 dzień niewykorzystanego urlopu wypoczynkowego lub dodatkowego w wymiarze 1/30 części miesięcznego uposażenia, jest niezgodny z art. 66 ust. 2 w związku z art. 31 ust. 3 zdanie drugie Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. 2. Komendant Miejski Policji w N. decyzją z 02.06.2025 r. odmówił skarżącej wypłaty wyrównania ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystane urlopy wypoczynkowe lub dodatkowe w związku ze zwolnieniem ze służby w Policji oraz niewykorzystany czas wolny od służby w Policji. W uzasadnieniu stwierdził, że orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego, w następstwie którego nastąpiła utrata mocy części art. 115a u.o.P. tj. w zakresie wielkości "przelicznika" 1/30, nie przyznało samo w sobie uprawnień byłym policjantom do przedmiotowego ekwiwalentu w innej wysokości tj. obliczonego wg przelicznika 1/21 lub 1/22 części miesięcznego uposażenia, tak jak to ma miejsce w innych służbach mundurowych. Ponadto organ wskazał, że w dniu 01.10. 2020 r. weszła w życie ustawa z 14.08. 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach dotyczących wsparcia służb mundurowych nadzorowanych przez ministra właściwego do spraw wewnętrznych, o zmianie ustawy o Służbie Więziennej oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2020 r., poz. 1610). W świetle przepisów powołanej ustawy, w stosunku do funkcjonariuszy zwolnionych ze służby przed dniem 6 listopada 2018 r. znajdują zastosowanie przepisy dotyczące ekwiwalentu za niewykorzystane urlopy wypoczynkowe i dodatkowe z zastosowaniem przelicznika 1/30 części miesięcznego uposażenia za jeden dzień niewykorzystanego urlopu. Oznacza to, że 01.10.2020 r. w stosunku do policjantów zwolnionych ze służby przed 06.11 2018 r. zastosowanie znajdą wyłącznie przepisy w brzmieniu dotychczasowym, dotyczące obliczania ekwiwalentu za zaległe urlopy wypoczynkowe i dodatkowe z przelicznikiem 1/30 miesięcznego uposażenia za 1 dzień niewykorzystanego urlopu. W konsekwencji organ przyjął, że skoro w dacie zwolnienia ze służby wypłacono w całości byłej policjantce przysługujący jej wówczas ekwiwalent pieniężny za niewykorzystane urlopy, to jej uprawnienie zostało zrealizowane i aktualnie nie przysługuje jej prawo do wypłaty wyrównania tego świadczenia. 3. W odwołaniu od opisanej wyżej decyzji skarżąca powołała się na liczne orzecznictwo sądów administracyjnych i wskazała, że zgodnie z ich treścią powołany we wniosku wyrok TK ma skutki z mocą wsteczną, obejmując swoim zakresem działania również funkcjonariuszy Policji zwolnionych ze służby przed datą wydania tego wyroku. 4. Decyzją z 15.07.2025 r. Komendant Wojewódzki Policji w Krakowie utrzymał w mocy zaskarżone orzeczenie. Wskazał, że skarżąca została zwolniona ze służby w Policji z dniem 14.06.2016 r. na podstawie rozkazu personalnego nr [...] Komendanta Miejskiego Policji w N. z 18.05.2016 r. Skarżącej wypłacono ekwiwalent pieniężny w łącznej kwocie 12.772,72 zł brutto, tj. za 86 dni niewykorzystanych urlopów, ustalony przy zastosowaniu "przelicznika" w wysokości 1/30 części miesięcznego uposażenia zasadniczego wraz z dodatkami o charakterze stałym należnego na ostatnio zajmowanym stanowisku służbowym za 1 dzień niewykorzystanego urlopu wypoczynkowego lub dodatkowego - na podstawie art. 115a u.o.P. w brzmieniu obowiązującym w dniu wypłaty. Organ odwoławczy wskazał, że zaskarżona decyzja została wydana na podstawie art. 115a u.o.P., w brzmieniu obowiązującym od dnia 01.10.2020 r, zatem z uwzględnieniem zmiany tego przepisu oraz przepisów przejściowych wprowadzonych ustawą z 14.08. 2020 roku o szczególnych rozwiązaniach dotyczących wsparcia służb mundurowych nadzorowanych przez ministra właściwego do spraw wewnętrznych, o zmianie ustawy o Służbie Więziennej oraz niektórych innych ustaw. Komendant Wojewódzki wyjaśnił, że zgodnie z art. 1 pkt 16 przywołanej ustawy z 14.08.2020 r. art. 115a u.o.P. otrzymał brzmienie: "Ekwiwalent pieniężny za 1 dzień niewykorzystanego urlopu wypoczynkowego lub dodatkowego ustala się w wysokości 1/21 części miesięcznego uposażenia zasadniczego wraz z dodatkami o charakterze stałym należnego policjantowi na ostatnio zajmowanym stanowisku służbowym". Z kolei zgodnie z art. 9 ust. 1 przywołanej ustawy z 14.08.2020 r., przepis art. 115a u.o.P. w brzmieniu nadanym ustawą nowelizującą stosuje się do spraw dotyczących wypłaty ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany urlop wypoczynkowy lub dodatkowy wszczętych i niezakończonych przed dniem 06.11 2018 r. oraz do spraw dotyczących wypłaty ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany urlop wypoczynkowy lub dodatkowy policjantowi zwolnionemu ze służby od dnia 06.11.2018 r. Ekwiwalent pieniężny za niewykorzystany urlop wypoczynkowy lub dodatkowy za okres przed dniem 06.11.2018 r. ustala się na zasadach wynikających z przepisów u.o.P. w brzmieniu obowiązującym przed dniem 06.11.2018 r. W konsekwencji, w ocenie organu odwoławczego, od 01.10.2020 r., w stosunku do policjantów zwolnionych ze służby przed dniem 06.11.2018 r, zastosowanie znajdą wyłącznie przepisy w brzmieniu dotychczasowym dotyczące ustalania wysokości ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystane urlopy wypoczynkowe i dodatkowe (a więc z obowiązującym w dniu zwolnienia ze służby "przelicznikiem" 1/30 części miesięcznego uposażenia za 1 dzień niewykorzystanego urlopu wypoczynkowego lub dodatkowego). Organ odwoławczy uznał, że nowy przepis art. 115a ustawy o Policji jak również przepisy przejściowe powołanej ustawy z 14.08.2020 nie przyznają policjantowi zwolnionemu ze służby przed 06.11.2018 r. prawa do wyrównania wypłaconego ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany urlop wypoczynkowy lub dodatkowy. Na podstawie przepisów obowiązujących od 01.10.2020 r., organ nie jest zatem upoważniony do dokonania wypłaty uzupełniającej. Komendant Wojewódzki podkreślił, iż w przedmiotowej sprawie czynność materialno-techniczna naliczenia i wypłaty wyrównania ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany urlop wypoczynkowy lub dodatkowy nie może zostać zrealizowana ze względu na brak podstawy prawnej. Z kolei odmowa wypłacenia wyrównania winna nastąpić w drodze decyzji administracyjnej wydanej przez właściwy organ pierwszej instancji - na co zwrócił uwagę Trybunał Konstytucyjny w uzasadnieniu orzeczenia z 30.10.2018 r. sygn. akt K 7/15 odnoszącego się do przedmiotowego zagadnienia. W ocenie organu odwoławczego, organ I instancji w sposób prawidłowy zastosował obowiązujące po 01.10 2020 r. przepisy odnoszące się do spraw dotyczących wypłaty ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany urlop wypoczynkowy lub dodatkowy policjantowi zwolnionemu ze służby przed 06.11.2018 r. i wobec braku możliwości naliczenia i wypłaty wyrównania słusznie wydał stronie decyzję odmawiającą wypłaty wnioskowanego przez nią wyrównania. Końcowo organ odwoławczy wyjaśnił, że kwestia wypłaty ewentualnych odsetek ustawowych nie jest sprawą administracyjną, której rozpoznanie należy do właściwości organów administracji publicznej. Ich dochodzenie może mieć miejsce przed sądem powszechnym. 5. W skardze na opisaną decyzję skarżąca powtórzyła argumentację zawartą w odwołaniu (por. punkt 3 niniejszego uzasadnienia). Wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji, a także o zasądzenie kosztów postępowania. 6. W odpowiedzi na skargę organ domagał się jej oddalenia, podtrzymując dotychczas wyrażone w sprawie stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Sądowoadministracyjna kontrola zaskarżonych decyzji wykazała, że akty te naruszają prawo w sposób nakazujący pozbawienie ich mocy wiążącej. Wyrokiem z 30.10 2018 r. (sygn. akt K 7/15, ogłoszonym w Dzienniku Ustaw w dniu 6 listopada 2018 r., poz. 2102) Trybunał Konstytucyjny orzekł, że art. 115a ustawy o Policji w zakresie, w jakim ustala wysokość ekwiwalentu pieniężnego za 1 dzień niewykorzystanego urlopu wypoczynkowego lub dodatkowego w wymiarze 1/30 części miesięcznego uposażenia, jest niezgodny z art. 66 ust. 2 w związku z art. 31 ust. 3 zdanie drugie Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Skutkiem wyroku była utrata z dniem 06.11 2018 r. (data publikacji w Dzienniku Urzędowym) mocy obowiązującej art. 115a ustawy o Policji w części, w jakiej określał współczynnik ułamkowy 1/30 uposażenia funkcjonariusza, jako podstawę ustalenia wysokości ekwiwalentu za niewykorzystany urlop. Organy obu instancji wskazywały, że nowelizacja art. 115a ustawy o Policji dokonana ustawą z dnia 14 sierpnia 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach dotyczących wsparcia służb mundurowych nadzorowanych przez ministra właściwego do spraw wewnętrznych, o zmianie ustawy o Służbie Więziennej oraz niektórych innych ustaw - nie dotyczy ustalenia wysokości ekwiwalentu za niewykorzystane urlopy w odniesieniu do policjanta zwolnionego ze służby przed dniem 06.11 2018 roku. Sąd rozstrzygając spór w danej sprawie musi więc zbadać, czy istnieje możliwość przeliczenia ekwiwalentu za niewykorzystany urlop za okres przed 06.11. 2018 r. w sposób zgodny z wyrokiem Trybunału, jak chce tego skarżąca, czy też brak jest podstaw prawnych do przeliczenia ekwiwalentu za niewykorzystany urlop z zastosowaniem przelicznika 1/21 (jako, że brak jest nowych przepisów ustawowych, które zastępowałyby "niekonstytucyjny" przelicznik 1/30), jak twierdzą organy administracyjne obu instancji. Sąd stwierdził, że istnieje możliwość ponownego wyliczenia należnej kwoty ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany urlop, ponieważ na sposób wyliczenia tej kwoty wskazuje wprost uzasadnienie powołanego wyroku Trybunału Konstytucyjnego. Ekwiwalent pieniężny za niewykorzystany urlop wypoczynkowy lub dodatkowy powinien stanowić równowartość niewykorzystanych urlopów, a więc zgodnie z uzasadnieniem wyroku Trybunału Konstytucyjnego jest to "zastępcza forma" wykorzystania urlopu w sytuacji zwolnienia ze służby, która powoduje prawną i faktyczną niemożność realizacji tego świadczenia w naturze. Podstawową formą realizacji prawa do wypoczynku, gwarantowanego w art. 66 ust. 2 Konstytucji, jest faktyczne wykorzystanie urlopu, jednak ze względu na wykonywanie obowiązków służbowych, a więc okoliczności od funkcjonariusza niezależnych, może dojść do sytuacji, że nie wykorzysta on przysługującego mu urlopu przed ustaniem stosunku pracy. Wtedy, jedyną formą rekompensaty corocznego płatnego urlopu jest przewidziany przez ustawodawcę ekwiwalent pieniężny. Należy wszakże podkreślić, że prawo do ekwiwalentu pieniężnego z tytułu niewykorzystanego urlopu wypoczynkowego lub dodatkowego nabywane jest wyłącznie w sytuacji zwolnienia ze służby i nie ma charakteru uznaniowego. Prawo do ekwiwalentu wynika wprost z ustawy o Policji i jego realizacja następuje w drodze czynności materialno-technicznej, tj. poprzez wypłatę ekwiwalentu, natomiast odmowa jego wypłacenia – w drodze decyzji administracyjnej (zob. wyrok NSA z 15 kwietnia 2014 r., sygn. akt I OSK 542/13). Świadczeniem ekwiwalentnym za przepracowany dzień urlopu jest wynagrodzenie za jeden dzień roboczy. Taki sposób obliczania wartości jednego dnia urlopu wynika z faktu, że urlop wypoczynkowy liczony jest wyłącznie w dniach roboczych. Interpretację taką wspiera także treść art. 121 ust. 1 ustawy o Policji, który ustala wysokość uposażenia przysługującego policjantowi w razie wykorzystania urlopu. Ekwiwalent będący substytutem urlopu powinien więc odpowiadać wartości tego świadczenia w naturze. Z uzasadnienia wyroku TK wynika zatem wprost sposób wyliczenia wysokości należnego ekwiwalentu za niewykorzystany urlop, którym jest na dzień zwolnienia ze służby ilość dni niewykorzystanego urlopu przy przyjęciu, że za 1 dzień niewykorzystanego urlopu przysługuje wynagrodzenie za 1 dzień roboczy na dzień zwolnienia ze służby. Oznacza to, że w niniejszej sprawie należy, po wyliczeniu ilości dni urlopu przysługującego skarżącemu, tę ilość urlopu pomnożyć przez wysokość wynagrodzenia przysługującego skarżącemu za 1 dzień roboczy na dzień zwolnienia ze służby obliczonego w 3-miesięcznym okresie rozliczeniowym. Ilość należnego i niewykorzystanego urlopu należy więc pomnożyć przez "wycenę" (dokonaną zgodnie z uzasadnieniem TK) ostatniego 1 dnia roboczego przysługującego skarżącej na dzień zwolnienia ze służby. Art. 9 ust. 1 ustawy z 14.08.2020 r. o szczególnych rozwiązaniach stanowi: "Przepis art. 115a ustawy zmienianej w art. 1 w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą stosuje się do spraw dotyczących wypłaty ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany urlop wypoczynkowy lub dodatkowy wszczętych i niezakończonych przed dniem 6 listopada 2018 r. oraz do spraw dotyczących wypłaty ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany urlop wypoczynkowy lub dodatkowy policjantowi zwolnionemu ze służby od 06.11.2018 r. Ekwiwalent pieniężny za niewykorzystany urlop wypoczynkowy lub dodatkowy za okres przed dniem 06.11.2018 r. ustala się na zasadach wynikających z przepisów ustawy zmienianej w art. 1 w brzmieniu obowiązującym przed 06.11.2018 r. Przy obliczaniu wysokości ekwiwalentu pieniężnego przysługującego za niewykorzystany urlop wypoczynkowy lub dodatkowy za rok 2018 określa się proporcję liczby dni niewykorzystanego urlopu wypoczynkowego lub dodatkowego przysługującego przed dniem 06.11 2018 r. oraz od 06.11 2018 r.". Organy ponownie rozpoznając sprawę są zobowiązane wziąć pod uwagę ten przepis, jako że określa on stan prawny obowiązujący w dniu wydania decyzji. Przepis ten mówi o tym, że ekwiwalent pieniężny za niewykorzystany urlop wypoczynkowy lub dodatkowy za okres przed dniem 06.11 2018 r. ustala się nie w wysokości wynikającej z przepisów ustawy o Policji w brzmieniu obowiązującym przed 06.11. 2018 r., a jedynie na zasadach wynikających z tej ustawy. Posłużenie się przez ustawodawcę takim sformułowaniem jednoznacznie wskazuje, że jego celem nie było nakazanie wypłacania ekwiwalentu w wysokości 1/30 części miesięcznego uposażenia zasadniczego wraz z dodatkami o charakterze stałym należnego policjantowi na ostatnio zajmowanym stanowisku służbowym. Wykładnia przeciwna wskazanego przepisu prowadziłaby do wniosku, że ustawodawca powtórzył niekonstytucyjne zapisy ustawy, wbrew wyrokowi TK z dnia 30 października 2018 r. i tym samym mamy do czynienia ze zjawiskiem tzw. "wtórnej niekonstytucyjności". Zjawisko to polega na tym, że ustawodawca powtarza rozwiązania normatywne uznane już raz za niekonstytucyjne (K. Kos, O pojęciu wtórej niekonstytucyjności prawa, Przegląd Prawa Konstytucyjnego 2018, nr 2 (42), s. 21) i próbuje, w tym wypadku za pomocą przepisów przejściowych, ograniczyć zakres zastosowania orzeczenia Trybunału, naruszając tym samym art. 190 ust. 1 Konstytucji (moc powszechnie obowiązująca wyroków TK). Ze względu na przywołane wyżej argumenty należy uznać wykładnię dokonaną przez organy Policji za błędną. "Zasady", o których mowa w art. 9 ust. 1 ustawy o szczególnych rozwiązaniach powodują, że przy wykładni przepisu art. 115a ustawy o Policji - sądy, organy administracji publicznej, w tym także organy Policji, powinny wziąć pod uwagę wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 30 października 2018 r. sygn. akt K 7/15, co podkreślały już wcześniejsze wyroki wojewódzkich sądów administracyjnych, a także Naczelnego Sądu Administracyjnego (m.in. NSA w wyrokach z 03.09.2024 r., sygn. akt III OSK 2861/23 i z 14.11.2024 r., sygn. akt III OSK 2820/23). Ekwiwalent pieniężny za niewykorzystany urlop wypoczynkowy lub dodatkowy za okres przed dniem 06.11.2018 r. ustala się na zasadach wynikających z przepisów ustawy o Policji w brzmieniu obowiązującym przed dniem 06.11.2018 r., co oznacza obowiązek obliczenia go według zasad podanych w ustawie o Policji, w brzmieniu ukształtowanym wyrokiem TK z 30.10 2018 r. (sygn. akt K 7/15). W niniejszej sprawie dni urlopu przysługującego skarżącej należy pomnożyć przez wysokość wynagrodzenia przysługującego za 1 dzień roboczy na dzień zwolnienia ze służby. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organy Policji uwzględnią przedstawioną powyżej ocenę prawną, stosownie do art. 153 p.p.s.a., w szczególności mając na względzie art. 114 ust. 1 pkt 2 ustawy o Policji (policjant zwalniany ze służby za niewykorzystane urlopy wypoczynkowe lub dodatkowe oraz za niewykorzystany czas wolny od służby, przyznany za pracę ponad wymiar, otrzymuje ekwiwalent pieniężny) i dokonają wyliczenia i wypłaty skarżącemu części należnego ekwiwalentu za niewykorzystany urlop na podstawie art. 115a ustawy o Policji zgodnie z art. 66 ust. 2 Konstytucji RP (pracownikowi przysługuje prawo do określonych w ustawie dni wolnych od pracy i corocznych płatnych urlopów oraz maksymalnych norm czasu pracy) i stanowiskiem Trybunału Konstytucyjnego wyrażonym w wyroku z 30 października 2018 r. sygn. akt K 7/15, przyjmując że świadczeniem ekwiwalentnym za przepracowany dzień urlopu, jest wynagrodzenie za jeden dzień roboczy. Osobno odnieść należy się do żądania wypłaty odsetek, których wypłaty domagała się skarżąca w odwołaniu. Jak wskazał NSA w wyroku z 03.02.2015 r. (sygn. akt I OSK 1467/13) droga administracyjna w przedmiocie dochodzenia odsetek przysługuje tam, gdzie przepis określonej pragmatyki służbowej przewiduje prawo do odsetek, a jednocześnie nie zarezerwował dla ich dochodzenia drogi przed sądem powszechnym (także wyrok NSA z dnia 29 kwietnia 1998 r., sygn. akt I SA 1713/97). Przepisy ustawy o Policji nie przewidują prawa funkcjonariusza do odsetek za niewypłacenie mu w terminie uposażenia, ekwiwalentu lub innych świadczeń ze stosunku służbowego. Roszczenie odsetkowe w sprawie jest zatem oparte na cywilnoprawnej konstrukcji opóźnienia w spełnieniu świadczenia pieniężnego i przynależy do drogi przed sądem powszechnym. Stanowisko wyrażone w tym zakresie przez organ odwoławczy ocenić należało więc jako prawidłowe. Mając jednak na względzie naruszenie przez organy administracyjne obu instancji przepisów prawa materialnego, tj. przepisów Konstytucji RP, w szczególności art. 66 ust. 2 i art. 190 ust. 4 oraz art. 115a ustawy o Policji w związku z art. 9 ustawy o szczególnych rozwiązaniach, poprzez ich błędną wykładnię w stopniu, który miał wpływ na wynik sprawy, Sąd w pkt 1 sentencji, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. oraz art. 135 p.p.s.a., uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji.
Nie znalazłeś odpowiedzi?
Zadaj pytanie naszemu agentowi AI — przeszuka orzecznictwo i przepisy za Ciebie.
Rozpocznij analizę