III SA/KR 1158/23

III SA/Kr 1158/23 - Wyrok WSA w Krakowie
Data orzeczenia
2024-02-14
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2023-07-18
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Sędziowie
Katarzyna Marasek-Zybura /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6120 Ewidencja gruntów i budynków
Hasła tematyczne
Geodezja i kartografia
Skarżony organ
Prezydent Miasta
Treść wyniku
oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2023 poz 1634
Art. 3  par. 2  pkt 4, art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Dz.U. 2021 poz 1990
Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Katarzyna Marasek-Zybura (spr.) Sędziowie WSA Elżbieta Czarny-Drożdżejko Asesor WSA Magdalena Gawlikowska Protokolant starszy referent Paulina Grojec po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 lutego 2024 r. sprawy ze skargi ABC w Krakowie na czynność materialno-techniczną Prezydenta Miasta Krakowa w przedmiocie zmiany przebiegu granicy pomiędzy działkami nr 708 i 709 oddala skargę.
Uzasadnienie
Akademia [...] w Krakowie (dalej: skarżąca) wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie na czynność Prezydenta Miasta Krakowa w przedmiocie zmiany przebiegu granicy pomiędzy działkami nr 708 i nr 709 obręb [...] w Krakowie oraz przyjęcia w dniu 19 lipca 2021 r. operatu technicznego [...] do zasobu geodezyjnego (dalej: operat).
W uzasadnieniu skargi skarżąca w zarzuciła naruszenie prawa materialnego oraz przepisów postępowania przy dokonywaniu zaskarżonych czynności, mające zasadniczy wpływ na wynik sprawy, w tym naruszeniu art. 8 k.p.a., art. 107 § 3 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a. i art. 78 § 1 k.p.a. w zw. z art. 86 § 1 k.p.a. w zw. z art. 140 k.p.a., ze względu na niewyjaśnienie stanu sprawy, nierozpatrzenie i nieprzeprowadzenie zawnioskowanych dowodów oraz błędne ustalenia faktyczne, a także nieodniesienie się w ogóle lub w sposób wyczerpujący do zarzutów i wniosków zawartych w protokole z dnia 25 czerwca 2021 r., o jakim mowa w operacie.
Skarżąca podniosła, że zaskarżone czynności zostały podjęte rzekomo w ramach "Modernizacji operatu ewidencji gruntów i budynków dla obrębu [...] z jednostki ewidencyjnej K.", gdy tymczasem stanowią one niedozwoloną prawem korektę zatwierdzonej już wcześniej modernizacji.
Strona skarżąca wyjaśniła, że w dniu 19 maja 2023 r. uzyskała od Prezydenta Miasta Krakowa wyrys z mapy ewidencji gruntów obejmujący przedmiotowe działki i wtedy też uzyskała informację o zmianie przebiegu granic pomiędzy tymi działkami. Wnioskiem z dnia 30 maja br. skarżąca wezwała organ do przedstawiania "materiałów geodezyjnych na podstawie których uległa zmianie (przesunięciu) granica między działkami nr 708 i 709 (...) w wyniku modernizacji ewidencji gruntów lub innych czynności geodezyjnych, w okresie ostatnich czterech lat". Prezydent Miasta Krakowa w odpowiedzi wskazał jedynie operat. Z powyższego wynika, iż w szczególności organ przy dokonywanej zmianie nie kierował się innymi materiałami zawartymi w zasobie, w tym wskazanymi przez skarżącą w protokołach z czynności na gruncie, a w szczególności mapami katastralnymi, archiwalnymi mapami ewidencyjnymi oraz zgodnymi oświadczeniami stron.
Skarżąca podniosła, że w chwili dokonywania zaskarżonych czynności, była właścicielem działki nr 709 i współwłaścicielem działki nr 708 (1/2 udziałów), a drugi współwłaściciel tej działki akceptował dotychczasowy, zgodny z ponad stuletnim stanem, przebieg granicy pomiędzy obiema działkami (dowód: załączony akt notarialny). Zgodnie z uznanym orzecznictwem, poprzez rozgraniczenie, a tym bardziej zmianę ustalenia przebiegu granic, nie można dokonywać zmian w przebiegu granicy mającej sankcjonować ewentualne zasiedzenia gruntu np. w wyniku przekroczenia granicy w wyniku budowy budynku (jak w tym przypadku). Dokonana zmiana granicy dotyczy dwóch niezależnych jej odcinków: pierwszy leży wzdłuż istniejącego budynku, a drugi na terenie niezabudowanym. Powyższa okoliczność została podniesiona przez skarżącą w trakcie czynności przy okazji kwestionowania rzekomego ostatniego spokojnego posiadania (w terenie niezbudowanym to posiadanie przebiegało po dotychczasowym i historycznym przebiegu granicy). Powyższa okoliczność została, jak wynika z operatu, całkowicie pominięta.
Dodatkowo skarżąca zauważyła że, jak wynika z operatu, na wykonujących prace geodetach był wywierany nacisk by dokonali żądanych zmian i zakwestionowali wcześniejsze swoje ustalenia, zgodne ze stanem historycznym, prawnym oraz stanowiskiem właścicieli, a wynikające z przyjętej modernizacji ([...]), jak i protokołu nr 2 z dnia 1 lutego 2021 r. Ponadto, jak wynika z końcowego 9 punktu operatu, nie sporządzono wykazu zmian dla działek 708 i 709. Konsekwencją powyższego był, niezależnie od innych przyczyn faktycznych i prawnych, brak możliwości wprowadzenia w ewidencji zmian w przebiegu granicy pomiędzy działkami. Zmiany takie jednak wprowadzono i dodatkowo ukryto ten fakt przed skarżącą, nie powiadamiając jej o ich dokonaniu.
W oparciu o powyższe zarzuty strona skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonych czynności oraz zasądzenie kosztów postępowania.
W odpowiedzi na skargę Prezydent Miasta Krakowa wniósł o jej oddalenie. Organ wyjaśnił, że przebieg granicy między działkami nr 708 oraz nr 709 został zmieniony zgodnie z dokumentacją dotyczącą ustalenia granic, wykonaną w ramach modernizacji operatu ewidencji gruntów i budynków dla obrębu 4 jednostka ewidencyjna K. Wyniki powyższych prac zawiera operat techniczny nr [...] przyjęty do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego w dniu 14.08.2019 r. Realizacja prac modernizacyjnych wynika z art. 24a ustawy Prawo Geodezyjne i Kartograficzne (t.j. Dz. U. z 2021 r. poz. 1990, dalej: p.g.k.) i jest zadaniem realizowanym przez Starostę/Prezydenta miasta na prawach powiatu. Celem wykonywanych prac modernizacyjnych była aktualizacja danych objętych ewidencją gruntów i budynków zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa m.in. obowiązującymi wówczas rozporządzeniem Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 393, dalej: rozporządzenie z 29 marca 2001 r.) oraz rozporządzeniem Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 9 listopada 2011 r. w sprawie standardów technicznych wykonywania geodezyjnych pomiarów sytuacyjnych i wysokościowych oraz opracowywania i przekazywania wyników tych pomiarów do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego (Dz.U. z 2011 r., nr 263, poz. 1572). Wobec powyższego zweryfikowano i zaktualizowano atrybuty punktów granicznych.
W dniu 24 listopada 2020 r. przyjęto do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego operat P.1261.2020.9072, w związku z którym został pomierzony budynek znajdujący się na działce 708. Po analizie danych w bazie ewidencji gruntów i budynków na postawie ww. operatu oraz operatu modernizacji, wykryta została istotna rozbieżność między współrzędnymi punktu granicznego będącego równocześnie narożem budynku. W związku z powyższym organ wystąpił do Wykonawcy prac modernizacyjnych, aby w ramach gwarancji na wykonaną pracę została zweryfikowana i wyjaśniona powstała rozbieżność.
Operat do ponownej weryfikacji wpłynął do PZGiK w dniu 7 lipca 2021 r. ([...]) i został przyjęty do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego pod nr [...] w dniu 19 lipca 2021 r. Zmiana danych w bazie ewidencji gruntów i budynków, na podstawie operatu [...] w ramach rękojmi do modernizacji, dotycząca ustalenia granic działek nr 708 i nr 709 została ujawniona w operacie ewidencji i gruntów i budynków w dniu 24 sierpnia 2021 r. pod nr [...] (znak sprawy: [...]).
Dodatkowo organ wyjaśnił, że operat ewidencji gruntów i budynków pełni funkcję informacyjno-techniczną, nie służy do ustalania stanów prawnych nieruchomości, a jedynie rejestruje stany ustalone w odrębnym trybie lub przez inne organy orzekające. Organy ewidencyjne nie mogą samodzielnie rozstrzygać kwestii dotyczących aktualizacji ewidencyjnej bazy danych, bowiem ewidencja gruntów jest tylko zbiorem informacji, a rejestr ewidencji gruntów jest wyłącznie odzwierciedleniem danych wynikających z przedłożonych organowi dokumentów.
Co do zasady, aktualizacja informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków następuje w drodze czynności materialno-technicznej jeżeli zmiany wynikają wprost z przepisów prawa lub dokumentów i materiałów źródłowych (art. 24 ust. 2b pkt 1 lit. a-h ustawy), natomiast w pozostałych przypadkach - w drodze decyzji administracyjnej (art. 24 ust. 2b pkt. 2 ustawy). W drodze decyzji administracyjnej następuje również odmowa aktualizacji informacji zawartych w ewidencji.
Podstawową zasadą prowadzenia ewidencji jest zasada aktualności, tj. utrzymywania operatu w zgodności z aktualnymi, dostępnymi dla organu dokumentami i materiałami źródłowymi. Przy czym do aktualizacji operatu stosuje się odpowiednio przepisy § 3 Rozporządzenia Ministra Rozwoju, Pracy i Technologii z dnia 27 lipca 2021 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz. U. 2021 poz. 1390 z późn. zm., dalej: rozporządzenie z 27 lipca 2021 r.), a przed 31 lipca 2021 r. § 36 ówcześnie obowiązującego rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów i budynków, który mówi, że przebieg granic działek ewidencyjnych w procesie zakładania, modernizacji albo bieżącej aktualizacji ewidencji, wykazuje się na podstawie dokumentacji geodezyjnej przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego na potrzeby: postępowania rozgraniczeniowego, postępowania w sprawie scalenia lub wymiany gruntów, postępowania w sprawie scalenia lub podziału nieruchomości, postępowania sądowego lub administracyjnego, a następnie wykorzystanej do wydania prawomocnego orzeczenia sądowego lub ostatecznej decyzji administracyjnej, podziału nieruchomości, wznowienia znaków granicznych, wyznaczenia punktów granicznych lub ustalenia przebiegu granic działek ewidencyjnych oraz innych materiałów zasobu dotyczących przebiegu granic.
W świetle powyższych uregulowań, istota prowadzenia ewidencji gruntów i budynków sprowadza się do ciągłej aktualizacji w operacie ewidencyjnym zbioru informacji podmiotowych i przedmiotowych, na podstawie odpowiednich dokumentów lub informacji zawartych w innych rejestrach publicznych. Stan aktualności operatu ewidencji gruntów i budynków, to stan zgodności zawartych w nim informacji z dostępnymi dla organu dokumentami i materiałami źródłowymi, sama zaś aktualizacja następuje poprzez wprowadzenie udokumentowanych zmian do bazy danych ewidencyjnych.
Jednocześnie zgodnie z § 35 Rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów i budynków (a przed 31 lipca 2021 r. § 49 ówcześnie obowiązującego rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów i budynków), o dokonanej zmianie w bazie danych ewidencji gruntów i budynków, w przypadku zmian dotyczących: pola powierzchni działki ewidencyjnej, rodzaju lub pola powierzchni użytków gruntowych, rodzaju budynku, numeru działki ewidencyjnej, Starosta zawiadamia właścicieli w przypadku, gdy zmiana została dokonana w ramach czynności materialno-technicznej wyłącznie na podstawie dokumentacji geodezyjnej przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego.
W przedmiotowej sprawie, zmiana dotyczyła jedynie zmiany przebiegu granicy, bez zmiany powierzchni działki lub jej oznaczenia. W związku z powyższym, nie było podstaw do zawiadomienia stron o wprowadzonych zmianach do bazy ewidencji gruntów i budynków.
Podsumowując organ stwierdził, że sporządzony operat techniczny został przyjęty do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego w ramach rękojmi do przeprowadzonej modernizacji ewidencji gruntów i budynków. Ze względu na brak podstaw do wydania decyzji o odmowie wprowadzenia danych do bazy ewidencji gruntów i budynków, aktualizacja nastąpiła w ramach czynności materialno-technicznej na podstawie dokumentacji geodezyjnej przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego.
Z powyższych przyczyn skarga winna ulec oddaleniu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, zważył co następuje:
Stosownie do art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 2492) w zw. z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 1634, dalej p.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego w sposób, który miał wpływ na wynik sprawy, bądź przepisów postępowania w stopniu, który mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a także stosują środki określone w ustawie. Sąd administracyjny, zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a., rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a p.p.s.a.
Akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, niebędące:
1) decyzjami administracyjnymi,
2) postanowieniami wydanymi w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończącymi postępowanie, a także postanowieniami rozstrzygającymi sprawę co do istoty,
3) postanowieniami wydanymi w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które przysługuje zażalenie,
podlegają kontroli sądu administracyjnego w wyniku wniesionej skargi (art. 3 § 2 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 1634, dalej p.p.s.a.). Równocześnie w tym przepisie ustawodawca wyłączył dopuszczalność zaskarżenia na tej podstawie: 1) aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2023 r., poz. 775, dalej: k.p.a.), 2) postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 2651, z późn. zm.), 3) postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (t.j. Dz.U. z 2023 r. poz. 615), oraz 4) postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw.
Zaskarżone działanie Prezydenta Miasta Krakowa stanowi czynność z zakresu administracji publicznej o charakterze technicznym (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 1 lutego 2008 r., sygn. I OSK 6/07, opubl. w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych), podlegającą zaskarżeniu do sądu administracyjnego na podstawie art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a.
Zdaniem Sądu skarga nie jest uzasadniona.
Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne reguluje m.in. sprawy ewidencji gruntów i budynków (art. 1 pkt 4 ustawy). Zgodnie z art. 2 pkt 8 ustawy, ewidencja gruntów i budynków stanowi system informacyjny zapewniający gromadzenie, aktualizację oraz udostępnianie, w sposób jednolity dla kraju, informacji o gruntach, budynkach i lokalach, ich właścicielach oraz o innych podmiotach władających lub gospodarujących tymi gruntami, budynkami lub lokalami.
Do zadań starosty należy m.in. prowadzenie powiatowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, w tym prowadzenie dla obszaru powiatu ewidencji gruntów i budynków (art. 7d pkt 1 p.g.k.).
Zgodnie z art. 20 p.g.k.:
1. Ewidencja gruntów i budynków obejmuje informacje dotyczące:
1) gruntów - ich położenia, granic, powierzchni, rodzajów użytków gruntowych oraz ich klas bonitacyjnych, oznaczenia ksiąg wieczystych lub zbiorów dokumentów, jeżeli zostały założone dla nieruchomości, w skład której wchodzą grunty;
2) budynków - ich położenia, przeznaczenia, funkcji użytkowych i ogólnych danych technicznych;
3) lokali - ich położenia, funkcji użytkowych oraz powierzchni użytkowej.
Informacje zawarte w ewidencji gruntów i budynków podlegają aktualizacji:
1) z urzędu, jeżeli zmiany tych informacji wynikają z:
a) przepisów prawa,
b) dokumentów, o których mowa w art. 23 ust. 1-4,
c) materiałów zasobu,
d) wykrycia błędnych informacji;
2) na wniosek podmiotów, o których mowa w art. 20 ust. 2 pkt 1, lub władających gruntami na zasadach samoistnego posiadania (art. 24 ust. 2a p.g.k.).
Zgodnie z art. 24a ust. 1 p.g.k., Starosta może zarządzić przeprowadzenie modernizacji ewidencji gruntów i budynków na obszarze poszczególnych obrębów ewidencyjnych. Z kolei zgodnie z treścią § 55 rozporządzenia z dnia 29 marca 2001 r. modernizacja ewidencji to zespół działań technicznych, organizacyjnych i administracyjnych podejmowanych przez starostę w celu: 1) uzupełnienia bazy danych ewidencyjnych i utworzenia pełnego zakresu zbiorów danych ewidencyjnych zgodnie z wymogami rozporządzenia; 2) modyfikacji istniejących danych ewidencyjnych do wymagań określonych w rozporządzeniu. Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, iż celem modernizacji ewidencji jest między innymi doprowadzenie bazy danych w niej zawartych do stanu odzwierciedlającego możliwie najdokładniej sytuację rzeczywistą – przy wykorzystaniu dostępnych obecnie środków technicznych i stanu wiedzy w zakresie geodezji (wyrok NSA z dnia 17 grudnia 2009 r., sygn. I OSK 316/09, opubl. w CBOSA).
Skarżąca we wniesionej do Sądu skardze zakwestionowała prawidłowość czynności Prezydenta Miasta Krakowa polegających na zmianie przebiegu granicy pomiędzy działką ewidencyjną nr 708 i nr 709 oraz przyjęcia operatu technicznego [...] do zasobu geodezyjnego. Z treści skargi wynika, że skarżąca kwestionuje czynność ustalenia przebiegu granic działek ewidencyjnych nr 708 i nr 709 oraz dokonaną na tej podstawie aktualizację ewidencji gruntów i budynków w zakresie odnoszącym się do granicy działek ewidencyjnych nr 708 i nr 709. Z kolei organ administracyjny stoi na stanowisku, że zmiana danych w bazie ewidencji gruntów i budynków była uzasadniona i znajdowała podstawę w treści operatu [...] przyjętego do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego w dniu 19 lipca 2021 r. W tym sporze rację należy przyznać organowi.
W tej sprawie poza sporem jest, że w trakcie przeprowadzonej modernizacji ewidencji gruntów i budynków nastąpiło ustalenie przebiegu granic działek ewidencyjnych nr 708 i nr 709. Skarżąca przyjmuje, że ustalenia poczynione w trakcie modernizacji ewidencji są słuszne i winny nadal obowiązywać. Konsekwencją tego, jest domaganie się przez skarżącą przywrócenia stanu wynikającego z modernizacji ewidencji. Nadto skarżąca powołuje się na szkic graniczny sporządzony przez geodetę w dniu 1 lutego 2021 r. Z treści tego szkicu, stanowiącego integralną część protokołu ustalenia przebiegu granic działek ewidencyjnych wynika, że granica pomiędzy wymienionymi działkami przebiega pomiędzy punktami granicznymi: 4-393, 4-2586, 4-2867, 0-38645. Granica na tym odcinku biegnie linią prostą. Ustalenia wynikające z tego szkicu nie stały się podstawą operatu przyjętego do zasobu geodezyjnego. Z treści operatu przyjętego do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego w dniu 19 lipca 2021 r. wynika, że granica pomiędzy tymi działkami przebiega pomiędzy punktami granicznymi: 4-393, 4-2586u, 0-38645, co skarżąca kwestionuje. Różnice pomiędzy ustaleniami wynikającymi z modernizacji ewidencji a ostatecznymi ustaleniami poczynionymi w trakcie ustalenia przebiegu granic sprowadzają się do usunięcia punktów 4-2586 i 4-2867 oraz skorygowaniu współrzędnych punktu 4-2586, któremu po tej korekcie nadano oznaczenie 4-2586u. Z treści operatu [...] wynika, że skutkiem uzupełniającego ustalenia granicy działek 708 i 709, które miało miejsce w dniu 25 czerwca 2021 r., było wyeliminowanie kolizji tej granicy z budynkiem położonym na działce 708 zgodnie z danymi w bazie ewidencji gruntów i budynków sprzed modernizacji oraz przebiegiem granicy na mapie ewidencyjnej z 1970 r. Tym samym w ocenie Sądu wprowadzone zmiany nie miały na celu zmiany przebiegu granicy, ale prawidłowe jej odzwierciedlenie w ewidencji. W trakcie modernizacji ewidencji gruntów błędnie określono współrzędne punktu granicznego 4-2586, co wymagało skorygowania. Punkt ten stanowi narożnik budynku znajdującego się na działce nr 708. Prawidłowe określenie usytuowania tego punktu nastąpiło w ramach punktu granicznego 4-2586u. Wskazać należy, że wadliwość pomiaru punktu 4-2586 została także stwierdzona przez wykonawcę pracy geodezyjnej zgłoszonej pod numerem [...], który w tym zakresie dokonał dwóch pomiarów. Różnica dokonanego pomiaru naroża budynku w porównaniu do pomiaru wykonanego w ramach modernizacji wyniosła 0,36 m.
Zgodnie z art. 24 ust. 2b p.g.k. aktualizacja informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków następuje:
1) w drodze czynności materialno-technicznej na podstawie:
a) przepisów prawa,
b) wpisów w księgach wieczystych,
c) prawomocnych orzeczeń sądu, a w przypadkach dotyczących europejskiego poświadczenia spadkowego - orzeczeń sądu,
d) ostatecznych decyzji administracyjnych,
e) aktów notarialnych,
ea) aktów poświadczenia dziedziczenia oraz europejskich poświadczeń spadkowych,
f) zgłoszeń dotyczących zmiany sposobu użytkowania budynku lub jego części, o których mowa w art. 71 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane, do których właściwy organ nie wniósł sprzeciwu,
g) wpisów w innych rejestrach publicznych,
h) dokumentacji geodezyjnej przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, z uwzględnieniem art. 20 ust. 2b;
2) w drodze decyzji administracyjnej - w pozostałych przypadkach.
Z kolei z treści § 30 rozporządzenia z 27 lipca 2021 r. wynika, że:
1. Przebieg granic działek ewidencyjnych w procesie zakładania, modernizacji albo bieżącej aktualizacji ewidencji wykazuje się na podstawie:
1) dokumentacji geodezyjnej przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego sporządzonej na potrzeby:
a) postępowania rozgraniczeniowego,
b) postępowania w sprawie scalenia lub wymiany gruntów,
c) postępowania w sprawie scalenia i podziału nieruchomości,
d) postępowania sądowego lub administracyjnego, a następnie wykorzystanej do wydania prawomocnego orzeczenia sądowego lub ostatecznej decyzji administracyjnej,
e) podziału nieruchomości,
f) wznowienia znaków granicznych, wyznaczenia punktów granicznych lub ustalenia przebiegu granic działek ewidencyjnych.
Tym samym podstawę prawną działania organu ewidencyjnego stanowił przepis art. 24 ust. 2b pkt 1 lit. h p.g.k. w zw. z § 30 ust. 1 pkt 1 lit. f rozporządzenia z 27 lipca 2021 r. Jak wynika ze wskazanych przepisów zmiana danych ewidencyjnych prawidłowo została dokonana w drodze czynności materialno-technicznej.
Skarżąca zarzuciła, że przy dokonywanej zmianie nie kierowano się materiałami zasobu ewidencyjnego. Tymczasem w operacie, który stanowił podstawę do dokonania aktualizacji wskazano, że celem ustalenia przebiegu granicy było wyeliminowanie kolizji tej granicy z budynkiem położonym na działce 708 zgodnie z danymi zawartymi w bazie ewidencji gruntów i budynków sprzed modernizacji oraz przebiegiem granicy na mapie ewidencyjnej z 1970 r. Skarżąca zarzuciła, że w tym przypadku nastąpiła zmiana w przebiegu granicy, mająca sankcjonować ewentualne zasiedzenie gruntu, przykładowo w wyniku przekroczenia granicy w wyniku budowy budynku. Z akt administracyjnych sprawy wynika, że podjęte czynności nie miały na celu zmiany zakresu prawa własności przysługującego właścicielom działek nr 708 i nr 709. Z pewnością organ ewidencyjny nie dysponuje kompetencją do tego rodzaju działań. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego wskazano, że "zgodnie z art. 2 pkt 8 ustawy z 1989 r. - prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. Nr 30, poz. 163 z późn. zm.) celem ewidencji gruntów i budynków jest stworzenie jednolitego dla kraju i systematycznie aktualizowanego zbioru informacji o gruntach i budynkach, ich właścicielach oraz innych osobach fizycznych lub prawnych władających tymi gruntami. Zapisy w ewidencji mają wyłącznie charakter techniczno-deklaratoryjny. Organy ewidencyjne rejestrują jedynie stany prawne ustalone w innym trybie lub przez inne organy orzekające" (wyrok NSA z dnia 19 stycznia 1998 r., sygn. II SA 1231/97, opubl. w CBOSA), "ewidencja gruntów pełniąc funkcje informatyczno-techniczne, nie rozstrzyga sporów o prawa do gruntów, ani nie nadaje tych praw. Rejestruje jedynie stany prawne ustalone w innym trybie lub przez inne organy orzekające" (wyrok NSA z dnia 29 czerwca 2007 r., sygn. I OSK 1128/06, opubl. CBOSA). W ustawie p.g.k. zawarto normy określające zakres działania organów administracyjnych. Realizacja kompetencji przez organy ewidencyjne nie może wykraczać poza ten ustalony zakres. W zakresie kontrolowanych czynności nie stwierdzono, aby organ podjął czynności, które przekraczałyby zakres przyznanych mu kompetencji.
W wyniku dokonanych pomiarów ustalono prawidłowe położenie punktu granicznego 4-2586. Okoliczność, iż właściciele działek ewidencyjnych nr 708 i nr 709 zaakceptowali przebieg granicy ustalony w wyniku modernizacji i złożyli oświadczenia woli zobowiązujące do akceptacji tego stanu rzeczy w przyszłości, nie uniemożliwia wykonywania przez organ ewidencyjny kompetencji do aktualizacji informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków. Właściciele wskazanych działek nie mogą wywodzić w tym przypadku zakazu aktualizacji ewidencji z faktu, że na etapie modernizacji dokonano błędnego pomiaru jednego z punktów granicznych. Skarżąca wskazała w skardze, że przebieg granicy działki nr 708 i nr 709 dotyczy dwóch niezależnych jej odcinków, gdzie pierwszy leży wzdłuż istniejącego budynku a drugi na terenie niezabudowanym. Wskazać należy, że z protokołu ustalenia przebiegu granic ewidencyjnych z dnia 25 czerwca 2021 r. wynika, że skarżąca nie kwestionowała, że ostatnie spokojne posiadanie gruntu przez właścicieli przedmiotowych działek przebiegało we fragmencie granicy wzdłuż ściany budynku. Ta część granicy przebiega pomiędzy punktami 4-2586u i 0-38645. Z kolei w zakresie granicy pomiędzy punktami 4-393 i 4-2586 w kwestionowanym operacie wskazano, że "punkt 4-393 należy określić jako sporny w wyniku złożonego oświadczenia stron w protokole nr 3 ustalenia przebiegu granicy działki 708 i 709, że nie akceptują oni ustalonej granicy w dniu 25 czerwca 2021 r. powodującej, że granica tych działek nie przebiega po linii prostej jak ustalono to w modernizacji EGIB i w dniu 01.02.2021 r." Nie znajduje zatem uzasadnienia stanowisko skarżącej, że całkowicie pominięto stanowisko skarżącej przedstawione w trakcie czynności ustalenia przebiegu granicy. Skarżąca zarzuciła, że ustalenia wynikające z przeprowadzonej modernizacji ewidencji i protokołu nr 2 z dnia 1 lutego 2021 r. były zgodne ze stanem historycznym, prawnym oraz stanowiskiem właścicieli. W trakcie czynności ustalenia przebiegu granicy w dniu 25 czerwca 2021 r., przedstawiciele skarżącej wskazali, że przebieg granicy określony w wyniku modernizacji ewidencji, jest zgodny z mapą katastralną. Nadto zwrócili uwagę, że przebieg granicy na archiwalnych mapach ewidencyjnych jest linią prostą, a geodeta dokonujący czynności opierał się na materiałach otrzymanych z Powiatowego Ośrodka Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej, gdzie najstarszą mapą była mapa z 1970 r. W ocenie Sądu w tym przypadku zasadnie przyjęto, że usunięcie błędu ma pozostawać w związku z aktualnymi materiałami zasobu ewidencyjnego, a nie z materiałami o znaczeniu historycznym. Odnosząc się do zarzutu skarżącej, iż nie został sporządzony wykaz zmian dla działek, wskazać należy, że wykonawca operatu wyjaśnił, iż przyczynę braku sporządzenia wykazu zmian dla działek nr 708 i nr 709 stanowiła okoliczność, że nie wszystkie punkty graniczne zostały określone z wymaganą dokładnością.
W orzecznictwie sądów administracyjnych wskazano, że jeżeli stwierdzone zostanie, że w wyniku przeprowadzonej modernizacji doszło do błędnego, tj. sprzecznego z przepisami prawa, wykazania danych ewidencyjnych, co powoduje, że zapisy ewidencji nie spełniają wymogu aktualności, zasadne jest dokonanie aktualizacji, której wynikiem będzie ujawnienie danych prawidłowych – aktualnych. Może to nastąpić na wniosek zainteresowanej strony lub z urzędu (wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 8 marca 2018 r., sygn. III SA/Kr 1273/17, opubl. w CBOSA). Z taką sytuacją mamy do czynienia w kontrolowanej sprawie.
Sporządzony operat [...] został poddany weryfikacji przez organ Służby Geodezyjnej i Kartograficznej pod względem zgodności z przepisami prawa obowiązującymi w geodezji i kartografii, w szczególności dotyczącymi: 1) zgodności z obowiązującymi przepisami prawa z zakresu geodezji i kartografii, w szczególności dotyczącymi: a) wykonywania pomiarów, o których mowa w art. 2 pkt 1 lit. a, oraz opracowywania wyników tych pomiarów, b) kompletności przekazywanych wyników; 2) spójności przekazywanych zbiorów danych, o których mowa w art. 12a ust. 1 pkt 1, z prowadzonymi przez ten organ bazami danych (art. 12b ust. 1 pkt 1 i pkt 2 p.g.k.). Podstawę do przyjęcia operatu do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego stanowił pozytywny wynik weryfikacji (art. 12b ust. 4 p.g.k.). Tym samym słusznie uznano, że operat ten, będąc dokumentacją geodezyjną przyjętą do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, mógł stanowić podstawę do wprowadzenia zmian w ewidencji gruntów i budynków.
Zgodnie z treścią § 35 rozporządzenia z dnia 27 lipca 2021 r.:
1. O dokonanych zmianach w danych ewidencyjnych starosta, w terminie 14 dni od dokonania zmiany w ewidencji, zawiadamia:
1) organy podatkowe - w przypadku zmian danych mających znaczenie dla wymiaru podatków: od nieruchomości, rolnego i leśnego;
2) wydział ksiąg wieczystych właściwego miejscowo sądu rejonowego – w przypadku zmian danych objętych działem I ksiąg wieczystych;
3) właściwe podmioty ewidencyjne, o których mowa w § 11 pkt 2 lit. a oraz § 12 pkt 1 - w przypadku, gdy zmiana została dokonana na podstawie wniosku, o którym mowa w art. 24 ust. 2a pkt 2 ustawy, lub w trybie czynności materialno - technicznej wyłącznie na podstawie dokumentacji geodezyjnej przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego i dotyczyła:
a) pola powierzchni działki ewidencyjnej,
b) rodzaju lub pola powierzchni użytków gruntowych,
c) rodzaju budynku,
d) numeru działki ewidencyjnej.
W sytuacji gdy dokonana zmiana nie obejmowała żadnego z przypadków wymienionych w § 35 ust. 1 pkt 3 lit. a-d rozporządzenia z 27 lipca 2021 r., to brak było obowiązku zawiadomienia skarżącej o dokonanych zmianach.
Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 151 p.p.s.a., Sąd oddalił skargę jako bezzasadną.