III SA/Kr 1022/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w KrakowieKraków2006-05-30
NSAAdministracyjneŚredniawsa
płatności bezpośrednierolnictwoARiMRzagubiony wniosekodtworzenie aktpostępowanie administracyjnezasada prawdy obiektywnejanalogiak.p.a.WSA

WSA w Krakowie stwierdził nieważność decyzji o umorzeniu postępowania w sprawie odtworzenia zaginionego wniosku o płatności bezpośrednie, uznając, że postępowanie takie powinno zakończyć się merytorycznym orzeczeniem.

Skarga F.S. dotyczyła decyzji o umorzeniu postępowania w sprawie zagubionego wniosku o płatności bezpośrednie do gruntów rolnych. Organy administracji uznały sprawę za bezprzedmiotową i umorzyły postępowanie, ponieważ nie odnaleziono wniosku ani nie przedstawiono wystarczających dowodów na jego złożenie. WSA w Krakowie uznał jednak, że umorzenie postępowania było rażącym naruszeniem prawa, gdyż postępowanie o odtworzenie akt powinno zakończyć się merytorycznym orzeczeniem, a nie umorzeniem.

Sprawa dotyczyła skargi F.S. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego ARiMR, która utrzymała w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego ARiMR o umorzeniu postępowania w sprawie zagubienia wniosku o przyznanie płatności bezpośrednich do gruntów rolnych za rok 2004. F.S. twierdził, że złożył wniosek w dniu 26 maja 2004 r., korzystając z pomocy pracownika Izby Rolniczej. Po zgubieniu wniosku, wszczęto postępowanie wyjaśniające w celu jego odtworzenia. Organ I instancji umorzył postępowanie, uznając brak wystarczających dowodów na złożenie wniosku. Organ II instancji podtrzymał tę decyzję, wskazując na bezprzedmiotowość postępowania. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie uznał jednak, że umorzenie postępowania było rażącym naruszeniem prawa. Sąd podkreślił, że przepisy k.p.a. nie regulują wprost postępowania w razie zaginięcia akt, ale w drodze analogii należy stosować przepisy k.p.c. lub przepisy Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi dotyczące odtwarzania akt. Wskazał, że postępowanie o odtworzenie akt powinno zakończyć się merytorycznym orzeczeniem, a nie umorzeniem, chyba że akta zostaną odnalezione lub strona cofnie wniosek. W związku z tym, sąd stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, postępowanie w sprawie zaginięcia lub zniszczenia akt administracyjnych powinno zakończyć się merytorycznym orzeczeniem, a nie umorzeniem jako bezprzedmiotowe, chyba że akta zostaną odnalezione lub strona cofnie wniosek.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że umorzenie postępowania o odtworzenie akt stanowi rażące naruszenie prawa, ponieważ nie zachodzą przesłanki do uznania postępowania za bezprzedmiotowe. Postępowanie powinno zakończyć się merytorycznym orzeczeniem co do odtworzenia akt lub niemożności ich odtworzenia.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

stwierdzono_nieważność

Przepisy (11)

Główne

PPSA art. 119 § pkt 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

PPSA art. 145 § § 1 pkt 2

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 1

Kodeks postępowania administracyjnego

ustawa o ARiMR art. 5a § ust. 4

Ustawa o utworzeniu Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa

k.p.a. art. 105

Kodeks postępowania administracyjnego

PPSA art. 3 § § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

UPSA art. 1 § § 2

Ustawa Prawo o ustroju sądów administracyjnych

PPSA art. 120

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.p.a. art. 156 § § 1 pkt 2

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.c. art. 716

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 729

Kodeks postępowania cywilnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Umorzenie postępowania o odtworzenie akt stanowi rażące naruszenie prawa, gdyż postępowanie to powinno zakończyć się merytorycznym orzeczeniem.

Odrzucone argumenty

Organ I instancji uznał, że brak wystarczających dowodów na złożenie wniosku i brak potwierdzonej kopii lub świadków uzasadnia umorzenie postępowania. Organ II instancji utrzymał w mocy decyzję o umorzeniu, uznając sprawę za bezprzedmiotową, ponieważ biuro nie dysponowało wnioskiem.

Godne uwagi sformułowania

Postępowanie w przedmiotowej sprawie zostało wszczęte z inicjatywy F. S., który w dniu [...] kwietnia 2005r. złożył pismo zatytułowane skarga... W uzasadnieniu decyzji wskazano, że strona nie posiadała potwierdzonej kopii wniosku ani potwierdzenia przyjęcia dokumentów, nie przedstawiła żadnych świadków... Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w zważył, co następuje: Stosownie do przepisu art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi [...] sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej... W przedmiotowej sprawie zaskarżona decyzja organu II instancji oraz utrzymana w mocy decyzja organu I instancji o umorzeniu postępowania dotknięte są wadą nieważności, albowiem wydane zostały z rażącym naruszeniem prawa /art.156 § 1 pkt 2 kpa/...

Skład orzekający

Elżbieta Kremer

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących postępowania w przypadku zaginięcia lub zniszczenia akt administracyjnych oraz zasady prowadzenia postępowań przez organy administracji."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji zaginięcia wniosku i postępowania o jego odtworzenie w kontekście ARiMR. Analogia do przepisów k.p.c. i PPSA może być różnie interpretowana.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak ważne jest prawidłowe prowadzenie postępowań administracyjnych i że umorzenie sprawy nie zawsze jest właściwym rozwiązaniem, nawet gdy brakuje dokumentów.

Zgubiony wniosek o dopłaty? Sąd wyjaśnia, jak powinien wyglądać proces odtworzenia akt.

Sektor

rolnictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
III SA/Kr 1022/05 - Wyrok WSA w Krakowie
Data orzeczenia
2006-05-30
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2005-08-31
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Sędziowie
Elżbieta Kremer /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
645  Sprawy nieobjęte symbolami podstawowymi 601644 oraz od 646-652
Skarżony organ
Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku
Stwierdzono nieważność decyzji I i II instancji
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Elżbieta Kremer po rozpoznaniu w postępowaniu uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 30 maja 2006 r. sprawy ze skargi F. S. na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w K. z dnia 2 lipca 2005 r. Nr [...] w przedmiocie odtworzenia zaginionego wniosku o przyznanie płatności bezpośredniej do gruntów rolnych za rok 2004 postanawia stwierdzić nieważność zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji.
Uzasadnienie
Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa decyzją Nr [...] z dnia 2 lipca 2005 r. wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. - Kodeks postępowania administracyjnego /tekst jednolity: Dz. U. z 2000r. Nr 98, poz.1071 z późn. zm./ oraz art. 5a ust. 4 ustawy o utworzeniu Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia 29 grudnia 1993r., po rozpatrzeniu odwołania F. S. utrzymał w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w L. Nr [...] z dnia [...] czerwca 2005r. o umorzeniu postępowania w sprawie zagubienia wniosku F. S. o przyznanie płatności bezpośrednich do gruntów rolnych za rok 2004.
Wydanie powyższych decyzji poprzedzone zostało następującymi ustaleniami faktycznymi i prawnymi:
Postępowanie w przedmiotowej sprawie zostało wszczęte z inicjatywy F. S., który w dniu [...] kwietnia 2005r. złożył pismo zatytułowane skarga do Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w L. Z treści pisma wynika, że jest to skarga w związku z zgubieniem wniosku skarżącego o dopłatę bezpośrednią do gruntów rolnych, który został złożony w dniu 26 maja 2004 r. W uzasadnieniu skargi F. S. podał, że w dniu 26 maja 2004 r. korzystał z pomocy A. K. z [...] Izby Rolniczej, która pomagała mu w wypełnieniu wniosku o przyznanie płatności obszarowych, /na tą okoliczność przedłożył listę osób, którym w tym dniu udzielono w [...] Izbie Rolniczej pomocy przy wypełnianiu wniosku/, a następnie w tym samym dniu wniosek został złożony w organie I instancji.
Postanowieniem Nr [...] z dnia [...] kwietnia 2005 r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w L. wszczął postępowanie wyjaśniające w sprawie odtworzenia akt sprawy F. S.
Po przeprowadzeniu postępowania organ I instancji wydał w dniu [...] czerwca 2005 r. decyzję, w której umorzył postępowanie w sprawie zagubienia wniosku o przyznanie płatności bezpośrednich.
W uzasadnieniu decyzji wskazano, że strona nie posiadała potwierdzonej kopii wniosku ani potwierdzenia przyjęcia dokumentów, nie przedstawiła żadnych świadków, którzy mogliby potwierdzić fakt złożenia wniosku w Biurze Powiatowym ARiMR w L. Natomiast załączony do pisma strony duplikat wniosku o płatność obszarową na 2004 r. oraz lista osób, które otrzymały pomoc od A. K. w [...] Izbie Rolniczej nie są wystarczające. W takiej sytuacji organ I instancji uznał, że dalsze postępowanie w sprawie staje się bezprzedmiotowe i umorzył postępowanie.
Odwołanie od powyższej decyzji złożył F. S. wnosząc o uchylenie decyzji. W uzasadnieniu odwołania podał, że podane przez niego argumenty są wy starczające do uprawdopodobnienia faktu złożenia wniosku.
Decyzją z dnia 2 lipca 2005 r. Nr [...] Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego ARiMR utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.
W uzasadnieniu decyzji wskazano, iż w związku z tym, iż wniosek się nie odnalazł organ I instancji zastosował przepis art. 105 kpa pozwalający na umorzenie sprawy w sytuacji gdy stanie się ona bezprzedmiotowa. Nadto organ II instancji wyjaśnił, że umorzenie postępowania oznacza, iż w danej sprawie nie będzie ono kontynuowane, oraz że sprawa nie zostanie rozstrzygnięta co do istoty. W przedmiotowej sprawie organ I instancji właściwie ocenił stan faktyczny albowiem w sprawie F. S. nie można prowadzić postępowania w zakresie płatności obszarowych, gdyż biuro nie dysponuje stosownym wnioskiem.
Skargę na powyższą decyzję złożył F. S. W uzasadnieniu skargi jeszcze raz powołał się na okoliczności wypełniania i składania wniosku.
W odpowiedzi na skargę strona przeciwna wniosła o oddalenie skargi, podtrzymując argumenty zawarte w uzasadnieniu decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:
Stosownie do przepisu art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U. Nr 153, poz.1270/ sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Powyższa kontrola, zgodnie z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r.Prawo o ustroju sądów administracyjnych /Dz. U. Nr 153, poz.1269/ sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Sąd sprawując tę kontrolę rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Skarga w przedmiotowej sprawie jest zasadna.
Sąd rozpoznał skargę w trybie uproszczonym.
Zgodnie z art. 119 pkt 1 ustawy o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sprawa może być rozpoznana w trybie uproszonym, jeżeli decyzja lub postanowienie są dotknięte wadą nieważności, o której mowa w art. 156 § 1 kpa lub w innych przepisach albo wydane zostały z naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania.
W trybie uproszczonym sąd rozpoznaje sprawy na posiedzeniu niejawnym w składzie jednego sędziego /art.120 ustawy powołanej wyżej/.
W przedmiotowej sprawie zaskarżona decyzja organu II instancji oraz utrzymana w mocy decyzja organu I instancji o umorzeniu postępowania dotknięte są wadą nieważności, albowiem wydane zostały z rażącym naruszeniem prawa /art.156 § 1 pkt 2 kpa/ co skutkowało możliwością rozpoznania sprawy w trybie uproszczonym.
Jak wynika z postanowienia organu I instancji z dnia [...] kwietnia 2005 r. na wniosek F. S. zostało wszczęte postępowanie wyjaśniające w sprawie odtworzenia akt sprawy i wyjaśnienia okoliczności złożenia wniosku o przyznanie płatności obszarowych do gruntów rolnych za rok 2004r. Przedmiotem postępowania w rozpoznawanej sprawie jest postępowanie o odtworzenie zaginionych akt.
Należy podkreślić, że przepisy kodeksu postępowania administracyjnego nie zawierają norm regulujących postępowanie w razie zaginięcia lub zniszczenia akt. Zgodnie jednak z przyjętą w doktrynie oraz orzecznictwie zasadą, że dopuszczalne a nawet konieczne jest stosowanie w drodze analogii przepisów normujących określone kwestie procesowe, w razie zaginięcia lub zniszczenia akt sprawy administracyjnej, w drodze analogii powinny być stosowane przepisy księgi IV Kodeksu postępowania cywilnego dotyczące postępowania w razie zaginięcia lub zniszczenia akt /art.716 -729 kpc/ /np. wyrok NSA z 2 kwietnia 1998r., sygn. akt IV S.A. 1438/96, LEX nr 45944/.
Pogląd o stosowaniu w drodze analogii przepisów kpc dotyczących postępowania w razie zaginięcia lub zniszczenia akt, w postępowaniu administracyjnym w przypadku zaginięcia lub zniszczenia akt, został sformułowany jeszcze przed wejściem w życie ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Obecnie można się zastanawiać nad jego aktualnością w części, w której Naczelny Sąd Administracyjny wskazuje rodzaj regulacji procesowej, do której w drodze analogii miałyby sięgać organy administracyjne. Ta wątpliwość w aktualność odesłania do stosowania przepisów kpc dotyczących zaginięcia lub zniszczenia akt wynika z faktu, że w ustawie z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w dziale IX zostało uregulowane postępowanie w razie zaginięcia lub zniszczenia akt. To szczególne postępowanie sądowe niewątpliwie dotyczy postępowania w razie zaginięcia lub zniszczenia akt sądowych. Na tym tle pojawia się pytanie czy organy administracyjne prowadzące postępowanie o odtworzenie akt powinny w drodze analogi nadal sięgać do przepisów kpc /art.716-729/, czy też do przepisów działu IX ustawy o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Warto jednak podkreślić, że przepisy działu IX ustawy są bardzo mocno wzorowane na postanowieniach art. 716-720 kpc., tym samym odpowiedź na pytanie do których z nich należy sięgać przez analogię, gdy zaistnieje konieczność odtwarzania zaginionych lub zniszczonych akt sprawy administracyjnej, nabiera charakteru teoretycznego, bo sposób prowadzenia czynności i ich przebieg w obu przypadkach będzie zbliżony /Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, komentarz pod red. T.Wosia, LexisNexis 2005, s. 694/.
Tym samym wszczęcie na wniosek strony postępowania o odtworzenie akt winno zakończyć się merytorycznym orzeczeniem. To merytoryczne orzeczenie może mieć różną treść w zależności od wyników przeprowadzonego postępowania administracyjnego. Organ może orzec w jakim zakresie i w jaki sposób mają być odtworzone zaginione akta, może również orzec że odtworzenie akt jest niemożliwe. Orzeczenie, że odtworzenie akt jest niemożliwe może zapaść dopiero po ustaleniu, że akta takie były założone albo, że istniały podstawy do ich założenia. Jeżeli okaże się, że akta których dotyczyło postępowanie o odtworzenie akt w ogóle nie były założone /nie istniały/ wniosek o odtworzenie akt będzie podlegał oddaleniu, a jeżeli postępowanie zostało wszczęte z urzędu wówczas będzie umorzone jako bezprzedmiotowe. W przypadku gdy postępowanie zostało wszczęte na wniosek strony umorzenie postępowania jako bezprzedmiotowe możliwe byłoby np. wówczas gdyby strona cofnęła wniosek o wszczęcie postępowania, albo zaginione akta zostały by odnalezione.
Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że umorzenie postępowania w przedmiotowej sprawie stanowi rażące naruszenie prawa, albowiem nie zachodzą przesłanki, które powodowałyby, że postępowanie stało się bezprzedmiotowe. Postępowanie winno zakończyć się merytorycznym orzeczeniem, a treść tego orzeczenia będzie zależna od wyników postępowania.
Działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 2, w związku z art. 119 pkt 1 i art.120 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi / Dz. U. Nr 153, poz.1270/ orzeczono jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI