III SA/Kr 1000/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWSA w Krakowie oddalił skargę na decyzję o umorzeniu postępowania o stopień niepełnosprawności, uznając, że skarżąca nie dochowała terminu do podjęcia zawieszonego postępowania.
Skarżąca wniosła o wydanie orzeczenia o stopniu niepełnosprawności, jednak nie uzupełniła wymaganej dokumentacji medycznej. Postępowanie zostało zawieszone, a po upływie trzech lat od daty wydania postanowienia o zawieszeniu, organy umorzyły postępowanie, uznając żądanie za wycofane. Skarżąca złożyła skargę, zarzucając naruszenie przepisów proceduralnych. WSA w Krakowie oddalił skargę, potwierdzając prawidłowość umorzenia postępowania ze względu na upływ terminu.
Sprawa dotyczyła skargi W. Ł. na decyzję Wojewódzkiego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w Krakowie, która utrzymała w mocy decyzję o umorzeniu postępowania w sprawie wydania orzeczenia o stopniu niepełnosprawności. Skarżąca złożyła pierwotny wniosek w 2019 roku, jednak nie przedstawiła wymaganej dokumentacji medycznej. Postępowanie zostało zawieszone na jej wniosek z możliwością podjęcia w ciągu trzech lat. Termin ten upłynął w październiku 2022 roku, a skarżąca wystąpiła o podjęcie postępowania po jego upływie, załączając jedynie nowe zaświadczenie lekarskie. Organy uznały żądanie za wycofane i umorzyły postępowanie, powołując się na art. 98 § 2 k.p.a. Skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów proceduralnych, w tym pozbawienie czynnego udziału w postępowaniu i brak odpowiedniego uzasadnienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie oddalił skargę, uznając, że organy prawidłowo zastosowały art. 98 § 2 k.p.a. Sąd podkreślił, że trzyletni termin do podjęcia postępowania liczy się od daty wydania postanowienia o zawieszeniu, a nie od daty jego doręczenia, i jest to termin materialnoprawny. Ponieważ skarżąca złożyła wniosek o podjęcie postępowania po upływie tego terminu, umorzenie było zasadne. Sąd nie dopatrzył się również istotnych naruszeń przepisów postępowania, które skutkowałyby uchyleniem decyzji.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Termin ten rozpoczyna bieg od daty wydania postanowienia o zawieszeniu postępowania.
Uzasadnienie
Sąd podzielił dominujący pogląd doktryny i orzecznictwa, że data wydania postanowienia o zawieszeniu jest datą początkową dla biegu trzyletniego terminu, zapewniając jednolitość dla wszystkich stron postępowania. Jest to termin materialnoprawny.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (25)
Główne
k.p.a. art. 98 § § 2
Kodeks postępowania administracyjnego
Trzyletni termin do podjęcia zawieszonego postępowania liczy się od daty wydania postanowienia o zawieszeniu, a nie od daty jego doręczenia. Jest to termin materialnoprawny. Upływ tego terminu powoduje, że żądanie wszczęcia postępowania uważa się za wycofane.
P.p.s.a. art. 151
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Pomocnicze
k.p.a. art. 98 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 1
Kodeks postępowania administracyjnego
u.r.z.s.o.n. art. 6 § ust. 1 pkt 2
Ustawa o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych
u.r.z.s.o.n.
Ustawa o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych
Rozporządzenie Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej w sprawie orzekania o niepełnosprawności i stopniu niepełnosprawności art. 33 § pkt 2
Rozporządzenie Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej w sprawie orzekania o niepełnosprawności i stopniu niepełnosprawności art. 6 § ust. 2
Rozporządzenie Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej w sprawie orzekania o niepełnosprawności i stopniu niepełnosprawności art. 6 § ust. 5
Ustawa o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych
Ustawa o zmianie niektórych ustaw w zakresie działań osłonowych w związku z rozprzestrzenianiem się wirusa SARS-CoV-2
p.u.s.a. art. 1 § § 2
Prawo o ustroju sądów administracyjnych
P.p.s.a. art. 3 § § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 134 § § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 113 § § 2
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
k.p.a. art. 105 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 77 § § 1 i 2
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 80
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 10
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 53
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 11
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 107 § § 3
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 8
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 9
Kodeks postępowania administracyjnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Trzyletni termin do podjęcia zawieszonego postępowania administracyjnego, o którym mowa w art. 98 § 2 k.p.a., liczy się od daty wydania postanowienia o zawieszeniu, a nie od daty jego doręczenia. Złożenie wniosku o podjęcie postępowania po upływie tego terminu skutkuje uznaniem żądania za wycofane i koniecznością umorzenia postępowania. Nawet jeśli doszło do naruszeń proceduralnych, nie mają one wpływu na prawidłowość decyzji o umorzeniu, jeśli samo umorzenie było zasadne z uwagi na upływ terminu.
Odrzucone argumenty
Zarzuty naruszenia przepisów postępowania, w tym pozbawienia strony czynnego udziału, arogancji organu, braku adekwatnego uzasadnienia, nieprzeprowadzenia rozprawy administracyjnej oraz odmowy sporządzenia protokołu i złożenia wniosków dowodowych.
Godne uwagi sformułowania
żądanie wszczęcia postępowania uważa się za wycofane termin materialnoprawny nie są obarczone kwalifikowanymi wadami skutkującymi stwierdzeniem nieważności, czy wznowieniem postępowania
Skład orzekający
Janusz Kasprzycki
przewodniczący sprawozdawca
Jakub Makuch
sędzia
Magdalena Gawlikowska
asesor
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja art. 98 § 2 k.p.a. dotycząca biegu trzyletniego terminu do podjęcia zawieszonego postępowania administracyjnego oraz jego materialnoprawny charakter."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji zawieszenia postępowania na wniosek strony i jego niepodjęcia w ustawowym terminie. Interpretacja biegu terminu od daty wydania postanowienia.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia proceduralnego związanego z terminami w postępowaniu administracyjnym, co jest istotne dla praktyków. Choć stan faktyczny jest typowy, interpretacja przepisów ma znaczenie.
“Uważaj na terminy w postępowaniu administracyjnym! Nawet jeden dzień zwłoki może oznaczać umorzenie sprawy.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyIII SA/Kr 1000/23 - Wyrok WSA w Krakowie Data orzeczenia 2024-03-20 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2023-06-14 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie Sędziowie Janusz Kasprzycki /przewodniczący sprawozdawca/ Symbol z opisem 6209 Inne o symbolu podstawowym 620 Hasła tematyczne Inne Skarżony organ Zespół do Spraw Orzekania o Stopniu Niepełnosprawności Treść wyniku oddalono skargę Powołane przepisy Dz.U. 2023 poz 775 Art. 98 par. 2 Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t. j.) Dz.U. 2023 poz 1634 Art. 151 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j. Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Janusz Kasprzycki (spr.) Sędziowie: WSA Jakub Makuch Asesor WSA Magdalena Gawlikowska Protokolant: specjalista Anna Chwalibóg po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 marca 2024 r. sprawy ze skargi W. Ł. na decyzję Wojewódzkiego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w Krakowie z dnia 6 kwietnia 2023 r., znak: WP-IX.9531.5.3.2023, w sprawie wydania orzeczenia o stopniu niepełnosprawności skargę oddala. Uzasadnienie Zaskarżoną przez W. Ł., zwaną dalej skarżącą, decyzją z dnia 6 kwietnia 2023 r., znak: WP-IX.9531.5.3.2023, Wojewódzki Zespół ds. Orzekania o Niepełnosprawności w Krakowie, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1, art. 98 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2022 r. poz. 2000, zwanej dalej w skrócie – k.p.a.), art. 6 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (Dz.U. z 2023 r., poz. 100), utrzymał w mocy decyzję Miejskiego Zespołu ds. Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w Krakowie z dnia 30 stycznia 2023 r., znak: SZ-13-1.8421.1.5431.2019, o umorzeniu postępowania w sprawie wydania orzeczenia o stopniu niepełnosprawności z wniosku W. Ł. Powyższa decyzja zapadła w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych: Dnia 5 sierpnia 2019 r. skarżąca złożyła w Miejskim Zespole ds. Orzekania o Niepełnosprawności w Krakowie) wniosek o wydanie orzeczenia o stopniu niepełnosprawności, w celu kontynuacji posiadanego dotychczas umiarkowanego stopnia niepełnosprawności. Do wniosku załączyła jedynie zaświadczenie lekarskie o stanie zdrowia z dnia 31 lipca 2019 r. Dnia 6 września 2019 r, na podstawie § 33 pkt 2 rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 15 lipca 2003 r. w sprawie orzekania o niepełnosprawności i stopniu niepełnosprawności (Dz. U. z 2021 r., poz. 857) lekarz analityk, wyznaczony przez Przewodniczącego miejskiego zespołu, dokonał wstępnej weryfikacji złożonej dokumentacji w zakresie jej kompletności oraz konieczności uzupełnienia o niezbędne dokumenty medyczne. Dnia 19 września 2019 r. Przewodniczący miejskiego zespołu zawiadomił skarżącą o konieczności uzupełnienia dokumentacji medycznej o: aktualne wyniki badań psychologicznych z ostatnich dwóch lat - wyniki testów organicznych, badania osobowości, wynik EEG, opis RTG lub MRI kręgosłupa, odpis kartoteki z przebiegu leczenia w poradni specjalistycznej z ostatnich dwóch lat, posiadane karty informacyjne leczenia szpitalnego, w terminie do dnia 11 października 2019 r. Dnia 11 października 2019 r. skarżąca wniosła o zawieszenie postępowania z uwagi na konieczność pozyskania ww. dokumentacji medycznej. Postanowieniem z dnia 17 października 2019 r., znak SZ-13-1.8421.1.5431.2019, Miejski Zespół ds. Orzekania o Niepełnosprawności w Krakowie zawiesił postępowanie. Jednocześnie pouczono skarżącą, że jeżeli w okresie trzech lat od daty zawieszenia postępowania (tj. do 17 października 2022 r.) skarżąca nie zwróci się o podjęcie postępowania, żądanie wszczęcia postępowania uważa się za wycofane. Dnia 20 października 2022 r. skarżąca wystąpiła z wnioskiem o wznowienie postępowania, załączając zaświadczenie lekarskie o stanie zdrowia z dnia 20 września 2022 r. Pismem z dnia 24 października 2022 r. poinformowano skarżącą, że nie uzupełniła wymaganej dokumentacji medycznej i postępowanie administracyjne pozostaje nadal zawieszone. Decyzją z dnia 30 stycznia 2023 r., znak: SZ-13-1.8421.1.5431.2019, Miejski Zespół do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w Krakowie umorzył postępowanie w sprawie wydania orzeczenia o stopniu niepełnosprawności. W uzasadnieniu tego postanowienia organ wyjaśnił, że okres trzech lat, od daty zawieszenia postępowania upłynął w dniu 17 października 2022 r. Skarżąca nie dostarczyła wymaganych dokumentów w tym okresie, w związku z czym należało postępowanie umorzyć. Od powyższego rozstrzygnięcia skarżąca wniosła odwołanie. Opisaną na wstępie decyzją z dnia 6 kwietnia 2023 r. Wojewódzki Zespół ds. Orzekania o Niepełnosprawności w Krakowie utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu tak podjętej decyzji organ wskazał, że dokonanie w postępowaniu orzeczniczym rozstrzygnięcia w zakresie wydania orzeczenia o niepełnosprawności lub stopniu niepełnosprawności następuje zgodnie z przepisami, standardami oraz procedurami postpowania określonymi w ustawie z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (Dz.U. z 2023 r. poz. 100) oraz rozporządzeniu Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 15 lipca 2003 r. w sprawie orzekania o niepełnosprawności i stopniu niepełnosprawności (Dz.U. z 2021 r., poz. 857, zwanego dalej rozporządzeniem w sprawie orzekania o niepełnosprawności i stopniu niepełnosprawności). W kwestiach nieuregulowanych zastosowanie mają przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego. W świetle powyższych przepisów kwalifikacja osoby zainteresowanej do określonego stopnia niepełnosprawności następuje po przeprowadzeniu postępowania orzeczniczego, podczas którego skład orzekający dokonuje ustaleń w zakresie stopnia niepełnosprawności oraz związanych z nim wskazań. Ustalenia te następują w oparciu o wnikliwą ocenę materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie, w szczególności aktualnych wyników badań, opinii specjalistycznych oraz badanie lekarskie, których celem jest ustalenie ograniczeń zawodowych i funkcjonalnych, a następnie przyrównanie ich do definicji i stopni niepełnosprawności wyrażonych w ustawie o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych. Zgodnie z treścią § 6 ust. 2 rozporządzenia w sprawie orzekania o niepełnosprawności i stopniu niepełnosprawności, do wniosku o wydanie orzeczenia dołącza się dokumentację medyczną, w tym zaświadczenie lekarskie, wydane nie wcześniej niż na 30 dni przed dniem złożenia wniosku, oraz inne dokumenty mogące mieć wpływ na ustalenie niepełnosprawności lub stopnia niepełnosprawności. W przypadku stwierdzenia przez lekarza analityka, że przedłożona wraz z wnioskiem dokumentacja jest niewystarczająca do wydania orzeczenia o stopniu niepełnosprawności, zgodnie z § 6 ust. 5 rozporządzenia w sprawie orzekania o niepełnosprawności i stopniu niepełnosprawności, Przewodniczący zespołu zawiadamia na piśmie osobę zainteresowaną o konieczności jej uzupełnienia oraz wyznacza termin złożenia brakującej dokumentacji z pouczeniem, że nieuzupełnienie jej w określonym terminie spowoduje pozostawienie wniosku bez rozpoznania. Zgodnie z art. 98 § 1 k.p.a. organ administracji publicznej może zawiesić postępowanie, jeżeli wystąpi o to strona, na której żądanie postępowanie zostało wszczęte, a nie sprzeciwiają się temu inne strony oraz nie zagraża to interesowi społecznemu. § 2. Jeżeli w okresie trzech lat od daty zawieszenia postępowania żadna ze stron nie zwróci się o podjęcie postępowania, żądanie wszczęcia postępowania uważa się za wycofane. Organ wyjaśnił, że w przedmiotowej sprawie skarżąca załączyła do wniosku o wydanie orzeczenia wyłącznie zaświadczenie lekarskie o stanie zdrowia, zatem koniecznym stało się wezwanie jej do uzupełnienia niezbędnej dokumentacji medycznej. Podstawą zawieszenia postępowania administracyjnego był wniosek strony z 11 października 2019 r., w którym skarżąca powołała się na konieczność pozyskania żądanej dokumentacji medycznej (art. 98 § 1 k.p.a.). Jeśli w okresie trzech lat od daty zawieszenia postępowania strona nie zwróci się o jego podjęcie, wówczas żądanie wszczęcia postępowania uważa się za wycofane (98 § 2 k.p.a.). W niniejszej sprawie trzyletni termin do złożenia wniosku o podjęcie postępowania upłynął 17 października 2022 r., jednak ze względu na przepisy ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. poz. 374, ze zm.) oraz ustawy z dnia 14 maja 2020 r. o zmianie niektórych ustaw w zakresie działań osłonowych w związku z rozprzestrzenianiem się wirusa SARS-CoV-2 (Dz.U. z 2020 r., poz. 875), bieg terminów procesowych był zawieszony od 14 marca 2020 r. do 23 maja 2020 r., dlatego też termin na podjęcie postępowania w przedmiotowej sprawie, wedle powyższych przepisów, został odpowiednio wydłużony o okres zawieszenia terminów na mocy ustaw szczególnych. Organ wskazał, że analiza formalno - prawna nadesłanych przez organ pierwszej instancji akt sprawy wykazała, że skarżąca wystąpiła 20 października 2022 r. do miejskiego zespołu wnioskiem o wznowienie postępowania, załączając do nie go wyłącznie zaświadczenie o stanie zdrowia. Z akt sprawy wynika, że skarżąca nie uzupełniła wymaganej dokumentacji medycznej w okresie biegu terminu zawieszenia postępowania, zatem organ odwoławczy stwierdził, że prawidłowe jest stanowisko organu pierwszej instancji o uznaniu wniosku z dnia 5 sierpnia 2019 r. za wycofany i w związku z tym zasadnie wydał orzeczenie o umorzeniu postępowania administracyjnego. Na poparcie swojego stanowiska organ powołał liczne orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego., w tym m.in. wyrok z dnia 14 lipca 2011 r., sygn. akt I OSK 1180/11, w którym stwierdzono, że "Naczelny Sąd Administracyjny opowiada się za stanowiskiem przyjętym przez Sąd I instancji, według którego w przypadku niezwrócenia się strony w okresie trzech lat od daty zawieszenia postępowania o podjęcie postępowania, a więc zaistnienia sytuacji, w której żądanie wszczęcia postępowania uważa się za niebyłe (art. 98 § 2 Kpa), należy na podstawie art. 105 § 1 Kpa, umorzyć postepowanie w formie decyzji". Jednocześnie organ wyjaśnił, że w obecnej sytuacji skarżąca ma możliwość, po uprawomocnieniu się niniejszej decyzji, złożyć wniosek o wydanie orzeczenia o stopniu niepełnosprawności w Miejskim Zespole do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w Krakowie, w terminie dogodnym, uwzględniającym jej sytuację osobistą i zdrowotną, załączając do niego zaświadczenie lekarskie o stanie zdrowia oraz dokumentację medyczną odzwierciedlającą jej aktualny stan zdrowia. W skardze złożonej na powyższa decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skarżąca zarzuciła organowi naruszenie przepisów: - art. 77 § 1 i 2 oraz art. 7 w zw. z art. 80 k.p.a. oraz art. 10 k.p.a. poprzez pozbawienie strony czynnego udziału w postępowaniu, - art. 53 k.p.a. z uwagi na arogancje organu, - art. 11 i art. 107 § 3 k.p.a. z uwagi na brak adekwatnego uzasadnienia decyzji przejawiającego się w niewyczerpującym i nieprzekonywującym wyjaśnieniu motywów wydanego rozstrzygnięcia, - art. 7 w zw. z art. 8 k.p.a., bowiem strona nie uczestniczyła w postępowaniu przed organem odwoławczym, nie została np. przeprowadzona rozprawa administracyjna, która jest częścią postępowania wyjaśniającego i ma na celu umożliwienie ustalenia stanu faktycznego w sprawie, pozwalając na przeprowadzenie dowodów w jednym miejscu i czasie. Co istotne, postępowanie dowodowe organu odwoławczego sprowadziło się jedynie do zapoznania się z orzeczeniem Powiatowego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności, - art. 9 k.p.a. poprzez odmowę sporządzenia protokołu i złożenia wniosków dowodowych. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko i wniósł oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2022 r., poz. 2492 ze zm.) w zw. z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r., poz. 1634, zwanej dalej w skrócie P.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, stosując środki określone w ustawie. Kontrola sądu polega na zbadaniu zgodności z prawem (legalności) zaskarżonego aktu (odpowiednio decyzji, postanowienia) z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Sąd nie jest przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, zgodnie z dyspozycją art. 134 § 1 P.p.s.a. Sąd administracyjny nie rozstrzyga więc merytorycznie, lecz ocenia zgodność decyzji z przepisami prawa. Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie. Przeprowadzona bowiem w niniejszym postępowaniu sądowoadministracyjnym kontrola wydanych w postępowaniu administracyjnym decyzji o umorzeniu postępowania o wydanie orzeczenia o stopniu niepełnosprawności z wniosku skarżącej wykazała, że decyzje te nie są obarczone kwalifikowanymi wadami skutkującymi stwierdzeniem nieważności, czy wznowieniem postępowania. Sąd nie dopatrzył się także takich naruszeń przez organy zarówno przepisów postępowania, jak i prawa materialnego, które by powodowały konieczność uchylenia tych decyzji. Powtórnie podkreślić należy, że na skutek skargi skarżącej kontroli zostały poddane decyzje o umorzeniu postępowania o wydanie orzeczenia o stopniu niepełnosprawności z wniosku skarżącej. Podstawę materialnoprawną tych decyzji stanowił art. 98 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2023 r. poz. 775, zwanej dalej w skrócie – k.p.a.). W świetle tego przepisu jeżeli w okresie trzech lat od daty zawieszenia postępowania żadna ze stron nie zwróci się o podjęcie postępowania, żądanie wszczęcia postępowania uważa się za wycofane. Zdaniem Sądu po pierwsze, organ odwoławczy mógł wydać w postępowaniu odwoławczym decyzję o utrzymaniu w mocy decyzji organu pierwszej instancji po rozpoznaniu odwołania skarżącej. Podnieść należy, że Sąd wezwał organ do złożenia wyjaśnień m. in. w tym zakresie i na podstawie art. 113 § 2 P.p.s.a. postanowił przeprowadzić dowody z dokumentów poza rozprawą. Z wyjaśnień organu, zawartych w piśmie z dnia 11 marca 2024 r. (k. 34 akt sadowych) wynika niezbicie, że skarżąca skutecznie uzupełniła brak formalny odwołania poprzez jego podpisanie i odesłała je do organu przy piśmie z dnia 28 marca 2023 r. (nadane w tym samy m dniu w urzędzie pocztowym), którego kopię, z potwierdzeniem za zgodność z oryginałem dołączył organ do wskazanego pisma z dnia 11 marca 2024 r. Organ odwoławczy mógł zatem procedować. Wobec powyższego kluczowa dla prawidłowości kontrolowanych decyzji o umorzeniu postępowania jest wykładnia rozpoczęcia biegu terminu "trzech lat od daty zawieszenia postępowania". W wykładni przepisu art. 98 § 2 k.p.a. w doktrynie, jak i w orzecznictwie istnieje rozbieżność poglądów co do tego, od kiedy rozpoczyna bieg trzyletni okres, o którym mowa w tym przepisie, czy odnosi się on od daty wydania postanowienia o zawieszeniu postępowania, czy też od daty doręczenia postanowienia o zawieszeniu postępowania. "Zgodnie z przeważającym nurtem orzeczniczym zwrot "w okresie trzech lat od daty zawieszenia postępowania" użyty w dyspozycji art. 98 § 2 k.p.a. odnosi się - jeżeli chodzi o rozpoczęcie biegu terminu 3 lat - do daty wydania postanowienia o zawieszeniu postępowania, a nie do daty jego doręczenia. Wskazany pogląd opiera się na założeniu, że data początkowa od której zaczyna biec termin 3 lat musi być datą jednakową dla wszystkich stron postępowania, co było by niemożliwe w sprawach, w których o zawieszenie postępowania występowało kilka osób."(zob. Chabel Cezary, Rozpoczęcie biegu terminu zawieszenia postepowania na wniosek strony; linia orzecznicza art. 98 § 2 k.p.a. w LEX/el 2017). Także Sąd w składzie orzekającym w niniejszej sprawie podziela powyższy, dominujący pogląd, że w tym wypadku rozpoczęcie biegu terminu trzech lat liczy się od daty wydania postanowienia o zawieszeniu postępowania, a nie do daty jego doręczenia. Zasadnie bowiem wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 25 maja 2016 r., sygn. akt I OSK 2024/14(publik w LEX nr 2082498), że po pierwsze, bieg trzyletniego terminu liczy się od daty wydania postanowienia o zawieszeniu postępowania w uwzględnieniu wniosku strony, a nie od daty jego doręczenia stronom. Po drugie, że jest to termin materialnoprawny. "... Termin, o którym tu mowa, jest wprawdzie zastrzeżony w ustawie procesowej, ale to samo w sobie nie przesądza o jego charakterze, gdyż niektóre zamieszczone w niej uregulowania mają charakter materialnoprawny. Za termin procesowy uważa się termin wyznaczony dla strony postępowania lub organu prowadzącego postępowanie (termin instrukcyjny) dla dokonania pewnej czynności procesowej. Tymczasem w rozważanym przypadku strona nie jest zobligowana do dokonania jakiejkolwiek czynności procesowej w terminie określonym w art. 98 § 2, natomiast z jego upływem gaśnie jej uprawnienie do skutecznego złożenia wniosku o podjęcie postępowania, a organ je prowadzący, w związku z wygaśnięciem tego uprawnienia, ma obowiązek postępowanie umorzyć. Upływ tego terminu sprawia zatem, że strona nie uzyska rozstrzygnięcia konkretyzującego jej prawa i obowiązki we wszczętym już postępowaniu, w którym pierwotnie zamierzała taki akt uzyskać. Tego rodzaju konsekwencje upływu terminu należy lokować nie tylko w sferze prawa procesowego, ale i materialnego, co ostatecznie powinno zadecydować o zakwalifikowaniu terminu do kategorii materialnoprawnych, a zatem niepodlegających przywracaniu (por. Marta Romańska, Komentarz do art. 98 k.p.a., Lex). Naczelny Sąd Administracyjny, w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę podziela pogląd co do materialnoprawnego charakteru terminu, o którym mowa w art. 98 § 2 k.p.a." Wobec powyższego w ocenie Sądu organy podjęły prawidłowe decyzje o umorzeniu postępowania o wydanie orzeczenia o stopniu niepełnosprawności z wniosku skarżącej. Skoro postanowienie o zawieszeniu postępowania z wniosku skarżącej o wydanie orzeczenia o niepełnosprawności zostało wydane w dniu 17 października 2019 r., (znak SZ-13-1.8421.1.5431.2019), w którym jednocześnie pouczono skarżącą, że jeżeli w okresie trzech lat od daty zawieszenia postępowania (tj. do 17 października 2022 r.) skarżąca nie zwróci się o podjęcie postępowania, żądanie wszczęcia postępowania uważa się za wycofane, to złożenie przez nią w dniu 20 października 2022 r. (k. 8 akt administracyjnych) wniosku o wznowienie postępowania (skarżąca złożyła go osobiście w tym dniu, jak wynika z wyjaśnień zawartych w piśmie organu z dnia 11 marca 2024 r.; k. 34 akt sądowych) wraz z, załączonym zaświadczeniem lekarskim o stanie zdrowia z dnia 20 września 2022 r., nastąpiło niewątpliwie po upływie okresu trzech lat, o którym mowa w art. 98 § 2 k.p.a. liczonym od daty wydania postanowienia o zawieszeniu postępowania na wniosek skarżącej ( wniosek o zawieszenie wyrażony w piśmie skarżącej z dnia 11 października 2019 r. k. 6 akt administracyjnych). W takim stanie rzeczy skutkować to musiało wydaniem przez organy decyzji o umorzeniu postępowania z wniosku skarżącej o wydanie orzeczenia o niepełnosprawności. Upływ bowiem tego terminu oznacza mianowicie, że skarżąca utraciła możność skutecznego podjęcia zawieszonego uprzednio na jej wniosek postępowania i co za tym idzie nie uzyska w tym postępowaniu orzeczenia o niepełnosprawności, a organy miały obowiązek umorzyć postępowanie, gdyż żądanie skarżącej uzyskania orzeczenia o niepełnosprawności uważa się wtedy w świetle postanowień art. 98 § 2 in fine za wycofane. Prawidłowe były w tym zakresie działania organów. Za mylące, lecz nie mające wpływu na prawidłowość podjętego rozstrzygnięcia, wobec wskazanych kluczowych okoliczności upływu terminu trze lat od wydania postanowienia o zawieszeniu postępowania, należało uznać jedynie wskazania organu odwoławczego odnoszące się do nieuzupełnienia w tym okresie przez skarżącą, pomimo jej wezwania, wniosku o wskazaną dokumentację medyczną. Jego nieuzupełnienie, jak zresztą prawidłowo pouczono też w tym zakresie skarżącą, skutkuje pozostawieniem wniosku bez rozpoznania wobec treści § 6 ust. 5 rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 15 lipca 2003 r. w sprawie orzekania o niepełnosprawności i stopniu niepełnosprawności (Dz. U. z 2021 r., poz. 857). Podkreślić przy tym należy, że Sąd nie oceniał, i zresztą nie mógł oceniać, prawidłowości działania organów w zakresie konieczności uzupełnienia przez skarżącą wniosku o dokumentację medyczną i skutków nieuzupełnienia tego wniosku o tą dokumentację skoro upływ trzyletniego terminu powoduje konieczność umorzenia postępowania a więc nie dochodzi do merytorycznego rozpoznania sprawy. Podniesione zatem przez skarżącą zarzuty naruszenia przepisów postępowania - artykułów 77 § 1 i 2 oraz art. 7 w zw. z art. 80 k.p.a. oraz art. 10 k.p.a. poprzez pozbawienie strony czynnego udziału w postępowaniu, art. 53 k.p.a. poprzez arogancję organu, art. 11 i art. 107 § 3 k.p.a. poprzez niewyczerpujące i nieprzekonywujące wyjaśnienie motywów wydanego rozstrzygnięcia, art. 7 w zw. z art. 8 k.p.a., poprzez brak uczestniczenia skarżącej w postępowaniu przed organem odwoławczym i nieprzeprowadzenie rozprawy administracyjnej w celu wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, nie mogły odnieść zamierzonego skutku. Wszystkie niezbędne okoliczności dla podjęcia rozstrzygnięcia o umorzeniu postępowania, w ocenie Sądu zostały wyjaśnione. Skarżąca wiedziała o uruchomionym postępowaniu odwoławczym, uruchomionym na skutek jej odwołania, co potwierdza także i pismo skarżącej z dnia 28 marca 2023 r. (k. 15 akt administracyjnych), w załączeniu którego przesyłała uzupełnione o jej podpis odwołanie, kierowane do organu odwoławczego. Organ wskazał też powody wydania rozstrzygnięcia. Niezbędne elementy z art. 107 § 3 k.p.a. w uzasadnieniu decyzji zostały wskazane. Można mieć zastrzeżenia co do redakcji uzasadnienia, ale nie w stopniu skutkującym uchyleniem decyzji. Nie jest zasadny zarzut naruszenia art. 10 k.p.a., gdyż czynny udział w toczącym się postępowaniu, w tym także odwoławczym jest uprawnieniem strony, z którego może, ale nie musi skorzystać. Nie doszło do naruszenia art. 10 k.p.a. poprzez pominięcie dowodu skoro skarżąca nie wykazała, że wnosiła o przeprowadzenie konkretnego dowodu i to na okoliczność mającą wpływ na treść rozstrzygnięcia. Naruszenie art. 10 § 1 k.p.a. ocenić należy z punktu widzenia uniemożliwienia stronie podjęcia konkretnie wskazanej czynności procesowej oraz wpływu tego uchybienia na wynik sprawy. Skarżąca, powołując się na zaniedbania organu w zakresie wykonywania obowiązków informacyjnych w toku postępowania, powinna więc wykazać, jakiej konkretnie czynności z tego powodu nie dokonała, jakich argumentów nie podniosła i jak wpłynęło to na wynik sprawy. Użyty natomiast w przepisie art. 9 k.p.a. zwrot "należytego i wyczerpującego informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych" nie może być utożsamiony z udzielaniem stronom pomocy prawnej czy zastępowaniem ich aktywności poprzez instruowanie o wyborze optymalnego sposobu postępowania. W postępowaniu administracyjnym obowiązuje zasada pisemności, skarżąca powinna wówczas po prostu podnieść okoliczności, które uważała za mające znaczenie dla rozstrzygnięcia na piśmie i wnieść je do organu. Skarga nie mogła zatem wywrzeć zamierzonego skutku. Skarżąca nie zdołała wykazać, w ocenie Sądu, takich uchybień w działaniu organów, które mogłyby dać podstawę do stwierdzenia wadliwości podjętych rozstrzygnięć, lecz nie w kwestii merytorycznej, a o umorzeniu postępowania wobec wniesienia przez skarżącą wniosku o podjęcie zawieszonego postępowania z uchybieniem okresu trzech lat od daty wydania postanowienia o zawieszeniu postępowania. W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r., poz. 1634), orzekł, jak w sentencji wyroku.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI