III SA/Gl 987/19

Wojewódzki Sąd Administracyjny w GliwicachGliwice2020-11-26
NSAAdministracyjneŚredniawsa
prawo geologiczne i górniczewydobycie kopalinnielegalne wydobycieopłata podwyższonakoncesjanadzór górniczyrekultywacjawsagliwice

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach oddalił skargę na decyzję Prezesa Wyższego Urzędu Górniczego, utrzymującą w mocy opłatę podwyższoną za nielegalne wydobycie piasku.

Skarżący L.S. został obciążony opłatą podwyższoną za wydobycie piasku bez wymaganej koncesji na działkach stanowiących jego własność oraz własność ojca. Pomimo argumentów o wydobyciu na potrzeby własne i rekultywacji terenu, sąd administracyjny uznał, że nie spełniono wymogów Prawa geologicznego i górniczego, w tym obowiązku zgłoszenia zamiaru wydobycia oraz przekroczenia dopuszczalnej ilości wydobycia. Sąd oddalił skargę, potwierdzając prawidłowość decyzji organów nadzoru górniczego.

Sprawa dotyczyła skargi L.S. na decyzję Prezesa Wyższego Urzędu Górniczego, która utrzymała w mocy decyzję Dyrektora Okręgowego Urzędu Górniczego w G. ustalającą skarżącemu opłatę podwyższoną za wydobycie piasku bez wymaganej koncesji. Wydobycie miało miejsce na działkach ewidencyjnych nr [...] i [...] w okresie od II półrocza 2015 r. do 3 lipca 2018 r. Skarżący twierdził, że kopał piasek na własne potrzeby, do utwardzenia placu parkingowego, osobiście, przy użyciu własnej ładowarki i samochodu ciężarowego. Podkreślał, że nie sprzedawał piasku i dokonał rekultywacji terenu na własny koszt. Organy nadzoru górniczego ustaliły jednak, że skarżący nie zgłosił zamiaru wydobycia organowi nadzoru górniczego, co jest wymogiem nawet przy wydobyciu na potrzeby własne, a także znacznie przekroczył dopuszczalną ilość wydobycia (10 m³ rocznie). Sąd administracyjny, analizując zebrany materiał dowodowy (rejestr gruntów, zdjęcia lotnicze, zeznania świadków, pomiary geodezyjne), uznał ustalenia organów za prawidłowe. Sąd podkreślił, że opłata podwyższona w wysokości czterdziestokrotnej stawki opłaty eksploatacyjnej jest obligatoryjna w przypadku naruszenia przepisów Prawa geologicznego i górniczego, a fakt rekultywacji terenu czy sytuacja majątkowa skarżącego nie mają wpływu na jej wysokość. W związku z tym, sąd oddalił skargę jako niezasadną.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, wydobycie piasku na własne potrzeby, które nie spełnia warunków określonych w art. 4 Prawa geologicznego i górniczego (brak zgłoszenia, przekroczenie ilości 10 m³ rocznie), podlega opłacie podwyższonej zgodnie z art. 140 ust. 3 pkt 3 P.g.g.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że skarżący nie spełnił przesłanek z art. 4 P.g.g., ponieważ nie zgłosił zamiaru wydobycia organowi nadzoru górniczego i wydobył znacznie więcej niż 10 m³ piasku rocznie. W związku z tym, nawet jeśli piasek był przeznaczony na potrzeby własne i teren został zrekultywowany, opłata podwyższona jest obligatoryjna.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (13)

Główne

p.p.g. art. 4 § ust. 1, ust. 2 pkt 2 i ust. 3 pkt 3

Ustawa z dnia 9 czerwca 2011 r. Prawo geologiczne i górnicze

Przepisy działu III-VIII oraz art. 168-174 nie stosuje się do wydobywania piasków i żwirów, przeznaczonych dla zaspokojenia potrzeb własnych osoby fizycznej, z nieruchomości stanowiących przedmiot jej prawa własności, bez prawa rozporządzania wydobytą kopaliną, jeżeli jednocześnie wydobycie: 1) będzie wykonywane bez użycia środków strzałowych; 2) nie będzie większe niż 10 m3 w roku kalendarzowym; 3) nie naruszy przeznaczenia nieruchomości. Osoba zamierzająca podjąć takie wydobycie jest obowiązana z 7-dniowym wyprzedzeniem na piśmie zawiadomić o tym właściwy organ nadzoru górniczego. W przypadku naruszenia tych wymagań, organ nadzoru górniczego ustala opłatę podwyższoną.

p.p.g. art. 140 § ust. 1, ust. 2 pkt 2 i ust. 3 pkt 3

Ustawa z dnia 9 czerwca 2011 r. Prawo geologiczne i górnicze

Działalność wykonywana bez wymaganej koncesji albo bez zatwierdzonego albo podlegającego zgłoszeniu projektu robót geologicznych podlega opłacie podwyższonej. Organem właściwym w tego rodzaju sprawach jest właściwy organ nadzoru górniczego. Opłatę podwyższoną ustala się w wysokości czterdziestokrotnej stawki opłaty eksploatacyjnej dla danego rodzaju kopaliny, pomnożonej przez ilość wydobytej bez koncesji kopaliny.

Pomocnicze

k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. — Kodeks postępowania administracyjnego

p.u.s.a. art. 1 § § 1 i 2

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 134 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 133 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 135

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.g.g. art. 21 § ust. 1 pkt 2

Ustawa z dnia 9 czerwca 2011 r. Prawo geologiczne i górnicze

p.g.g. art. 6 § ust. 1 pkt 3

Ustawa z dnia 9 czerwca 2011 r. Prawo geologiczne i górnicze

p.g.g. art. 6 § ust. 1 pkt 19

Ustawa z dnia 9 czerwca 2011 r. Prawo geologiczne i górnicze

p.g.g. art. 143 § ust. 1 pkt 2

Ustawa z dnia 9 czerwca 2011 r. Prawo geologiczne i górnicze

Argumenty

Odrzucone argumenty

Wydobycie piasku na własne potrzeby. Rekultywacja terenu na koszt skarżącego. Sytuacja majątkowa skarżącego.

Godne uwagi sformułowania

opłata podwyższona w wysokości czterdziestokrotnej stawki opłaty eksploatacyjnej jest kwotą bezwzględnie określoną nie można skorzystać z dobrodziejstwa przewidzianego w art. 4 p.g.g., gdyż nie zgłosił prowadzonych prac właściwemu organowi nadzoru oraz znacznie przekroczył dopuszczalną objętość wydobytej kopaliny

Skład orzekający

Małgorzata Herman

przewodniczący

Małgorzata Jużków

członek

Marzanna Sałuda

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów Prawa geologicznego i górniczego dotyczących wydobycia kopalin na własne potrzeby, obowiązku zgłoszenia oraz opłaty podwyższonej."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wydobycia piasku, ale zasady dotyczące obowiązku zgłoszenia i opłaty podwyższonej mogą mieć zastosowanie do innych kopalin.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje, jak nawet pozornie drobne działania, jak wydobycie piasku na własne potrzeby, mogą prowadzić do poważnych konsekwencji prawnych i finansowych, jeśli nie zostaną dopełnione formalności prawne.

Kopał piasek na własne potrzeby, zapłacił fortunę. Dlaczego brak zgłoszenia kosztuje fortunę?

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
III SA/Gl 987/19 - Wyrok WSA w Gliwicach
Data orzeczenia
2020-11-26
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2019-11-07
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Sędziowie
Małgorzata Herman /przewodniczący/
Małgorzata Jużków
Marzanna Sałuda /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6063 Opłaty eksploatacyjne
Hasła tematyczne
Prawo geologiczne i górnicze
Sygn. powiązane
II GSK 2203/21 - Wyrok NSA z 2025-04-10
Skarżony organ
Urząd Górniczy
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2019 poz 868
art. 4  ust. 3,  art. 140  ust. 1,  ust. 2  pkt 2 i  ust. 3  pkt 3
Ustawa z dnia 9 czerwca 2011 r. Prawo geologiczne i górnicze - tekst jedn.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Herman, Sędziowie Sędzia WSA Małgorzata Jużków, Sędzia WSA Marzanna Sałuda (spr.), , po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 26 listopada 2020 r. sprawy ze skargi L. S. na decyzję Prezesa Wyższego Urzędu Górniczego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie opłaty podwyższonej za wydobycie kopaliny bez koncesji oddala skargę.
Uzasadnienie
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] r., nr [...], Prezes Wyższego Urzędu Górniczego utrzymał w mocy decyzję Dyrektora Okręgowego Urzędu Górniczego w G. z dnia [...] r nr [...] ustalającą L.S. (dalej: strona, odwołujący się, skarżący) opłatę podwyższoną za wydobycie bez wymaganej prawem koncesji kopaliny – piasku, w okresie od II półrocza 2015 r. do 3 lipca 2018 r. z terenu działki ewidencyjnej nr [...], stanowiącej własność odwołującego się i działki ewidencyjnej nr [...], stanowiącej własność jego ojca, J.S..
Obie działki położone są w miejscowości B., gmina O., powiat c., województwo s..
W wypadku działki nr [...] opłata wyniosła [...] zł, a w wypadku działki nr [...] opłata wyniosła [...] zł. Decyzję wydano na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. — Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2018 r. poz. 2096, z późn. zm., dalej: k.p.a.), w związku z art. 4 ust. 3 oraz art. 140 ust. 1, ust. 2 pkt 2 i ust. 3 pkt 3 ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. — Prawo geologiczne i górnicze (Dz. U. z 2019 r. poz. 868, dalej: p.p.g.), a kwotę opłaty ustalono na podstawie pkt 33 załacznika do P.p.g. w brzmieniu obowiązującym w momencie wydobycia kopaliny.
W uzasadnieniu przedstawiono następujący stan faktyczny.
W dniu 26 czerwca 2018r. Dyrektor Okręgowego Urzędu Górniczego w K. przekazał, zgodnie z właściwością miejscową, Dyrektorowi Okręgowego Urzędu Górniczego w G., pismo, bez daty i podpisu w którym osoba przedstawiająca się jako M. Syn poinformowała, między innymi, że w B., przy ulicy [...] jest nielegalnie wydobywany piasek.
Na polecenie Dyrektora Okręgowego Urzędu Górniczego w G. w dniu 3 lipca 2018r. pracownicy Urzędu przeprowadzili oględziny na działkach o numerach ewidencyjnych [...] i [...].
W czasie oględzin ustalono, że w odległości około 800 m od budynku nr [...] przy ul. [...] w B. znajduje się wyrobisko piasku o głębokości maksymalnej do 8 m poniżej powierzchni przyległego terenu, o wymiarach około 22 m x 42 m. Na ścianach wyrobiska i na spągu widoczny był piasek drobnoziarnisty koloru żółtego. Teren po wschodniej i zachodniej stronie wyrobiska porośnięty jest drzewami. Od strony południowej, to jest od budynku nr [...] początkowo jest utwardzony kostką brukową a do wyrobiska prowadzi droga gruntowa. Przed wyrobiskiem od strony południowej znajdują się liczne zwały ziemi, koloru żółto- brunatnego, wymieszanej z kamieniami przywiezionej przez samochody ciężarowe. Poza wyrobiskiem w kierunku północnym znajduje się droga gruntowa prowadząca w głąb lasu. W czasie pobytu na nieruchomości z rejonu wyrobiska wyjeżdżały dwa niezaładowane samochody ciężarowe, kierowane przez R.K. i D.D.. Z informacji udzielonych przez kierowców wynika, że na zlecenie strony z pobliskiej budowy, przywozili ziemię i rozładowywali ją po południowej stronie wyrobiska. Po stronie zachodniej wyrobiska znajdowała się ładowarka kołowa typu [...], którą jak oświadczył skarżący, osobiście przemieszczał przywieziony materiał do wyrobiska. Po stronie północnej wyrobiska znajdował się niezaładowany samochód ciężarowy będący własnością skarżącego. Skarżący prowadzi działalność gospodarczą zarejestrowaną w miejscu zameldowania pod nazwą "A" w zakresie transportowym, a na posesji swojego ojca ma miejsce parkingowe posiadanego sprzętu. Odwołujący się kopał piasek osobiście, wyżej wymienioną ładowarką typu [...], w celu uzyskania piasku jako podkład pod utwardzenie placu parkingowego przy posesji - piasku nie wywoził na zewnątrz i nie sprzedawał, co potwierdził ojciec skarżącego. Nawożoną ziemią skarżący zasypywał istniejące wyrobisko w celu jego wypełnienia i wyrównania terenu. Wyrobisko powstało w okresie od lata 2011 r. do czerwca 2018 r.
Obmiaru wyrobiska i terenu wokół dokonano przy pomocy urządzenia GPS Trimble model R8s o numerze seryjnym [...] oraz wykonano dokumentację fotograficzną przy użyciu aparatu marki Cannon Power Shot XP60 HS będącymi na wyposażeniu OUG w G.
Dyrektor OUG w G, pismem z dnia 6 lipca 2018r., zwrócił się do Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w W. o udostępnienie materiałów graficznych, zdjęć lotniczych lub satelitarnych z lat 2010 - 2018 w celu zweryfikowania informacji o wyrobisku na przedmiotowych działkach. W odpowiedzi pismem z dnia 20 lipca 2018r. przekazano zrzuty ekranowe z obrazem ortofotomapy wykonane ze zdjęć lotniczych. Z analizy zdjęć wynikło, że wyrobisko powstało nie później niż 22 lipca 2015 r.
Dyrektor OUG w G. zwrócił się do Wójta Gminy O. i Starosty C. o przekazanie posiadanych dokumentów w sprawie wskazującej na niezgodne z prawem pozyskanie kopaliny, których uzyskanie umożliwiłoby organowi nadzoru górniczego wyjaśnienie sprawy oraz dokonanie prawidłowej oceny prowadzonej działalności. Poinformował także Wójta Gminy O. o tym, że w czasie oględzin przeprowadzonych w dniu 3 lipca 2018r., w rejonie wyrobiska na działkach o nr ewidencyjnych [...] i [...] w B. stwierdzono miejsca, w których znajdowały się odpady.
Wójt Gminy O., pismami z dni 23 lipca 2018r. i 20 sierpnia 2018r. poinformował, że nie posiada żadnych informacji na temat wydobywania piasku w B., przy ul. [...].
Starosta C. pismami z dni 20 sierpnia 2018r., 4 września 2018r. i 26 września 2018r. udzielił następujących informacji: dane z rejestru gruntów jednoznacznie wskazują na skarżącego jako właściciela działki o nr ewidencyjnym [...], a jego ojca jako właściciela działki o nr ewidencyjnym [...].
Tenże organ nie wydał żadnych decyzji na podstawie p.g.g. dotyczących przedmiotowych działek, ani ich właścicieli, w tym nie wydał koncesji na wydobywanie kopaliny. Nie otrzymał także zgłoszenia zamiaru wydobywania piasku lub żwiru na potrzeby własne na warunkach określonych w art. 4 p.g.g., Nie wydał żadnego pozwolenia wodnoprawnego na szczególne korzystanie z wód, budowę urządzeń wodnych, odwadnianie obiektów nie wydał pozwolenia na budowę obiektów budowlanych, budowli ziemnych, budowli hydrotechnicznych, stawów budowlanych, nie wydał decyzji i nie prowadzi postępowania w sprawie ustalenia kierunku rekultywacji i zagospodarowania wyżej wymienionych nieruchomości.
W dniu 6 września 2018r. skarżący skorzystał z prawa wglądu w akta sprawy oraz złożył wyjaśnienia oświadczając, że piasek kopał na własne potrzeby, na działkach nr [...], której jest właścicielem i na działce nr [...] będącej własnością ojca, położonych w B.. Były to pola orne o gładkiej powierzchni. Piasek kopał od drugiej połowy 2015r. do wiosny 2018r. Omyłkowo w protokole z oględzin z dnia 3 lipca 2018r. podał datę początku kopania to jest od sierpnia 2011 r. Nie posiadał żadnych dokumentów, które pozwalałyby na kopanie piasku, nie dokonał też zgłoszenia tej działalności. Skutkiem kopania było wyrobisko na obu działkach. Pozyskanym materiałem był drobny piasek, którym w całości wyrównał działki nr [...] i [...] przy wjeździe z drogi gminnej. Piasek kopał osobiście, własną ładowarką i przewoził w rejon wjazdu na działki wyłącznie własnym samochodem ciężarowym o ładowności 18 ton. Sprzęt ten rozpoznał na okazanych zdjęciach. Obecnie nie kopie już piasku. Zasypuje dziurę w celu przywrócenia gruntu pod uprawę rolną ziemią pozyskaną z wykopów pod budowę domów jednorodzinnych. Nie jest w stanie podać informacji jaka była ilość wydobytego piasku, bądź jaka była liczba kursów samochodem przewożącym piasek i ile piasku wydobył z poszczególnych działek. Powierzchnia wyrobiska mogła wynosić 20 m x 20 m, a głębokość 4 m. Nie sprzedawał wydobytego piasku. Kierowcy obcych samochodów ciężarowych okazanych na zdjęciach nie uczestniczyli w kopaniu piasku, tylko przywozili ziemię do zasypania wyrobiska. Stronie okazano zdjęcia lotnicze z 2004r., 2009r. 2012r. oraz z dnia 22 lipca 2015r. Skarżący potwierdził, że sprawa dotyczy działek okazanych na tych zdjęciach.
Pełnomocnik strony, pismem z dnia 18 lutego 2019r., zwrócił się z wnioskiem o umorzenie postępowania i nie naliczenie opłaty za wydobycie piasku. W piśmie potwierdzono fakt kopania piasku przez stronę dla zaspokojenia potrzeb własnych osoby fizycznej, z nieruchomości stanowiącej przedmiot jej prawa własności. Wskazano, że kierowcy samochodów ciężarowych przywozili ziemię "po to by zasypać dół, z którego pobrano piach". Przyznano, że strona nie zawiadomiła właściwego organu nadzoru górniczego o zamierzonych robotach i czasie ich wykonania.
Organ I instancji w trakcie postępowania przeprowadził również dowód z przesłuchania świadków – J.S., D.D. i R.K., którzy potwierdzili fakt wydobycia przedmiotowej kopaliny przez skarżącego.
Ze zgromadzonych dowodów a to: danych z rejestru gruntów, zdjęć lotniczych, zdjęć fotograficznych, wyjaśnień strony, zeznań świadków, oględzin terenu przez pracowników OUG w G. i wyników pomiarów geodezyjnych, informacji otrzymanych od Wójta Gminy O. i Starosty C., zebranych w toku prowadzonego postępowania administracyjnego wynikało i tozostało uznane za udowodnione, że miało miejsce wydobywanie piasku bez wymaganego zgłoszenia na działkach o nr ewidencyjnych [...] i [...]. Skarżący nie dysponował, także żadnymi innymi uprawnieniami do wykonywania przedmiotowych robót ziemnych, w tym rekultywacyjnych. Ustalając okres, w którym prowadzono wydobycie piasku na przedmiotowych działkach oparto się o wyjaśnienia strony uwiarygodnione zdjęciami lotniczymi udostępnionymi przez Agencję Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w W. Przyjęto, że wydobycie piasku prowadzono w okresie od drugiego półrocza 2015r. do dnia 3 lipca 2018r. Organ podkreślił, że w takich okolicznościach wykopany piasek, nawet zagospodarowany na własne potrzeby jako podkład pod utwardzenie placu parkingowego przy posesji stał się, w istocie rzeczy, kopaliną wydobytą ze złoża - w świetle przepisów p.g.g.
Wobec powyższego skarżącemu ustalono wysokość opłaty podwyższonej za wydobycie kopaliny - piasku w okresie od drugiej połowy 2015r. do dnia 3 lipca 2018r., ustalono w następujący sposób: dla działki o nr [...]: [...] m3 x [...] t/ m2= [...] t x 0,60 zł/t x 40 = [...] zł, a dla działki o nr [...]:[...] m3 x [...]/ m3 = [...] t x 0,60 zł/t x 40 = [...] zł.
Powyższa decyzja stałą się przedmiotem odwołania złożonego przez stronę. W odwołaniu zarzucono decyzji - niewszechstronne rozważenie zebranego w sprawie materiału dowodowego, nie uwzględnienie wszystkich okoliczności uzasadniających fakt, że na działkach, które stanowiły własność odwołującego i jego ojca przez okres od półrocza 2015 r. do dnia 3 lipca 2018 r. odwołujący dokonywał wydobycia piasku przeznaczonego do zaspokojenia jego potrzeb, tym bardziej, że nie naruszyło to przeznaczenia tych nieruchomości, a także było wykonywane bez środków strzałowych, nie uwzględnienie okoliczności, że nastąpiła całkowita rekultywacja tego wyrobiska na koszt odwołującego, co powinno mieć przełożenie na ustalenie i zobowiązanie strony do wypłaty stosownych kwot wymienionych w tej decyzji, co łącznie wynosi [...] zł.
W tym stanie rzeczy organ odwoławczy wydał opisaną na wstępie decyzję.
W uzasadnieniu podzielił ustalenia i stanowisko organu I instancji. Podniósł także, że odwołujący się nie spełnia przesłanek uwalniających od opłaty eksploatacyjnej. Nie zgłosił on bowiem organowi nadzoru górniczego zamiaru wydobycia kopaliny, to naruszył warunek określony w art. 4 ust. 2 p.g.g. Ponadto, zaznaczono, że odwołujący się naruszył również warunek wskazany w art. 4 ust. 1 pkt 2 p.g.g., jakim jest ilość m3 wydobywanych piasków i żwirów w roku kalendarzowym. Ilość ta nie może przekroczyć 10 m3 Odwołujący się natomiast wydobył w okresie 4 lat (od drugiego półrocza 2015 r. do dnia 3 lipca 2018 r.) [...] m3 piasku z działki [...] oraz [...] m3 piasku z działki nr [...], a więc ilość znacznie przekraczającą wartość wskazaną w art. 4 p.g.g. Organ odwoławczy nie podzielił również zastrzeżeń skarżącego co do wyliczonej przez pracowników Okręgowego Urzędu Górniczego w G. ilości wydobytej kopaliny. Podkreślił, że obliczenia kubatury wyeksploatowanej kopaliny z działki nr [...] oraz z działki nr [...] dokonano na podstawie pomiaru geodezyjnego z dnia 3 lipca 2018 r. Za niezasadny uznano także zarzut niewszechstronnego rozważenia zebranego w sprawie materiału dowodowego.
Strona złożyła skargę na decyzję organu odwoławczego zarzucając organowi ;
I -błędne ustalenie, że zaskarżona decyzja dotyczy jedynie skarżącego, a nie skarżącego i jego ojca, podczas gdy obydwaj dokonywali wydobycia piasku przeznaczonego do zaspokojenia ich potrzeb
-brak uwzględnienia okoliczności, które potwierdzały fakt, iż wyrobiska te zostały zrekultywowane i rekultywacja odbyła się na koszt właścicieli działek
- nie uwzględnienie okoliczności, to jest sytuacji majątkowej skarżącego.
Wobec powyższego skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji a także przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego sądowego – geodety mierniczego.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Na wstępie należy wskazać, że zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. 2018, poz. 2107) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że badaniu w postępowaniu sądowoadministracyjnym podlega prawidłowość zastosowania przepisów prawa w odniesieniu do istniejącego w sprawie stanu faktycznego oraz trafność wykładni tych przepisów. Uwzględnienie skargi następuje w przypadku naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - j.t. Dz. U. z 2019 r., poz. 2325, dalej powoływana jako p.p.s.a.). Badając zgodność z prawem zaskarżonej decyzji sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą, ale rozstrzyga w granicach danej sprawy, stosownie do art. 134 § 1 p.p.s.a. Sąd wydaje wyrok na podstawie akt sprawy (art. 133 § 1 p.p.s.a) i stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne do jej załatwienia (art. 135 p.p.s.a.).
Zgodnie z art. 1 p.g.g., ustawa ta określa zasady i warunki podejmowania, wykonywania oraz zakończenia działalności w zakresie:
1) prac geologicznych;
2) wydobywania kopalin ze złóż;
3) podziemnego bezzbiornikowego magazynowania substancji;
4) podziemnego składowania odpadów;
5) podziemnego składowania dwutlenku węgla w celu przeprowadzenia projektu demonstracyjnego wychwytu i składowania dwutlenku węgla.
Z kolei, zgodnie z art. 6 ust. 1 pkt 3 p.g.g, kopaliną wydobytą jest całość kopaliny odłączonej od złoża, zaś złożem kopaliny jest naturalne nagromadzenie minerałów, skał oraz innych substancji, których wydobywanie może przynieść korzyść gospodarczą (art. 6 ust. 1 pkt 19 p.g.g.). Działalność w zakresie wydobywania kopalin ze złóż może być, w świetle art. 21 ust. 1 pkt 2 p.g.g., wykonywana na podstawie udzielonej koncesji.
Natomiast art. 140 ust. 1 p.g.g. stanowi, że działalność wykonywana bez wymaganej koncesji albo bez zatwierdzonego albo podlegającego zgłoszeniu projektu robót geologicznych podlega opłacie podwyższonej. Organem właściwym w tego rodzaju sprawach, poza wyjątkami wynikającymi z art. 140 ust 2 pkt 1 p.g.g., jest właściwy organ nadzoru górniczego (art. 140 ust. 2 pkt 2 p.g.g).
Wyłączenia stosowania ustawy zawiera art. 4 p.g.g., który stanowi, że:
1.Przepisów działu III-VIII oraz art. 168-174 nie stosuje się do wydobywania piasków i żwirów, przeznaczonych dla zaspokojenia potrzeb własnych osoby fizycznej, z nieruchomości stanowiących przedmiot jej prawa własności (użytkowania wieczystego), bez prawa rozporządzania wydobytą kopaliną, jeżeli jednocześnie wydobycie:
1) będzie wykonywane bez użycia środków strzałowych;
2) nie będzie większe niż 10 m3 w roku kalendarzowym;
3) nie naruszy przeznaczenia nieruchomości.
2. Ten, kto zamierza podjąć wydobywanie, o którym mowa w ust. 1, jest obowiązany z 7-dniowym wyprzedzeniem na piśmie zawiadomić o tym właściwy organ nadzoru górniczego, określając lokalizację zamierzonych robót oraz zamierzony czas ich wykonywania.
3. W przypadku naruszenia wymagań określonych w ust. 1 i 2 właściwy organ nadzoru górniczego, w drodze decyzji, ustala prowadzącemu taką działalność opłatę podwyższoną, o której mowa w art. 140 ust. 3 pkt 3.
Okolicznością bezsporną jest, że w sprawie doszło do wydobycia kopaliny, tj. odłączenia jej od złoża. Niewątpliwym jest także, że skarżący nie miał zezwolenia na działalność wydobywczą, co zgodnie z art. 143 ust. 1 pkt 2 p.g.g. czyniło go stroną postępowania niezależnie od prawa własności działek. Należy zaznaczyć, że podmiot prowadzący działalność bez wymaganej koncesji jest stroną postępowania w pierwszej kolejności dopiero w razie nieustalenia tej osoby obowiązek uiszczenia opłaty eksploatacyjnej przechodzi na właściciela.
Należy w tym miejscu zaznaczyć, że zebrany w sprawie materiał dowodowy, jak wyjaśnienia skarżącego, zeznania świadków w osobach J.S., R.K. i D.D. jednoznacznie wskazywał na skarżącego jako jedyną osobę wydobywającą piasek tak ze swojej działki, jak i działki ojca. Tą ostatnią działkę skarżący wykorzystał jako parking dla prowadzonej przez siebie działalności gospodarczej, zatem niezależnie od formalnego tytułu był jej faktycznym współużytkownikiem. Celem wydobycia piasku było utwardzenie placu parkingowego, co służyło realizacji potrzeb skarżącego. Podkreślić należy, że w toku całego postępowania administracyjnego skarżący nie kwestionował swojej wyłącznej odpowiedzialności za wydobycie piasku. Ponadto skarżący wielokrotnie podkreślał, że to on dokonał później rekultywacji terenu.
Należy zaznaczyć, że organy zgromadziły obszerny materiał dowodowy jak rejestr gruntów, zdjęcia lotnicze, zdjęcia fotograficzne, wyjaśnienia strony, zeznania świadków, wynik oględzin terenu przez pracowników organu I instancji i wyniki pomiarów geodezyjnych, informacji otrzymanych od Wójta Gminy O. i Starosty C.. Dane te jednoznacznie określają fakt wydobycia piasku, okres trwania tego procederu oraz ilość wydobytej gminy. Wniosek o przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego geodety uznać należy za bezzasadny, albowiem, na co zwrócił uwagę organ odwoławczy pomiar geodezyjny został wykonany przez uprawnionego mierniczego górniczego - G.S. (kwalifikacje Prezesa WUG nr [...]), tj. osobę uprawnioną do sporządzania dokumentacji mierniczo-geologicznej, a tym samym dysponuje odpowiednią wiedzą specjalistyczną pozwalającą na dokonanie prawidłowej oceny stanu faktycznego i ustalenia ilości wydobytej kopaliny. Pomiar wykonano metodą pozycjonowania satelitarnego - pomiar bezpośredni. Do pomiaru użyto sprzętu GPS Trimble R8s oraz kontrolera TSC3 Trimble z wykorzystaniem sieci stacji referencyjnych VRSNet. W celu określenia objętości wydobytej kopaliny zdefiniowano numeryczny model terenu "przed" i "po" wykonaniu wyrobiska z wykorzystaniem stosowanych w geodezji programów komputerowych WinKalk v.4.05 oraz MikroMap v.5.51 firmy CODER. Programy te są powszechnie stosowane w obliczeniach geodezyjnych oraz uniemożliwiają ingerencję użytkownika w ich strukturę i tym samym wpływ na uzyskane wyniki. Zarówno sposób wykonania pomiarów jak obliczeń jest zatem prawidłowy. Sąd w pełni w konsekwencji podziela pogląd organu odwoławczego co do prawidłowości dokonania pomiarów w zakresie wydobytej kopaliny.
Skarżący, jak zasadnie ustaliły organy, nie może skorzystać z dobrodziejstwa przewidzianego w art. 4 p.g.g., gdyż nie zgłosił prowadzonych prac właściwemu organowi nadzoru oraz znacznie przekroczył dopuszczalną objętość wydobytej kopaliny.
Należy zwrócić uwagę, że art. 140 ust. 3 pkt 3 p.g.g. stanowi, że opłatę podwyższoną za wydobywanie kopalin ustala się w wysokości czterdziestokrotnej stawki opłaty eksploatacyjnej dla danego rodzaju kopaliny, pomnożonej przez ilość wydobytej bez koncesji kopaliny. Jest to, co należy podkreślić, kwota bezwzględnie określona, co oznacza, że organ ma obowiązek ustalenia opłaty podwyższonej w tej właśnie wysokości niezależnie od innych okoliczności sprawy. Ani zatem fakt rekultywacji terenu przez skarżącego ani jego sytuacja majątkowa nie mogły mieć wpływu na wysokość opłaty. Zatem ustalenia organu w tym zakresie uznać należy za prawidłowe.
Wobec powyższego Sąd uznał za niezasadne zarzuty skargi, zaś stanowisko organu, że doszło do wydobycia kopaliny bez koncesji uznał za uprawnione. Dlatego skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a oddalił.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI