III SA/Gl 866/22

III SA/Gl 866/22 - Wyrok WSA w Gliwicach
Data orzeczenia
2023-01-30
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2022-11-29
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Sędziowie
Aleksandra Żmudzińska /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6532 Sprawy budżetowe jednostek samorządu terytorialnego
Hasła tematyczne
Oświata
Skarżony organ
Zarząd Powiatu
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2017 poz 2203
art. 31a ust. 1, art. 33 ust. 1 pkt 4
Ustawa z dnia 27 października 2017 r. o finansowaniu zadań oświatowych
Dz.U. 2017 poz 59
art. 117 ust. 2  pkt 1
Ustawa z dnia 14 grudnia 2016 r. Prawo oświatowe
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dorota Fleszer, Sędziowie Sędzia WSA Adam Gołuch, Asesor WSA Aleksandra Żmudzińska (spr.), Protokolant Specjalista Joanna Pasiecznik-Sól, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 stycznia 2023 r. sprawy ze skargi Przedsiębiorstwa Szkoleniowo-Edukacyjnego "P" Sp. z o.o. w S. na czynność Zarządu Powiatu C. w przedmiocie odmowy przyznania, ustalenia wysokości i wypłaty dotacji oświatowej oddala skargę.
Uzasadnienie
Skarżące Przedsiębiorstwo Szkoleniowo- Edukacyjne "P" Sp. z o.o. w S. jako organ prowadzący Niepubliczne Dzienne Technikum "P" w S. oraz Niepubliczną Branżową Szkolę I Stopnia "P" w S., w dniu 6 września 2022 r. wniosło do Starostwa Powiatowego w C. o wypłatę dotacji za kwalifikacyjne kursy zawodowe, powołując się na art. 31 a ust. 1 ustawy z dnia 27 października 2017 r, o finansowaniu zadań oświatowych (Dz.U. z 2021 r. poz. 1930, ze zm.- dalej zwanej f.z.o.).
Pismem (czynnością) z dnia 20 września 2022 r. Starosta C. zakomunikował stronie, że odmawia wypłaty dotacji na słuchaczy kwalifikacyjnych kursów zawodowych, którzy zdali egzamin zawodowy w zakresie kwalifikacji: [...]: organizacja i prowadzenie eksploatacji podziemnej złóż, [...]: eksploatacja złóż podziemnych, [...]: eksploatacja podziemna złóż, [...]: wykonywanie i naprawa elementów maszyn, urządzeń i narzędzi. Uzasadniając swoje stanowisko, powołując się na informacje zawarte w systemie informacji oświatowej, miesięcznych informacjach o liczbie uczniów/słuchaczy/wychowanków oraz miesięcznych sprawozdaniach o faktycznym uczestnictwie uczniów w obowiązkowych zajęciach edukacyjnych, stwierdził, że od momentu założenia technikum oraz branżowej szkoły I stopnia nie wykazano uczniów. Oznacza, że ww. szkoły przed oraz w dacie uruchomienia kwalifikacyjnego kursu zawodowego nie prowadziły kształcenia zawodowego w zakresie zawodów, do których należą ww. kursy. Starosta odwołał się także do swojego wcześniejszego stanowiska zawartego w piśmie z dnia 10.05.2022r., którym informowano stronę skarżącą, że Powiat C. nie będzie zobowiązany do wypłaty dotacji na słuchaczy kwalifikacyjnych kursów zawodowych, którzy zdali egzamin potwierdzający kwalifikacje w zawodzie w zakresie danej kwalifikacji w okresie działalności Niepublicznej Branżowej Szkoły I Stopnia "P" w S. oraz Niepublicznego Technikum "P" w S. organizującej, kwalifikacyjne kursy zawodowe niezgodnie z art. 117 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. – Prawo oświatowe (Dz.U. z 2021 r. poz.1082, ze zm. - dalej: Prawo oświatowe).
Pismem z dnia 29 września 2022 r. strona skarżąca wezwała Starostę C. do zapłaty ww. dotacji, uznając, że dla wypłaty dotacji z tytułu prowadzenia kwalifikacyjnych kursów zawodowych nie ma żadnego znaczenia okoliczność, czy ww. szkoły prowadziły kształcenie zawodowe w zakresie zawodów, w których były realizowane kwalifikacyjne kursy zawodowe a warunki otrzymania tej dotacji określa art. 33 ust. 1 pkt 4 f.z.o. Wskazała także na treść art. 31a ust. 1 f.z.o. W odpowiedzi na to wezwanie Wicestarosta C. podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie odmowy wypłaty dotacji.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach podniesione zostały zarzuty naruszenia:
- art. 31a ust. 1 w zw. z art. 31b oraz art. 33 ust. 1 pkt. 4 f.z.o. w zw. z przepisami rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 21 grudnia 2021 r. w sprawie sposobu podziału części oświatowej subwencji ogólnej dla jednostek samorządu terytorialnego w roku 2022 wraz z załącznikiem - Algorytm podziału części oświatowej subwencji ogólnej dla jednostek samorządu terytorialnego na rok 2022 poprzez ich błędne zastosowanie i nieprzyznanie, nieustalenie wysokości oraz niewypłacenie przez Zarząd Powiatu C. na rzecz strony skarżącej dotacji z tytułu przeprowadzonych kwalifikacyjnych kursów zawodowych w związku ze złożonym wnioskiem o jej wypłatę, podczas gdy ta dotacja powinna zostać przyznana, ustalona i wypłacona ex lege, albowiem skarżąca spełniła wszelkie przesłanki ustawowe do otrzymania dotacji, a organ dotujący nie może domagać się spełnienia innych przesłanek, niż te wprost określone w ustawie, co w konsekwencji spowodowało naruszenie oczywistego interesu prawnego skarżącej;
- art. 8 k.p.a. poprzez nieprzyczynienie się przez Zarząd Powiatu C. do starannego i zgodnego z przepisami prawa przeprowadzenia postępowania w przedmiocie przyznania skarżącej dotacji za 2022 roku z tytułu realizacji kwalifikacyjnych kursów zawodowych, podważenie zasady pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa i naruszenie słusznego interesu skarżącej, bez uzasadnionej ku temu podstawy faktycznej oraz prawnej.
W oparciu o powyższe zarzuty wniesiono o stwierdzenie bezskuteczności zaskarżonej czynności i o uznanie uprawnienia skarżącej do wypłaty na jej rzecz nieprzyznanej dotacji wraz z odsetkami ustawowymi, a także zasądzenie zwrotu kosztów.
W uzasadnieniu skargi ponownie podkreślono, że warunki otrzymania dotacji z tytułu przeprowadzenia kwalifikacyjnych kursów zawodowych określa art. 33 ust. 1 pkt. 4 f.z.o. Zwrócono także uwagę, że strona skarżąca spełniła wszelkie warunki aby należną dotację otrzymać.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, wskazując, że z brzmienia art. 117 ust. 2 pkt 1 Prawa oświatowego jasno wynika, że branżowa szkoła I stopnia oraz technikum, które nie prowadzą kształcenia w zawodzie (tj. nie prowadzą obowiązkowych zajęć edukacyjnych wskazanych w ww. ramowym planie nauczania), nie są uprawnione do organizowania i prowadzenia kwalifikacyjnych kursów zawodowych. Kwalifikacyjne kursy zawodowe to forma zajęć realizowana w szkołach, które prowadzą kształcenie zawodowe, a wykładnia literalna słów "prowadzące kształcenie zawodowe" wskazuje na teraźniejsze (bieżące), a nie przyszłe (planowane) prowadzenie kształcenia zawodowego w danym typie szkoły. Należy więc uznać, że bezwzględnym warunkiem uruchomienia kwalifikacyjnych kursów zawodowych jest aktualne prowadzenie kształcenia w szkole, czyli posiadanie oddziału szkolnego, a nie jego uruchamianie już po rozpoczęciu kwalifikacyjnego kursu zawodowego. W tym zakresie organ powołał się na wyrok NSA z dnia 29 stycznia 2020 r. sygn. akt I GSK 2007/19.
W piśmie procesowym z dnia 13 grudnia 2022 r. strona skarżąca podtrzymała skargę oraz podniesione w niej zarzuty i twierdzenia. Zdaniem strony skarżącej nie można wywieść, że dotacja jej nie przysługuje wyłącznie z tego powodu, że szkoła nie prowadzi faktycznie kształcenia w zawodzie w formie zajęć szkolnych, a w związku z tym nie jest uprawniona do organizowania i prowadzenia kwalifikacyjnych kursów zawodowych. Brak prowadzenia kształcenia w zawodzie w formie zajęć szkolnych, jako zupełnie innych zajęć, nie związanych przecież z prawem do dotacji na kwalifikacyjne kursy zawodowe może rodzić inne ewentualnie przewidziane ustawą skutki, nie oznacza jednak utraty prawa do otrzymania dotacji, albowiem kwalifikacyjne kursy zawodowe zostały zrealizowane, a ich słuchacze uzyskali stosowne potwierdzenie zdobycia kwalifikacji, a zatem został osiągnięty cel wypłaty dotacji, jak również zostały spełnione wszystkie wskazane prawem warunki do jej wypłaty. Skarżąca wskazała również, że w powołanym przez organ wyroku NSA spór sprowadzał się do tego, czy szkoła może prowadzić kwalifikacyjne kursy zawodowe, jeżeli nie realizuje kształcenia w formie zajęć szkolnych, a powyższe aspekty nie stanowiły dostatecznej oceny tego Sądu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:
Skarga nie jest zasadna.
W ocenie Sądu brak było bowiem podstaw do stwierdzenia, że organ dotujący dopuścił się naruszenia prawa, odmawiając stronie skarżącej przyznania dotacji, albowiem nie spełniła ona jednego z warunków prowadzenia kursów, tj. realizowania zajęć w formie lekcyjnej, w zawodach i zakresie kształcenia, w których odbywały się kursy, w czasie odpowiadającym okresowi ich prowadzenia.
Wskazać przy tym należy, że pierwotnie w sprawie nie było sporne, że Niepubliczne Dzienne Technikum "P" w S. oraz Niepubliczna Branżowa Szkoła I Stopnia "P" w S. przed oraz w dacie uruchomienia kwalifikacyjnego kursu zawodowego nie prowadziły kształcenia zawodowego w zakresie zawodów, do których należą kursy wymienione we wniosku z dnia
6 września 2022 r.
Skarżąca uważała jednakże, iż nie można wywieść, że dotacja, o której mowa w art. 31 a ust. 1 ustawy z dnia 27 października 2017 r, o finansowaniu zadań oświatowych (Dz.U. z 2021 r. poz. 1930, ze zm.- dalej zwanej jak dotychczas f.z.o.) nie przysługuje jej wyłączenie z tego powodu, że szkoła nie prowadzi faktycznie kształcenia w zawodzie w formie zajęć szkolnych. Akcentowała przy tym, że warunki otrzymania wnioskowanej dotacji określa art. 33 ust. 1 pkt 4 f.z.o.
Sąd nie podziela powyższego stanowiska skarżącej. Zdaniem Sądu szkoła, która nie prowadzi kształcenia w zawodzie, tj. nie prowadzi obowiązkowych zajęć edukacyjnych wskazanych w ramowym planie nauczania nie może skutecznie ubiegać się o przyznanie dotacji z tytułu prowadzenia tych kursów. Słusznie wywodzi zatem organ, że organizowanie tychże kursów jest niezgodnie z art. 117 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. – Prawo oświatowe (Dz.U. z 2021 r. poz.1082, ze zm. – dalej jak dotychczas: Prawo oświatowe).
Przypomnieć należy, że stosownie do treści z art. 117 ust. 2 pkt 1 Prawa oświatowego kwalifikacyjne kursy zawodowe mogą być prowadzone przez publiczne i niepubliczne szkoły prowadzące kształcenie zawodowe, z wyjątkiem szkół artystycznych - w zakresie zawodów, w których kształcą, oraz w zakresie innych zawodów przypisanych do branż, do których należą zawody, w których kształci szkoła. Z regulacji tej jasno wynika zatem, że branżowa szkoła I stopnia oraz technikum, które nie prowadzą kształcenia w zawodzie (tj. nie prowadzą obowiązkowych zajęć edukacyjnych wskazanych w ramowym planie nauczania) nie spełniają warunku prowadzenia kwalifikacyjnych kursów zawodowych. Chodzi bowiem o konieczność faktycznego prowadzenia kształcenia, która oznacza równoczesne prowadzenie zajęć w formie lekcyjnej i kwalifikacyjnych kursów zawodowych.
W świetle powyższego jako niezasadne ocenić należało podniesione w skardze zarzuty. Dla oceny, czy skarżącej przysługuje dotacja z tytułu przeprowadzenia kwalifikacyjnych kursów zawodowych, wbrew jej stanowisku, miała bowiem znaczenie regulacja art. 117 ust.2 pkt 1 Prawa oświatowego.
Zgodnie z art. 33 ust. 1 pkt 4 f.z.o. dotacje, o których mowa w art. 15-21, art. 25, art. 26 i art. 28-32, są przekazywane pod warunkiem, że organ prowadzący szkołę udokumentuje uzyskanie certyfikatu kwalifikacji zawodowej w zakresie danej kwalifikacji przez słuchacza kwalifikacyjnego kursu zawodowego w terminie 30 dni od dnia ogłoszenia wyników egzaminu zawodowego przez okręgową komisję egzaminacyjną; na wniosek organu prowadzącego szkołę okręgowa komisja egzaminacyjna wydaje niezwłocznie zaświadczenie o uzyskaniu certyfikatu kwalifikacji zawodowej w zakresie danej kwalifikacji przez słuchacza kwalifikacyjnego kursu zawodowego.
Jak wynika z art. 31a ust. 1 f.z.o. niepubliczne szkoły ponadpodstawowe prowadzące kwalifikacyjne kursy zawodowe otrzymują na każdego słuchacza kwalifikacyjnego kursu zawodowego, który zdał egzamin zawodowy w zakresie danej kwalifikacji, dotację z budżetu powiatu w wysokości stanowiącej sumę kwoty przewidzianej w części oświatowej subwencji ogólnej dla powiatu na takiego słuchacza kwalifikacyjnego kursu zawodowego, który uczestniczył w kursie, oraz kwoty przewidzianej w części oświatowej subwencji ogólnej dla powiatu na takiego słuchacza kwalifikacyjnego kursu zawodowego, który zdał ten egzamin. Dotację ustala się w wysokości kwoty przewidzianej w części oświatowej subwencji ogólnej w roku budżetowym, w którym słuchacz ukończył ten kurs.
Bez wątpienia art. 33 ust. 1 pkt 4 f.z.o. określa warunki przekazania dotacji, o której mowa w art. 31a ust. 1 f.z.o. Nie może być jednak interpretowany w oderwaniu od tej ostatniej z w/w regulacji, wskazującej na podmiot uprawniony do otrzymania dotacji, tj. niepubliczne szkoły prowadzące kwalifikacyjne kursy zawodowe. Z kolei, art. 117 ust.2 pkt 1 Prawa oświatowego, omówiony w ramach wcześniejszych rozważań, określa jaki podmiot i na jakich warunkach może takie kursy prowadzić. Regulację art. 31a ust. 1 f.z.o. należy zatem stosować łącznie z art. 117 ust. 2 pkt 1 Prawa oświatowego.
Jednocześnie należy zauważyć, że dopiero na rozprawie w dniu 18 stycznia 2023 r. pełnomocnik strony skarżącej podniósł zarzut, że okoliczność realizowania obowiązku kształcenia nie została w sposób dostateczny wykazana przez organ.
Badając prawidłowość stanowiska organu w tej kwestii należy wskazać, że brak jest podstaw do zakwestionowania jego legalności. Wnioski tego rodzaju płyną, jak słusznie wskazywał organ, z systemu informacji oświatowej, gdyż wynika z niej, że od momentu założenia technikum oraz branżowej szkoły I stopnia nie wykazano uczniów. Co więcej obraz taki wynika ze stanowiska prezentowanego przez stronę skarżącą jeszcze przed rozprawą. W piśmie procesowym z dnia 13 grudnia 2022 r. wyraziła bowiem stanowisko, że nie można wywieść, że dotacja jej nie przysługuje wyłącznie z tego powodu, że szkoła nie prowadzi faktycznie kształcenia w zawodzie w formie zajęć szkolnych. Kwestionowała jedynie utratę prawa do otrzymania dotacji z ww. powodu.
Nadto, należy zauważyć, że pełnomocnik skarżącej nie przedstawił żadnych dowodów, z których można by wywieść odmienne od ustaleń faktycznych dokonanych przez organ, nie złożył w tym zakresie także żadnych wniosków. Pełnomocnik strony skarżącej nie twierdzi nawet, że szkoły prowadziły kształcenie w zawodzie, czyli oddział szkolny, który swoją działalność zaczął przed lub dacie uruchomienia kwalifikacyjnych kursów zawodowych. W toku rozprawy sądowej wskazywała wyłączenie, że szkoła przeprowadza nabór na kształcenie stacjonarne chociaż skutki są różne i nie zawsze jest on wystarczający. Tymczasem wymaga zgodzić się z organem, że istotne jest faktyczne realizowanie kształcenia, a nie czynienie starań w tym zakresie.
Strona skarżąca w istocie odwołuje się do możliwości i uprawnień do prowadzenia zajęć, a nie faktycznej ich realizacji. To, że prowadzone przez skarżącą szkoły nie zostały wykreślone z ewidencji i prowadzą kwalifikacyjne kursy zawodowe nie oznacza natomiast, iż spełnione zostały faktyczne aspekty prowadzenia tejże działalności, mające decydujące znaczenie w świetle regulacji art. 117 ust. 2 pkt 1 Prawa oświatowego. Nie wystarczy samo posiadanie, potwierdzone wpisem do ewidencji, uprawnień do kształcenia w zakresie zawodów, do których odnoszą się kwalifikacyjne kursy zawodowe. Jak wskazał bowiem NSA w wyroku z dnia 16 lutego 2021 r. sygn. akt I GSK 1747/2, gdyby ustawodawca taką możliwość zechciał wprowadzić, to zapewne zmodyfikowałby wskazany przepis prawa stosowną nowelizacją.
Wobec powyższego Sąd, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 329, ze zm.) oddalił skargę.