III SA/Gl 798/22

III SA/Gl 798/22 - Postanowienie WSA w Gliwicach
Data orzeczenia
2023-03-27
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2022-10-27
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Sędziowie
Adam Gołuch
Barbara Orzepowska-Kyć
Magdalena Jankiewicz /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6532 Sprawy budżetowe jednostek samorządu terytorialnego
Hasła tematyczne
Odrzucenie skargi
Sygn. powiązane
I GSK 731/23 - Postanowienie NSA z 2023-08-29
Skarżony organ
Prezydent Miasta
Treść wyniku
Odrzucono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2023 poz 259
art. 58 par. 1 pkt 1 i pkt 4
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Magdalena Jankiewicz (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Adam Gołuch, Sędzia WSA Barbara Orzepowska-Kyć, Protokolant Specjalista Beata Kujawska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 marca 2023 r. sprawy ze skargi G. J. na czynność Prezydenta Miasta G. z dnia 1 września 2022 r. nr [...] w przedmiocie rozstrzygnięcia konkursu ofert na realizację zadania publicznego postanawia: odrzucić skargę.
Uzasadnienie
Pismem z 22 września 2022r. skarżący G.J. prowadzący działalność gospodarczą pod firmą G G.J. wniósł skargę na czynność Prezydenta Miasta G. zawartą w piśmie organu z 1 września 2022r., a obejmującą informację o rozstrzygnięciu konkursu na organizację opieki nad dziećmi do lat 3 na przełomie 2022-2023.
Zaskarżona czynność została podjęta w następującym stanie faktycznym:
Zarządzeniem Prezydenta Miasta G. z 19 lipca 2022 r., nr [...] ogłoszony został otwarty konkurs ofert na realizację zadania publicznego miasta G. w dziedzinie organizacji opieki nad dziećmi sprawowanej w formie żłobka. Konkurs ogłoszono na podstawie art. 30 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (tekst jedn. Dz. U. z 2022 r., poz. 559 – dalej jako usg) w zw. z art. 13 ustawy z dnia 24 kwietnia 2003 r. o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie (tekst jedn. Dz. U. z 2022 r. poz. 1327) w zw. z art. 61 ustawy z dnia 4 lutego 2011 r. o opiece nad dziećmi w wieku do lat 3 (tekst jedn. Dz. U. z 2022 r., poz. 1324).
Został on rozstrzygnięty zarządzeniem Prezydenta Miasta G. z 29 sierpnia 2022 r., nr [...]. W zarządzeniu tym organ przyznał dotację na wsparcie realizacji zadania, a załącznik do zarządzenia zawierał listę podmiotów, którym dotację przyznano. Skarżący nie został na niej ujęty.
Zaskarżonym pismem z 1 września 2022r. organ poinformował skarżącego o rozstrzygnięciu konkursu oraz że jego oferta obejmująca prowadzenie trzech żłobków w kryterium określonym w § 6 ust. 3 pkt 4 ogłoszenia konkursowego otrzymała 0 pkt co do każdej placówki oraz nie uzyskała liczny punktów wymaganej do otrzymania dotacji. W związku z tym "zgodnie z § 6 ust. 4 ogłoszenia konkursowego, oferent nie jest uprawniony do otrzymania dotacji".
13 września skarżący wystąpił do organu na podstawie art. 15 ust. 2i ustawy o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie o uzasadnienie wyboru i rozstrzygnięcia.
W odpowiedzi (poz. 32 akt administracyjnych) organ wskazał, że jedna oferta została odrzucona, inne zostały skierowane do drugiego etapu oceny. Przesłano też skarżącemu protokół z posiedzenia komisji konkursowej wraz z arkuszami zbiorczej oceny ofert. Poinformowano go także o punktacji uzyskanej przez poszczególne oferty.
W skardze do tutejszego Sądu skarżący zarzucił zaskarżonej czynności:
- naruszenie art. 7 i art. 8 kpa poprzez brak uzasadnienia, dlaczego skarżący uzyskał 0 punktów w zakresie kryterium z § 6 ust. 3 pkt 4 i stwierdzenie, że nie uzyskał wymaganej liczby punktów wobec braku wskazania ile ich uzyskał. Działanie organu powoduje, że strona nie wie, czy jej oferta została rozpatrzona we właściwym trybie, tj. rozpatrzona merytorycznie i odrzucona czy też nie została rozpatrzona, co sugerowałoby brak merytorycznego rozpoznania oferty. Treść uzasadnienia wskazuje, że oferty były oceniane dowolnie.
- § 5 ust. 9 zarządzenia Prezydenta Miasta G. o ogłoszeniu konkursu poprzez stwierdzenie, że skarżący nie jest uprawniony do dotacji mimo, że oferta skarżącego nie została odrzucona.
- naruszenie art. 15 ust. 2h ustawy o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie poprzez niewskazanie skarżącego w zarządzeniu o ogłoszeniu wyników konkursu.
W oparciu o te zarzuty skarżący wniósł o stwierdzenie bezskuteczności zaskarżonej czynności, ewentualnie o stwierdzenie bezskuteczności zaskarżonej czynności i uznanie uprawnienia skarżącego do dotacji na wsparcie realizacji zadnia w dziedzinie opieki nad dziećmi sprawowanej w formie żłobka na przełomie 2022/2023 r. i zasądzenie kosztów postępowania na swoją rzecz.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga podlega odrzuceniu, gdyż jest niedopuszczalna.
Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 4 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2023 r., poz. 259 – dalej jako ppsa), do właściwości sądów administracyjnych należy orzekanie w sprawach skarg na inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Chodzi tu zatem o akty lub czynności, które nie są decyzją lub postanowieniem, bo te są wymienione w pkt od 1 do 3, a więc są czynnościami faktycznymi (materialno-technicznymi), skierowanymi do indywidualnego podmiotu, dotyczącymi jego praw lub obowiązków wynikających z przepisów prawa.
Sąd nie miał wątpliwości, że rozstrzygnięcie konkursu jest czynnością z zakresu administracji publicznej podlegającą kontroli sądu administracyjnego. Przeprowadzając i rozstrzygając konkurs organizowany na podstawie przepisów ustawy o działalności pożytku publicznego i wolontariacie w zw. z przepisami ustawy o opiece nad dziećmi w wieku do lat 3 organ decyduje o przyznaniu bądź odmowie przyznania dotacji na prowadzenie żłobka lub klubu dziecięcego. Wybór podmiotów, na rzecz których rozdysponowuje się środki publiczne musi podlegać kontroli sądowej. Samo wypłacenie dotacji odbywa się już na podstawie umowy, jednak etap poprzedzający jej zawarcie ma charakter administracyjnoprawny.
Zatem badając dopuszczalność skargi w danym przypadku Sąd winien jest ocenić, czy przedmiot zaskarżenia jest taką czynnością na gruncie istniejącego w sprawie stanu faktycznego.
Odnośnie tego należy się odwołać do wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 15 grudnia 2020 r. (sygn. akt SK 12/20), w którym w punkcie 1 Trybunał orzekł, że "Art. 3 § 2 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325), rozumiany w ten sposób, że nie obejmuje rozstrzygnięcia organu władzy publicznej w przedmiocie otwartego konkursu ofert na realizację zadania publicznego, rozpisanego w trybie przepisów ustawy z dnia 24 kwietnia 2003 r. o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie (Dz. U. z 2020 r. poz. 1057), jest niezgodny z art. 45 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej".
W ocenie Trybunału Konstytucyjnego wszczęcie, przeprowadzenie oraz rozstrzygnięcie otwartego konkursu ofert na realizację zadania publicznego, o którym mowa w art. 13 ustawy o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie, niewątpliwie stanowi przejaw władczego działania organów administracji publicznej. Końcowy wynik postępowania konkursowego (tj. wybranie konkretnej oferty, niedokonanie wyboru, unieważnienie konkursu) jednostronnie kształtuje sytuację prawną oferentów. Okoliczność, że samo postępowanie konkursowe jest prowadzone na podstawie przepisów ustawy o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie, a nie przepisów ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2020 r. poz. 256, ze zm.), nie odbiera aktom wydanym w przedmiocie rozstrzygnięcia konkursu, charakteru rozstrzygnięcia organów administracji publicznej w rozumieniu art. 184 zd. 1 Konstytucji. (...).
Rozstrzygnięcia konkursów, o których mowa w art. 13 ustawy o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie, stanowią akty przesądzające w sposób władczy kwestię rozdysponowania środków publicznych na realizację zadań zleconych, a zatem nie są to akty (zdarzenia) prawnie irrelewantne; przeciwnie - dotyczą sfery finansów publicznych (a więc gospodarowania środkami finansowymi, których źródłem są w szczególności podatki i inne daniny publiczne). Po stronie oferentów tworzą zatem prawo do skutecznego domagania się (z prawem do sądu włącznie), by właściwe organy władzy publicznej przeprowadzające postępowanie konkursowe działały zgodnie z prawem.
TK zauważył, że w ustawie o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie brak jest przepisu wyraźnie wyłączającego wniesienie skargi do sądu administracyjnego na rozstrzygnięcie konkursu ofert. (Podkr. Sądu orzekającego). W związku z powyższym Trybunał stwierdził, że postępowanie konkursowe, o którym mowa w art. 13 ustawy o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie, ma charakter "sprawy" w rozumieniu art. 45 ust. 1 Konstytucji. Tym samym interpretacja (wykładnia) art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. wyłączająca kontrolę rozstrzygnięć organów administracji publicznej, wydanych w następstwie przeprowadzenia konkursu, sprawowaną przez niezależny sąd administracyjny, podważa konstytucyjne prawo do sądu.
Z wywodów Trybunału Konstytucyjnego – zdaniem Sądu – wynika zatem, że stronie służy skarga na rozstrzygnięcie konkursu, tj. akt władczy, orzekający o prawie uczestników konkursu do otrzymania dofinansowania albo o odmowie przyznania tego prawa. Nie jest nim informacja o wynikach takiego konkursu (chyba, że jest to jedyny akt wydany przez organ w po zakończeniu konkursu).
Przenosząc te twierdzenia na stan faktyczny sprawy zdaniem Sądu rozstrzygnięcie konkursu zawarte jest w Zarządzeniu Prezydenta Miasta G. z 29 sierpnia 2022r. nr [...], które tak właśnie jest określone. To ono w załączniku zawiera listę podmiotów wybranych do dofinansowania.
Natomiast przedmiot skargi w niniejszej sprawie stanowi pismo organu z 1 września 2022r. (karta nr 171), w którym organ jedynie informuje skarżącego, że konkurs został rozstrzygnięty, a jego oferty nie uzyskały wymaganej liczby punktów, wobec czego nie jest on uprawniony do otrzymania dotacji.
Prowadzi to do wniosku, że aktem rozstrzygającym o wyniku konkursu w rozumieniu wyżej cytowanego wyroku Trybunału Konstytucyjnego w jest zarządzenie Prezydenta Miasta w tym przedmiocie, a nie pismo, które tylko informuje o wynikach, o niczym samo przez się nie rozstrzyga i ma charakter jedynie informacyjny, a nie decyzyjny. Tym samym nie jest ono aktem podlegającym zaskarżeniu do sądu administracyjnego, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a., zatem skarga na nie podlega odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a.
Nawet jednak gdyby hipotetycznie dopuścić możliwość odrębnego zaskarżenia takiego pisma informującego o wynikach konkursu, to na przeszkodzie do merytorycznego rozpatrzenia sprawy stanęłaby inna jeszcze okoliczność.
Mianowicie skarżący wniósł skargę także na ww. zarządzenie Prezydenta Miasta nr [...] w przedmiocie rozstrzygnięcia konkursu. Sprawa z tej skargi zawisła przed tut. Sądem pod sygnaturą III SA/Gl 775/22, a 14 marca 2022r. Sąd orzekł w niej o oddaleniu skargi. W ocenie Sądu nie jest możliwe merytoryczne orzekanie zarówno w przedmiocie zarządzenia jak i pisma, gdyż –choć w sensie formalnym są to odrębne dokumenty – to jednak materialnie dotyczą tej samej czynności – rozstrzygnięcia oraz informacji o jego podjęciu i treści, a drugie z nich jest tylko prostą konsekwencją pierwszego. Zatem wyrok wydany w takim stanie faktycznym byłby drugim wyrokiem w tej samej sprawie administracyjnej – w przedmiocie rozstrzygnięcia konkursu.
Mając na powyższe Sąd doszedł do przekonania, że zachodzi okoliczność, o której mowa w art. 58 § 1 pkt 4 p.p.s.a., zgodnie z którym sąd odrzuca skargę, jeżeli sprawa objęta skargą pomiędzy tymi samymi stronami jest w toku lub została już prawomocnie osądzona. To w sprawie III SA/Gl 775/22 Sąd zbadał przebieg konkursu i ocenił zasadność przyczyn nie wybrania ofert skarżącego do dofinansowania, zatem nie mógł tego uczynić ponownie w niniejszej sprawie.