III SA/Gl 791/23

Wojewódzki Sąd Administracyjny w GliwicachGliwice2024-03-05
NSAtransportoweŚredniawsa
prawo lotniczestraż granicznakara pieniężnaagent obsługi naziemnejseparacja pasażerówkontrola granicznakodeks graniczny schengenpostępowanie administracyjneodpowiedzialność

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach oddalił skargę spółki A Sp. z o.o. na decyzję o nałożeniu kary pieniężnej za naruszenie przepisów Prawa lotniczego dotyczących separacji pasażerów na lotnisku.

Spółka A Sp. z o.o., działająca jako agent obsługi naziemnej, została ukarana karą pieniężną w wysokości 20 000 zł za skierowanie pasażerów lotu wewnętrznego z Aten do strefy Non-Schengen na lotnisku w Katowicach, naruszając tym samym wymóg oddzielenia pasażerów lotów wewnętrznych od pasażerów podlegających odprawie granicznej. Spółka odwołała się, argumentując błędy proceduralne i wadliwą wykładnię prawa. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach uznał skargę za bezzasadną, potwierdzając prawidłowość ustaleń organów administracji i nałożenia kary.

Sprawa dotyczyła skargi spółki A Sp. z o.o. na decyzję Komendanta Śląskiego Oddziału Straży Granicznej, która utrzymała w mocy decyzję o nałożeniu na spółkę kary pieniężnej w wysokości 20 000 zł. Kara została nałożona za naruszenie art. 68 ust. 5 Prawa lotniczego, polegające na błędnym skierowaniu pasażerów lotu wewnętrznego z Aten do części portu lotniczego przeznaczonej dla podróżnych podlegających odprawie granicznej (strefa Non-Schengen), z naruszeniem wymogu oddzielenia pasażerów lotów wewnętrznych od pasażerów innych lotów. Spółka argumentowała, że doszło do naruszeń proceduralnych, wybiórczej oceny dowodów i wadliwej wykładni prawa materialnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach oddalił skargę, uznając, że organy administracji prawidłowo ustaliły stan faktyczny i zastosowały właściwe przepisy. Sąd podkreślił, że odpowiedzialność agenta obsługi naziemnej za naruszenie obowiązku separacji pasażerów jest obiektywna, a kara pieniężna ma charakter bezwzględnie oznaczony i nie podlega miarkowaniu. Sąd uznał, że waga naruszenia nie była znikoma, a spółka nie wykazała przesłanek do odstąpienia od nałożenia kary.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Tak, naruszenie tego obowiązku uzasadnia nałożenie kary pieniężnej w wysokości 20 000 zł na agenta obsługi naziemnej.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że obowiązek wynikający z art. 68 ust. 5 Prawa lotniczego został naruszony przez błędne skierowanie pasażerów przez pracowników spółki. Odpowiedzialność za to naruszenie jest obiektywna, a kara pieniężna jest ściśle określona i nie podlega miarkowaniu.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (11)

Główne

Prawo lotnicze art. 68 § ust. 5

Prawo lotnicze

Prawo lotnicze art. 209x § ust. 2

Prawo lotnicze

Pomocnicze

k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 1

Kodeks postępowania administracyjnego

u.o. Straży Granicznej art. 1 § ust. 2 pkt 1, 2

Ustawa o Straży Granicznej

u.o. Straży Granicznej art. 2a

Ustawa o Straży Granicznej

k.p.a. art. 189f § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 189d

Kodeks postępowania administracyjnego

Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 1 § § 1 i 2

Prawo o ustroju sądów administracyjnych

p.p.s.a. art. 3 § § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 134 § § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 151

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Naruszenie obowiązku skierowania pasażerów do wyznaczonych części portu lotniczego. Odpowiedzialność agenta obsługi naziemnej jest obiektywna. Kara pieniężna jest ściśle oznaczona i nie podlega miarkowaniu. Waga naruszenia nie była znikoma.

Odrzucone argumenty

Naruszenie zasady dwuinstancyjności postępowania. Naruszenie zasady czynnego udziału strony w postępowaniu. Wybiórcza ocena materiału dowodowego. Brak uwzględnienia specyfiki budowy terminala. Waga naruszenia była znikoma. Brak faktycznego wymieszania pasażerów. Brak podstaw do nałożenia kary ze względu na powiadomienie straży granicznej.

Godne uwagi sformułowania

determinantem odpowiedzialności jest wyłącznie skierowanie pasażerów do niewłaściwej części portu lotniczego kara pieniężna z art. 209x ust. 2 ustawy Prawo lotnicze jest karą oznaczoną bezwzględnie i nie podlega miarkowaniu waga naruszenia prawa nie była znikoma

Skład orzekający

Barbara Brandys-Kmiecik

przewodniczący

Małgorzata Herman

sprawozdawca

Marzanna Sałuda

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Potwierdzenie odpowiedzialności agenta obsługi naziemnej za naruszenie przepisów dotyczących separacji pasażerów na lotnisku oraz charakteru kary pieniężnej."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji naruszenia przepisów Prawa lotniczego i Kodeksu granicznego Schengen.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego aspektu bezpieczeństwa na lotniskach i odpowiedzialności podmiotów zaangażowanych w obsługę pasażerów. Choć nie jest to przypadek o dużej wadze społecznej, stanowi przykład rutynowej interpretacji przepisów w kontekście transportu lotniczego.

Kara 20 000 zł za błąd na lotnisku – czy pracownik zawsze odpowiada za pomyłkę?

Dane finansowe

WPS: 20 000 PLN

Sektor

transport

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
III SA/Gl 791/23 - Wyrok WSA w Gliwicach
Data orzeczenia
2024-03-05
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2023-09-07
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Sędziowie
Małgorzata Herman /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6039 Inne, o symbolu podstawowym 603
Hasła tematyczne
Lotnicze prawo
Skarżony organ
Komendant Straży Granicznej
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2022 poz 1235
art. 68 ust. 5, art. 209x ust. 2
Ustawa z dnia 3 lipca 2002 r. Prawo lotnicze Dz.U. z 2022 r. poz. 1235
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Brandys-Kmiecik, Sędziowie Sędzia WSA Małgorzata Herman (spr.), Sędzia WSA Marzanna Sałuda, Protokolant Referent Magdalena Janik, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 lutego 2024 r. sprawy ze skargi A Sp. z o.o. w W. na decyzję Komendanta Śląskiego Oddziału Straży Granicznej w R. z dnia 15 czerwca 2023 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za niedopełnienie obowiązku ciążącego na agencie obsługi naziemnej oddala skargę.
Uzasadnienie
Zaskarżoną decyzją z 15 czerwca 2023 r., nr [...], Komendant Śląskiego Oddziału Straży Granicznej w R. (dalej: organ odwoławczy, organ II instancji), po rozpoznaniu odwołania A. Sp. z o.o. z/s w W. (dalej: strona, skarżąca, Spółka) utrzymał w mocy decyzję Komendanta Placówki Straży Granicznej w K. (dalej: organ I instancji) z 19 kwietnia 2023 r., nr [...] w przedmiocie nałożenia na stronę, kary pieniężnej w wysokości 20 000 zł.
W podstawie prawnej decyzji powołano art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2023 r. poz. 775, dalej: k.p.a.) oraz art. 68 ust. 5, art. 209x ust. 2 ustawy z 3 lipca 2002 r. Prawo lotnicze (t.j. Dz. U. z 2022 r., poz. 1235 z późn. zm. - dalej Prawo lotnicze), a także art. 1 ust. 2 pkt 1, 2 oraz art. 2a ustawy z 12 października 1990 r. o Straży Granicznej (Dz.U. z 2023 r., poz. 1080).
Powyższe decyzje zostały wydane w następującym stanie faktycznym.
W dniu 29 stycznia 2023 r. ok. godz. 17.30 w lotniczym przejściu granicznym w K., skarżąca Spółka – jako agent obsługi naziemnej wbrew obowiązkowi określonemu w art. 68 ust. 5 ustawy Prawo lotnicze błędnie skierowała pasażerów lotu wewnętrznego po przylocie z Aten do części portu lotniczego przeznaczonej dla podróżnych podlegających odprawie granicznej, z naruszeniem wymogu oddzielenia pasażerów lotów wewnętrznych, określonych w art. 2 pkt 3 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/399 z 9 marca 2016 r. w sprawie unijnego kodeksu zasad regulujących przepływ osób przez granice - Kodeks graniczny Schengen (Dz.U.UE. L. 2016.77.1), niepodlegających odprawie granicznej, od pasażerów innych lotów podlegających odprawie granicznej według zasad określonych w załączniku nr VI pkt 2 do wskazanego rozporządzenia.
Zawiadomieniem z 8 lutego 2023 r. Komendant Placówki Straży Granicznej w K. zawiadomił Spółkę o wszczęciu z urzędu postępowania administracyjnego w sprawie nałożenia kary administracyjnej na agenta obsługi naziemnej. W toku prowadzonego postępowania, został zebrany materiał dowodowy dla ustalenia przebiegu zdarzenia. W szczególności organ przesłuchał funkcjonariuszy Straży Granicznej, pracownika Służby Ochrony Lotniska oraz kierowców – pracowników skarżącej Spółki. Kierowca autobusu A.K. zeznał, że odbierając pasażerów z Aten był przekonany, że są to pasażerowie z Anglii i dlatego skierował ich do części w terminalu C przeznaczonej dla podróżnych podlegających odprawie granicznej – ruch Non- Schengen. Dopiero później dowiedział się, że podjechał pod nie to wejście. Oświadczył, że jego pracodawca nie przeszkolił go w zakresie obowiązku separacji pasażerów. Wskazał na zbyt dużą ilość samolotów w jednym czasie oraz związany z tym pośpiech. Z kolei, kierowca drugiego autobusu P.K., również przewożący pasażerów tego samego lotu z Aten, zeznał, że zasugerował się kierowcą pierwszego autobusu. Po przeprowadzeniu postępowania, decyzją z 19 kwietnia 2023 r., organ I instancji nałożył karę pieniężną na skarżącą jako agenta obsługi naziemnej z tytułu niedopełnienia obowiązku wynikającego z art. 68 ust. 5 ustawy z 3 lipca 2002 r. Prawo lotnicze polegającego na skierowaniu pasażerów do wyznaczonych części portu lotniczego z uwzględnieniem wymogu oddzielenia pasażerów lotów wewnętrznych, określonych w art. 2 pkt 3 rozporządzenia 2016/399/UE, niepodlegających odprawie granicznej, od pasażerów innych lotów podlegających odprawie granicznej według zasad określonych w załączniku nr VI pkt 2 do tego rozporządzenia - w wysokości 20 000 zł.
Od tej decyzji Komendanta Placówki Straży Granicznej w K. strona wniosła odwołanie, które organ II instancji uznał za nieuzasadnione i zaskarżoną decyzją z 15 czerwca 2023 r. utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.
W ocenie organu odwoławczego, organ I instancji dokonał prawidłowych ustaleń faktycznych oraz prawidłowej wykładni zastosowanych w sprawie przepisów materialnych.
W szczególności ustalił, że 29 stycznia 2023 r. ok. godz. 17:30 w lotniczym przejściu granicznym w K., wbrew obowiązkowi określonemu w art. 68 ust. 5 ustawy Prawo Lotnicze doszło do niewłaściwego skierowania, przez pracowników Spółki jako agenta obsługi naziemnej, pasażerów do odpowiednio wyznaczonych części portu lotniczego z naruszeniem wymogu oddzielenia pasażerów lotów wewnętrznych, określonych w art. 2 pkt 3 Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/399 z 9 marca 2016 r. w sprawie unijnego kodeksu zasad regulujących przepływ osób przez granice - Kodeks Graniczny Schengen (Dz.U.UE.L.2016.77.1 z późn. zm.), niepodlegających odprawie granicznej, od pasażerów innych lotów podlegających odprawie granicznej według zasad określonych w załączniku nr VI pkt 2 do wskazanego rozporządzenia. Pasażerowie z Aten (kierunek Schengen) zostali skierowani do wejścia do strefy Terminala C przeznaczonych dla pasażerów podlegających kontroli granicznej (kierunek Non Schengen). Tym samym doszło do naruszenia wymogu zapewnienia oddzielenia pasażerów z lotów wewnętrznych od pasażerów z innych lotów.
Organ stwierdził, że zarządzający lotniskiem MPL "[...]" zapewnił odpowiednią infrastrukturę do zachowania właściwej separacji pasażerów. Terminal pasażerski C jest wyznaczony dla pasażerów przylatujących zarówno z kierunków Schengen, jak i z kierunków Non Schengen. Jednak Terminal C posiada wydzieloną strefę dla pasażerów z kierunków Non Schengen, gdzie dokonywana jest kontrola graniczna pasażerów oraz wydzieloną strefę dla pasażerów z kierunków Schengen. Do wydzielonych stref od strony płyty lotniska prowadzą odpowiednie drzwi właściwie opisane i oznakowane. Z zeznań pracowników skarżącej Spółki wynika, że błędne skierowanie pasażerów lotu z Aten, nr rejsu [...] nastąpiło na skutek ich pomyłki. Spółka nie wykazała okoliczności wskazujących na to, że naruszenie miałoby nastąpić wskutek siły wyższej, albo z winy osób trzecich, za które nie ponosi odpowiedzialności.
W ocenie organu odwoławczego zebrany materiał dowodowy, w postaci oświadczeń pracowników skarżącej Spółki, notatek urzędowych funkcjonariuszy Placówki Straży Granicznej w K. pełniących w tym czasie służbę w lotniczym przejściu granicznym oraz protokołów przesłuchania świadków zdarzenia pozwala na określenie wszystkich okoliczności zdarzenia, wyeliminowanie wszelkich wątpliwości i jednoznaczne wskazanie popełnionego naruszenia.
Bezpośrednią przyczyną błędnej separacji pasażerów lotu z Aten w dniu 29 stycznia 2023 r. było niedopełnienie obowiązków przez pracowników (kierowców) Spółki, którzy skierowali pasażerów do niewłaściwej części portu lotniczego przeznaczonej wyłącznie dla pasażerów lotów z kierunków Non Schengen. Zgodnie z wykładnią cytowanego przepisu art. 68 ust. 5 ustawy Prawo lotnicze determinantem odpowiedzialności jest wyłącznie skierowanie pasażerów do niewłaściwej części portu lotniczego. Ustawodawca nie uzależnia nałożenia administracyjnej kary pieniężnej od wystąpienia innych, niż wskazane w ustawie, okoliczności, w szczególności podnoszonego przez stronę przekroczenia granicy, kierunku, w którym nastąpiła niewłaściwa separacja pasażerów, czy też "wymieszania" pasażerów z kierunku Schengen i Non Schengen. Organ wskazał, że w niniejszej sprawie nie zastosowano art. 68 ust. 4 ustawy Prawo lotnicze, który nakłada, określone przez ustawodawcę, obowiązki na zarządzającego lotniskiem, a nie na agenta obsługi naziemnej. Obowiązki te bowiem zostały spełnione przez Zarządzającego lotniskiem MPL "[...]" w P., który zapewnił infrastrukturę odpowiednią do zachowania właściwej separacji pasażerów.
Dalej organ stwierdził, że w stanie faktycznym sprawy brak podstaw do przyjęcia wystąpienia którejkolwiek przesłanki wymienionej w art. 189f k.p.a. do odstąpienia od nałożenia kary pieniężnej i poprzestaniu na pouczeniu. W ocenie organu II instancji waga naruszenia prawa nie była znikoma. Uchybienie obowiązkom przez Spółkę spowodowało skierowanie do niewłaściwej części terminala pasażerskiego pasażerów przybywających z kierunku zagrożonego zwiększoną presją nielegalnej migracji. Utrudnione zostały czynności służbowe funkcjonariuszy Straży Granicznej polegające na przeciwdziałaniu nielegalnej migracji z tego kierunku. Spowodowało również, w związku z koniecznością wstrzymania odpraw do czasu skierowania pasażerów do właściwej części terminala pasażerskiego, kumulację pasażerów podlegających odprawie. Brak ponadto podstaw do przyjęcia, że strona zaprzestała naruszania prawa. Skarżąca po skierowaniu pasażerów do niewłaściwej części terminala pasażerskiego nie wykonała żadnych czynności mających na celu skierowanie tych pasażerów do właściwej części terminala pasażerskiego. Skierowanie pasażerów do właściwej części terminala pasażerskiego nastąpiło wyłącznie w wyniku działań podjętych przez funkcjonariuszy Straży Granicznej. Funkcjonariusze zgromadzili wszystkich pasażerów z Aten (kierunek Schengen) w jedno miejsce i prowadzili nadzór. Funkcjonariusze Straży Granicznej zabezpieczyli również wejście na terminal C kierunek Non Schengen by nie doszło do "wymieszania" podróżnych z kierunków Schengen i Non Schengen. Gdy ostatni pasażerowie z Aten zostali sprawdzeni i przeszli przez drzwi [...], do terminala C kierunek Non Schengen zostali wpuszczeni podróżni z Egiptu. Zapobieżenie wymieszaniu się pasażerów z kierunków Non Schengen i Schengen stanowiło skutek działań podjętych wyłącznie przez funkcjonariuszy Straży Granicznej.
Organ wskazał, że w ostatnim czasie, zaistniałe zdarzenie z udziałem pracowników skarżącej było kolejnym stwierdzonym naruszeniem polegającym na niewłaściwym skierowaniu pasażerów .
W ocenie organu, z zebranego w sprawie materiału dowodowego wynika, że nie zaistniały żadne obiektywne okoliczności utrudniające lub uniemożliwiające prawidłowe skierowanie pasażerów do właściwej części lotniska.
Organ stwierdził, że nie zachodzą przesłanki do zastosowania przepisu art. 189d k.p.a., który nie ma zastosowania do kary ściśle oznaczonej.
Komendant Oddziału Straży Granicznej stwierdził również, że organ I instancji prawidłowo rozważył przesłanki uzasadniające możliwość zastosowania art. 189f § 1 k.p.a. oceniając, że waga naruszenia nie była znikoma.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach skarżąca Spółka zarzuciła:
1. Naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy:
a) art. 15 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego oraz art. 78 Konstytucji RP, tj. naruszeniu zasady dwuinstancyjności postępowania administracyjnego i przyjęciu w decyzji w całości ustaleń co do stanu faktycznego z decyzji I instancji, jako aktualnych i wiarygodnych oraz brak zweryfikowania przez Komendanta Śląskiego Oddziału Straży Granicznej całości ustaleń Komendanta Placówki Straży Granicznej K. zawartych w decyzji I instancji, podczas gdy skarżąca kwestionowała ustalenia faktyczne decyzji I instancji.
b) art. 7, art. 8, art. 11, art. 77 § 1 i art. 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 68 ust. 5 Ustawy poprzez ustalenie stanu faktycznego decyzji w oparciu o materiał dowodowy pozyskany wyłącznie od pracowników organu, a zatem z pominięciem stanowiska skarżącego oraz jego wyjaśnień, wybiórcze przeprowadzenie czynności w tym przesłuchania świadków oraz braku uwzględnienia w stanie faktycznym specyfiki budowy terminala lotniska K..
c) art. 7, art. 8, art. 11, art. 77 § 1 i art. 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 209 x Ustawy polegające na oparciu się przez organ na ogólnych, powierzchownych ustaleniach dotyczących wydarzeń w dniu 29 stycznia 2023 r. na lotnisku K. w związku z wylądowaniem pasażerów lotu [...] z Aten (Grecja), braku wzięcia pod uwagę stanowiska skarżącego, a także nieprawidłowego przeanalizowania stanu faktycznego, co doprowadziło do nałożenia na skarżącego kary administracyjnej.
d) art. 81a § 1 k.p.a. w zw. z art. 7 k.p.a., w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 10 ust. 2 ustawy z dnia 6 marca 2018 r. Prawo przedsiębiorców poprzez brak przesądzenia występujących w sprawie wątpliwości dotyczących stanu faktycznego na korzyść strony (przedsiębiorcy), podczas gdy z prawidłowo ustalonego stanu faktycznego powinny wynikać wątpliwości co do stanu faktycznego polegające na ustaleniu podmiotu odpowiedzialnego za pasażerów w Terminalu C oraz że ze specyfiki budowy Portu Lotniczego K. mogą wynikać problemy natury organizacyjnej, za które skarżący nie może odpowiadać.
e) art. 7, art. 77 § 1, art. 107 § 3 i 105 § 1 i 2 k.p.a. w zw. z art. 11 ust. 1 Prawa przedsiębiorców oraz w związku z art. 68 ust. 5 Ustawy polegające na dowolnej i sprzecznej z zasadami logiki oraz przepisami Ustawy ocenie materiału dowodowego, wyrażającej się zwłaszcza w błędnym przyjęciu, że Skarżący nie skierował pasażerów do wyznaczonej dla nich części Portu Lotniczego K., podczas gdy Skarżący skierował pasażerów prawidłowo do Terminala C, braku uwzględnienia tego aspektu w uzasadnieniu decyzji oraz pominięcie okoliczności będących podstawą dla umorzenia niniejszego postępowania.
f) art. 7, art. 77 § 1 i art. 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 15 k.p.a., polegające na niewyczerpującym rozpatrzeniu materiału dowodowego oraz na jego dowolnej ocenie poprzez niepodjęcie wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i przesądzenia, że skarżący nie dopuścił się naruszenia obowiązków.
g) art. 8 k.p.a. w zw. z art.. 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 12 Prawa przedsiębiorców poprzez nienależyte uzasadnienie decyzji, co jest sprzeczne z zasadą pogłębiania zaufania uczestników postępowania do władzy publicznej, w szczególności niewyjaśnienie na jakich ustaleniach faktycznych i na jakiej podstawie Komendant oparł się wydając zaskarżoną decyzję, zdawkowe odniesienie się do faktów ustalonych w decyzji I instancji i powielenie uzasadnienia decyzji I instancji w toku wydawania decyzji wraz z podaniem przyczyny dla której organ dokonuje rozszerzającej interpretacji przepisów.
h) art. 138 § 1 i 2 k.p.a. w zw. z art. 127 § 1 k.p.a. poprzez odmowę uchylenia decyzji I instancji pomimo jej oczywistej wadliwości.
i) art. 10 k.p.a. poprzez niezapewnienie Spółce czynnego udziału w każdym stadium postępowania, brakiem możliwości zajęcia stanowiska, brakiem uwzględnienia informacji przekazanych przez pracownika skarżącego będącego menedżerem bazy, brakiem umożliwienia wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i przesłuchanych świadków.
j) naruszenie art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. w związku z art. 189 d i f k.p.a. polegające na niezebraniu w sposób wyczerpujący materiału dowodowego, co doprowadziło do błędnej oceny tego materiału i uznania przez organ, że udowodnione zostało naruszenie jakiego miała dopuścić się Spółka, a także okoliczności przeważające za tak wysokim wymiarem kary administracyjnej, wyrażające się zwłaszcza poprzez brak ustalenia że:
- zachodzą przesłanki do odstąpienia od wymierzenia kary ze względu na małą wagę ewentualnego naruszenia;
- stopień winy strony w niniejszej sprawie jest znikomy, nie doszło do faktycznego wymieszania się pasażerów i tym samym nie doszło do naruszenia zasad wynikających z Ustawy;
- zachodzą przesłanki odstąpienia od wymierzenia administracyjnej kary pieniężnej ze względu na powiadomienie straży granicznej o zaistniałej sytuacji.
2. Naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy tj.:
a) art. 68 ust. 5 Ustawy poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie i uznanie, że skarżący dopuścił się skierowania pasażerów do innego niż wyznaczona część portu lotniczego oraz, że tym samym nie spełnił wymogu oddzielenia pasażerów i nastąpiło zmieszanie pasażerów podlegających i niepodlegających odprawie granicznej niezgodnie z wymogami wynikającymi Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/399 z dnia 9 marca 2016 r. w sprawie unijnego kodeksu zasad regulujących przepływ osób przez granice (kodeks graniczny Schengen).
b) art. 209x w związku z 68 ust. 5 Ustawy poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie i nałożenie na Spółkę kary administracyjnej podczas, gdy pasażerowie faktycznie nie zostali skierowani do niewłaściwej części Portu Lotniczego K., trafili do Terminala C oraz nie nastąpiło połączenie pasażerów podlegających odprawie od tych, którzy byli zwolnieni z odprawy paszportowej.
W oparciu o powyższe zarzuty Spółka wniosła o uchylenie decyzji obu instancji i umorzenie postępowania administracyjnego, oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.
Skarżąca podkreśliła, że pasażerowie zostali przewiezieni pod prawidłowy budynek Terminal C, a ponadto nie doszło do pomieszania pasażerów z pasażerami podlegającymi innej odprawie.
Organ, w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko i jego argumentację zaprezentowane w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach, zważył co następuje:
Skarga nie jest zasadna.
Stosownie do art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 2492) w zw. z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 1634, dalej p.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego w sposób, który miał wpływ na wynik sprawy, bądź przepisów postępowania w stopniu, który mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a także stosują środki określone w ustawie. Sąd administracyjny, zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a., rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a p.p.s.a.
Przedmiot sporu sprowadza się do oceny, czy istniały podstawy do nałożenia na skarżącą kary pieniężnej, określonej w art. 209x ust. 2 Prawa lotniczego, jak twierdzi organ, czy też nie jak zarzuca Spółka. W tym sporze Sąd przyznaje rację organowi.
Zgodnie z treścią art. 68 ust. 5 Prawa lotniczego, zarządzający lotniskiem, przewoźnik lotniczy lub agent obsługi naziemnej wykonujący czynności obsługi pasażerów i transportu między statkiem powietrznym a obiektami portu lotniczego, jest obowiązany skierować pasażerów do wyznaczonych części portu lotniczego, z uwzględnieniem wymogu oddzielenia pasażerów lotów wewnętrznych określonych w art. 2 pkt 3 rozporządzenia 2016/399/UE, niepodlegających odprawie granicznej, od pasażerów innych lotów podlegających odprawie granicznej według zasad określonych w załączniku nr VI pkt 2 do tego rozporządzenia. Z kolei, z art. 209x ust. 2 Prawa lotniczego wynika, że zarządzający lotniskiem, przewoźnik lotniczy oraz agent obsługi naziemnej, który wbrew obowiązkowi określonemu w art. 68 ust. 5 nie skierował pasażerów do odpowiednich części portu lotniczego, podlega karze pieniężnej w wysokości 20 000 zł.
Wskazaną karę pieniężną nakłada w drodze decyzji administracyjnej komendant placówki Straży Granicznej właściwy dla miejsca położenia lotniska międzynarodowego, na którym jest utworzone lotnicze przejście graniczne (art. 209x ust. 3 Prawa lotniczego).
Skarżąca w pierwszej kolejności zarzuciła organowi naruszenie szeregu przepisów postępowania. Przede wszystkim, zdaniem skarżącej organ odwoławczy nie wyjaśnił stanu faktycznego w sposób wyczerpujący, wybiórczo zebrał materiał dowodowy oraz dokonał dowolnej oceny tego materiału. Ponadto zarzucono w skardze, że organ naruszył zasadę dwuistancyjności, pozbawił stronę możliwości czynnego udziału w postępowaniu, oraz pominął małą wagę ewentualnego naruszenia.
Wbrew podniesionym zarzutom, Sąd stwierdził, że zebrany w sprawie materiał dowodowy był wystarczający do wydania decyzji. Stan faktyczny sprawy został ustalony prawidłowo, z poszanowaniem reguł postępowania. Kierowcy autobusów, będący pracownikami skarżącej Spółki wyjaśnili w jaki sposób doszło do przewiezienia pasażerów z Aten do tej części budynku Terminala C, która przeznaczona jest dla pasażerów ze strefy Non-Schengen. Był to błąd kierowców.
Organ w zawiadomieniu o wszczęciu postępowania w sprawie nałożenia kary administracyjnej na skarżącą Spółkę jako agenta obsługi naziemnej udzielił skarżącej wszelkich informacji i pouczeń co do udziału w sprawie, oraz zwrócił się o wskazanie pełnomocnika do jej reprezentowania. Dopiero na skutek ponaglenia przez organ, wskazano M.S. jako pełnomocnika skarżącej Spółki, którego jak wynika z akt administracyjnych poinformowano o zdarzeniu i zwrócono się o dodatkowe informacje. Pełnomocnik Spółki był zawiadomiony o terminach przesłuchania świadków i możliwości wzięcia udziału w przeprowadzeniu tych dowodów, z czego nie skorzystał.
Zeznania osób przesłuchanych w charakterze świadków były spójne i wiarygodne.
Pełnomocnik skarżącej Spółki został powiadomiony o zakończeniu postępowania administracyjnego, możliwości zapoznania się z aktami sprawy oraz wypowiedzenia się co do zebranego materiału dowodowego. Pełnomocnik po zapoznaniu się z aktami sprawy, oświadczył, że wbrew zeznaniom kierowców skarżącej Spółki, mieli oni szkolenia dotyczące separacji pasażerów, które firma regularnie przeprowadza zwracając uwagę by w razie wątpliwości kierowcy potwierdzali destynacje z tzw. Team-leaderem.
Organ odwoławczy nie kwestionował tego, że skarżąca przeprowadziła dla swych pracowników szkolenia w zakresie podziału kierunków Schengen oraz Non Schengen. Jednak ta okoliczność pozostaje bez wpływu na rozstrzygnięcie sprawy, bowiem fakt naruszenia wymogu oddzielenia pasażerów lotów wewnętrznych Schengen od pasażerów przylatujących ze strefy Non-Schengen jest w sprawie oczywisty i w ocenie Sądu nie budzi żadnych wątpliwości. Kierowcy powinni wiedzieć z jakiej strefy odbierają pasażerów i do jakiej części terminala mają ich przewieźć.
Należy twierdzić, że zakres ustaleń faktycznych dokonanych przez organy w przedmiotowej sprawie był prawidłowy i pozwolił na dokonanie oceny, że dyspozycja z art. 68 ust. 5 Prawa lotniczego nie została przez skarżącą spełniona. Z treści tego przepisu wynika obowiązek skierowania pasażerów do wyznaczonych części portu lotniczego, z uwzględnieniem wymogu oddzielenia pasażerów lotów wewnętrznych określonych w art. 2 pkt 3 rozporządzenia 2016/399/UE, niepodlegających odprawie granicznej, od pasażerów innych lotów podlegających odprawie granicznej według zasad określonych w załączniku nr VI pkt 2 do tego rozporządzenia. Z naruszeniem tego rodzaju obowiązku powiązano podleganie karze pieniężnej, o czym stanowi art. 209x Prawa lotniczego.
Wobec powyższego należy stwierdzić, że organ odwoławczy prawidłowo ustalił, że skarżąca Spółka w dniu 29 stycznia 2023 r. nie dopełniła obowiązku określonego w art. 68 ust. 5 Prawa lotniczego. Z kolei, z art. 209x ust. 2 Prawa lotniczego stanowi, że zarządzający lotniskiem, przewoźnik lotniczy oraz agent obsługi naziemnej, który wbrew obowiązkowi określonemu w art. 68 ust. 5 nie skierował pasażerów do odpowiednich części portu lotniczego podlega każe pieniężnej w wysokości 20 000 zł. W ocenie Sądu organ odwoławczy słusznie uznał, że skarżąca dopuściła się tego naruszenia będąc agentem obsługi naziemnej. Błędne skierowanie pasażerów nastąpiło w wyniku działania kierowców- pracowników skarżącej, podjętego w trakcie wykonywania obowiązków pracowniczych.
Odpowiedzialność za czyn określony w art. 209x ust. 2 w zw. z art. 68 ust. 5 Prawa lotniczego nie zależy od uznania organu. Kara pieniężna z art. 209x ust. 2 ustawy Prawo lotnicze jest karą oznaczoną bezwzględnie i nie podlega miarkowaniu. Wobec tego w sprawie nie znajduje zastosowania art. 189d k.p.a., zawierający dyrektywy wymiaru administracyjnej kary pieniężnej. Określenie w tym przypadku kary w sztywnej wysokości, wyklucza zastosowanie powołanego przepisu kodeksu postępowania administracyjnego.
Z kolei, zgodnie z art. 189f k.p.a.:
§ 1. Organ administracji publicznej, w drodze decyzji, odstępuje od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej i poprzestaje na pouczeniu, jeżeli:
1) waga naruszenia prawa jest znikoma, a strona zaprzestała naruszania prawa lub
2) za to samo zachowanie prawomocną decyzją na stronę została uprzednio nałożona administracyjna kara pieniężna przez inny uprawniony organ administracji publicznej lub strona została prawomocnie ukarana za wykroczenie lub wykroczenie skarbowe, lub prawomocnie skazana za przestępstwo lub przestępstwo skarbowe i uprzednia kara spełnia cele, dla których miałaby być nałożona administracyjna kara pieniężna.
§ 2. W przypadkach innych niż wymienione w § 1, jeżeli pozwoli to na spełnienie celów, dla których miałaby być nałożona administracyjna kara pieniężna, organ administracji publicznej, w drodze postanowienia, może wyznaczyć stronie termin do przedstawienia dowodów potwierdzających:
1) usunięcie naruszenia prawa lub
2) powiadomienie właściwych podmiotów o stwierdzonym naruszeniu prawa, określając termin i sposób powiadomienia.
§ 3. Organ administracji publicznej w przypadkach, o których mowa w § 2, odstępuje od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej i poprzestaje na pouczeniu, jeżeli strona przedstawiła dowody, potwierdzające wykonanie postanowienia.
Organ odwoławczy prawidłowo nie zastosował przepisów art. 189f k.p.a., wobec niespełnienia się przesłanek odstąpienia od nałożenia kary. W szczególności organ słusznie uznał, że w tym konkretnym przypadku brak jest podstaw do przyjęcia, że waga naruszenia prawa jest znikoma. Wadliwe działanie skarżącej doprowadziło do zamieszania i wywołało potrzebę nadzoru i dodatkowych działań funkcjonariuszy straży granicznej przy obsłudze pasażerów, zapewne także wydłużyło czas tej obsługi.
Skarżąca Spółka nie kwestionuje przy tym, że nie był to pierwszy przypadek naruszenia art. 68 ust. 5 Prawa lotniczego.
Podsumowując, Sąd stwierdził, że organ nie naruszył wyszczególnionych w skardze zasad postępowania i przepisów prawa materialnego, a uzasadnienie zaskarżonej decyzji spełnia wymogi z art. 107 § 3 k.p.a.
Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 151 p.p.s.a., Sąd oddalił skargę jako bezzasadną.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI