III SA/Gl 773/14

III SA/Gl 773/14 - Wyrok WSA w Gliwicach
Data orzeczenia
2014-11-13
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2014-05-27
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Sędziowie
Agata Ćwik-Bury
Anna Apollo /przewodniczący/
Małgorzata Herman /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6550
Hasła tematyczne
Inne
Sygn. powiązane
II GZ 304/15 - Postanowienie NSA z 2015-06-30
III SA/Gl 733/14 - Wyrok WSA w Gliwicach z 2014-10-28
Skarżony organ
Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2008 nr 98 poz 634
art. 29 ust. 1,  ust. 2 i  ust. 8
Ustawa z dnia 9 maja 2008 r. o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa.
Dz.U. 2008 nr 170 poz 1051
art. 5 ust. 1
Ustawa z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego - tekst jednolity
Dz.U.UE.L 2009 nr 316 poz 65  art. 80 ust. 1, ust. 2 i ust.8
Rozporządzenie Komisji (WE) NR 1122/2009 z dnia 30 listopada 2009 r. ustanawiające szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady  (WE) nr 73/2009 odnośnie do zasady wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli w ramach systemów  wsparcia bezpośredniego dla rolników przewidzianych w wymienionym rozporządzeniu oraz wdrażania rozporządzenia Rady (WE) nr 1234/2007  w odniesieniu do zasady wzajemnej zgodności w ramach systemu wsparcia ustanowionego dla sektora wina
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Apollo, Sędziowie Sędzia WSA Agata Ćwik-Bury, Sędzia WSA Małgorzata Herman (spr.), Protokolant St. sekr. sądowy Aleksandra Doruch, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 listopada 2014 r. przy udziale – sprawy ze skargi S.P. na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w C. z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie płatności obszarowych oddala skargę.
Uzasadnienie
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] r., nr [...], Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z siedzibą w C. (dalej ARiMR), wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r., poz. 237- dalej K.p.a.) w związku z art. 10 ust. 2 oraz art. 29 ust. 1, 2 i 8 ustawy z dnia 9 maja 2008 r. o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (Dz. U. z 2008 r. nr 98, poz. 634, ze zm. - dalej zwanej ustawą) po rozpatrzeniu odwołania S.P. od decyzji Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w P. o ustaleniu kwoty nienależnie pobranych płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego w wysokości [...] zł, utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji..
Zaskarżona decyzja zapadła w następującym stanie faktycznym i prawnym.
W dniu 25 maja 2010 r. S.P. zwrócił się do Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w P. z wnioskiem o przyznanie płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego do gruntów rolnych na rok 2010.
Zadeklarował do płatności działki rolne oznaczone symbolami: A; B; C. D, D1, zlokalizowane na działkach ewidencyjnej o numerach: [...]. położonych w województwie S., powiecie b. Gminie S., obrębie B. (nr obrębu [...]) oraz na działce ewidencyjnej o numerze [...], położonej w województwie s., powiecie b. Gminie B., obrębie B, (nr obrębu [...]). W ramach powyższego wniosku do Jednolitej Płatności Obszarowej (JPO) zgłoszona została powierzchnia 3.75 ha użytków rolnych. Do wniosku S.P. dołączył pięć załączników graficznych, na których szkicem wyznaczył położenie działek rolnych. W ramach kontroli administracyjnej obowiązkowo przeprowadzano kontrolę wizualną dostępnych załączników graficznych polegającą na sprawdzeniu czytelności wprowadzonych przez rolnika oznaczeń i adnotacji, przylegania działek ewidencyjnych, na których zadeklarowano działkę rolną oraz weryfikacji czy zadeklarowane działki leżą na terenach kwalifikujących się do płatności. W wyniku tej kontroli administracyjnej wniosku nie zostały stwierdzone nieprawidłowości skutkujące nałożeniem sankcji w stosunku do deklarowanych działek.
W związku z tym, Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w P., decyzją z dnia [...] r., nr [...], przyznał S.P. jednolitą płatność obszarową (JPO) w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2010 w wysokości [...] zł, po nałożeniu sankcji terminowych wynikających z przekroczenia terminu na składanie wniosków o 4 dni robocze do powierzchni działek rolnych wynoszącej 3,75 ha. Z uzasadnienia decyzji wynika, iż organ przyznał płatność do powierzchni deklarowanej przez stronę. Przedmiotowa decyzja została doręczona stronie w dniu 23 listopada 2010 r.
Płatność została zrealizowana na rachunek bankowy strony w dniu 10 stycznia 2011 r.
Następnie postanowieniem z dnia 20 lutego 2013 r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w P. wznowił z urzędu postępowanie administracyjne zakończone decyzją z dnia 15 listopada 2010 r., podając w uzasadnieniu, że wyszły na jaw nowe okoliczności i dowody nieznane organowi w dniu wydania decyzji, dotyczące faktycznego użytkowania działek wnioskodawcy.
W szczególności podczas przeprowadzonej kontroli na miejscu stwierdzono nieprawidłowość dla działki rolnej oznaczonej symbolem [...], położonej na działce ewidencyjnej o numerze 10 - kod nieprawidłowości DR33 (powierzchnia zadeklarowana 0,93 ha. powierzchnia stwierdzona 0,93 ha). Kod DR33 oznacza - stwierdzono, że cała działka rolna nie jest gruntem rolnym. Adnotacje zamieszczone w dokumentacji potwierdzają, iż działka rolna oznaczona symbolem [...] stanowiła las.
Po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego, Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w P. decyzją z [...]r., nr [...], uchylił w całości decyzję własną z dnia [...]r. i odmówił S.P. przyznania JPO na rok 2010.
W uzasadnieniu przedmiotowej decyzji organ wskazał, że ze względu na stwierdzoną różnicę pomiędzy powierzchnią zadeklarowaną tj. 3,75 ha a powierzchnią stwierdzoną w trakcie kontroli administracyjnej na miejscu tj. 2,79 ha, kwalifikującą się do objęcia jednolita płatnością obszarową, jednolita płatność obszarowa została odmówiona, bowiem przedeklarowanie zadeklarowanej do płatności powierzchni gruntów rolnych wynosiło powyżej 30%. Następstwem tych ustaleń było wykluczenie z płatności JPO powierzchni gruntów 0,96 ha. Powyższa decyzja została doręczona skarżącemu w dniu 12 kwietnia 2013 r.
W dniu 29 kwietnia 2013 r. do Dyrektora Oddziału Regionalnego ARiMR w C. wpłynęło odwołanie S.P., w którym wniósł o uchylenie decyzji i podniósł, iż została ona wydana w następstwie kontroli przeprowadzonej bez jego udziału.
W dniu [...]r., Z-ca Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego ARiMR w C. wydał Decyzję Nr [...] o utrzymaniu w mocy zaskarżonej decyzji. Decyzja została doręczona w dniu 5 lipca 2013 r. co stwierdzono na podstawie zwrotnego potwierdzenia odbioru dokumentu. Strona nie skorzystała z prawa złożenia skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego.
Kolejną czynnością Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w P., po poinformowaniu S.P. o możliwości dokonania zwrotu nienależnie pobranych płatności za rok 2010, było wszczęcie z urzędu w dniu 24 października 2013 r. postępowania w sprawie ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności przyznanych S.P. na mocy decyzji z dnia 15 listopada 2010 r.
Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w P. decyzją z dnia [...] r., nr [...], ustalił S.P. kwotę nienależnie pobrane płatności z tytułu udzielonej pomocy w ramach systemów wsparcia bezpośredniego w wysokości [...]zł.
W złożonym od tej decyzji odwołaniu S.P. podniósł, iż od 2002r. działka nr 10 jest w posiadaniu jego syna na co przedstawia akt własności Repertorium A nr [...], jak wynika z umowy sprzedaży działka nie była zabudowana ponadto zgodnie z planem zagospodarowania uchwalonym przez Wójta Gminy S. przeznaczona była pod zalesienie. S.P. ponadto podniósł, iż dotychczas nikt tej działki nie zalesiał. Oświadczył również, że na działce występują tylko samosiejki brzozy i osiki, a pomiędzy nimi prowadzony jest wypas zwierząt, natomiast pozostałości trawy po wypasie bydła są wykaszane. Ponadto w dniu 10 marca 2014r. S.P. przesłał uzupełnienie odwołania o dodatkowe informacje, tj. wypisy z ewidencji gruntów i budynków, oświadczenie o użytkowaniu przez innego producenta oraz informację, dotyczącą działek deklarowanych do płatności załączoną do wniosku.
W wyniku rozpatrzenia odwołania od ww. decyzji o ustaleniu S.P.kwoty nienależnie pobranych płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego, Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego ARiMR w C. zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 29 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 9 maja 2008 r. o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (Dz. U. Nr 98. poz. 634, z późn. zm.), Kierownik Biura Powiatowego Agencji, w drodze decyzji administracyjnej, ustala kwoty nienależnie lub nadmiernie pobranych środków publicznych:
1) pochodzących z funduszy Unii Europejskiej;
2) krajowych, przeznaczonych na:
a) współfinansowanie wydatków realizowanych z funduszy Unii Europejskiej.
b) finansowanie przez Agencję pomocy przyznawanej w drodze decyzji administracyjnej.
Wypłacone nienależnie producentowi środki publiczne za rok 2010 z tytułu płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego pochodzą ze środków Europejskiego Funduszu Rolnej Gwarancji oraz ze środków krajowych, przeznaczonych na współfinansowanie tj. z funduszy, o których mowa w art. 29 ust. 1 pkt 1 i pkt 2 lit. a w/w ustawy.
Przedmiotem badania w postępowaniu o wydanie decyzji w trybie art. 29 ust. 1 ustawy jest ustalenie, czy w danej sprawie doszło do nienależnego lub nadmiernego pobrania środków pochodzących z wymienionych ww. przepisie funduszy. Sytuacja, w której dochodzi do nienależnego pobrania takich środków ma niewątpliwe miejsce wówczas, gdy wspomniane środki zostaną przyznane na podstawie decyzji administracyjnej (i nastąpi ich wypłata) a następnie decyzja zostanie ostatecznie wyeliminowana z obrotu prawnego. Organ zaznaczył jednak, iż w takim przypadku jego zadaniem nie jest kontrolowanie zasadności wyeliminowania z obrotu prawnego decyzji przyznającej środki, a jedynie ustalenie, czy wyeliminowanie to jest prawnie skuteczne (to jest, czy nastąpiło ostateczną decyzją administracyjną).
Odnosząc się do złożonego przez stronę odwołania stwierdził, iż nie zawiera ono żadnych wyjaśnień i argumentów mających wpływ na wynik przedmiotowego rozstrzygnięcia, a tym samym nie zasługuje w całości na uwzględnienie.
W odwołaniu strona podnosi, że treść zawarta w decyzji o ustaleniu nienależnie pobranych płatności odbiega od rzeczywistych faktów.
Zarzuty skarżącego należy traktować jako wyjaśnione, niemieszczące się w zakresie rozpoznania przez Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego ARiMR w obecnym postępowaniu, a tym samym nie mające wpływu na wynik postępowania w sprawie ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego za rok 2010.
Organ drugiej instancji odnosząc się do przesłanek zwrotu przez S.P. nienależnie pobranych płatności za 2010 rok wskazał na art. 80 ust. 3 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009 z dnia 30 listopada 2009 r., który stanowi, że "Obowiązek zwrotu, o którym mowa w ust. 1. nie ma zastosowania, jeżeli dana płatność została dokonana na skutek pomyłki właściwego organu lub innego organu oraz jeśli błąd nie mógł zostać wykryty przez rolnika w zwykłych okolicznościach. Jednak w przypadku gdy błąd dotyczy elementów stanu faktycznego związanych z obliczaniem przedmiotowej płatności, akapit pierwszy stosuje się jedynie, jeśli decyzja o odzyskaniu nie została przekazana w terminie 12 miesięcy od płatności."
Zauważył że zgodnie z przytoczoną powyżej regulacją art. 80 ust. 3 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009 z dnia 30 listopada 2009 r., obowiązek zwrotu nienależnie lub nadmiernie pobranych płatności nie znajduje zastosowania pod warunkiem łącznego spełnienia następujących przesłanek: 1. płatność została dokonana na skutek pomyłki właściwej władzy, 2. błąd ten nie mógł zostać wykryty przez rolnika.
Ponadto, w przypadku, jeśli błąd dotyczy elementów stanu faktycznego związanych z obliczaniem danej płatności, obowiązek zwrotu nie powstanie wyłącznie wówczas, jeśli o decyzji o zwrocie nie powiadomiono zainteresowanego w terminie 12 miesięcy od płatności.
Podkreślił, że zasadą jest, że płatności nienależnie lub nadmiernie pobrane powinny zostać zwrócone. Celem wyjątków od zasady, że płatności nienależnie lub nadmiernie pobrane powinny zostać zwrócone, określonych art. 80 ust. 3 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009, jest zwolnienie z obowiązku zwrotu tylko w takich sytuacjach, gdy błąd organu spowodował wypłatę nienależnych łub nadmiernych płatności i brak było możliwości wykrycia tego błędu przez rolnika.
Wypłata płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rzecz S.P. nie nastąpiła z powodu błędu Agencji. Dowodem jest Raport z czynności kontrolnych Nr [...], w którym udokumentowano nieprawidłowość dla działki rolnej oznaczonej symbolem [...]. położonej na działce ewidencyjnej o numerze [...] oznaczoną kodem nieprawidłowości DR33, oznaczającym, iż cała działka rolna nie jest gruntem rolnym. Adnotacje zamieszczone w dokumentacji potwierdzają, iż działka rolna oznaczona symbolem [...]stanowiła las (kilkunastoletnie drzewa). Jednocześnie w przedmiotowej sprawie nie można uznać, iż strona działała w dobrej wierze i nie była w stanie wykryć błędu w stanie faktycznym, gdyż nawet w przedmiotowym odwołaniu S.P.stwierdza, że wykluczona z płatności działka porośnięta jest samosiejkami brzozy i osiki.
W konkluzji organ stwierdził, że kwota płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego za rok 2010, przekazana na rachunek S.P. na podstawie decyzji Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w P., w sprawie przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego z dnia 15 listopada 2010 r. jest płatnością nienależnie pobraną w rozumieniu art. 80 ust. 1 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1 122/2009 z dnia 30 listopada 2009 r., jednak nie zachodzą negatywne przesłanki obowiązku zwrotu tej płatności, o których mowa w art. 80 ust. 3 tego rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009. Dlatego też w zaskarżonej decyzji Nr [...]z dnia [...]r. o ustaleniu kwoty nienależnie pobranych płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego, Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w P. zasadnie ustalił S.P. kwotę nienależnie pobranych płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego za rok 2010 w wysokości [...] zł.
Organ zauważył, że w przypadku dokonania nienależnej płatności, rolnik zwraca daną kwotę powiększoną o odsetki. Odsetki nalicza się za okres między powiadomieniem rolnika o konieczności zwrotu, a zwrotem lub odliczeniem. Stosowana stopa odsetek obliczana jest zgodnie z przepisami prawa krajowego, ale nie jest niższa niż stopa procentowa stosowana na mocy przepisów krajowych przy odzyskiwaniu kwot. Powyższe wynika z przepisów prawa wspólnotowego, tj. art. 80 ust. 2 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009 z dnia 30 listopada 2009r. ustanawiające szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009 odnośnie do zasady wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli w ramach systemów wsparcia bezpośredniego przewidzianych w wymienionym rozporządzeniu oraz wdrażania.
Dodał, że na podstawie art. 29 ust. 7 ustawy o Agencji do należności z tytułu nienależnie lub nadmiernie pobranych płatności ustalonych niniejszą decyzją, stosuje się odpowiednio przepisy działu III ustawy .z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa, z wyłączeniem przepisów dotyczących umarzania należności, odraczania płatności, rozkładania płatności na raty oraz zaokrąglania należności.
Podsumowując stwierdził, że w rozpatrywanej sprawie zachodzą przesłanki uzasadniające utrzymanie w mocy zaskarżonej decyzji wydanej przez Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w P. o ustaleniu kwoty nienależnie pobranych płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego.
Na ww. ostateczną decyzję S.P. wniósł, w przepisanym terminie, skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, wyrażając w niej swoje niezadowolenie i kwestionując wyniki przeprowadzonej na miejscu kontroli.
Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR w C. wniósł o oddalenie skargi i podtrzymał zasadność i prawidłowość stanowiska podjętego w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:
Skarga okazała się nieuzasadniona.
Sąd administracyjny zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym zgodnie z § 2 tego artykułu kontrola, o której mowa, jest sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd rozpoznaje zatem sprawę rozstrzygniętą w zaskarżonej decyzji ostatecznej z punktu widzenia legalności, tj. zgodności z prawem całego toku postępowania administracyjnego i prawidłowości zastosowania przepisów prawa. Zgodnie natomiast z art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 dalej powoływanej jako p.p.s.a.) uwzględnienie przez sąd administracyjny skargi i uchylenie zaskarżonej decyzji bądź postanowienia w całości lub w części następuje wtedy gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy; naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego; inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Stosownie do treści art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz wskazaną podstawą prawną.
Dokonując oceny legalności zaskarżonej decyzji Sąd nie dopatrzył się ww. naruszeń dających podstawę do uwzględnienia skargi.
Na wstępie należy stwierdzić, że postępowanie prowadzone w trybie 29 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 9 maja 2008 r. o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (Dz. U. z 2008 r., nr 98, poz. 634, ze zm. - zwanej dalej także ustawą) jest samodzielnym postępowaniem administracyjnym. Ustalenie czy przyznane kwoty pomocy są przyznane nienależnie lub w nadmiernej wysokości może wynikać z ustaleń dokonanych w toku postępowania toczącego się na podstawie art. 29 ust. 1 ustawy, jaki też z ostatecznych decyzji wydanych w postępowaniach nadzwyczajnych w przedmiocie przyznania płatności lub pomocy. W tej drugiej sytuacji zadaniem właściwego organu nie jest kontrolowanie zasadności wyeliminowania z obrotu prawnego decyzji przyznającej środki, a jedynie ustalenie, czy wyeliminowanie to jest prawnie skuteczne (por. wyrok NSA z dnia 29 czerwca 2012 r., sygn. akt IIGSK 822/11, dostępny w CBOiSA).
W kontrolowanej sprawie organ odwoławczy prawidłowo stwierdził, po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego, że decyzja Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w P. z dnia 5 kwietnia 2013 r. wydana w postępowaniu wznowieniowym uchylająca dotychczasową decyzję tego organu z 15 listopada 2010 r. i odmawiająca przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego została decyzją organu odwoławczego z dnia 2 lipca 2013 r. utrzymana w mocy. To rozstrzygnięcie ma zatem walor ostateczności.
Należy podkreślić, że przedmiotem kontroli Sądu w niniejszej sprawie jest natomiast decyzja Dyrektora Oddziału Regionalnego ARiMR w C. z dnia [...] r. oraz poprzedzająca ją decyzja Kierownika Biura Powiatowego ARiRR w P. z [...] r. na mocy których ustalono wysokość nienależnie pobranych płatności w ramach systemu wsparcia bezpośredniego. Dlatego kontroli sądowoadministracyjnej w niniejszym postępowaniu podlegają wyłącznie działania organu administracyjnego podejmowane w toku postępowania zakończonego zaskarżoną decyzją, zapoczątkowane wszczęciem postępowania w sprawie ustalenia kwoty nienależnie pobranych należności, tj. od dnia zawiadomienia skarżącego o tym postępowaniu co nastąpiło zawiadomieniem z dnia 24 października 2013 r. o wszczęciu z urzędu postępowania administracyjnego w sprawie ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności do dnia wydania decyzji organu odwoławczego w dniu 18 marca 2014 r.
Stąd nie mogło być przedmiotem rozważań Sądu postępowanie, w wyniku którego uchylono decyzję Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w P. z 15 listopada 2010 r.. i odmówiono przyznania na rok 2010 płatności bezpośrednich do gruntów rolnych wszczętego na podstawie wniosku z 22 maja 2010 r. Postępowanie to było bowiem postępowaniem odrębnym, opartym na samodzielnych przesłankach faktycznych i prawnych. Zmierzało ono do ustalenia czy przyznane decyzją z dnia 15 listopada 2010 r. płatności były należne i zgodne z obowiązującym prawem. Natomiast kontrolowane postępowanie jest już tylko następstwem stwierdzenia, iż płatności w kwocie przyznanej i wypłaconej na rok 2010 były nienależne.
Wobec tego Sąd nie jest uprawniony do kontroli legalności postępowania dotyczącego ostatecznie wyeliminowanej z obrotu prawnego decyzji przyznającej płatności na rok 2010. W konsekwencji skarżący nie może skutecznie w niniejszym postępowaniu podnosić zarzutów i argumentów odnoszących się do działań podjętych przez organ w innym, odrębnym postępowaniu, bowiem nie odnoszą się do decyzji będącej przedmiotem kontroli Sądu w sprawie ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2010.
Dokonując oceny zaskarżonej decyzji Sąd nie dopatrzył się w działaniu organu ani naruszenia norm prawa materialnego ani też naruszenia przepisów postępowania, które mogłyby skutkować uwzględnieniem skargi. Zgodnie przepisem art. 29 ust. 1 ustawy właściwy organ ustala, w drodze decyzji administracyjnych, kwoty nienależnie lub nadmiernie pobranych środków pochodzących z funduszy Unii Europejskiej oraz krajowych przeznaczonych na współfinansowanie wydatków realizowanych z funduszy Unii Europejskiej lub krajowych przeznaczonych na finansowanie przez Agencję pomocy przyznawanej w drodze decyzji administracyjnej. Przedmiotem kontroli postępowania opartego o art. 29 ust. 1 ustawy jest zbadanie, czy w danej sprawie doszło do nienależnego lub nadmiernego pobrania środków pochodzących z wymienionych w tym przepisie funduszy. Sytuacja, w której dochodzi do nienależnego pobrania takich środków występuje niewątpliwie wówczas gdy wspomniane środki zostaną przyznane na podstawie decyzji administracyjnej i nastąpi ich wypłata, a następnie decyzja ta zostanie ostatecznie wyeliminowana z obrotu prawnego. Natomiast środki te należy dochodzić od podmiotu, który je otrzymał. Podkreślić należy, iż w takim przypadku zadaniem właściwego organu jest ustalenie, czy wyeliminowanie prawnie jest skuteczne i czy decyzja została skierowana do właściwego podmiotu.
W niniejszej sprawie bezsporne jest, że skarżący otrzymał nienależnie środki publiczne za 2010 rok z tytułu JPO pochodzące z Europejskiego Funduszu Rolniczego Gwarancji tj. z funduszy, o których mowa w art. 29 ust. 1 pkt 1 i pkt 2 lit. a ustawy. W tym stanie organ zobligowany był wydać decyzję w przedmiocie zwrotu nienależnych płatności.
Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w P. prawidłowo zatem wszczął postępowanie w sprawie ustalenia nienależnie pobranych przez skarżącego środków finansowych, którą następnie utrzymał w mocy Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR w C..
Mając na względzie powyższy stan faktyczny Sąd stwierdził, iż organy zasadnie uznały, że skarżący utracił prawo do uzyskania płatności na rok 2010, skoro decyzja z dnia 15 listopada 2010 r. przyznająca te płatności została ostatecznie wyeliminowana z obrotu prawnego.
Organ w zaskarżonej decyzji wskazał na mające zastosowanie w sprawie przepisy, tj. art. 29 ust.1, 2 i 8 ustawy oraz art. 80 ust. 1, 2 i 3 rozporządzenia (WE) nr 1122/2009 z dnia 30 listopada 2009 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009 odnośnie do zasady wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli w ramach systemów wsparcia bezpośredniego przewidzianych w wymienionym rozporządzeniu oraz wdrażania rozporządzenia Rady (WE) nr 1234/2007 w odniesieniu do zasady wzajemnej zgodności w ramach systemu wsparcia ustanowionego dla sektora wina (Dz. U. L. 316 z 2.12.2009 r.- zwanego dalej rozporządzenia (WE) nr 1122/2009), w myśl którego w przypadku dokonania nienależnej płatności, rolnik zwraca przedmiotową kwotę powiększoną o odsetki. Odsetki nalicza się za okres między terminem zwrotu płatności przez rolnika wyznaczonym w nakazie odzyskania środków, który nie może przekroczyć 60 dni, a datą zwrotu lub odliczenia.
Organ odwoławczy zatem prawidłowo przyjął, że wypłacone skarżącemu nienależnie środki publiczne pochodzą z funduszy, o których mowa w art. 29 ust. 1 ustawy, a przyczyną dochodzenia ich zwrotu jest fakt, że organ pierwszej instancji odmówił przyznania płatności do gruntów rolnych na rok 2010, zrealizowanych na mocy decyzji z dnia 15 listopada 2010 r. Skoro S.P. nie był uprawniony do przyznania płatności w zakresie deklarowanych powierzchni działek, to utracił uprawnienie do płatności uzyskanych na mocy decyzji z 2010 r. Oznacza to, iż kwota w wysokości [...] zł jest kwotą nienależnie pobraną i podlega ona w całości obowiązkowi zwrotu na rzecz Agencji.
Zgodnie z art. 80 ust. 3 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009 obowiązek zwrotu, o którym mowa w ust. 1 nie ma zastosowania, jeżeli dana płatność została dokonana na skutek pomyłki właściwego organu lub innego organu oraz jeśli błąd nie mógł zostać wykryty przez rolnika w zwykłych okolicznościach. Jednak w przypadku gdy błąd dotyczy elementów stanu faktycznego związanych z obliczaniem przedmiotowej płatności, akapit pierwszy stosuje się jedynie, jeśli decyzja o odzyskaniu nie została przekazana w terminie 12 miesięcy od płatności. Odnosząc się do przesłanek wykluczających obowiązek zwrotu nienależnie pobranych płatności, zawartych w art. 80 ust. 3 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009, zasadnie Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR w C. prawidłowo uznał, że nie mają one zastosowania w niniejszej sprawie. Celem przesłanki zawartej w ust. 3 art. 80 cyt. rozporządzenia jest zwolnienie beneficjenta z obowiązku zwrotu tylko w takich sytuacjach, gdy błąd ARiMR spowodował wypłatę nienależnych płatności i jednocześnie brak było możliwości wykrycia tego błędu przez rolnika, a w przypadku gdy wady dotyczyły stanu faktycznego, który miał wpływ na nienależną płatność, gdy ponadto nie doszło do wydania decyzji, o której mowa w art. 29 ust. 1 ustawy oraz jej doręczenia stronie w terminie 12 miesięcy od dokonania płatności. Zdaniem Sądu, trafnie organ odwoławczy wskazał, że wypłata płatności nie nastąpiła w wyniku pomyłki organu. Organ pierwszej instancji, wydając decyzję z dnia 15 listopada 2010 r., na mocy której została zrealizowana płatność w wysokości [...] zł, kierował się wnioskiem strony i jej oświadczeniem co do sposobu uprawy. Organ z chwilą uzyskania informacji, że skarżący nie posiadał uprawnień do ubiegania się o przyznanie płatności w przedmiocie wszystkich zadeklarowanych do płatności działek zawartych we wniosku na rok 2010 wznowił z urzędu postępowanie administracyjne zakończone ww. decyzją z dnia 15 listopada 2010 r. w sprawie przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2010.
Na podstawie art. 29 ust. 7 ustawy, do należności z tytułu nienależnie lub nadmiernie pobranych płatności ustalonych niniejszą decyzją, stosuje się odpowiednio przepisy działu III ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa, z wyłączeniem przepisów dotyczących umarzania należności,
Stosownie do art. 47 § 1 Ordynacji podatkowej termin płatności podatku wynosi 14 dni od dnia doręczenia decyzji ustalającej wysokość zobowiązania podatkowego. W sprawie ma zastosowanie także art. 56 § 1 i § 3 Ordynacji podatkowej określający stawkę odsetek za zwłokę. W przypadku niewpłacenia wskazanej kwoty nienależnie lub nadmiernie pobranych płatności w terminie 14 dni od daty doręczenia decyzji, od dnia następującego po upływie ww. terminu do dnia zwrotu nienależnie lub nadmiernie pobranych płatności od kwoty nienależnie lub nadmiernie pobranych płatności nalicza się odsetki w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych.
Biorąc powyższe pod uwagę słusznie uznał organ odwoławczy, że w sprawie nie zachodzą przesłanki umożliwiające odstąpienie od dochodzenia pobranych środków pieniężnych, stąd S.P. zobowiązany jest do zwrotu otrzymanych płatność w wysokości [...] zł. Kwota ta stanowi kwotę przyznaną na mocy decyzji z dnia 15 listopada 2010 r., która następnie została uchylona w ramach prowadzonego postępowania wznowieniowego co oznacza, iż jest kwotą wypłaconą bez podstawy prawnej, a zatem nienależną w rozumieniu artykułu 29 ust. 1 ustawy.
W ocenie Sądu, organ odwoławczy nie naruszył ani zasad postępowania ani prawa materialnego. Stanowisko organu w stanie faktycznym niniejszej sprawy jest prawidłowe.
Z powyższych względów, na podstawie art. 151 p.p.s.a., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach, skargę oddalił.