III SA/Gl 77/22

Wojewódzki Sąd Administracyjny w GliwicachGliwice2022-07-26
NSAAdministracyjneWysokawsa
policjazawieszenie w czynnościachpostępowanie dyscyplinarneustawa o Policjiprawo administracyjnegranice uznania administracyjnegodobro służbytajemnica służbowa

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach oddalił skargę policjanta na decyzję o zawieszeniu w czynnościach służbowych, uznając możliwość wielokrotnego zawieszania funkcjonariusza w ramach ustawowego limitu 12 miesięcy.

Policjant zaskarżył decyzję o zawieszeniu go w czynnościach służbowych, argumentując, że nie można go zawieszać wielokrotnie w związku z tym samym postępowaniem dyscyplinarnym. Sąd uznał jednak, że ustawa o Policji dopuszcza wielokrotne zawieszanie funkcjonariusza, o ile łączny czas nie przekroczy 12 miesięcy, co miało miejsce w tej sprawie. Sąd podkreślił, że celem zawieszenia jest ochrona dobra postępowania i służby, a zarzucane policjantowi przewinienie (ujawnienie informacji służbowej) było naganne i podważało zaufanie do formacji.

Skarżący, młodszy aspirant D. N., zaskarżył decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji w Katowicach utrzymującą w mocy rozkaz personalny o zawieszeniu go w czynnościach służbowych. Podstawą zawieszenia było wszczęcie postępowania dyscyplinarnego z powodu ujawnienia informacji służbowej. Skarżący zarzucił, że Komendant Miejski Policji wydał kolejny rozkaz o zawieszeniu, mimo że wcześniej został już zawieszony w tych samych okolicznościach, co jego zdaniem było niedopuszczalne na gruncie art. 39 ustawy o Policji, który przewiduje możliwość przedłużenia zawieszenia jedynie w przypadku postępowania karnego. Twierdził, że nowy rozkaz był w istocie przedłużeniem poprzedniego i nie powinien wywołać skutków prawnych, naruszając tym samym art. 110 § 1 k.p.a. oraz zasadę związania organu własną decyzją. Komendant Wojewódzki Policji argumentował, że przepisy dotyczące zawieszania policjantów uległy zmianie i obecne zawieszenie jest decyzją służbową, która może być podejmowana wielokrotnie w okresie do 12 miesięcy, niekoniecznie jedną decyzją. Podkreślił, że zarzucany czyn był naganny i podważał zaufanie do Policji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach oddalił skargę. Sąd uznał, że art. 39 ust. 2 ustawy o Policji dopuszcza wielokrotne zawieszanie funkcjonariusza w czynnościach służbowych, o ile łączny czas takiego zawieszenia nie przekroczy 12 miesięcy. W tej sprawie łączny okres zawieszenia wyniósł 6 miesięcy, co mieściło się w ustawowym limicie. Sąd podkreślił, że celem zawieszenia jest ochrona dobra postępowania lub służby, a zarzucane policjantowi przewinienie dyscyplinarne (naruszenie tajemnicy służbowej) było poważne i powodowało utratę rękojmi prawidłowego wykonywania zadań. Sąd odrzucił również zarzut naruszenia zasady związania decyzją, wskazując, że kolejne rozkazy personalne dotyczyły różnych okresów zawieszenia i nie ingerowały w treść poprzedniego rozstrzygnięcia.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, jest to dopuszczalne, o ile łączny czas zawieszenia nie przekroczy ustawowego limitu 12 miesięcy.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że art. 39 ust. 2 ustawy o Policji dopuszcza wielokrotne wydawanie rozkazów personalnych o zawieszeniu w czynnościach służbowych, pod warunkiem, że suma okresów zawieszenia nie przekroczy 12 miesięcy. Celem instytucji jest ochrona dobra postępowania lub służby, co może wymagać odsunięcia funkcjonariusza od obowiązków na różne okresy w trakcie trwania postępowania.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (4)

Główne

u.o. Policji art. 39 § ust. 2

Ustawa z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji

Dopuszcza zawieszenie policjanta w czynnościach służbowych w razie wszczęcia postępowania dyscyplinarnego, jeżeli jest to celowe z uwagi na dobro postępowania lub służby, na czas nie dłuższy niż 12 miesięcy. Sąd interpretuje przepis jako dopuszczający wielokrotne zawieszanie w ramach tego limitu czasowego.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do oddalenia skargi.

k.p.a. art. 110 § § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Dotyczy zasady związania organu własną decyzją.

Ustawa z dnia 14 sierpnia 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach dotyczących wsparcia służb mundurowych nadzorowanych przez ministra właściwego do spraw wewnętrznych, o zmianie ustawy o Służbie Więziennej oraz niektórych innych ustaw

Wspomniana jako wprowadzająca zmiany w przepisach dotyczących zawieszania policjantów.

Argumenty

Odrzucone argumenty

Wielokrotne zawieszanie policjanta w czynnościach służbowych w związku z tym samym postępowaniem dyscyplinarnym jest niedopuszczalne. Wydanie kolejnego rozkazu o zawieszeniu narusza zasadę związania organu własną decyzją (art. 110 § 1 k.p.a.). Przywołany wyrok NSA z dnia 31 maja 2012 r. (sygn. 1 OSK 2046/11) wydany został w odmiennym stanie faktycznym i nie ma zastosowania.

Godne uwagi sformułowania

Policjant swoim zachowaniem sprzeniewierzył się podstawowym i fundamentalnym wartościom, którymi powinna odznaczać się osoba pełniąca służbę w Policji. Ratio legis instytucji zawieszenia w czynnościach służbowych polega na tym, aby pełniącego służbę niezwłocznie odsunąć od wykonywania swoich obowiązków z uwagi na dobro postępowania prowadzonego przeciwko niemu lub dobro służby. Trzeba tutaj podkreślić, że Skarżącemu postawiony został zarzut naruszenia tajemnicy służbowej, czyli czyn mający związek z pełnieniem służb. Taki charakter zarzucanego przewinienia dyscyplinarnego powodowało, że Skarżący przestał dawać rękojmię prawidłowego wykonywania zadań służbowych.

Skład orzekający

Małgorzata Herman

przewodniczący

Dorota Fleszer

sprawozdawca

Marzanna Sałuda

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja art. 39 ust. 2 ustawy o Policji w zakresie możliwości wielokrotnego zawieszania funkcjonariusza w czynnościach służbowych w ramach limitu 12 miesięcy oraz zasady związania organu własną decyzją w kontekście kolejnych rozkazów personalnych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji funkcjonariuszy Policji i przepisów ustawy o Policji.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnego aspektu służby policjanta – zawieszenia w czynnościach służbowych, co ma bezpośrednie przełożenie na jego sytuację zawodową i zaufanie społeczne do formacji. Interpretacja przepisów dotyczących wielokrotnego zawieszania jest istotna dla praktyki.

Czy policjanta można zawiesić w obowiązkach więcej niż raz? Sąd rozstrzyga.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
III SA/Gl 77/22 - Wyrok WSA w Gliwicach
Data orzeczenia
2022-07-26
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2022-01-21
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Sędziowie
Dorota Fleszer /sprawozdawca/
Małgorzata Herman /przewodniczący/
Marzanna Sałuda
Symbol z opisem
6192 Funkcjonariusze Policji
Hasła tematyczne
Policja
Skarżony organ
Komendant Policji
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2022 poz 329
art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi  - t.j.
Dz.U. 2021 poz 1882
art. 39 ust. 2
Ustawa z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Herman, Sędziowie Sędzia WSA Dorota Fleszer (spr.), Sędzia WSA Marzanna Sałuda, Protokolant Monika Rał, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 lipca 2022 r. sprawy ze skargi D. N. na decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji w Katowicach z dnia 24 listopada 2021 r. nr 126/K/21 w przedmiocie zawieszenia w czynnościach służbowych oddala skargę.
Uzasadnienie
Zaskarżoną decyzją z 24 listopada 2021 r. nr 126/K/21 Komendant Wojewódzki Policji w Katowicach (dalej: Komendant Wojewódzki Policji) utrzymał w mocy rozkaz personalny nr [...] z dnia 14 października 2021 Komendanta Miejskiego Policji w K. (dalej: Komendant Miejski Policji) o zawieszeniu w czynnościach służbowych od dnia [...] r. do dnia [...] r. młodszego aspiranta D. N. (dalej: Skarżący).
Z akt administracyjnych wynika, że Komendant Miejski Policji, działając na podstawie art. 39 ust. 2 ustawy o Policji, rozkazem personalnym nr [...] z dnia 14 października 2021 roku zawiesił Skarżącego w czynnościach służbowych na okres od dnia [...] roku do dnia [...].
Podstawą faktyczną było wszczęcie na podstawie art. 134i ust. 2 ustawy o Policji przez Komendanta Wojewódzkiego Policji postępowania dyscyplinarnego, w którym zarzucono Skarżącemu czyn polegający na naruszeniu dyscypliny służbowej poprzez ujawnienie informacji służbowej.
Skarżący w odwołaniu w szczególności podniósł, że Komendant Miejski Policji całkowicie pominął fakt jego uprzedniego zawieszenia w czynnościach służbowych na podstawie rozkazu personalnego nr [...] z dnia 6 sierpnia 2021 r. Został on wydany w tym samym stanie faktycznym i prawnym, to jest w związku z wszczęciem postępowania dyscyplinarnego prowadzonego pod sygn. akt [...]. Według Skarżącego okoliczność ta czyni wydany rozkaz personalny nieskutecznym, bowiem z art. 39 ustawy o Policji wynika możliwość przedłużenia okresu zawieszenia w czynnościach służbowych jedynie w przypadku zawieszenia z powodu wszczęcia postępowania karnego przeciwko policjantowi, do czasu zakończenia postępowania karnego. Tymczasem przeciwko Skarżącemu nie wszczęto postępowania karnego. Wydany rozkaz personalny, jakkolwiek orzekający o "zawieszeniu w czynnościach", jest w istocie rozkazem o przedłużeniu zawieszenia stosowanego na mocy poprzedniego rozkazu, co jest niedopuszczalne na gruncie art. 39 ustawy o Policji. W związku z tym, przedmiotowy rozkaz personalny nie powinien wywołać żadnego skutku.
Wskazał również naruszenia przepisów proceduralnych, a mianowicie art. 110 § 1 k.p.a. oraz brak należytego uzasadnienia wydanej decyzji.
Komendant Wojewódzki Policji utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. Podając motywy rozstrzygnięcia stwierdził, że od 1 października 2020 r. obowiązują nowe przepisy wynikające z ustawy z dnia 14 sierpnia 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach dotyczących wsparcia służb mundurowych nadzorowanych przez ministra właściwego do spraw wewnętrznych, o zmianie ustawy o Służbie Więziennej oraz niektórych innych ustaw. Wśród norm, które zostały zreformowane były także przepisy dotyczące podstaw i trybu zawieszania policjanta w czynnościach służbowych. Aktualnie zawieszenie policjanta w czynnościach służbowych jest decyzją służbową, opartą wyłącznie na ustawie pragmatycznej. Kwestionowany rozkaz personalny [...] Komendanta Miejskiego z dnia 14 października r. o zawieszeniu w czynnościach służbowych od dnia [...] do dnia [...] nie jest rozkazem kontynuującym zawieszenie, a jest decyzją służbową o zawieszeniu policjanta w czynnościach służbowych. Ustawodawca wskazał okres zawieszenia do 12 miesięcy, ale nie oznacza to wcale konieczności wydawania tylko jednej decyzji czy rozkazu personalnego o zawieszeniu, ponieważ taka decyzja służbowa może być podejmowana kilkukrotnie w okresie wskazanym w ustawie - czyli do 12 miesięcy. Prawidłowość przyjętego stanowiska poparł orzeczeniem NSA z dnia 31 maja 2012 r. (sygn. I OSK 2046/11).
Dodatkowo podkreślił, że art. 39 ust. 2 ustawy o Policji jest przepisem uznaniowym, co oznacza że kontrola tego aktu jest ograniczona. Celem zawieszenia w czynnościach służbowych Policjanta jest konieczność natychmiastowego odsunięcia funkcjonariusza od codziennych zajęć służbowych z uwagi na dobro postępowania prowadzonego przeciwko niemu (karnego lub dyscyplinarnego) lub dobro służby z uwagi na to, że dalsze wykonywanie przez niego czynności służbowych byłoby nie do pogodzenia z charakterem postawionych mu zarzutów lub dobrem postępowania.
Zarzucane policjantowi przewinienie dyscyplinarne polegające na ujawnieniu informacji dotyczących zdarzenia z dnia 31 lipca 2021 roku w K. na ulicy [...] było szeroko komentowane przez opinię publiczną i jest czynem wyjątkowo nagannym, którego konsekwencje negatywnie rzutują na wizerunek i profesjonalizm Policji jako formacji, ale także na wizerunek policjantów, pełniących codzienną służbę. Policjant swoim zachowaniem sprzeniewierzył się podstawowym i fundamentalnym wartościom, którymi powinna odznaczać się osoba pełniąca służbę w Policji. Art. 25 ustawy o Policji stanowi między innymi, że służbę w Policji może pełnić obywatel o nieposzlakowanej opinii posiadający zdolność fizyczną i psychiczną do służby w formacjach uzbrojonych, podległych szczególnej dyscyplinie służbowej, której gotów jest się podporządkować. Policjant zobowiązany jest do egzekwowania prawa. Tym samym ma także obowiązek przestrzegać prawa i działać według określonych przepisów i zasad etycznych. Z uwagi na wykonywane obowiązki i pracę na rzecz społeczeństwa powinien cieszyć się zaufaniem publicznym.
W skardze Skarżący zarzucił decyzji naruszenie prawa materialnego art. 39 ust 2 ustawy o Policji polegające na przyjęciu, że na tej samej podstawie faktycznej możliwe jest dwukrotne (a nawet wielokrotne) zawieszenie funkcjonariusza w czynnościach służbowych, podczas gdy wykładnia tego przepisu nie daje podstaw do przedłużenia okresu zawieszenia w czynnościach służbowych w związku z wszczęciem postępowania dyscyplinarnego (rozkazy personalne w tej sprawie zostały wydane 6 sierpnia 2021 r. i 14 października 2021 r.).
W związku z tym wniósł o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji Komendanta Wojewódzkiego Policji nr 126/K/21 z 24 listopada 2021r. i poprzedzającego ją rozkazu personalnego Komendanta Miejskiego nr [...] z 14 października 2021 roku w przedmiocie zawieszenia skarżącego w czynnościach służbowych oraz zasądzenie od organu na rzecz Skarżącego kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego w wysokości według norm przepisanych.
W uzasadnieniu Skarżący podniósł takie same zarzuty jak w odwołaniu. Według niego art. 39 ustawy o Policji przewiduje możliwość przedłużania okresu zawieszenia w czynnościach służbowych tylko w przypadku zawieszenia z powodu wszczęcia postępowania karnego przeciwko policjantowi (do czasu jego zakończenia). Przeciwko Skarżącemu nie wszczęto postępowania karnego. Wydany w rozkaz personalny numer [...] w przedmiocie zawieszenia skarżącego w czynnościach służbowych od [...] do [...], jakkolwiek orzekający o "zawieszeniu w czynnościach", jest w istocie rozkazem o przedłużeniu zawieszenia skarżącego w czynnościach służbowych stosowanego na mocy poprzedniego rozkazu niedopuszczalnym na gruncie art. 39 ustawy o Policji. Nie daje on podstaw do przedłużenia okresu zawieszenia w czynnościach służbowych stosowanego w związku z wszczęciem postępowania dyscyplinarnego. W związku z powyższym, przedmiotowy rozkaz personalny nie powinien wywołać żadnego skutku.
Skarżący nie zgadza się z interpretacją Komendanta Wojewódzkiego przepisów ustawy z dnia 14 sierpnia 2020 r., o szczególnych rozwiązaniach dotyczących wsparcia służb mundurowych nadzorowanych przez ministra właściwego do spraw wewnętrznych, o zmianie ustawy o Służbie więziennej oraz niektórych innych ustaw, nie uniezależnia istniejących procedur od prawa administracyjnego. W jego ocenie Komendant Miejski Policji jest związany – co wynika z art. 110 § 1 k.p.a. - pierwotną decyzją o zawieszeniu odwołującego w czynnościach służbowych na okres 3 miesięcy. Wydanie zaś nowej decyzji, w oparciu o te same co uprzednio podstawy faktyczne i prawne, prowadzi do naruszenia powyższej zasady. Rozstrzygnięcie sprawy decyzją merytoryczną, pomimo istnienia w obrocie prawnym ostatecznej decyzji wydanej w tożsamym przedmiocie, prowadził do nieważności tak wydanej decyzji, na podstawie art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a. Nawet nieostateczna decyzja administracyjna wyklucza możliwość wydania kolejnej decyzji w rozstrzygniętym nią przedmiocie. Organ administracji publicznej, który wydał decyzję, może uchylić lub zmienić ją tylko wówczas, gdy zezwalają mu na to przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, względnie - gdyby zezwolenie takie wynikało z przepisu szczególnego ustawy o Policji, a jego brak. Poza tym uzasadnienie kwestionowanego rozkazu personalnego jest identyczne w treści, co uzasadnienie uprzedniego rozkazu nr [...] z 6 sierpnia 2021 r. Zatem niesłuszne są twierdzenia organu, kwestionowany rozkaz personalny nie jest rozkazem kontynuującym zawieszenie a jest decyzją służbową o zawieszeniu policjanta w czynnościach służbowych.
Skarżący wskazał także, że przywołany przez Komendanta Wojewódzkiego Policji wyrok NSA z dnia 31 maja 2012 r. (sygn. 1 OSK 2046/11) wydany został w odmiennym stanie faktycznym i nie ma zastosowania do jego sprawy.
Podniósł również, że pomimo uznaniowego charakteru art. 39 ust. 2 ustawy o Policji, to i tak podlega on kontroli sądu, który władny jest badać zgodność tej decyzji z prawem (nie zaś jej celowość).
Według Skarżącego organy Policji w wydanych decyzjach nie wykazały przesłanek powodujących potrzebę dalszego zawieszenia strony w czynnościach, wpływu toczącego się postępowania dyscyplinarnego na możliwość pełnienia służby, stopnia zaawansowania tego postępowania, ewentualnego ryzyka związanego z przywróceniem Skarżącego do wykonywania czynności służbowych. Komendant Wojewódzki Policji prowadzi (od 5 miesięcy) postępowanie dyscyplinarne przeciwko Skarżącemu (jako organ dyscyplinarny I instancji) i jednocześnie był właściwy do wydania decyzji zaskarżonej skargą. W dacie wniesienia skargi brak jest widoków na rychłe zakończenie postępowania dyscyplinarnego, przeciwnie - w ostatnim czasie zostało zawieszone. Taki zaś układ procesowy powoduje, że organ postępowania dyscyplinarnego, prowadząc to postępowania w sposób przewlekły, samodzielnie de facto wpływa na treść stosunku służbowego strony, mimo braku prawomocnego orzeczenia dyscyplinarnego.
W odpowiedzi na skargę Komendant Wojewódzki Policji, podtrzymując swoje stanowisko w sprawie wniósł o jej oddalenie. Podkreślił, że postępowanie dyscyplinarne było prowadzone do momentu jego zawieszenia w grudniu 2021 roku autonomicznie, a rzecznik dyscyplinarny zbierał materiał dowodowy i podejmował wszystkie czynności niezbędne do wyjaśnienia sprawy, nie opierając się tylko i włącznie na działaniach podejmowanych przez prokuratora w ramach prowadzonego postępowania przygotowawczego. Biorąc pod uwagę, iż zgodnie z dyspozycją art. 134ha ustawy o Policji podstawę wszelkich rozstrzygnięć w postępowaniach dyscyplinarnych stanowią ustalenia faktyczne, koniecznym jest uzyskanie potwierdzonych za zgodność kopii materiałów postępowania przygotowawczego o sygn. akt [...] w tym opinii biegłego z zakresu teleinformatyki dot. korespondencji obwinionego przesyłanej za pomocą telefonu komórkowego. Dopiero po uzyskaniu powyższej opinii biegłych będzie możliwe szczegółowe przeanalizowanie wszystkich połączeń, korespondencji wraz z przesłanymi załącznikami oraz ostateczne ustalenie odbiorców końcowych. Powyższego dowodu rzecznik dyscyplinarny nie jest w stanie sam przeprowadzić, bądź zlecić jego przeprowadzenie, ponieważ nie jest w posiadaniu materiałów źródłowych - do których wyłączność zastrzegł sobie prowadzący śledztwo prokurator.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach, zważył co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Sądowa kontrola administracji publicznej sprowadza się do ustalenia czy w określonym przypadku, jej organy dopuściły się kwalifikowanych naruszeń prawa. Ta kontrola jest wykonywana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej – art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2021 r., poz. 137 ze zm.). Zakres tej kontroli wyznacza przepis art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2022 r., poz. 329 ze zm.; dalej: p.p.s.a.).
Sąd rozstrzyga w granicach sprawy nie będąc przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Ponadto Sąd na podstawie art. 135 p.p.s.a. uprawniony jest stosować przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia.
Przedmiotem kontroli sądowoadministracyjnej w rozpoznawanej sprawie była decyzja Komendanta Wojewódzkiego Policji, utrzymująca w mocy decyzję Komendanta Miejskiego Policji w przedmiocie zawieszenia Skarżącego w czynnościach służbowych od dnia [...] do dnia [...].
Podstawę materialnoprawną orzeczeń organów obu instancji stanowił art. 39 ust. 2 ustawy z 6 kwietnia1990 r. o Policji (tekst jedn. Dz. U. z 2021 poz.1882; dalej: ustawa o Policji). Jak wynika z jego brzmienia, policjanta można zawiesić w czynnościach służbowych w razie wszczęcia przeciwko niemu postępowania karnego w sprawie o przestępstwo lub przestępstwo skarbowe, nieumyślne, ścigane z oskarżenia publicznego lub postępowania dyscyplinarnego, jeżeli jest to celowe z uwagi na dobro postępowania lub dobro służby - na czas nie dłuższy niż 12 miesięcy.
Przede wszystkim należy zauważyć, że analiza przytoczonego przepisu wskazuje na charakterystyczne cechy fakultatywnego zawieszenia w czynnościach służbowych. Użycie sformułowania "może" oznacza, że zawieszenie w czynnościach służbowych policjanta związane z faktem wszczęcia przeciwko niemu postępowania dyscyplinarnego ma charakter uznaniowy. Zakres uznania jest wyznaczony przepisem prawa materialnego i celem, dla jakiego dana regulacja została stworzona. Uznaniowa decyzja o zawieszeniu policjanta w czynnościach służbowych jest decyzją konstytutywną, zmieniającą sytuację prawną funkcjonariusza od chwili wydania rozkazu. Z konstytutywnym z kolei walorem decyzji wiąże się bezwzględna konieczność rozstrzygania sprawy z uwzględnieniem sytuacji faktycznej i prawnej funkcjonariusza w dacie podejmowania decyzji. (por. A. Korcz – Maciejko, Sł. Pracow. z 2009 Nr 10 s.25-28). Tym niemniej podejmując decyzję w ramach uznania administracyjnego organ jest obowiązany rozważyć wszelkie okoliczności sprawy przemawiające za zawieszeniem funkcjonariusza, lub też jego niezawieszaniem, a stosowną argumentację zawrzeć w uzasadnieniu rozstrzygnięcia (por. wyrok WSA w Bydgoszczy z 29 października 2013 r., sygn. akt II SA/Bd 765/13).
Zauważyć również trzeba, że na gruncie art. 39 ust. 2 ustawy o Policji wyznaczone zostały ramy czasowe zawieszenia policjanta w czynnościach służbowych. Dopuszczalność zastosowania tego środka prawnego uzależniona została od samego faktu wszczęcia postępowania dyscyplinarnego oraz postawienia mu zarzutów, nie zaś od stwierdzenia winy funkcjonariusza co do popełnionych czynów. Termin końcowy zawieszenia policjanta w czynnościach służbowych ustalony został w jednostce czasu tj. nie dłużej niż 12 miesięcy. Zatem na jego czasookres nie ma wpływu stan, przebieg postępowania, konsekwencja wszczęcia którego zawieszono w czynnościach policjanta.
Jednocześnie trzeba mieć na względzie, że celem zawieszenia w czynnościach służbowych jest zatem konieczność natychmiastowego odsunięcia funkcjonariusza od codziennych zajęć służbowych z uwagi na dobro postępowania prowadzonego przeciwko niemu (karnego lub dyscyplinarnego) lub dobro służby. Chodzi o zawieszenie w czynnościach służbowych natychmiastowe tj. niecierpiące zwłoki odsunięcie policjanta od czynności służbowych z uwagi na to, że dalsze wykonywanie czynności służbowych przez policjanta byłoby nie do pogodzenia z charakterem postawionych mu zarzutów lub dobrem postępowania (wyrok WSA w Białymstoku z 17.12.2019 r., sygn. akt II SA/Bk 488/19).
W rozpoznawanej sprawie istota sporu jest, czy organ mógł wydać kolejną decyzję (rozkaz personalny) o zawieszeniu Skarżącego w czynnościach służbowych na okres od [...] do [...] w związku z wszczęciem wobec Skarżącego postępowania dyscyplinarnego, podczas gdy w obrocie prawnym była już decyzja o jego zawieszeniu w tych czynnościach na okres od [...] do [...].
W niniejszej sprawie niesporny jest fakt wszczęcia wobec Skarżącego postępowania dyscyplinarnego. W związku z tym Komendant Miejski Policji zawiesił Skarżącego w czynnościach służbowych rozkazem personalnym nr [...] z 6 sierpnia 2021 r. na okres do [...]. Z uwagi na to, że okresie tego zawieszenia postępowanie dyscyplinarne nie zostało zakończone, organ I instancji zawiesił Skarżącego na kolejny okres od dnia [...] do dnia [...].
W ocenie Sądu dopuszczalnym jest kilkakrotne zawieszanie funkcjonariusza policji pod warunkiem jednak, że łączny czas zawieszenia nie przekroczy dwunastu miesięcy. W przedmiotowej sprawie łączny okres zawieszenia to 6 miesięcy. Oznacza to, że Komendant Miejski Policji wydając rozkaz personalny numer [...] w przedmiocie zawieszenia skarżącego w czynnościach służbowych od [...] do [...] Komendant Miejski Policji nie przekroczył ustalonego dwunastomiesięcznego okresu zawieszenia w czynnościach służbowych Skarżącego i tym samym nie naruszył art. 39 ust. 2 ustawy o Policji.
Za przyjęciem takiego stanowiska przemawia przede wszystkim cel, jaki ma być osiągnięty w wyniku zastosowania art. 39 ust. 2 ustawy o Policji. Ratio legis instytucji zawieszenia w czynnościach służbowych polega na tym, aby pełniącego służbę niezwłocznie odsunąć od wykonywania swoich obowiązków (por. wyrok NSA z 14.07.2005, sygn. akt OSK 1958/04) z uwagi na dobro postępowania prowadzonego przeciwko niemu lub dobro służby. Chodzi o odsunięcie funkcjonariusza od czynności służbowych z uwagi na to, że dalsze wykonywanie tych czynności byłoby nie do pogodzenia z charakterem postawionych mu zarzutów lub dobrem postępowania. Wiąże się to z tym, że policjant, wobec którego toczy się postępowanie dyscyplinarne, traci nieposzlakowaną opinię i w ten sposób podważa zaufanie do organów Policji. Nie bez znaczenia jest szczególny charakter odpowiedzialności dyscyplinarnej funkcjonariuszy Policji. Jest ona oparta na regułach zaostrzonych, wynikających ze szczególnego rodzaju zadań stawianych tej formacji (ochrony zdrowia mienia i życia ludzi) oraz kompetencji i związanego z działalnością Policji publicznego zaufania. Przy wykonywaniu zadań funkcjonariuszy Policji obowiązuje nie tylko dyscyplina służbowa, ale i przestrzeganie zasad etyki zawodowej, do których należy zaliczyć szczególną staranność w wykonywaniu obowiązków (por. wyrok NSA z 19 stycznia 2007 r., sygn. akt I OSK 637/06), a także poczucie odpowiedzialności każdego funkcjonariusza za nienaganne wykonanie obowiązków służbowych i wizerunek społeczny Policji. Wykonując powierzone zadania funkcjonariusz Policji winien chronić ustanowiony Konstytucją Rzeczypospolitej Polskiej porządek prawny, strzec bezpieczeństwa Państwa i jego obywateli, nawet z narażeniem życia. Wykonując powierzone mu zadania, winien pilnie przestrzegać prawa, dochować wierności konstytucyjnym organom Rzeczypospolitej Polskiej, przestrzegać dyscypliny służbowej oraz wykonywać rozkazy i polecenia przełożonych. Obowiązany jest strzec tajemnic związanych ze służbą, honoru, godności i dobrego imienia służby oraz przestrzegać zasad etyki zawodowej (takiej treści ślubowanie funkcjonariusz składa podejmując służbę - w myśl art. 27 ust. ustawy o Policji). Wobec tego – co podkreśla NSA - w interesie społecznym, tożsamym z interesem służby, jest to aby postawione zadania były realizowane wyłącznie przez osoby pozostające poza jakimikolwiek podejrzeniami o działalność sprzeczną z prawem (wyrok NSA z 9 stycznia 2015 r., sygn. akt I OSK 2149/13).
Trzeba tutaj podkreślić, że Skarżącemu postawiony został zarzut naruszenia tajemnicy służbowej, czyli czyn mający związek z pełnieniem służb. Taki charakter zarzucanego przewinienia dyscyplinarnego powodowało, że Skarżący przestał dawać rękojmię prawidłowego wykonywania zadań służbowych.
Sąd nie podziela zarzutu Skarżącego co do możliwości orzekania tylko raz w sprawie zawieszenia w czynnościach służbowych na podstawie art. 39 ust. 2 ustawy o Policji z innych jeszcze powodów. Podejmując takie orzeczenie organ po pierwsze nie jest w stanie z góry określić nie tylko faktycznego czasu trwania postępowania dyscyplinarnego, ale także dokonywanych w jego trakcie ustaleń. Po drugie zaś, zawieszając w czynnościach służbowych funkcjonariusza policji od razu na dopuszczalny maksymalny czas tworzyłby dla niego niekorzystne skutki, co szczególnie byłoby niepożądane wówczas, gdy postępowanie dyscyplinarne zakończyłoby się w terminie krótszym niż 12 miesięcy. Zauważyć tutaj wypada także, że przepis art. 39 ust. 2 ustawy o Policji jest w istocie przepisem ochronnym, a instytucja zawieszenia polega na tym, że pomimo ciążących na policjancie zarzutów nie dochodzi do jego zwolnienia przed definitywnym rozstrzygnięciem przez właściwe organy w odrębnym postępowaniu karnym lub dyscyplinarnym, czy rzeczywiście jest on winny popełnienia przestępstwa, naruszenia dyscypliny służbowej lub nieprzestrzegania zasad etyki zawodowej.
Jak wynika z informacji Komendanta Wojewódzkiego Policji w ramach prowadzonego postępowania dyscyplinarnego wobec Skarżącego niezbędne stało się uzyskanie opinii biegłego z zakresu teleinformatyki dotyczącej korespondencji Skarżącego przesyłanej za pomocą telefonu komórkowego. Powyższego dowodu rzecznik dyscyplinarny nie jest w stanie sam przeprowadzić, bądź zlecić jego przeprowadzenie, ponieważ nie jest w posiadaniu materiałów źródłowych - do których wyłączność zastrzegł sobie prowadzący śledztwo prokurator. Zaistnienie tej okoliczności w prowadzonym postępowaniu dyscyplinarnym uniemożliwia jego dalsze prowadzenie, co wyklucza uznanie, że prowadzone jest przewlekle.
W ocenie Sądu organ ma mieć możliwość decydowania co do czasu i celowości dalszego zawieszenia w czynnościach służbowych funkcjonariusza policji, kierując się dobrem służby. I choć pojęcie "dobro służby" nie zostało zdefiniowane przez ustawodawcę to w orzecznictwie jego znaczenie jest ugruntowane. Wskazuje ono, że składają się na nie dobra szczegółowe tj. dobro Policji, zaufanie obywateli do organów Policji, gwarancje praworządnego działania czy też niezależność formacji zmilitaryzowanej od wpływów zewnętrznych (wyrok WSA w Białymstoku z 15 kwietnia 2013, sygn. akt: II SA/Bk 1225/13, wyrok WSA w Warszawie z 27 maja 2015 r. sygn. akt II SA/Wa 2291/14, wyrok WSA w Krakowie z 18 maja 2017 r. sygn. akt III SA/Kr 305/17).
Nie znajduje uznania Sądu zarzut Skarżącego o naruszeniu zasady związania decyzja, wnikająca z art. 110 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2021 poz. 735 ze zm.). Przepis wprowadza związanie organu wydaną przez siebie decyzją w znaczeniu proceduralnym. Z zasady związania organu administracji publicznej własną decyzją wynika nie tylko to, że decyzja taka może być zmieniona lub uchylona przez organ, który ją wydał, tylko wówczas, gdy przewidują to przepisy Kodeksu, lecz także to, że organ ten nie może w żaden inny sposób uchylić się od tego związania (A. Wróbel [w:] M. Jaśkowska, M. Wilbrandt-Gotowicz, A. Wróbel, Komentarz aktualizowany do Kodeksu postępowania administracyjnego, LEX/el. 2022, art. 110). Trafnie zatem stwierdził NSA że art. 110 k.p.a. odnosi się do stabilizacji (trwałości) treści rozstrzygnięcia konkretnej sprawy, kończącej wszelkie wahania co do jej załatwienia i uniemożliwia organowi zmianę własnego stanowiska wyrażonego w już doręczonej lub ogłoszonej decyzji, o ile przepisy tego kodeksu nie stanowią inaczej. W przedmiotowej sprawie czynnościom podejmowanym przez organy nie można zarzucić naruszenia zasady związania decyzją. Rozkaz personalny Komendanta Miejskiego Policji nr [...] z 6 sierpnia 2021 r. obowiązywał przez wyznaczony w nim okres, organy nie podjęły w trybie procesowym działań ingerujących w zakres podjętego w nim rozstrzygnięcia. Także zaskarżoną decyzją organy nie dokonywały zmiany powyższej decyzji, która – co już zostało wspomniane - ustalała sytuację prawną Skarżącego w oznaczonym przedziale czasu.
Z powyższych przyczyn, Sąd uznał, iż zaskarżony rozkaz personalny odpowiadał prawu, w związku z czym na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę oddalił.
-----------------------
Str. 4

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI