III SA/Gl 766/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSkarżący L. H. zaskarżył decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach, która utrzymała w mocy decyzję Prezydenta Miasta R. o cofnięciu uprawnień do kierowania pojazdami kategorii B z powodu przeciwwskazań zdrowotnych. Podstawą decyzji były dwa orzeczenia lekarskie, które stwierdzały istnienie przeciwwskazań zdrowotnych. Skarżący zarzucił organom naruszenie przepisów KPA, w tym obrazę art. 7 KPA poprzez zaniechanie dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i nieuwzględnienie wniosków dowodowych, a także naruszenie art. 157 § 3 KPA i art. 156 § 1 pkt 3 KPA w związku z procedurą dotyczącą umorzenia wcześniejszego postępowania. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach uznał skargę za zasadną. Sąd podkreślił, że choć organy są związane orzeczeniami lekarskimi, nie mogą ich przyjmować bezkrytycznie. W tej sprawie orzeczenie lekarskie było wadliwe – wewnętrznie sprzeczne, nie zawierało uzasadnienia, a organ nie zbadał dowodów przedstawionych przez stronę, które mogłyby podważyć jego treść. Sąd stwierdził, że organy naruszyły przepisy postępowania, co mogło mieć wpływ na wynik sprawy, dlatego uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaWażność i zakres kontroli orzeczeń lekarskich przez organy administracji i sądy administracyjne w sprawach dotyczących uprawnień do kierowania pojazdami. Obowiązek organów do weryfikacji dowodów i wyjaśniania stanu faktycznego.
Dotyczy specyficznej sytuacji cofania uprawnień na podstawie orzeczeń lekarskich; interpretacja przepisów KPA w kontekście dowodów lekarskich.
Zagadnienia prawne (4)
Czy organ administracji publicznej jest bezwzględnie związany orzeczeniem lekarskim w postępowaniu o cofnięcie uprawnień do kierowania pojazdami, czy też ma obowiązek zweryfikować jego treść i uzasadnienie?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Organ jest związany orzeczeniem lekarskim co do merytorycznej poprawności, ale ma obowiązek ocenić je pod kątem formalnym, jasności, spójności, logiczności i zgodności z innymi ustaleniami w sprawie. Nie może przyjmować go bezkrytycznie.
Uzasadnienie
Sąd stwierdził, że orzeczenie lekarskie, jako dowód w sprawie, podlega ocenie organu na podstawie art. 7 i 77 § 1 KPA. Organ musi zbadać, czy opinia jest uzasadniona i czy nie pozostaje w sprzeczności z innymi dowodami. Bezpośrednie przyjęcie orzeczenia bez analizy jego treści i uzasadnienia czyniłoby rolę organu fasadową.
Czy orzeczenie lekarskie stwierdzające przeciwwskazania zdrowotne do kierowania pojazdami, które jest wewnętrznie sprzeczne i nie zawiera uzasadnienia, może stanowić podstawę do wydania decyzji o cofnięciu uprawnień?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, takie orzeczenie nie może stanowić podstawy do wydania decyzji, ponieważ narusza wymogi formalne i merytoryczne, a organ nie może oprzeć rozstrzygnięcia na niejasnym lub wadliwym dowodzie.
Uzasadnienie
Sąd wskazał na sprzeczności w treści orzeczenia lekarskiego (np. konieczność zaprzestania spożywania alkoholu i jednoczesne kontynuowanie abstynencji) oraz brak uzasadnienia, co uniemożliwiało poznanie motywów lekarza. Orzeczenie zostało wydane bez pełnego materiału dowodowego, w tym opinii z terapii uzależnień, co czyniło je wadliwym.
Czy organ administracji może odmówić dopuszczenia dowodów (np. wyników badań lekarskich), które mogłyby wykazać pozytywną zdolność strony do kierowania pojazdami, powołując się na związanie orzeczeniem lekarskim?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, organ nie może odmówić dopuszczenia takich dowodów, jeśli mogą one wyjaśnić niejasności w orzeczeniu lekarskim lub wykazać, że zostało ono wydane na podstawie niepełnych danych.
Uzasadnienie
Odmowa dopuszczenia wnioskowanych dowodów uniemożliwiła stronie wykazanie istnienia niejasności w orzeczeniu lekarskim i naruszyła obowiązek organu do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego (art. 7 i 77 § 1 KPA). Organ powinien był dążyć do wyjaśnienia, dlaczego pozytywne wyniki badań nie wykluczyły przeciwwskazań.
Czy wniosek organu I instancji o stwierdzenie nieważności decyzji powinien być rozpatrzony w drodze postanowienia lub decyzji?
Odpowiedź sądu
Nie, wniosek organu I instancji o stwierdzenie nieważności decyzji należy traktować jako sygnalizację, a nie wniosek strony w rozumieniu art. 157 § 2 KPA, i nie podlega on załatwieniu w drodze decyzji administracyjnej.
Uzasadnienie
Sąd wyjaśnił, że prawo do złożenia wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji przysługuje stronie lub organowi wyższego stopnia, a nie organowi, który wydał decyzję. Wniosek Prezydenta Miasta R. był jedynie sygnalizacją dla SKO, które mogło wszcząć postępowanie z urzędu.
Przepisy (11)
Główne
k.p.a. art. 7
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Organ ma obowiązek dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy z uwzględnieniem interesu społecznego i słusznego interesu obywateli.
k.p.a. art. 77 § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Organ administracji publicznej obowiązany jest w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy.
u.k.p. art. 103 § 1
Ustawa z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami
Podstawa do wydania decyzji o cofnięciu uprawnień do kierowania pojazdami w przypadku stwierdzenia przeciwwskazań zdrowotnych na podstawie orzeczenia lekarskiego.
ppsa art. 145 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do uchylenia decyzji administracyjnej przez sąd.
Pomocnicze
k.p.a. art. 84 § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Dowody i ich dopuszczenie w postępowaniu.
u.k.p. art. 96 § 1
Ustawa z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami
Podstawa do wydania decyzji o cofnięciu uprawnień.
Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 1 § 1
Zakres kognicji sądów administracyjnych.
k.p.a. art. 156 § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Podstawa do stwierdzenia nieważności decyzji.
k.p.a. art. 157 § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Organ właściwy do stwierdzenia nieważności decyzji.
k.p.a. art. 158 § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Rozstrzygnięcie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji.
Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 29 sierpnia 2019 r. w sprawie badań lekarskich osób ubiegających się o uprawnienia do kierowania pojazdami i kierowców § 6 załącznika nr 4
Warunki orzekania o braku przeciwwskazań zdrowotnych w przypadku stwierdzenia w przeszłości uzależnienia od alkoholu.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Obraza art. 7 KPA przez zaniechanie dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i nieuwzględnienie wniosków dowodowych strony. • Obraza art. 157 § 3 KPA i art. 156 § 1 KPA w związku z niewłaściwą procedurą rozpatrzenia wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji. • Wadliwość orzeczenia lekarskiego (sprzeczność, brak uzasadnienia) jako podstawy decyzji o cofnięciu uprawnień. • Naruszenie art. 7 i 77 § 1 KPA przez odmowę dopuszczenia dowodów mogących wyjaśnić niejasności w orzeczeniu lekarskim.
Odrzucone argumenty
Zarzut dotyczący umorzenia postępowania w sprawie skierowania na badania lekarskie został uznany za nieuzasadniony. • Zarzuty dotyczące rozpatrzenia wniosku organu I instancji o stwierdzenie nieważności decyzji przez SKO zostały uznane za nieuzasadnione.
Godne uwagi sformułowania
Sąd co do zasady podziela prezentowany w orzecznictwie pogląd o związaniu przez organ orzeczeniami lekarskimi wydanymi we wskazanym wyżej trybie i o tym, że nie ma on podstaw ani kompetencji do kwestionowania okoliczności objętych treścią tych orzeczeń. • Tym niemniej zauważyć trzeba, że orzeczenia uprawnionych lekarzy są dowodami w sprawie w znaczeniu art. 75 § 1 w zw. z art. 84 § 1 Kpa, co przesądza o konieczności ich oceny nie tyle pod kątem merytorycznej poprawności, do czego organy istotnie nie posiadają koniecznej wiedzy ani uprawnień, ile zweryfikowania, czy opinia jest jasna, spójna, logiczna, czy wyrażone w niej stanowisko lekarza, którego opinia jest w istocie opinią biegłego – nie pozostaje w sprzeczności z innymi ustaleniami w sprawie, które wymagają wyjaśnienia. • Nie można zgodzić się z organem co do absolutnego i bezkrytycznego związania taką opinią, bo wówczas rola organu byłaby czysto fasadowa i sprowadzała się do jedynie automatycznego przyjęcia orzeczenia lekarskiego. • Odnosząc powyższe uwagi do stanu faktycznego sprawy zauważyć należy, że orzeczenie lekarskie wydane przez lekarza Instytutu Medycyny Pracy w L. z 9 listopada 2023r. nie zawiera absolutnie żadnego uzasadnienia. […]
Skład orzekający
Barbara Brandys-Kmiecik
przewodniczący
Barbara Orzepowska-Kyć
członek
Magdalena Jankiewicz
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ważność i zakres kontroli orzeczeń lekarskich przez organy administracji i sądy administracyjne w sprawach dotyczących uprawnień do kierowania pojazdami. Obowiązek organów do weryfikacji dowodów i wyjaśniania stanu faktycznego."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji cofania uprawnień na podstawie orzeczeń lekarskich; interpretacja przepisów KPA w kontekście dowodów lekarskich.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, jak ważne jest dokładne badanie dowodów przez organy administracji, nawet jeśli dotyczą one opinii biegłych. Pokazuje też, że orzeczenia lekarskie nie są absolutnie niepodważalne i mogą być kwestionowane, jeśli są wadliwe.
“Czy orzeczenie lekarskie zawsze oznacza koniec drogi? Sąd: Nie zawsze!”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.