III SA/Gl 765/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła kary pieniężnej nałożonej na A. W. za naruszenie obowiązku zawiadomienia starosty o zbyciu pojazdu w terminie 30 dni. Skarżący zbył pojazd 9 grudnia 2023 r., a zawiadomienie złożył 16 lutego 2024 r. Organ pierwszej instancji nałożył karę 200 zł, a Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało tę decyzję, uznając, że obowiązek ma charakter bezwzględny, a naruszenie nie jest znikome. Kolegium argumentowało, że nieterminowe zgłoszenie może prowadzić do nieaktualnych danych w ewidencji pojazdów, co ma negatywny wpływ na działanie organów państwa. Skarżący wniósł skargę do WSA, domagając się odstąpienia od kary. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach uwzględnił skargę, uchylając zaskarżoną decyzję. Sąd uznał, że organy administracji nieprawidłowo oceniły przesłanki do odstąpienia od wymierzenia kary pieniężnej na podstawie art. 189f § 1 pkt 1 k.p.a. Sąd wskazał, że organy powinny kompleksowo ocenić wagę naruszenia, biorąc pod uwagę sposób i okoliczności popełnienia czynu, zamiar strony, a także skutki naruszenia dla dóbr prawnie chronionych. Sąd podkreślił, że kara ma charakter prewencyjny, a jej nałożenie po tym, jak strona sama usunęła naruszenie, może być sprzeczne z tą funkcją. Dodatkowo, sąd zwrócił uwagę, że zbycie nastąpiło w drodze darowizny na rzecz współwłaściciela, co mogło nie wpływać negatywnie na obrót pojazdami. Sąd stwierdził naruszenie prawa materialnego, tj. art. 189f k.p.a., i nakazał organowi ponowne rozpatrzenie sprawy z uwzględnieniem wskazanych kryteriów.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja i stosowanie art. 189f k.p.a. w kontekście kar pieniężnych za naruszenia obowiązków wynikających z Prawa o ruchu drogowym, zwłaszcza w kwestii oceny znikomości naruszenia i funkcji prewencyjnej kary.
Dotyczy specyficznej sytuacji naruszenia obowiązku zawiadomienia o zbyciu pojazdu, ale zasady oceny przesłanek odstąpienia od kary mogą być stosowane analogicznie w innych sprawach administracyjnych.
Zagadnienia prawne (2)
Czy organ administracji publicznej prawidłowo ocenił wagę naruszenia obowiązku zawiadomienia o zbyciu pojazdu w terminie, odmawiając odstąpienia od wymierzenia kary pieniężnej na podstawie art. 189f § 1 pkt 1 k.p.a.?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, organy nieprawidłowo oceniły wagę naruszenia i przesłanki do odstąpienia od wymierzenia kary. Sąd uznał, że ocena organów była niepełna i nie uwzględniała wszystkich kryteriów wskazanych w przepisach i orzecznictwie.
Uzasadnienie
Sąd stwierdził, że organy administracji nie zbadały w sposób kompleksowy przesłanek odstąpienia od wymierzenia kary, ograniczając się głównie do czasu trwania naruszenia i jego powtarzalności, pomijając takie aspekty jak sposób i okoliczności popełnienia naruszenia, zamiar strony czy faktyczne skutki naruszenia dla dóbr prawnie chronionych. Sąd podkreślił, że kara ma charakter prewencyjny, a jej nałożenie po tym, jak strona sama usunęła naruszenie, może być sprzeczne z tą funkcją.
Jaka jest funkcja kary pieniężnej za naruszenie obowiązku zawiadomienia o zbyciu pojazdu i czy jej nałożenie po dobrowolnym usunięciu naruszenia przez stronę jest zgodne z tą funkcją?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Kara pieniężna ma charakter przede wszystkim prewencyjny (indywidualny i ogólny). Jej nałożenie po tym, jak strona dobrowolnie usunęła naruszenie (zgłosiła zbycie pojazdu), może być sprzeczne z tą funkcją, zwłaszcza jeśli postępowanie w sprawie kary zostało wszczęte długo po usunięciu naruszenia.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że trudno mówić o prewencyjnym charakterze kary, jeśli postępowanie zostało wszczęte po ponad trzech miesiącach od wypełnienia obowiązku przez stronę. W takiej sytuacji kara nie może wpłynąć na poprawę warunków obrotu pojazdami ani referencyjność danych, a strona już doprowadziła do stanu zgodnego z prawem.
Przepisy (13)
Główne
p.r.d. art. 78 § ust. 2 pkt 1
Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym
p.r.d. art. 140mb § pkt 2
Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym
k.p.a. art. 189f § § 1 pkt 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego
Organ odstępuje od nałożenia kary pieniężnej i poprzestaje na pouczeniu, jeżeli waga naruszenia prawa jest znikoma, a strona zaprzestała naruszania prawa. Odstąpienie ma charakter związany, nie uznaniowy.
Pomocnicze
k.p.a. art. 104
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 189d
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego
Określa dyrektywy wymiaru administracyjnej kary pieniężnej, które organ powinien uwzględnić.
u.z.o.k.t.t. art. 14
Ustawa z dnia 7 lipca 2023 r. o zmianie niektórych ustaw w celu ograniczenia niektórych skutków kradzieży tożsamości
Przepisy Prawa o ruchu drogowym w brzmieniu dotychczasowym stosuje się do spraw związanych z rejestracją oraz zawiadamianiem o zbyciu albo nabyciu pojazdu, jeśli pojazd został nabyty przed 1 stycznia 2024 r.
p.u.s.a. art. 1 § § 1 i 2
Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych
p.p.s.a. art. 3 § § 1 i 2 pkt 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a, b, c
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 200
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 205 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
k.k. art. 115 § § 2
Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. Kodeks karny
Przy ocenie stopnia społecznej szkodliwości czynu bierze się pod uwagę m.in. rodzaj i charakter naruszonego dobra, rozmiary wyrządzonej lub grożącej szkody, sposób i okoliczności popełnienia czynu, wagę naruszonych obowiązków.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Organy nieprawidłowo oceniły wagę naruszenia obowiązku zawiadomienia o zbyciu pojazdu. • Organy nie zbadały kompleksowo przesłanek odstąpienia od wymierzenia kary pieniężnej (art. 189f k.p.a.). • Kara pieniężna ma charakter prewencyjny, a jej nałożenie po dobrowolnym usunięciu naruszenia przez stronę jest wątpliwe. • Zbycie pojazdu w drodze darowizny na rzecz współwłaściciela niekoniecznie wpływa negatywnie na obrót pojazdami.
Odrzucone argumenty
Obowiązek zawiadomienia o zbyciu pojazdu ma charakter bezwzględny. • Nieterminowe zgłoszenie zbycia pojazdu stanowi naruszenie prawa, które nie może być uznane za znikome. • Niewiedza o przepisach nie wyłącza winy ani nie redukuje wagi naruszenia.
Godne uwagi sformułowania
nie każde, nawet oczywiste, naruszenie art. 78 ust. 2 pkt 1 p.r.d. (...) wyłącza zastosowanie instytucji odstąpienia od wymierzenia kary pomimo formalnego stwierdzenia naruszenia prawa. • znikomości wagi naruszenia (...) nie można przy tym postrzegać jedynie z punktu widzenia samego faktu zaistnienia deliktu administracyjnego (...), ale skutków jakie owo naruszenie wywołało lub wywołuje w przestrzeni publicznej, społecznej czy prywatnej. • Trudno mówić o prewencyjnym charakterze kar pieniężnych, jeżeli postępowanie administracyjne w przedmiocie kary wszczęte zostało (...) a strona dobrowolnie usunęła naruszenie (...). • Sprzeciw Sądu budzi prowadzenie postępowania w przedmiocie naruszenia obowiązku zawiadomienia o zbyciu pojazdu przede wszystkim w celu fiskalnym, jako działanie sprzeczne z prewencyjnym charakterem kary pieniężnej.
Skład orzekający
Marzanna Sałuda
przewodniczący
Adam Gołuch
członek
Beata Machcińska
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja i stosowanie art. 189f k.p.a. w kontekście kar pieniężnych za naruszenia obowiązków wynikających z Prawa o ruchu drogowym, zwłaszcza w kwestii oceny znikomości naruszenia i funkcji prewencyjnej kary."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji naruszenia obowiązku zawiadomienia o zbyciu pojazdu, ale zasady oceny przesłanek odstąpienia od kary mogą być stosowane analogicznie w innych sprawach administracyjnych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, jak sąd administracyjny może interweniować w przypadkach, gdy organy zbyt formalistycznie podchodzą do przepisów, ignorując cel kary i dobrowolne działania strony. Podkreśla znaczenie oceny skutków naruszenia, a nie tylko samego faktu jego zaistnienia.
“Czy kara za spóźnione zgłoszenie zbycia auta jest zawsze słuszna? Sąd administracyjny wskazuje na kluczowe błędy organów.”
Sektor
transport
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.