III SA/Gl 760/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę spółki na karę pieniężną za nieterminowe zgłoszenie nabycia pojazdu, uznając obowiązek zgłoszenia za bezwzględny, niezależnie od przeznaczenia pojazdu do dalszego obrotu.
Spółka złożyła skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, która nałożyła na nią karę pieniężną za niezgłoszenie nabycia pojazdu w ustawowym terminie 60 dni. Spółka argumentowała, że pojazd był przedmiotem obrotu handlowego i został zbyty tego samego dnia, co nabycie, więc obowiązek zgłoszenia nie miał zastosowania. WSA w Gliwicach oddalił skargę, podkreślając, że obowiązek zgłoszenia nabycia pojazdu jest bezwzględny i ciąży na każdym właścicielu, niezależnie od tego, czy pojazd jest przeznaczony do dalszego obrotu.
Sprawa dotyczyła skargi S. Sp. z o.o. w C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach, która utrzymała w mocy karę pieniężną za naruszenie obowiązku zgłoszenia nabycia pojazdu w terminie. Prezydent Miasta nałożył na spółkę karę 700 zł za niezawiadomienie starosty o nabyciu pojazdu w ciągu 60 dni. Spółka nabyła pojazd 16 września 2022 r., a zgłosiła go dopiero 14 grudnia 2022 r., naruszając tym samym termin. Organ pierwszej instancji uznał, że spółka, jako profesjonalny handlarz pojazdami, powinna znać przepisy i działać ze szczególną starannością, a naruszenie było kolejnym z wielu. SKO w Katowicach uchyliło decyzję Prezydenta i nałożyło karę 300 zł, uznając, że naruszenie nie było znikome, a obowiązek zgłoszenia ma charakter bezwzględny. Spółka wniosła skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego, w tym twierdząc, że pojazd został zbyty tego samego dnia, co nabycie, więc nie podlegał zgłoszeniu. WSA w Gliwicach oddalił skargę, stwierdzając, że obowiązek zgłoszenia nabycia pojazdu wynika z art. 78 ust. 2 pkt 1 Prawa o ruchu drogowym i ciąży na każdym właścicielu, niezależnie od tego, jak długo nim był i czy pojazd był przeznaczony do dalszego obrotu. Sąd podkreślił, że spółka jako profesjonalny podmiot powinna mieć świadomość tych obowiązków. WSA uznał, że organy prawidłowo oceniły wagę naruszenia i nie było podstaw do odstąpienia od wymierzenia kary.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Tak, obowiązek zawiadomienia starosty o nabyciu pojazdu ciąży na właścicielu bez względu na to, jak długo był nim i czy pojazd został zbyty w terminie do zgłoszenia.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że przepis art. 78 ust. 2 pkt 1 Prawa o ruchu drogowym nakłada bezwzględny obowiązek zgłoszenia nabycia pojazdu na każdego właściciela, a ustawa nie przewiduje różnicowania tego obowiązku w zależności od dalszego losu pojazdu.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (20)
Główne
p.r.d. art. 78 § ust. 2 pkt 1
Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym
Pomocnicze
p.r.d. art. 140n § ust. 4
Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym
p.r.d. art. 140mb § pkt 2
Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym
Ustawa z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych art. 31ia
u.u.i.d.g. art. 189f § § 1 pkt 1
Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji gospodarczych i wymianie danych gospodarczych
k.p.a. art. 104
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 138 § §1 pkt 2
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 189f § § 1 pkt 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 7
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 75 § § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 77 § § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 80
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 107 § § 1 pkt 6
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 107 § § 3
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 6
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 8
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego
p.p.s.a. art. 134 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 145 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 1 § § 1 i 2
Argumenty
Odrzucone argumenty
Pojazd był przedmiotem obrotu handlowego i został zbyty tego samego dnia, co nabycie, więc obowiązek zgłoszenia nie miał zastosowania. Naruszenie obowiązku zgłoszenia nabycia pojazdu było znikome i należało odstąpić od wymierzenia kary. Organ odwoławczy powinien był uchylić decyzję organu I instancji i umorzyć postępowanie.
Godne uwagi sformułowania
obowiązek zawiadomienia starosty o nabyciu pojazdu zarejestrowanego na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej ma charakter bezwzględny zawodowy charakter prowadzonej działalności gospodarczej wymaga należytej staranności nie można mówić o znikomej wadze naruszenia prawa nieznajomość powszechnie obowiązujących przepisów oraz wynikających z nich powinności nie stanowi okoliczności wyłączającej winę ani okoliczności redukującej wagę naruszenia prawa
Skład orzekający
Marzanna Sałuda
przewodniczący sprawozdawca
Barbara Brandys-Kmiecik
sędzia
Adam Pawlyta
asesor
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Potwierdzenie bezwzględnego charakteru obowiązku zgłoszenia nabycia pojazdu przez właściciela, nawet w przypadku obrotu handlowego, oraz wymogów stawianych profesjonalnym uczestnikom rynku motoryzacyjnego."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z obowiązkiem zgłoszenia nabycia pojazdu w kontekście Prawa o ruchu drogowym.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa jest interesująca dla prawników zajmujących się prawem transportowym i administracyjnym, ponieważ precyzuje obowiązki przedsiębiorców w obrocie pojazdami i interpretuje przesłanki odstąpienia od kary administracyjnej.
“Handlarz aut musi zgłosić nabycie, nawet jeśli zaraz sprzeda? WSA rozstrzyga.”
Sektor
transport
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyIII SA/Gl 760/23 - Wyrok WSA w Gliwicach Data orzeczenia 2024-02-26 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2023-09-07 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach Sędziowie Marzanna Sałuda /przewodniczący sprawozdawca/ Symbol z opisem 6032 Inne z zakresu prawa o ruchu drogowym Hasła tematyczne Ruch drogowy Skarżony organ Samorządowe Kolegium Odwoławcze Treść wyniku Oddalono skargę Powołane przepisy Dz.U. 2023 poz 1047 art. 78 ust. 2 pkt 1 Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym (t. j.) Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marzanna Sałuda (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Barbara Brandys-Kmiecik, Asesor WSA Adam Pawlyta, Protokolant Referent Magdalena Janik, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 lutego 2024 r. sprawy ze skargi S. Sp. z o.o. w C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach z dnia 3 kwietnia 2023 r. nr SKO.K/41.3/543/2023/5917/EŚ w przedmiocie kary pieniężnej z tytułu naruszenia obowiązku zgłoszenia nabycia pojazdu oddala skargę. Uzasadnienie Prezydent Miasta C. decyzją z dnia 2 lutego 2023 r., znak [...], działając na podstawie art. 104 ustawy – Kodeks postępowania administracyjnego (obecnie j.t. Dz. U. z 2023 r., poz. 775 z późn. zm. – dalej k.p.a.), art. 140n w związku z art. 140mb i art. 78 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. – Prawo o ruchu drogowym (j.t. Dz. U. 2023 r., poz. 1047 ze zm. – dalej p.r.d.), nałożył na S., Sp. z o.o. z siedzibą w C. (dalej: strona, skarżąca) karę pieniężną w wysokości 700 zł z tytułu naruszenia obowiązku zawiadomienia Starosty w terminie nieprzekraczającym 60 dni o nabyciu pojazdu marki Fiat Ducato, nr rejestracyjny [...], V1N: [...]. W uzasadnieniu podano m. in., że strona nabyła przedmiotowy pojazd w dniu 16 września 2022 r., natomiast w dniu 14 grudnia 2022 r. zawiadomiła o tym fakcie organ załączając fakturę nr [...] z dnia 16.09.2022r . Tym samym uchybiła terminowi 60 dni do zgłoszenia nabycia pojazdu, co stanowi naruszenie art. 78 ust. 2 pkt 1 p.r.d. Organ na podstawie art. 140n ust. 4 ww. ustawy, przy ustalaniu wysokości kary pieniężnej uwzględnił m. in. zakres naruszenia i powtarzalność naruszeń. Spółka prowadzi działalność gospodarczą w zakresie hurtowego i detalicznego handlu pojazdami samochodowymi, zatem – jako podmiot profesjonalnie zajmujący się obrotem tymi pojazdami – powinna wiedzieć o obowiązkach spoczywających na nabywcy pojazdu, jak i o konsekwencjach niedopełnienia w przewidzianym terminie ustawowego obowiązku zawiadomienia Starosty. Zawodowy charakter prowadzonej działalności gospodarczej wymaga należytej staranności i uzasadnia zwiększone oczekiwania wobec podmiotu, co do jego umiejętności, wiedzy, skrupulatności, rzetelności, zapobiegliwości i zdolności przewidywania w prowadzonych przez niego działaniach. Obejmuje także znajomość prawa oraz następstw z niego wynikających w zakresie prowadzonej działalności gospodarczej. Naruszenie to jest pięćdziesiątym szóstym , jakiego dopuściła się strona. Z uwagi na fakt, że zawiadomienie Starosty o nabyciu pojazdu nie podlega opłacie przy określaniu wysokości kary, odstąpiono od badania korzyści finansowej, jaką strona uzyskała z tytułu naruszenia ustawy. Z tych powodów brak jest podstawy do umorzenia postępowania administracyjnego. W odwołania do SKO w Katowicach Strona zarzuciła organowi pierwszej instancji naruszenie szeregu przepisów prawa materialnego i procesowego, co następnie szeroko uzasadniła. Strona podniosła w szczególności, że pojazd, którego dotyczy kara, był wyłącznie przedmiotem obrotu handlowego w ramach prowadzonej przez Spółkę działalności gospodarczej, a co za tym idzie w ocenie Strony nie podlegał zgłoszeniu jako pojazd przez nią nabyty. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Katowicach (dalej SKO) decyzją z dnia 30 kwietnia 2023 r., znak SKO.K/41.3/543/2023/5917/EŚ, działając na podstawie m. in. art. 138 §1 pkt 2 k.p.a. uchyliło zaskarżoną decyzję w całości i orzekło o nałożeniu na Spółkę kary pieniężnej w wysokości 300 zł z tytułu naruszenia obowiązku zawiadomienia Starosty o nabyciu pojazdu zarejestrowanego na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej w terminie nieprzekraczającym 60 dni. W uzasadnieniu podano m. in., że strona nie wykazała żadnych okoliczności, które uniemożliwiały jej terminowe wywiązanie się z ciążącego na niej obowiązku. Za tego typu okoliczność nie można uznać niewiedzy strony o zakresie obowiązywania przepisu wprowadzającego obowiązek zgłoszenia nabycia lub zbycia pojazdu zarejestrowanego na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. SKO zwróciło uwagę na obowiązek wynikający z art. 78 ust. 2 pkt 1 ustawy – p.r.d. mający charakter bezwzględny. Wykonanie przez właściciela pojazdu obowiązku zawiadomienia o jego zbyciu lub nabyciu ma na celu zabezpieczenie przed sytuacjami, w których mimo przeniesienia własności samochodu, pojazd ten nadal jest zarejestrowany na zbywcę i to on figuruje w Centralnej Ewidencji Pojazdów i innych dokumentach urzędowych jako właściciel tego pojazdu. Spóźnienie przy zawiadomieniu o zbyciu / nabyciu, o którym mowa w art. 78 ust. 2 pkt 1 p.r.d. powoduje zagrożenie wystąpienia negatywnych skutków w obszarze dóbr prawnie chronionych. Ze zgromadzonych w ewidencji danych korzysta bowiem wiele podmiotów, w tym ochrony prawnej, więc uzyskanie przez te organy nieprawidłowych lub nieaktualnych danych z ewidencji nie może być uznane za znikome naruszenie przepisów prawa, ponieważ naruszenie terminów zgłoszenia zbycia i nabycia pojazdu niesie za sobą niebezpieczeństwo mające negatywny wpływ na działanie organów państwa. Celem regulacji prawnych przewidujących kary za nieterminowe zgłaszanie nabycia / zbycia pojazdu jest poprawa przestrzegania przez właścicieli pojazdów obowiązku złożenia w określonym terminie zawiadomienia o nabyciu lub zbyciu pojazdu, co w konsekwencji wpłynie na poprawę warunków legalnego obrotu pojazdami i referencyjność danych gromadzonych w centralnej ewidencji pojazdów. Organ odwoławczy zwrócił uwagę, iż zawierając umowę kupna-sprzedaży pojazdu Strona powinna była być świadoma obowiązku zawiadomienia o nabyciu czy zbyciu pojazdu, zwłaszcza, że - jak sama podkreśla - jest przedsiębiorcą zajmującym się profesjonalnym obrotem samochodami. Od podmiotu tej rangi można, a nawet należy, wymagać szczególnej i należytej staranności w prowadzeniu swoich spraw. Przy czym, określając należytą staranność powinno się wziąć pod uwagę zawodowy charakter prowadzonej przez Stronę działalności, co w konsekwencji oznacza zwiększone oczekiwania wobec tego podmiotu w zakresie jego umiejętności, wiedzy, skrupulatności, rzetelności, zapobiegliwości i zdolności przewidywania, co obejmuje także znajomość obowiązującego prawa oraz następstw z niego wynikających w odniesieniu do prowadzonej działalności gospodarczej. Jakakolwiek niewiedza w tym zakresie stanowi okoliczność obciążającą. Dla oceny wykonania obowiązku nie ma przy tym znaczenia, że pojazd był przeznaczony wyłącznie do obrotu w ramach wykonywanej przez Spółkę działalności handlowej i z założenia nie miał stanowić jej własności w dłuższej perspektywie czasowej. Obowiązek zawiadomienia o nabyciu lub zbyciu pojazdu ciąży na każdoczesnym jego właścicielu. O znikomości naruszenia nie może świadczyć też okoliczność, że Strona sama zaprzestała dalszego naruszenia i ostatecznie zgłosiła nabycie przedmiotowego pojazdu. Zaprzestanie naruszenia prawa stanowi bowiem odrębną przesłankę, od której spełnienia na gruncie art. 189f § 1 k.p.a. uzależniono odstąpienie od kary. Nie można tej przesłanki utożsamiać ze znikomością naruszenia. Dodać wręcz należy, że obie te przesłanki muszą zostać spełnione łącznie. W konsekwencji powyższego Kolegium stwierdziło, że w rozpatrywanej sprawie nie można mówić o znikomej wadze naruszenia prawa. Nieznajomość powszechnie obowiązujących przepisów oraz wynikających z nich powinności nie stanowi okoliczności wyłączającej winę ani okoliczności redukującej wagę naruszenia prawa. Biorąc także pod uwagę istotne znaczenie wymienionych powyżej wartości oraz dóbr prawnie chronionych - waga naruszenia prawa nie może zostać oceniona jako znikoma. Przeciwnie, trzeba przyjąć, że w świetle okoliczności stanu faktycznego rozpatrywanej sprawy, waga naruszenia obowiązku ustanowionego w art. 78 ust. 2 pkt 1 p.r.d., była większa niż znikoma. Organ odwoławczy stwierdził zatem, że brak jest w tej sprawie podstaw do odstąpienia od wymierzenia kary na podstawie art. 189f k.p.a. Organ odwoławczy ustalił, że naruszenie, będące przedmiotem rozważań w rozpatrywanej sprawie, jest jednym z kilkudziesięciu tego typu naruszeń, jakich dopuściła się Strona, ale jednocześnie naruszenia te pozostają ze sobą w bliskim związku temporalnym. Strona pozostawała w zwłoce w wykonaniu obowiązku zgłoszenia nabycia opisanego wyżej pojazdu przez około miesiąc i nie osiągnęła żadnych korzyści finansowych z tytułu naruszenia ustawy. Wobec powyższego SKO w Katowicach stwierdziło, że wymierzona w zaskarżonej decyzji kara w wysokości 700 zł jest niewspółmierna do okoliczności sprawy i jest niezgodna z zasadą proporcjonalności. Kolegium dostrzegło bowiem, że choć Strona dopuściła się wielokrotnego naruszenia art. 78 ust. 2 pkt 1 p.r.d., to jednak naruszenia te nie posiadały uporczywego charakteru, a to z uwagi na fakt, że dokonując następujących po sobie naruszeń Strona nie zdawała sobie sprawy, że jej działania, a w istocie zaniechania, naruszają ustawowy obowiązek. Uporczywe naruszenie to takie, które ma miejsce, pomimo powzięcia przez daną osobę wiedzy o niezgodności z prawem określonego zachowania czy zaniechania, co w niniejszej sprawie nie występuje. Z tych też względów, w ocenie Kolegium zasadnym i adekwatnym do stopnia zawinienia wydaje się wymierzenie Stronie kary na poziomie 300 zł. Organ odwoławczy wziął przy tym pod uwagę, że funkcją kary pieniężnej za omawiany delikt jest nie tyle represja, ale przede wszystkim funkcja wychowawcza i prewencja, wyrażająca się w konieczności respektowania na przyszłość obowiązku terminowego zgłoszenia faktu nabycia lub zbycia pojazdu. Skargę na powyższą decyzję złożyła do WSA w Gliwicach przez pełnomocnika strona. Zarzucono w niej : I. naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy oraz inne naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a to naruszenie: 1) art. 78 ust. 2 pkt 1 w zw. z art. 140mb pkt 2 w zw. z art. 140n ust. 1, 2a i 4 p.r.d. w zw. z art. 61 § 1 i 4 k.p.a., poprzez rzekome naruszenie przez Skarżącą obowiązku informacyjnego dotyczącego nabycia pojazdu jw. w sytuacji, gdy skarżąca nabyła ten samochód 16 września 2022 r. i tego samego dnia zbyła ten samochód a więc w toku biegu terminu ustawowego (60 dni) do zgłoszenia faktu nabycia pojazdu Skarżąca przestała być jego właścicielem i nie miała już statusu nabywcy. Pominięcie przez Organ przy wydawaniu Zaskarżonej Decyzji jaki jest rzeczywisty cel normy wynikającej z art. 78 ust. 2 pkt 1 p.r.d., który mimo, iż nie stanowi uznania administracyjnego to powinien podlegać wykładni celowościowej przemawiającej za tym, iż obowiązek wynikający z tego przepisu ma przede wszystkim charakter porządkowy, natomiast nadmierny formalizm Organu przy stosowaniu tego przepisu skutkuje powstawaniem chaosu administracyjnego i dezinformacji, a więc nie spełnia jego celu, oraz pominięcie przez organ, jaki jest rzeczywisty cel normy wynikającej z art. 78 ust. 2 pkt 1 p.r.d., który mimo, iż nie stanowi uznania administracyjnego, to powinien podlegać wykładni celowościowej, przemawiającej za tym, iż obowiązek wynikający z tego przepisu ma przede wszystkim charakter porządkowy, natomiast nadmierny formalizm organu przy stosowaniu przepisu skutkuje powstawaniem chaosu administracyjnego i dezinformacji, a więc nie spełnia jego celu, co miało wpływ na wynik sprawy, bowiem doprowadziło do wydania zaskarżonej decyzji, mimo, iż skarżąca nie naruszyła art. 78 ust. 2 pkt 1 p.r.d. w sposób uzasadniający zastosowanie sankcji w postaci kary pieniężnej; 2) art. 7 w zw. z art. 75 § 1 w zw. z art. 77 § 1 w zw. z art. 80 w zw. z art. 107 § 1 pkt 6 i § 3 k.p.a., a także art. 6 i 8 k.p.a., poprzez zaniechanie podjęcia wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego, wszechstronnego wyjaśnienia i oceny stanu faktycznego, przeprowadzenie postępowania dowodowego w sposób niedokładny, wybiórczy i uznaniowy, tj. pominięcie faktu, że samochód został przez spółkę nabyty 16 września 2022r. i tego samego dnia zbyty a więc w toku 60 dni do zgłoszenia faktu nabycia pojazdu strona przestała być już właścicielem i utraciła status nabywcy, a także brak dokonania przez Organ oceny konkretnych okoliczności sprawy w zakresie istnienia przesłanek zastosowania instytucji odstąpienia od nałożenia kary administracyjnej i poprzestanie tylko na ogólnikowych stwierdzeniach w tym zakresie, zaczerpniętych z orzecznictwa i doktryny, co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, ponieważ organ nakładając karę pieniężną powinien uwzględnić te okoliczności; ewentualnie, na wypadek, gdyby Sąd uznał, że na skarżącej ciążył obowiązek informacyjny z art. 78 ust. 2 pkt 1 p.r.d., czemu Skarżąca przeczy, naruszenie: 3) art. 78 ust. 2 pkt 1 w zw. z art. 140mb pkt 2 w zw. z art. 140n ust. 1, 2a, 4 i 6 p.r.d. w zw. z art. 86 § 3 o.p. w zw. z art. 189d w zw. z art. 189f § 1 pkt 1 k.p.a., poprzez błędne przyjęcie, że w niniejszej sprawie waga naruszenia prawa jest większa niż znikoma i uznanie, że nie istnieją przesłanki do odstąpienia od nałożenia kary administracyjnej i poprzestania na pouczeniu, w sytuacji, gdy okoliczności niezgłoszenia faktu nabycia pojazdu, brak szkody oraz waga naruszonych przez skarżącą obowiązków i jej motywacja wskazują, że naruszenie prawa jest w tej sprawie znikome, a nadto Skarżąca zaprzestała tego naruszenia, co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, bowiem gdyby organ prawidłowo uznał, że waga naruszenia obowiązku zgłoszenia nabycia pojazdu była znikoma, zaś skarżąca zaprzestała naruszenia tego prawa, to co najmniej odstąpiłby od wymierzenia kary administracyjnej i poprzestałby na pouczeniu; 4) art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. poprzez uchylenie decyzji organu I instancji i orzeczenie co do istoty sprawy, poprzez wymierzenie kary administracyjnej w wysokości 300 zł w sytuacji, w której organ powinien uchylić tę decyzję i umorzyć postępowanie. Jednocześnie wniesiono o dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu uzupełniającego z faktury VAT, potwierdzającej fakt nabycia pojazdu w dniu 16 września 2022 r.; faktury VAT potwierdzającej fakt zbycia tego pojazdu w dniu 16 września 2022 r., wskazując, że jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie . Na tej podstawie wniesiono o uchylenie decyzji i umorzenie postępowania oraz zasądzenie od organu zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa prawnego według norm prawem przepisanych. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie. Podał, że działał na podstawie i w granicach prawa, a rozstrzygnięcie znajduje umocowanie w zgromadzonym materiale dowodowym. W uzasadnieniu powtórzył swą poprzednią argumentację. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: W myśl art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (j.t. Dz. U. z 2022 r., poz. 2492) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m. in. przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym zgodnie z § 2 tegoż artykułu kontrola, o której mowa, jest sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd rozpoznaje sprawę rozstrzygniętą zaskarżonym aktem z punktu widzenia kryterium legalności, to jest zgodności z prawem całego toku postępowania administracyjnego i prawidłowości zastosowania prawa materialnego. Nadto zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2023 roku, poz. 1634 ze zm. – dalej p.p.s.a.) sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz wskazaną podstawą prawną. W wyniku analizy akt sprawy Sąd stwierdził, że skarga nie jest uzasadniona. Zaskarżone rozstrzygnięcie nie narusza bowiem ani prawa materialnego, ani też organ odwoławczy nie naruszył reguł procedury administracyjnej w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, bądź skutkującym wznowieniem tego postępowania. Tymczasem, zgodnie z art. 145 § 1 p.p.s.a., dopiero stwierdzenie tego rodzaju naruszenia prawa uzasadnia uwzględnienie skargi. Zgodnie z art. 78 ust. 2 pkt 1 p.r.d. właściciel pojazdu zarejestrowanego jest obowiązany zawiadomić w terminie nieprzekraczającym 30 dni starostę o nabyciu lub zbyciu pojazdu. Termin ten, ze względu na występujący w Polsce stan epidemiczny, mocą art. 31ia ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (obecnie j.t. Dz. U. z 2023 r. poz. 1327 z późn. zm.) został wydłużony do 60 dni. W świetle art. 31ia pkt 2 ww. ustawy z 2 marca 2020 r. art. 140mb ustawy, o której mowa w pkt 1, stosuje się z uwzględnieniem terminu określonego w punkcie 1. Ponieważ stan epidemii został odwołany z dniem 16 maja 2022 r., na mocy rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 12 maja 2022 r. w sprawie odwołania na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej stanu epidemii (Dz. U. z 2022 r., poz. 1027), stąd nie będzie miał zastosowania w niniejszej sprawie art. 15zzzzzn2, który poprzednio dawał możliwość przywrócenia terminów tego rodzaju. Jednocześnie art. 140mb pkt 2 p.r.d. stanowi, że kto, będąc właścicielem pojazdu zarejestrowanego na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej wbrew przepisowi art. 78 ust. 2 pkt 1 nie zawiadamia starosty o nabyciu lub zbyciu pojazdu - podlega karze pieniężnej w wysokości od 200 do 1000 zł. W przypadku obowiązku zawiadomienia o nabyciu pojazdu, obowiązek ten w istocie ciąży na właścicielu. Z treści art. 78 ust. 2 pkt 1 p.r.d. wynikał zatem obowiązek zgłoszenia o nabyciu pojazdu bez względu na to, jak długo Spółka była właścicielem. Ustawa nie różnicuje obowiązków w omawianym zakresie, zatem nie było rzeczą organu i strony wprowadzanie własnych rozróżnień. Skarżąca Spółka nie neguje faktu nabycia i zbycia ww. pojazdu. Jednocześnie prowadzi działalność gospodarczą polegającą na obrocie samochodami. Jako podmiot profesjonalnie zajmujący się tą działalnością powinna mieć pełną świadomość obowiązków spoczywających na nabywcy pojazdu, jak i o konsekwencjach niedopełnienia w przewidzianym terminie ustawowego obowiązku zawiadomienia starosty. Przy skonkretyzowaniu wysokości nałożonej kary organ administracji ma tzw. luz decyzyjny, a ustawodawca posługuje się tu konstrukcją uznania administracyjnego. Jest też oczywiste, że kary administracyjnej nie można określić z matematyczną dokładnością, gdyż stopień naruszenia prawa stanowi wielkość ocenną (wyrok NSA z 12 stycznia 2022 r., II GSK 2528/21). Organ przeanalizował w wystarczającym stopniu przesłanki nałożenia i wysokości kary, podając z jakiego powodu kara niższa, a tym bardziej poprzestanie na pouczeniu, nie byłyby wystarczające. Kara ta została nałożona w wysokości niewiele powyżej dolnej granicy, co uzasadniono m. in. zasadą proporcjonalności. Spółka, jako przedsiębiorca i podmiot profesjonalny, powinna przestrzegać przepisów. Przy tym, jak podało SKO, naruszenie objęte niniejszą sprawą nie było jedyne, przypadków tego rodzaju było wiele (zob. art. 140n ust. 4 p.r.d., który nakazuje uwzględniać m. in. powtarzalność naruszeń). Strona miała wystarczająco dużo czasu na dokonanie takiego zawiadomienia. Pierwotny termin ustawowy został wręcz wydłużony do 60 dni, w sytuacji, kiedy poprzednio obowiązywał termin 30 dni. Intencją ustawodawcy było wprowadzenie takiej normy prawnej, której realizacja doprowadzi do stanu, że dane dotyczące własności pojazdu ujęte w Centralnej Ewidencji Pojazdów i Kierowców będą aktualne i rzetelne. Stąd zachowania, które utrudniają bądź uniemożliwiają realizację tych założeń, podlegają co do zasady administracyjnej karze pieniężnej. Z drugiej jednak strony naruszenia Spółki pozostają ze sobą w bliskim związku temporalnym. Skarżąca pozostawała w zwłoce w wykonaniu obowiązku zgłoszenia zbycia pojazdu przez niespełna miesiąc i nie osiągnęła żadnych korzyści finansowych z tytułu naruszenia ustawy. Jeśliby Spółka nie miała obowiązku dokonać zgłoszenia nabycia pojazdu, to takie zgłoszenie nie byłoby dokonane. Tymczasem zostało złożone w organie, choć po terminie. Spółka z jednej strony uznała, że ww. zgłoszenie jest konieczne, nawet jeśli będzie spóźnione, a z drugiej strony jej pełnomocnik twierdzi, że nie było potrzebne. Jest to pewna niekonsekwencja po stronie skarżącej Spółki. Organy przeanalizowały również możliwość odstąpienia od wymierzenia kary i odniosły się do niezastosowania rozwiązania przewidzianego w art. 189f §1 pkt 1 k.p.a. Instytucja prawna odstąpienia od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej jest przejawem odejścia ustawodawcy od konstrukcji administracyjnej odpowiedzialności obiektywnej za naruszenie prawa, polegające na niedopełnieniu obowiązku (naruszeniu zakazu) o charakterze administracyjnym. Stwierdzenie naruszenia prawa musi być więc wykazane i stanowi punkt wyjścia do oceny, czy istnieje podstawa odstąpienia od nałożenia kary. Sam fakt zaistnienia deliktu administracyjnego sankcjonowanego karą pieniężną, nie może więc wykluczać uznania naruszenia prawa za znikome. Ustawodawca nie wyjaśnił przy tym, jakie przypadki naruszenia prawa można uznać za znikome. W piśmiennictwie wyróżnia się natomiast stopnie naruszenia prawa, takie jak: naruszenie kwalifikowane, naruszenie, które nie ma ciężaru kwalifikowanego, ale dla zachowana porządku prawnego jest istotne oraz naruszenie prawa nieistotne. Za naruszenie nieistotne uznaje się naruszenie przepisów, które nie wywołało negatywnych następstw dla wartości podlegających ochronie (por. B. Adamiak, J. Borkowski Kodeks postępowania administracyjnego, Komentarz, Warszawa 2017, s. 969). Organy administracyjne dokonały analizy możliwości zastosowania instytucji prawnej odstąpienia od wymierzenia kary. Wskazały jednak, że na przeszkodzie stanęła tu waga naruszenia. Jest ono na tyle istotne, że uniemożliwia zastosowanie art. 189f §1 pkt 1 k.p.a. Przesłanki wskazane w tym przepisie muszą być spełnione łącznie, co nie miało miejsca. Samo pouczenie nie byłoby więc możliwe i wystarczające z przyczyn wyżej podanych. Art. 189f § 1 pkt 1 k.p.a. musi być stosowany ze szczególną rozwagą. Jeśli bowiem ustawodawca nałożył określony obowiązek, to podmiot zobowiązany jest ów obowiązek wykonać. Kara administracyjna jest naturalną reakcją na niewypełnienie go. Nie można doprowadzać do sytuacji, że zasadą stanie się odstępowanie od nakładania kar w tym zakresie, a wyjątkiem ich nakładanie, zwłaszcza w sytuacji tak dużej ilości naruszeń prawa, co do różnych pojazdów, jak w przypadku skarżącej. Postępowanie dowodowe zostało przeprowadzone w sposób właściwy i organ uwzględnił niezbędną dokumentację. Oparł się na zgromadzonych dowodach i ocenił je w sposób uprawniony, nienaruszający zasady swobodnej oceny dowodów (art. 80 k.p.a.). Skarga stanowi jedynie polemikę strony niezadowolonej z oceną dokonaną w ww. decyzji, należycie, szeroko i merytorycznie uzasadnionej. Motywy wynikają jasno z uzasadnienia rozstrzygnięcia (art. 107 §3 k.p.a.). Nie można więc twierdzić, że postępowanie przeprowadzono wybiórczo. Nie doszło zatem do naruszenia art. 6-8, 75 §1, 77 §1, 80, 107 §1 i 3, 138 §1 pkt 2, 189d pkt 1-7, 189f § 1 pkt 1, art. 78 ust. 2 pkt 1, 140mb pkt 2, 140n ust. 1-6 p.r.d., ani też innych przepisów, w tym wyżej przywołanych, uzasadniających uwzględnienie skargi. Z powyższych względów skarga nie mogła odnieść skutku i jako nieuzasadniona podlegała oddaleniu na podstawie art. 151 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI