III SA/Gl 732/20
Podsumowanie
WSA uchylił decyzję MOPS odmawiającą udostępnienia informacji o stanie zatrudnienia, uznając, że związek zawodowy ma prawo do takich danych na podstawie ustawy o związkach zawodowych, a nie ustawy o dostępie do informacji publicznej.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach uchylił decyzję Kierownika Ośrodka Pomocy Społecznej w M., która odmawiała udostępnienia informacji publicznej w postaci wykazu stanowisk i liczby zatrudnionych osób. Sąd uznał, że dane te, dotyczące stanu zatrudnienia i jego struktury, powinny być udostępnione na podstawie ustawy o związkach zawodowych, a nie ustawy o dostępie do informacji publicznej, ponieważ wnioskodawcą był związek zawodowy występujący o informacje związane z działalnością związkową. Organ błędnie zastosował przepisy ustawy o dostępie do informacji publicznej, uznając żądane dane za informację przetworzoną.
Sprawa dotyczyła skargi związku zawodowego A. na decyzję Kierownika Ośrodka Pomocy Społecznej w M., która odmawiała udostępnienia informacji publicznej w postaci wykazu stanowisk i liczby zatrudnionych osób według stanu na określone dni. Organ administracji uznał żądane dane za informację przetworzoną, wymagającą wykazania szczególnego interesu publicznego, i odmówił ich udostępnienia, powołując się na ustawę o dostępie do informacji publicznej. Sąd administracyjny uchylił tę decyzję, stwierdzając, że organ błędnie zastosował przepisy ustawy o dostępie do informacji publicznej. Sąd podkreślił, że związek zawodowy ma prawo do uzyskania informacji niezbędnych do prowadzenia działalności związkowej, w tym danych dotyczących stanu i struktury zatrudnienia, na podstawie art. 28 ustawy o związkach zawodowych. Przepisy tej ustawy mają pierwszeństwo przed ustawą o dostępie do informacji publicznej w zakresie, w jakim regulują odmienne zasady dostępu do informacji. W związku z tym, organ powinien był rozpatrzyć wniosek w trybie ustawy o związkach zawodowych, a nie ustawy o dostępie do informacji publicznej.
Potrzebujesz głębszej analizy? Agent AI przeanalizuje tę sprawę na tle orzecznictwa i odpowiedniego stanu prawnego.
SprawdźZagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Informacje dotyczące stanu zatrudnienia i jego struktury, wnioskowane przez związek zawodowy w celu prowadzenia działalności związkowej, podlegają udostępnieniu na podstawie ustawy o związkach zawodowych, a nie ustawy o dostępie do informacji publicznej.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że dane o stanie zatrudnienia i strukturze stanowisk mieszczą się w zakresie informacji, które pracodawca jest obowiązany udzielić zakładowej organizacji związkowej na podstawie art. 28 ustawy o związkach zawodowych. Przepisy tej ustawy mają pierwszeństwo przed ustawą o dostępie do informacji publicznej, gdy regulują odmiennie zasady dostępu do informacji.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylono_decyzję
Przepisy (9)
Główne
u.z.z. art. 28 § ust. 1
Ustawa z dnia 23 maja 1991 r. o związkach zawodowych
Pracodawca jest obowiązany udzielić zakładowej organizacji związkowej informacji niezbędnych do prowadzenia działalności związkowej, w tym dotyczących stanu i struktury zatrudnienia.
Pomocnicze
u.d.i.p. art. 3 § ust. 1 pkt 1
Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej
Organ błędnie zastosował przepis dotyczący informacji przetworzonej.
u.d.i.p. art. 1 § ust. 2
Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej
Przepisy ustawy nie naruszają przepisów innych ustaw określających odmienne zasady i tryb dostępu do informacji publicznych, co oznacza pierwszeństwo ustawy szczególnej.
u.z.z. art. 28 § ust. 2
Ustawa z dnia 23 maja 1991 r. o związkach zawodowych
Termin na udzielenie informacji przez pracodawcę wynosi 30 dni.
K.p.a. art. 107 § § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego
P.u.s.a. art. 1 § § 1 i 2
Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych
p.p.s.a. art. 3 § § 1 i 2 pkt. 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a)
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do uchylenia zaskarżonej decyzji z powodu naruszenia prawa materialnego.
p.p.s.a. art. 134 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Argumenty
Skuteczne argumenty
Wnioskodawca jest związkiem zawodowym i żąda informacji związanych z działalnością związkową, co powinno być rozpatrzone na podstawie ustawy o związkach zawodowych. Ustawa o związkach zawodowych ma pierwszeństwo przed ustawą o dostępie do informacji publicznej w zakresie regulującym zasady dostępu do informacji. Dane dotyczące stanu zatrudnienia i struktury stanowisk mieszczą się w zakresie informacji, które pracodawca jest zobowiązany udostępnić związkowi zawodowemu.
Odrzucone argumenty
Organ błędnie zakwalifikował żądane dane jako informację przetworzoną. Organ błędnie zastosował przepisy ustawy o dostępie do informacji publicznej, wymagając wykazania szczególnego interesu publicznego.
Godne uwagi sformułowania
przepisy ustawy nie naruszają przepisów innych ustaw określających odmienne zasady i tryb dostępu do informacji będących informacjami publicznymi pierwszeństwo mają przepisy ustawy szczególnej żądane informacje w całości podlegają reżimowi ustawy o związkach zawodowych
Skład orzekający
Barbara Brandys-Kmiecik
sprawozdawca
Barbara Orzepowska-Kyć
przewodniczący
Marzanna Sałuda
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Uzasadnienie pierwszeństwa ustawy o związkach zawodowych nad ustawą o dostępie do informacji publicznej w przypadku żądania informacji przez związek zawodowy związanych z jego działalnością."
Ograniczenia: Dotyczy sytuacji, gdy wnioskodawcą jest związek zawodowy, a żądane informacje dotyczą stanu zatrudnienia i struktury stanowisk.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje praktyczne zastosowanie kolizji przepisów między ustawą o dostępie do informacji publicznej a ustawą o związkach zawodowych, co jest istotne dla organizacji związkowych i pracodawców.
“Związek zawodowy kontra MOPS: Kto ma rację w sprawie dostępu do danych o zatrudnieniu?”
Masz pytanie dotyczące tej sprawy?
Zapytaj AI Research — przeanalizuje to orzeczenie w kontekście ponad 1,4 mln innych spraw i aktualnych przepisów.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
III SA/Gl 732/20 - Wyrok WSA w Gliwicach Data orzeczenia 2021-02-23 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2020-11-23 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach Sędziowie Barbara Brandys-Kmiecik /sprawozdawca/ Barbara Orzepowska-Kyć /przewodniczący/ Marzanna Sałuda Symbol z opisem 6480 Hasła tematyczne Dostęp do informacji publicznej Sygn. powiązane III OSK 5182/21 - Wyrok NSA z 2024-11-08 Skarżony organ Kierownik Ośrodka Pomocy Społecznej Treść wyniku Uchylono zaskarżoną decyzję Powołane przepisy Dz.U. 2019 poz 1429 art. 3 ust. 1 pkt 1 Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej - tekst jedn. Dz.U. 2019 poz 263 art. 28 Ustawa z dnia 23 maja 1991 r., o związkach zawodowych - t.j. Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Orzepowska-Kyć Sędziowie Sędzia WSA Barbara Brandys-Kmiecik (spr.) Sędzia WSA Marzanna Sałuda po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 23 lutego 2021 r. sprawy ze skargi A na decyzję B w M. z dnia [...]r., nr [...] w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej uchyla zaskarżoną decyzję. Uzasadnienie Zaskarżoną decyzją nr [...] z dnia [...] r., Miejski Ośrodek Pomocy Społecznej w M., działając na podstawie art. 16 ust. 1, art. 17 w związku z art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (t.j. Dz.U. z 2019 r., poz. 1429; dalej u.d.i.p.) oraz art. 107 § 1 ustawy z 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2020 r., poz. 256; dalej K.p.a.), po ponownym rozpatrzeniu wniosku A. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej – postanowił odmówić udostępnienia wnioskowanej informacji publicznej. W uzasadnieniu wskazał, że Wnioskodawca - A. - zażądał udostępnienia informacji publicznej obejmującej wykaz stanowisk (ile osób jest zatrudnionych na konkretnych stanowiskach według schematu organizacyjnych Ośrodka) według stanu na dni 31 grudnia 2018 r., 31 grudnia 2019 oraz 30 czerwca 2020 r. Pismem z dnia [...] r. organ wezwał wnioskodawcę do wykazania, że uzyskanie wnioskowanej informacji jest szczególne istotne dla interesu publicznego, wyznaczając 7-dniowy termin na uczynienie zadość wezwaniu, pod rygorem odmowy udzielania informacji. Pismem z dnia [...] r. wnioskodawca uzasadnił, iż informacja o którą występuje w wymienionym wniosku nie ma charakteru informacji przetworzonej. W konsekwencji organ dokonał oceny: czy wnioskowana informacja jest informacją publiczną, czy jest ona informacją publiczną przetworzoną, czy wnioskodawca wykazał, że jej udostępnienie jest szczególnie istotne dla interesu publicznego. Analizując art. 1 i art. 3 u.d.i.p wskazał na konieczność dokonania przez podmiot zobowiązany do udostępnienia informacji publicznej wielu czynności, w celu wyszukania żądanej informacji publicznej, zgodnej z kryteriami wniosku, co jest w istocie wytworzeniem żądanej informacji co powoduje, że jest informacją publiczną przetworzoną, o której mowa w art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. Organ dokonał oszacowania liczby dokumentów, które podlegałyby czynnościom związanym z udostępnieniem żądanej informacji podkreślając konieczność przeanalizowania każdej z osób tj. ponad sześćdziesiąt pracowników zatrudnionych bądź zwolnionych z Ośrodka, a zapoznanie się z kartoteką każdego pracownika wymaga nakładu pracy, szacunkowo około 30 minut na jednego pracownika. Wielkość tę należy powiększyć o czas niezbędny do sporządzenia tabelki i dopasowania do schematu organizacyjnego. Schematy organizacyjne na przełomie wskazywanych we wniosku lat, zostały też wielokrotnie zmienione, co powoduje dodatkowy nakład pracy i dopasowania osób do konkretnego działu bądź jednoosobowego stanowiska. Dlatego podkreślił, że przetworzenie informacji w niniejszej sprawie nie polega na wytworzeniu nowej informacji, ale wskazana powyżej pracochłonność i wysokość nakładów skutkują tym, że suma informacji prostych powinna być traktowana jako informacja przetworzona, a Wnioskodawca mimo wezwania organu nie wskazał szczególnej istotności dla interesu publicznego w uzyskaniu informacji objętej żądaniem, stwierdzając wyłącznie, że informacja, o którą występuje w wymienionym wniosku nie ma charakteru informacji przetworzonej. Kwestionując powyższą decyzję Strona wniosła o jej uchylenie podkreślając, że nie zgłaszała potrzeby ujawnienia informacji przetworzonej, ale uzyskania zbiorczych, generalnych, statystycznych informacji dotyczących stanu osobowego pracowników zatrudnionych w MOPS M.. Powołując się na orzecznictwo stwierdziła, że stworzenie zbiorczego dokumentu dotyczącego stanu osobowego pracowników Ośrodka nie powinno stanowić informacji przetworzonej wymagającej takiego ogromu pracy na jaką powołał się organ; stworzenie takiego zestawienia jest prostą operacją, którą można wykonać na podstawie posiadanej przez pracodawcę dokumentacji. Nadto zaakcentowała, że organ nie wziął w ogóle pod uwagę że Strona jest organizacją społeczną, związkiem zawodowym broniącym co do zasady i w myśl przepisów ustawy o związkach zawodowych - zbiorowych praw oraz interesów pracowników, a wnioskowane dane statystyczne dotyczą bezpośrednio bieżącej działalności związkowej. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.podtrzymując dotychczasową argumentację. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2019 r., poz. 2167), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Natomiast według art. 3 § 1 i 2 pkt. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm. dalej: p.p.s.a.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Kontrola działalności administracji publicznej obejmuje, między innymi orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne. Tylko zatem stwierdzenie, iż zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, z naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub z innym naruszeniem przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy, może skutkować uchyleniem przez Sąd zaskarżonej decyzji (art. 145 § 1 pkt. 1 lit. a, b, c ustawy). Sąd uwzględniając skargę stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.). Z powyższego wynika, ze jedynym kryterium rozpoznania sprawy jest zgodność zaskarżonej decyzji z prawem, jej legalność. Sąd przy tej ocenie kieruje się jedynie prawem, a nie zasadami celowości, czy słuszności albo sprawiedliwości społecznej. Nadto sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną ( art. 134 § 1 p.p.s.a.). Natomiast przeprowadzone w określonych na wstępie ramach badanie zgodności z prawem zaskarżonej decyzji wykazało, że organ orzekający w przedmiotowej sprawie naruszył obowiązujące przepisy u.d.i.p. Przechodząc do merytorycznej kwestii przede wszystkim wskazać należy, że prawo do informacji publicznej zostało określone w art. 61 Konstytucji RP oraz w art. 2 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej. Stosownie do art. 61 ust. 1 Konstytucji RP obywatel ma prawo do uzyskania informacji o działalności organów władzy publicznej oraz osób pełniących funkcje publiczne. Prawo to obejmuje również uzyskanie informacji o działalności organów samorządu gospodarczego i zawodowego, a także innych osób oraz jednostek organizacyjnych w zakresie, w jakim wykonują one zadania władzy publicznej i gospodarują mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa. Niewątpliwie MOPS jest jednostką która gospodaruje mieniem komunalnym. Natomiast zgodnie z art. 2 ust. 1 udip każdemu przysługuje, z zastrzeżeniem art. 5, prawo dostępu do informacji publicznej. Jeżeli natomiast wnioskodawca występujący o informację publiczną jest zakładową organizacją związkową i wnioskuje o informacje związane z prowadzoną działalnością związkową, to realizuje swoje prawo do pozyskiwania informacji objętych wnioskiem w trybie art. 28 ust. 1 ustawy z 23 maja 1991r. o związkach zawodowych (t. j. Dz.U. z 2019 roku, poz. 263). Zresztą w końcowej części strona skarżąca sama zaakcentowała, że organ nie wziął w ogóle pod uwagę że jest organizacją społeczną, związkiem zawodowym broniącym co do zasady i w myśl przepisów ustawy o związkach zawodowych - zbiorowych praw oraz interesów pracowników, a wnioskowane dane statystyczne dotyczą bezpośrednio bieżącej działalności związkowej. Jak stanowi art. 1 ust. 2 u.d.i.p. przepisy ustawy nie naruszają przepisów innych ustaw określających odmienne zasady i tryb dostępu do informacji będących informacjami publicznymi, pod warunkiem, że nie ograniczają obowiązków przekazywania informacji publicznej do centralnego repozytorium informacji publicznej, o którym mowa w art. 9b ust. 1, zwanym dalej "centralnym repozytorium". Istnienie innych zasad czy trybu udostępniania informacji publicznych wyłącza stosowanie u.d.i.p., jednak tylko w zakresie regulowanym wyraźnie tymi szczególnymi ustawami (por. uchwała NSA z dnia 9 grudnia 2013 r. o sygn. akt I OPS 8/13). Przepis art. 1 ust. 2 u.d.i.p. oznacza więc, że wszędzie tam, gdzie konkretne sprawy dotyczące zasad i trybu dostępu do informacji będącej informacją publiczną uregulowane są inaczej w u.d.i.p., a inaczej w ustawie szczególnej, pierwszeństwo mają przepisy ustawy szczególnej. Regulacja ta jest normą kolizyjną, która wyłącza stosowanie przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej tylko w sytuacji, w której inna ustawa reguluje ten sam zakres. W przypadku kolizji przepisy zawarte w ustawach odrębnych mają pierwszeństwo i wyłączają też stosowanie u.d.i.p. Jak stanowi art. 28 ustawy o związkach zawodowych pracodawca jest obowiązany udzielić na wniosek zakładowej organizacji związkowej informacji niezbędnych do prowadzenia działalności związkowej, w szczególności informacji dotyczących: 1) warunków pracy i zasad wynagradzania; 2) działalności i sytuacji ekonomicznej pracodawcy związanych z zatrudnieniem oraz przewidywanych w tym zakresie zmian; 3) stanu, struktury i przewidywanych zmian zatrudnienia oraz działań mających na celu utrzymanie poziomu zatrudnienia; 4) działań, które mogą powodować istotne zmiany w organizacji pracy lub podstawach zatrudnienia. Pracodawca udziela zakładowej organizacji związkowej informacji, o których mowa w ust. 1, w terminie 30 dni od dnia otrzymania wniosku. (ust. 2.). W ocenie Sądu do informacji o jakich mowa w art. 28 ust. 1 pkt 3 ustawy należy zaliczyć informacje objęte wnioskiem Skarżącej dot. wykazu stanowisk (ile osób jest zatrudnionych na konkretnych stanowiskach według schematu organizacyjnych Ośrodka) według stanu na dni 31 grudnia 2018 r., 31 grudnia 2019 oraz 30 czerwca 2020 r. Są to bowiem dane dotyczące stanu zatrudnienia i jego struktury. Do udzielenia tych informacji pracodawca jest zobowiązany w terminie 30 dni od dnia otrzymania wniosku. Zatem w występującym w sprawie stanie faktycznym i prawnym przepisy u.d.i.p. nie nakładały na organ procedowania w trybie tej ustawy, obowiązku analizowania konieczności udzielenia żądanej informacji, skoro żądane informacje w całości podlegają reżimowi ustawy o związkach zawodowych. A skoro tak to ich ujawnienia strona mogła dochodzić na innej podstawie prawnej, w tym wypadku w trybie i na podstawie art.28 ustawy o związkach zawodowych w związku z faktem występowania z wnioskiem jako zakładowa organizacja związkowa. Bez znaczenia jest przy tym, na jaką podstawę prawną powołuje się wnioskodawca albo na jakiej podstawie prawnej żąda udzielenia mu informacji, jeżeli z żądania lub wniosku jasno wynika w jakim charakterze występuje. Zatem organ wydając w niniejszej sprawie decyzję o odmowie udzielenia żądanej informacji błędnie powołał się na art. 3 ust. 1 pkt. 1 u.d.i.p., a zaskarżona decyzja tym samym została wydana z naruszeniem przepisów u.d.i.p. W konsekwencji Sąd orzekł jak w sentencji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a. Kwestia wskazań co do dalszego postępowania, wynika z powyższych wywodów. ----------------------- 1
Nie znalazłeś odpowiedzi?
Zadaj pytanie naszemu agentowi AI — przeszuka orzecznictwo i przepisy za Ciebie.
Rozpocznij analizę