III SA/Gl 702/22

III SA/Gl 702/22 - Wyrok WSA w Gliwicach
Data orzeczenia
2022-11-21
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2022-09-15
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Sędziowie
Piotr Pyszny /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6532 Sprawy budżetowe jednostek samorządu terytorialnego
Hasła tematyczne
Inne
Sygn. powiązane
I GSK 436/23 - Wyrok NSA z 2024-05-08
Skarżony organ
Prezydent Miasta
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2022 poz 329
art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi  - t.j.
Dz.U. 2020 poz 1057
art. 13  ust. 2 pkt 6
Ustawa z dnia 24 kwietnia 2003 r. o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Krzysztof Wujek, Sędziowie Sędzia WSA Adam Gołuch, Asesor WSA Piotr Pyszny (spr.), Protokolant Monika Rał, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 listopada 2022 r. sprawy ze skargi G. J. na czynność Prezydenta Miasta G. w przedmiocie nierozpatrzenia oferty realizacji zadania oddala skargę.
Uzasadnienie
Zaskarżoną czynnością z 19 lipca 2022 r. Prezydent Miasta G. (dalej jako organ) nie rozpatrzył oferty G. J. prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą G. (dalej jako strona, skarżący) na realizację zadania "Organizacja opieki nad dziećmi do lat 3 w Żłobku [...] przy ul. [...], [...], przy ul. [...], [...] oraz przy ul. [...], [...]".
Czynność została podjęta w następującym stanie faktycznym:
Zarządzeniem Prezydenta Miasta G. z 15 czerwca 2022 r., nr [...], ogłoszony został otwarty konkurs ofert na realizację zadania publicznego miasta G. w dziedzinie organizacji opieki nad dziećmi sprawowanej w formie żłobka. Konkurs ogłoszono na podstawie art. 30 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (tekst jedn. Dz. U. z 2022 r., poz. 559 – dalej jako usg) w zw. z art. 13 ustawy z dnia 24 kwietnia 2003 r. o działalności pożytku publicznego i wolontariacie (tekst jedn. Dz. U. z 2020 r. poz. 1057) w zw. z art. 61 ustawy z dnia 4 lutego 2011 r. o opiece nad dziećmi w wieku do lat 3 (tekst jedn. Dz. U. z 2021 r., poz. 75).
Konkurs został rozstrzygnięty zarządzeniem Prezydenta Miasta G. z 19 lipca 2022 r., nr [...]. W zarządzeniu tym organ przyznał dotację w łącznej kwocie [...] zł na wsparcie realizacji zadania zgodnie z zestawieniem stanowiącym załącznik do niniejszego zarządzenia. Załącznik do zarządzenia zawierał listę podmiotów, którym przyznano dotację. Treść zarządzenia została opublikowana w BIP oraz na tablicy ogłoszeń urzędu miejskiego.
Pismem z tej samej daty organ poinformował skarżącego o rozstrzygnięciu konkursu oraz, że jego oferta na prowadzenie trzech wyżej opisanych żłobków "nie została rozpatrzona ze względu na błędy formalne i merytoryczne:
1. nie wskazano jakie działania zostaną podjęte w celu zapewnienia dostępności osobom ze szczególnymi potrzebami – co jest niezgodne z § 5 ust. 4 ogłoszenia konkursowego;
2. nie wypełniono oświadczeń znajdujących się pod ofertą – co jest niezgodne z § 5 ust. 2;
3. brak było spójności odnośnie wysokości świadczeń pieniężnych i rzeczowych pobieranych od rodziców wskazanych w części VII oferty – co jest niezgodne z § 5 ust. 3;
4. nie wskazano numeru konta bankowego w części II pkt 1."
W skardze do tutejszego Sądu skarżący zaskarżył opisaną wyżej czynność nierozpatrzenia oferty realizacji zadania organizacji opieki nad dziećmi w żłobku położonym przy ul. [...], mylnie podając – w [...].
Zaskarżonej czynności zarzucił naruszenie prawa procesowego i materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy oraz inne naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a to:
- § 5 ust. 9 zarządzenia [...] Prezydenta Miasta G. poprzez nierozpatrzenie oferty skarżącego, podczas, gdy zarządzenie to nie przewidywało takiej możliwości rozstrzygnięcia, ponieważ oferty niespełniające wymogów formalnych winny zostać odrzucone;
- art. 14 ustawy o działalności pożytku publicznego i wolontariacie poprzez brak merytorycznego rozpatrzenia oferty, pomimo, ze oferta spełniała warunki określone w ustawie;
- art. 15 ust. 2h ustawy o działalności pożytku publicznego i wolontariacie poprzez niewskazanie skarżącego w zarządzeniu [...] ogłaszającym wyniki otwartego konkursu.
W oparciu o te zarzuty skarżący domagał się stwierdzenia bezskuteczności zaskarżonej czynności ewentualnie o stwierdzenie bezskuteczności zaskarżonej czynności i uznanie uprawnień skarżącego do dotacji na wsparcie realizacji zadania w dziedzinie organizacji opieki nad dziećmi sprawowanej w formie żłobka na przełomie 2022 i 2023 r. oraz zasądzenia na jego rzecz od organu zwrotu kosztów postępowania.
Zdaniem skarżącego ani ustawa o działalności pożytku publicznego ani zarządzenie w przedmiocie ogłoszenia konkursu nie przewidują formy "nierozpatrzenia" oferty. Oferta winna być wybrana lub odrzucona.
Dalej skarżący przywołał treść art. 14 ustawy o działalności pożytku publicznego i wolontariacie, z którego wynikają wymogi formalne oferty. Oferta skarżącego tym wymogom odpowiadała, zatem winna zostać poddana merytorycznej ocenie. Dopiero po rozpatrzeniu oferty mogła ona zostać wybrana lub odrzucona.
Ogłoszenie o wynikach konkursu, mimo wyraźnego ustawowego wskazania, nie zawierało nazwy skarżącego, ani informacji o tym, czy jego oferta została wybrana lub odrzucona. Skoro oferta nie została odrzucona, skarżącemu przysługuje uprawnienie do dotacji.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.
Przede wszystkim organ wskazał, że przedmiotem zarzutu skargi do sądu administracyjnego może być wyłącznie przepis prawa powszechnie obowiązującego, a nie przepis zarządzenia organu wykonawczego miasta.
Ponadto ocena ofert miała charakter dwuetapowy – formalny i materialny. W pierwszym etapie komisja konkursowa badała spełnienie wymogów formalnych, których niedochowanie skutkowało odrzuceniem oferty zgodnie z § 5 ust. 9 regulaminu konkursu.
Odnosząc się zaś do ogłoszenia wyników konkursu organ wskazał, że odpowiadało ono wymogom wynikającym z art. 15 ust. 2h ustawy o działalności pożytku publicznego i wolontariacie.
Na rozprawie 10 listopada 2022 r. skarżący podniósł, że nadał do Sądu pismo stanowiące doprecyzowanie skargi w ten sposób, że zaskarżył czynność dotyczącą trzech żłobków, dodatkowo przy ul. [...] i [...]. Zarzucił ponadto, że regulamin konkursu jest wadliwie skonstruowany, stawia oferentom wymogi, których ci nie mogą spełnić. Szereg ofert jest odrzucanych bez uzasadnienia i umieszczenia na liście rankingowej.
Pismo wpłynęło do Sądu po rozprawie, a przed terminem ogłoszenia orzeczenia. Zostało również doręczone organowi elektronicznie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Skarga jest niezasadna.
Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2022 r., poz. 329 – dalej jako ppsa), do właściwości sądów administracyjnych należy orzekanie w sprawach skarg na inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Chodzi tu zatem o akty lub czynności, które nie są decyzją lub postanowieniem, bo te są wymienione w pkt od 1 do 3, a więc są czynnościami faktycznymi (materialno-technicznymi), skierowanymi do indywidualnego podmiotu, dotyczącymi jego praw lub obowiązków wynikających z przepisów prawa.
Sąd nie miał wątpliwości, że rozstrzygnięcie konkursu jest czynnością z zakresu administracji publicznej podlegającą kontroli sądu administracyjnego. Przeprowadzając i rozstrzygając konkurs organizowany na podstawie przepisów ustawy o działalności pożytku publicznego i wolontariacie w zw. z przepisami ustawy o opiece nad dziećmi w wieku do lat 3 organ decyduje o przyznaniu bądź odmowie przyznania dotacji na prowadzenie żłobka lub klubu dziecięcego. Wybór podmiotów, na rzecz których rozdysponowuje się środki publiczne musi podlegać kontroli sądowej. Samo wypłacenie dotacji odbywa się już na podstawie umowy, jednak etap poprzedzający jej zawarcie ma charakter administracyjnoprawny.
Przedmiotem skargi skarżący uczynił rozstrzygnięcie konkursu, a nie zarządzenie wprowadzające regulamin jego przeprowadzenia. Z tego względu zarzuty kierowane pod adresem poszczególnych postanowień regulaminu musiały pozostać poza kontrolą Sądu w niniejszej sprawie. Sąd zatem ocenił procedowanie organu przez pryzmat postanowień tego regulaminu i przepisów ustawy o opiece nad dziećmi w wieku do lat 3.
Skarżący pierwotnie skierował skargę na czynność dotyczącą odmowy rozpatrzenia jego oferty na prowadzenie jednego żłobka przy ul. [...]. W piśmie z 3 listopada 2022 r. sprecyzował, że skarga nadal obejmuje jedną czynność organu, lecz odnoszącą się do dwóch jeszcze innych żłobków. Sąd musiał zatem zważyć, czy pismo stanowi tylko doprecyzowanie skargi, czy też jest nową skargą dotyczącą dwóch innych czynności odnoszących się do żłobka przy ul. [...] i [...]. Zdaniem Sądu taki zabieg był dopuszczalny, ponieważ skarżący w jednym konkursie złożył trzy oferty na każdy żłobek oddzielnie. Organ powiadomił skarżącego o nierozpatrzeniu wszystkich złożonych przez niego ofert jednym pismem z tej samej daty. Stanowiły one informację o jednej czynności podjętej w ramach jednego konkursu, opartej na tej samej argumentacji i wytykającej te same uchybienia w złożonych przez skarżącego ofertach.
Przechodząc do merytorycznej oceny skargi przywołać należy art. 61 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 4 lutego 2011 r. o opiece nad dziećmi w wieku do lat 3. Zgodnie z tym przepisem, wójt, burmistrz lub prezydent miasta może zlecić podmiotom, o których mowa w art. 8 ust. 1, organizację opieki sprawowanej w formie żłobka lub klubu dziecięcego lub przez dziennych opiekunów. Do wyłaniania podmiotów mających organizować opiekę, o której mowa w ust. 1, stosuje się odpowiednio przepisy ustawy z dnia 24 kwietnia 2003 r. o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie.
W szczególności chodzi tu o przepisy art. 11 i następne tej ustawy regulujące tryb konkursowy zmierzający do wyłonienia podmiotów, którym gmina powierzy prowadzenie żłobków i klubów dziecięcych. Istotne znaczenie ma art. 13 ust. 2 pkt 6 ustawy o działalności pożytku publicznego i wolontariacie. Zgodnie z tym przepisem ogłoszenie otwartego konkursu ofert powinno zawierać informacje o trybie i kryteriach stosowanych przy wyborze ofert oraz terminie dokonania wyboru ofert.
Organ wypełnił tą dyspozycję wydając zarządzenie [...]. Z tego aktu przepisy mające istotne znaczenie dla sprawy brzmią następująco:
§ 5 ust. 1 - Warunkiem przystąpienia do konkursu jest złożenie oferty, zgodnej ze wzorem określonym w załączniku nr 4 do zarządzenia.
§ 5 ust. 2 - Oferta musi zawierać wszystkie wskazane w jej treści informacje.
§ 5 ust. 3 – Podane informacje powinny umożliwić ocenę zadania zgodnie z kryteriami oceny podanymi w ogłoszeniu.
§ 5 ust. 9 – Oferty niespełniające wymogów wskazanych w ust. 1-8 będą odrzucane.
W protokole z posiedzenia komisji konkursowej wskazano, że oferty złożone przez stronę na prowadzenie żłobków nie spełniają wymogów formalnych określonych w ogłoszeniu o konkursie i zostają odrzucone. Wobec trzech ofert strony podano te same uchybienia wymienione w części historycznej niniejszego uzasadnienia.
W piśmie z tej samej daty strona została poinformowana, że jej oferty nie zostały rozpatrzone ze względu na błędy formalne i merytoryczne. Podano te same uchybienia oferty, które znalazły się w protokole komisji konkursowej. W złożonej do tutejszego Sądu skardze skarżący nie kwestionował wytkniętych uchybień złożonych przez niego ofert. Można zatem uznać, że te uchybienia skarżący przyznał. Zresztą Sąd rozpoznając sprawę również zapoznał się ze złożonymi ofertami, regulaminem konkursu, protokołem posiedzenia komisji konkursowej i pismem informującym o nierozpatrzeniu ofert i rzeczywiście wymienione uchybienia się potwierdziły.
Nie wdając się w ocenę postanowień regulaminu stwierdzić przyjdzie, że wymogi, którym nie sprostał skarżący były jasno sformułowane. Należało wypełnić zgłoszenie zgodnie ze wzorem podając wszystkie wymagane dane. Tego skarżący nie wykonał. Rzeczywiście nie podał numeru rachunku bankowego, nie wskazał działań, jakie zostaną podjęte w celu zapewnienia dostępności osobom ze szczególnymi potrzebami i nie ustrzegł się niespójności w zakresie wysokości świadczeń rodziców. Co prawda złożył podpis pod oświadczeniami w formularzu, jednak nie wypełnił dokładnie ich treści.
Skoro przesłane do skarżącego pismo z 19 lipca 2022 r. powiela zarzuty zawarte w protokole komisji konkursowej uznać należy, że strona miała pełną świadomość przyczyn niewybrania jej oferty do dofinansowania.
Rzeczywiście, wobec takich uchybień oferta winna zostać odrzucona, a nie nierozpatrzona. Uchybienie co do formy załatwienia oferty nie ma jednak w sprawie żadnego znaczenia. Niezależnie od zastosowanej nazwy, oferta nie spełniała wymogów stawianych w regulaminie konkursu. Nie mogła podlegać ocenie merytorycznej, skoro już na etapie badania warunków formalnych dostrzeżono braki skutkujące odrzuceniem oferty. Stwierdzenie tylko z tej przyczyny bezskuteczności czynności jest niecelowe. I tak nie doprowadziłoby do innego załatwienia oferty strony. Uchybienie przepisom procedury konkursowej nie wpłynęło na wynik niniejszej sprawy.
Nie ma racji skarżący twierdząc, że jego oferta winna zostać oceniona, ponieważ spełnił wymogi ustawowe. Katalog wymogów, jakiem powinna odpowiadać oferta zawarty jest w art. 14 ustawy o działalności pożytku publicznego. Jest to jednak katalog otwarty, o czym świadczy zwrot " zawiera w szczególności". Mając na uwadze omówiony już wyżej art. 13 ust. 2 pkt 6 tej ustawy stwierdzić należy, że organ ogłaszając konkurs mógł wprowadzić warunki, jakie winny spełniać oferty. Organ posiadał kompetencję do wprowadzenia: formularza oferty, zobowiązania oferentów do jego prawidłowego wypełnienia i spełnienia innych, poza ustawowymi, wymogów stawianych składanym ofertom. Na tym właśnie polega wprowadzenie kryteriów stosowanych przy wyborze ofert.
Odnosząc się do ostatniego zarzutu skargi – dotyczącego niewskazania skarżącego w treści zarządzenia w przedmiocie ogłoszenia wyników konkursu, powołać należy art. 15 ust. 2h ustawy o działalności pożytku publicznego i wolontariacie. Zgodnie z tym przepisem ogłoszenie wyników otwartego konkursu ofert zawiera w szczególności nazwę oferenta, nazwę zadania publicznego oraz wysokość przyznanych środków publicznych. Można z tego przepisu wywieść wniosek, że ogłoszeniu podlegają oferty wybrane do dofinansowania. W zarządzeniu bowiem podaje się wysokość przyznanych środków publicznych. Nie ma zatem potrzeby przywoływania danych oferentów, których oferty nie zostały wybrane.
Zresztą ustawodawca w art. 15 ust. 2j ustawy o działalności pożytku publicznego i wolontariacie przewidział możliwość żądania uzasadnienia wyboru lub odrzucenia oferty. Posłużenie się liczbą pojedynczą (wyboru lub odrzucenia oferty, a nie ofert) sugeruje, że oferent może uzyskać uzasadnienie dotyczące tylko jego oferty. Skarżący po ogłoszeniu wyników konkursu zwrócił się do organu o uzasadnienie nierozpatrzenia jego oferty i takie uzasadnienie uzyskał. Sąd miał możliwość zapoznania się z jego treścią. Organ powiadomił skarżącego o przyczynach nierozpatrzenia jego oferty, a są one zgodne z treścią protokołu komisji konkursowej i nie zostały poparte dodatkową argumentacją poza tą, która już została skarżącemu zakomunikowana w piśmie z 19 lipca 2022 r.
Z tych względów Sąd oddalił skargę na podstawie art. 151 ppsa.